comparison summa/latin/sth3001.html @ 53:d777cc3962f2

div-wrapped
author ht
date Mon, 28 Dec 2009 13:00:58 +0000
parents 544e12f679ad
children c352b56f8053
comparison
equal deleted inserted replaced
52:f02dd65775b6 53:d777cc3962f2
1 <!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN" 1 <?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
2 "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-transitional.dtd"> 2 <!DOCTYPE html
3 <html lang="LA" xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="LA"> 3 PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN" "file:///c:/cygwin/usr/local/share/lib/xml/xhtml1-transitional.dtd">
4 <html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="LA" lang="LA">
4 <head> 5 <head>
5 <meta name="generator" content= 6 <meta content="HTML Tidy for Windows (vers 1st February 2005), see www.w3.org" name="generator"/>
6 "HTML Tidy for Windows (vers 1st February 2005), see www.w3.org" /> 7 <meta content="text/html; charset=us-ascii" http-equiv="Content-Type"/>
7 <meta http-equiv="Content-Type" content= 8 <meta content="text/css" http-equiv="Content-Style-Type"/>
8 "text/html; charset=us-ascii" /> 9 <meta content="text/javascript" http-equiv="Content-Script-Type"/>
9 <meta http-equiv="Content-Style-Type" content="text/css" /> 10 <meta content="Thomas de Aquino, Summa Theologiae, Corpus Thomisticum" name="keywords"/>
10 <meta http-equiv="Content-Script-Type" content="text/javascript" /> 11 <meta content="Latin" name="language"/>
11 <meta name="keywords" content= 12 <meta content="public" name="security"/>
12 "Thomas de Aquino, Summa Theologiae, Corpus Thomisticum" /> 13 <meta content="ealarcon@unav.es" name="owner"/>
13 <meta name="language" content="Latin" /> 14 <meta content="Enrique Alarcón" name="author"/>
14 <meta name="security" content="public" /> 15 <meta content="" name="abstract"/>
15 <meta name="owner" content="ealarcon@unav.es" /> 16 <link type="text/css" href="vscreen.css" media="screen" rel="stylesheet"/>
16 <meta name="author" content="Enrique Alarc&oacute;n" /> 17 <link type="text/css" href="vprint.css" media="print" rel="stylesheet"/>
17 <meta name="abstract" content="" /> 18 <title>Thomas de Aquino, Summa Theologiae, IIª-IIae q.
18 <link rel="stylesheet" media="screen" href="vscreen.css" type=
19 "text/css" />
20 <link rel="stylesheet" media="print" href="vprint.css" type=
21 "text/css" />
22 <title>Thomas de Aquino, Summa Theologiae, II&ordf;-IIae q.
23 1-16</title> 19 1-16</title>
24 </head> 20 </head>
25 <body> 21 <body><a href="http://www.corpusthomisticum.org/"/><div class="tres">CORPUS THOMISTICUM</div><div class="uno">Sancti Thomae de Aquino</div><div class="uno">Summa Theologiae</div><div class="dos">secunda pars secundae partis a quaestione I ad
26 <a href="http://www.corpusthomisticum.org/"></a> 22 quaestionem XVI</div><div class="centro">
27 <div class="tres">CORPUS THOMISTICUM</div> 23 <table summary="Imago" align="center">
28 <div class="uno">Sancti Thomae de Aquino</div>
29 <div class="uno">Summa Theologiae</div>
30 <div class="dos">secunda pars secundae partis a quaestione I ad
31 quaestionem XVI</div>
32 <br />
33 <div class="centro">
34 <table align="center" summary="Imago">
35 <tr> 24 <tr>
36 <th><img src="icons/fugit190.jpg" width="275" height="190" border= 25 <th><img align="middle" alt="Thomas de Aquino a Filippino Lippi depictus (Cappella Carafa, S. Maria sopra Minerva, Roma)" border="0" height="190" width="275" src="icons/fugit190.jpg"/></th>
37 "0" alt=
38 "Thomas de Aquino a Filippino Lippi depictus (Cappella Carafa, S. Maria sopra Minerva, Roma)"
39 align="middle" /></th>
40 </tr> 26 </tr>
41 </table> 27 </table>
42 <br /> 28 <br/>
43 <span class="tres">Textum Leoninum Romae 1895 editum<br /> 29 <span class="tres">Textum Leoninum Romae 1895 editum<br/>
44 ac automato translatum a Roberto Busa SJ in taenias 30 ac automato translatum a Roberto Busa SJ in taenias
45 magneticas<br /> 31 magneticas<br/>
46 denuo recognovit Enrique Alarc&oacute;n atque instruxit<br /> 32 denuo recognovit Enrique Alarcón atque instruxit<br/>
47 <br /></span><br /> 33 <br/></span><br/>
48 <hr /> 34 <hr/>
49 <br /> 35 <br/>
50 <p><a href="sth3000.html"><img src="icons/ageretro.gif" width="19" 36 <p><a href="sth3000.html"><img alt="age retro" border="0" align="middle" height="19" width="19" src="icons/ageretro.gif"/></a>  
51 height="19" align="middle" border="0" alt="age retro" /></a> &nbsp; 37 <a href="sth3017.html"><img alt="age ultra" border="0" align="middle" height="19" width="19" src="icons/ageultra.gif"/></a></p>
52 <a href="sth3017.html"><img src="icons/ageultra.gif" width="19" 38 <script type="text/javascript" language="JavaScript">
53 height="19" align="middle" border="0" alt="age ultra" /></a></p> 39 //
54 <script language="JavaScript" type="text/javascript"> 40 &lt;!--
55 //<![CDATA[
56 <!--
57 // original code by Bill Trefzger 12/12/96; revised by Enrique Alarcon 12/9/2000 41 // original code by Bill Trefzger 12/12/96; revised by Enrique Alarcon 12/9/2000
58 function go(){if(document.selecter.select1.options[document.selecter.select1.selectedIndex].value !="none"){location=document.selecter.select1.options[document.selecter.select1.selectedIndex].value}} 42 function go(){if(document.selecter.select1.options[document.selecter.select1.selectedIndex].value !="none"){location=document.selecter.select1.options[document.selecter.select1.selectedIndex].value}}
59 document.write('<FORM NAME="selecter"><SELECT NAME="select1">'); 43 document.write('&lt;FORM NAME="selecter"&gt;&lt;SELECT NAME="select1"&gt;');
60 document.write('<OPTION VALUE="none">INDEX'); 44 document.write('&lt;OPTION VALUE="none"&gt;INDEX');
61 document.write('<OPTION VALUE="none">------------------------------------------------'); 45 document.write('&lt;OPTION VALUE="none"&gt;------------------------------------------------');
62 document.write('<OPTION VALUE="index.html">Corpus Thomisticum'); 46 document.write('&lt;OPTION VALUE="index.html"&gt;Corpus Thomisticum');
63 document.write('<OPTION VALUE="iopera.html">Opera omnia'); 47 document.write('&lt;OPTION VALUE="iopera.html"&gt;Opera omnia');
64 document.write('<OPTION VALUE="zbiblia.html">Bibliographia Thomistica'); 48 document.write('&lt;OPTION VALUE="zbiblia.html"&gt;Bibliographia Thomistica');
65 document.write('<OPTION VALUE="none">------------------------------------------------'); 49 document.write('&lt;OPTION VALUE="none"&gt;------------------------------------------------');
66 document.write('<OPTION VALUE="#38737">II&ordf;-IIae q. 1 pr.'); 50 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38737"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 pr.');
67 document.write('<OPTION VALUE="#38738">II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 1'); 51 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38738"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 1');
68 document.write('<OPTION VALUE="#38739">II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 2'); 52 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38739"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 2');
69 document.write('<OPTION VALUE="#38740">II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 3'); 53 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38740"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 3');
70 document.write('<OPTION VALUE="#38741">II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 s. c.'); 54 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38741"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 1 s. c.');
71 document.write('<OPTION VALUE="#38742">II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 co.'); 55 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38742"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 1 co.');
72 document.write('<OPTION VALUE="#38743">II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 1'); 56 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38743"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 1');
73 document.write('<OPTION VALUE="#38744">II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 2'); 57 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38744"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 2');
74 document.write('<OPTION VALUE="#38745">II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 3'); 58 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38745"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 3');
75 document.write('<OPTION VALUE="#38746">II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 1'); 59 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38746"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 1');
76 document.write('<OPTION VALUE="#38747">II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 2'); 60 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38747"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 2');
77 document.write('<OPTION VALUE="#38748">II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 3'); 61 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38748"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 3');
78 document.write('<OPTION VALUE="#38749">II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 s. c.'); 62 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38749"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 2 s. c.');
79 document.write('<OPTION VALUE="#38750">II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 co.'); 63 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38750"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 2 co.');
80 document.write('<OPTION VALUE="#38751">II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 1'); 64 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38751"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 1');
81 document.write('<OPTION VALUE="#38752">II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 2'); 65 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38752"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 2');
82 document.write('<OPTION VALUE="#38753">II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 3'); 66 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38753"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 3');
83 document.write('<OPTION VALUE="#38754">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 1'); 67 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38754"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 1');
84 document.write('<OPTION VALUE="#38755">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 2'); 68 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38755"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 2');
85 document.write('<OPTION VALUE="#38756">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 3'); 69 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38756"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 3');
86 document.write('<OPTION VALUE="#38757">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 4'); 70 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38757"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 4');
87 document.write('<OPTION VALUE="#38758">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 s. c.'); 71 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38758"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 s. c.');
88 document.write('<OPTION VALUE="#38759">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 co.'); 72 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38759"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 co.');
89 document.write('<OPTION VALUE="#38760">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 1'); 73 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38760"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 1');
90 document.write('<OPTION VALUE="#38761">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 2'); 74 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38761"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 2');
91 document.write('<OPTION VALUE="#38762">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 3'); 75 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38762"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 3');
92 document.write('<OPTION VALUE="#38763">II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 4'); 76 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38763"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 4');
93 document.write('<OPTION VALUE="#38764">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 1'); 77 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38764"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 1');
94 document.write('<OPTION VALUE="#38765">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 2'); 78 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38765"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 2');
95 document.write('<OPTION VALUE="#38766">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 3'); 79 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38766"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 3');
96 document.write('<OPTION VALUE="#38767">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 4'); 80 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38767"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 4');
97 document.write('<OPTION VALUE="#38768">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 s. c.'); 81 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38768"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 s. c.');
98 document.write('<OPTION VALUE="#38769">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 co.'); 82 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38769"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 co.');
99 document.write('<OPTION VALUE="#38770">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 1'); 83 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38770"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 1');
100 document.write('<OPTION VALUE="#38771">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 2'); 84 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38771"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 2');
101 document.write('<OPTION VALUE="#38772">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 3'); 85 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38772"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 3');
102 document.write('<OPTION VALUE="#38773">II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 4'); 86 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38773"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 4');
103 document.write('<OPTION VALUE="#38774">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 1'); 87 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38774"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 1');
104 document.write('<OPTION VALUE="#38775">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 2'); 88 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38775"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 2');
105 document.write('<OPTION VALUE="#38776">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 3'); 89 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38776"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 3');
106 document.write('<OPTION VALUE="#38777">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 4'); 90 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38777"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 4');
107 document.write('<OPTION VALUE="#38778">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 s. c.'); 91 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38778"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 s. c.');
108 document.write('<OPTION VALUE="#38779">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 co.'); 92 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38779"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 co.');
109 document.write('<OPTION VALUE="#38780">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 1'); 93 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38780"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 1');
110 document.write('<OPTION VALUE="#38781">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 2'); 94 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38781"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 2');
111 document.write('<OPTION VALUE="#38782">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 3'); 95 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38782"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 3');
112 document.write('<OPTION VALUE="#38783">II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 4'); 96 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38783"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 4');
113 document.write('<OPTION VALUE="#38784">II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 1'); 97 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38784"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 1');
114 document.write('<OPTION VALUE="#38785">II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 2'); 98 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38785"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 2');
115 document.write('<OPTION VALUE="#38786">II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 3'); 99 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38786"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 3');
116 document.write('<OPTION VALUE="#38787">II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 s. c.'); 100 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38787"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 6 s. c.');
117 document.write('<OPTION VALUE="#38788">II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 co.'); 101 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38788"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 6 co.');
118 document.write('<OPTION VALUE="#38789">II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 1'); 102 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38789"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 1');
119 document.write('<OPTION VALUE="#38790">II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 2'); 103 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38790"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 2');
120 document.write('<OPTION VALUE="#38791">II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 3'); 104 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38791"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 3');
121 document.write('<OPTION VALUE="#38792">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 1'); 105 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38792"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 1');
122 document.write('<OPTION VALUE="#38793">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 2'); 106 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38793"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 2');
123 document.write('<OPTION VALUE="#38794">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 3'); 107 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38794"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 3');
124 document.write('<OPTION VALUE="#38795">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 4'); 108 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38795"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 4');
125 document.write('<OPTION VALUE="#38796">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 s. c.'); 109 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38796"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 s. c.');
126 document.write('<OPTION VALUE="#38797">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 co.'); 110 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38797"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 co.');
127 document.write('<OPTION VALUE="#38798">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 1'); 111 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38798"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 1');
128 document.write('<OPTION VALUE="#38799">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 2'); 112 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38799"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 2');
129 document.write('<OPTION VALUE="#38800">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 3'); 113 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38800"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 3');
130 document.write('<OPTION VALUE="#38801">II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 4'); 114 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38801"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 4');
131 document.write('<OPTION VALUE="#38802">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 1'); 115 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38802"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 1');
132 document.write('<OPTION VALUE="#38803">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 2'); 116 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38803"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 2');
133 document.write('<OPTION VALUE="#38804">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 3'); 117 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38804"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 3');
134 document.write('<OPTION VALUE="#38805">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 4'); 118 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38805"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 4');
135 document.write('<OPTION VALUE="#38806">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 5'); 119 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38806"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 5');
136 document.write('<OPTION VALUE="#38807">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 6'); 120 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38807"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 6');
137 document.write('<OPTION VALUE="#38808">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 s. c.'); 121 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38808"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 s. c.');
138 document.write('<OPTION VALUE="#38809">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 co.'); 122 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38809"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 co.');
139 document.write('<OPTION VALUE="#38810">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 1'); 123 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38810"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 1');
140 document.write('<OPTION VALUE="#38811">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 2'); 124 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38811"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 2');
141 document.write('<OPTION VALUE="#38812">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 3'); 125 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38812"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 3');
142 document.write('<OPTION VALUE="#38813">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 4'); 126 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38813"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 4');
143 document.write('<OPTION VALUE="#38814">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 5'); 127 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38814"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 5');
144 document.write('<OPTION VALUE="#38815">II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 6'); 128 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38815"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 6');
145 document.write('<OPTION VALUE="#38816">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 1'); 129 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38816"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 1');
146 document.write('<OPTION VALUE="#38817">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 2'); 130 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38817"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 2');
147 document.write('<OPTION VALUE="#38818">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 3'); 131 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38818"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 3');
148 document.write('<OPTION VALUE="#38819">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 4'); 132 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38819"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 4');
149 document.write('<OPTION VALUE="#38820">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 5'); 133 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38820"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 5');
150 document.write('<OPTION VALUE="#38821">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 6'); 134 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38821"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 6');
151 document.write('<OPTION VALUE="#38822">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 s. c.'); 135 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38822"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 s. c.');
152 document.write('<OPTION VALUE="#38823">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 co.'); 136 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38823"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 co.');
153 document.write('<OPTION VALUE="#38824">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 1'); 137 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38824"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 1');
154 document.write('<OPTION VALUE="#38825">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 2'); 138 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38825"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 2');
155 document.write('<OPTION VALUE="#38826">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 3'); 139 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38826"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 3');
156 document.write('<OPTION VALUE="#38827">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 4'); 140 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38827"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 4');
157 document.write('<OPTION VALUE="#38828">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 5'); 141 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38828"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 5');
158 document.write('<OPTION VALUE="#38829">II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 6'); 142 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38829"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 6');
159 document.write('<OPTION VALUE="#38830">II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 1'); 143 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38830"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 1');
160 document.write('<OPTION VALUE="#38831">II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 2'); 144 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38831"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 2');
161 document.write('<OPTION VALUE="#38832">II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 3'); 145 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38832"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 3');
162 document.write('<OPTION VALUE="#38833">II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 s. c.'); 146 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38833"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 10 s. c.');
163 document.write('<OPTION VALUE="#38834">II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 co.'); 147 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38834"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 10 co.');
164 document.write('<OPTION VALUE="#38835">II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 1'); 148 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38835"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 1');
165 document.write('<OPTION VALUE="#38836">II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 2'); 149 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38836"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 2');
166 document.write('<OPTION VALUE="#38837">II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 3'); 150 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38837"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 3');
167 document.write('<OPTION VALUE="#38838">II&ordf;-IIae q. 2 pr.'); 151 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38838"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 pr.');
168 document.write('<OPTION VALUE="#38839">II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 1'); 152 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38839"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 1');
169 document.write('<OPTION VALUE="#38840">II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 2'); 153 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38840"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 2');
170 document.write('<OPTION VALUE="#38841">II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 3'); 154 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38841"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 3');
171 document.write('<OPTION VALUE="#38842">II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 s. c.'); 155 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38842"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 1 s. c.');
172 document.write('<OPTION VALUE="#38843">II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 co.'); 156 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38843"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 1 co.');
173 document.write('<OPTION VALUE="#38844">II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 1'); 157 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38844"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 1');
174 document.write('<OPTION VALUE="#38845">II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 2'); 158 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38845"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 2');
175 document.write('<OPTION VALUE="#38846">II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 3'); 159 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38846"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 3');
176 document.write('<OPTION VALUE="#38847">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 1'); 160 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38847"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 1');
177 document.write('<OPTION VALUE="#38848">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 2'); 161 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38848"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 2');
178 document.write('<OPTION VALUE="#38849">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 3'); 162 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38849"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 3');
179 document.write('<OPTION VALUE="#38850">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 4'); 163 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38850"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 4');
180 document.write('<OPTION VALUE="#38851">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 s. c.'); 164 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38851"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 s. c.');
181 document.write('<OPTION VALUE="#38852">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 co.'); 165 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38852"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 co.');
182 document.write('<OPTION VALUE="#38853">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 1'); 166 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38853"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 1');
183 document.write('<OPTION VALUE="#38854">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 2'); 167 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38854"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 2');
184 document.write('<OPTION VALUE="#38855">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 3'); 168 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38855"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 3');
185 document.write('<OPTION VALUE="#38856">II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 4'); 169 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38856"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 4');
186 document.write('<OPTION VALUE="#38857">II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 1'); 170 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38857"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 1');
187 document.write('<OPTION VALUE="#38858">II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 2'); 171 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38858"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 2');
188 document.write('<OPTION VALUE="#38859">II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 3'); 172 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38859"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 3');
189 document.write('<OPTION VALUE="#38860">II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 s. c.'); 173 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38860"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 3 s. c.');
190 document.write('<OPTION VALUE="#38861">II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 co.'); 174 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38861"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 3 co.');
191 document.write('<OPTION VALUE="#38862">II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 1'); 175 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38862"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 1');
192 document.write('<OPTION VALUE="#38863">II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 2'); 176 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38863"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 2');
193 document.write('<OPTION VALUE="#38864">II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 3'); 177 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38864"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 3');
194 document.write('<OPTION VALUE="#38865">II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 1'); 178 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38865"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 1');
195 document.write('<OPTION VALUE="#38866">II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 2'); 179 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38866"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 2');
196 document.write('<OPTION VALUE="#38867">II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 3'); 180 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38867"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 3');
197 document.write('<OPTION VALUE="#38868">II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 s. c.'); 181 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38868"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 4 s. c.');
198 document.write('<OPTION VALUE="#38869">II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 co.'); 182 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38869"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 4 co.');
199 document.write('<OPTION VALUE="#38870">II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 1'); 183 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38870"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 1');
200 document.write('<OPTION VALUE="#38871">II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 2'); 184 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38871"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 2');
201 document.write('<OPTION VALUE="#38872">II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 3'); 185 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38872"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 3');
202 document.write('<OPTION VALUE="#38873">II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 1'); 186 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38873"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 1');
203 document.write('<OPTION VALUE="#38874">II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 2'); 187 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38874"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 2');
204 document.write('<OPTION VALUE="#38875">II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 3'); 188 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38875"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 3');
205 document.write('<OPTION VALUE="#38876">II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 s. c.'); 189 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38876"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 5 s. c.');
206 document.write('<OPTION VALUE="#38877">II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 co.'); 190 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38877"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 5 co.');
207 document.write('<OPTION VALUE="#38878">II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 1'); 191 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38878"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 1');
208 document.write('<OPTION VALUE="#38879">II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 2'); 192 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38879"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 2');
209 document.write('<OPTION VALUE="#38880">II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 3'); 193 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38880"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 3');
210 document.write('<OPTION VALUE="#38881">II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 1'); 194 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38881"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 1');
211 document.write('<OPTION VALUE="#38882">II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 2'); 195 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38882"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 2');
212 document.write('<OPTION VALUE="#38883">II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 3'); 196 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38883"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 3');
213 document.write('<OPTION VALUE="#38884">II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 s. c.'); 197 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38884"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 6 s. c.');
214 document.write('<OPTION VALUE="#38885">II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 co.'); 198 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38885"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 6 co.');
215 document.write('<OPTION VALUE="#38886">II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 1'); 199 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38886"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 1');
216 document.write('<OPTION VALUE="#38887">II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 2'); 200 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38887"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 2');
217 document.write('<OPTION VALUE="#38888">II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 3'); 201 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38888"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 3');
218 document.write('<OPTION VALUE="#38889">II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 1'); 202 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38889"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 1');
219 document.write('<OPTION VALUE="#38890">II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 2'); 203 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38890"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 2');
220 document.write('<OPTION VALUE="#38891">II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 3'); 204 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38891"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 3');
221 document.write('<OPTION VALUE="#38892">II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 s. c.'); 205 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38892"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 7 s. c.');
222 document.write('<OPTION VALUE="#38893">II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 co.'); 206 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38893"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 7 co.');
223 document.write('<OPTION VALUE="#38894">II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 1'); 207 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38894"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 1');
224 document.write('<OPTION VALUE="#38895">II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 2'); 208 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38895"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 2');
225 document.write('<OPTION VALUE="#38896">II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 3'); 209 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38896"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 3');
226 document.write('<OPTION VALUE="#38897">II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 1'); 210 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38897"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 1');
227 document.write('<OPTION VALUE="#38898">II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 2'); 211 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38898"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 2');
228 document.write('<OPTION VALUE="#38899">II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 3'); 212 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38899"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 3');
229 document.write('<OPTION VALUE="#38900">II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 s. c.'); 213 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38900"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 8 s. c.');
230 document.write('<OPTION VALUE="#38901">II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 co.'); 214 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38901"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 8 co.');
231 document.write('<OPTION VALUE="#38902">II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 1'); 215 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38902"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 1');
232 document.write('<OPTION VALUE="#38903">II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 2'); 216 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38903"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 2');
233 document.write('<OPTION VALUE="#38904">II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 3'); 217 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38904"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 3');
234 document.write('<OPTION VALUE="#38905">II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 1'); 218 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38905"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 1');
235 document.write('<OPTION VALUE="#38906">II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 2'); 219 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38906"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 2');
236 document.write('<OPTION VALUE="#38907">II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 3'); 220 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38907"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 3');
237 document.write('<OPTION VALUE="#38908">II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 s. c.'); 221 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38908"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 9 s. c.');
238 document.write('<OPTION VALUE="#38909">II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 co.'); 222 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38909"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 9 co.');
239 document.write('<OPTION VALUE="#38910">II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 1'); 223 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38910"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 1');
240 document.write('<OPTION VALUE="#38911">II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 2'); 224 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38911"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 2');
241 document.write('<OPTION VALUE="#38912">II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 3'); 225 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38912"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 3');
242 document.write('<OPTION VALUE="#38913">II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 1'); 226 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38913"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 1');
243 document.write('<OPTION VALUE="#38914">II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 2'); 227 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38914"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 2');
244 document.write('<OPTION VALUE="#38915">II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 3'); 228 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38915"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 3');
245 document.write('<OPTION VALUE="#38916">II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 s. c.'); 229 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38916"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 10 s. c.');
246 document.write('<OPTION VALUE="#38917">II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 co.'); 230 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38917"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 10 co.');
247 document.write('<OPTION VALUE="#38918">II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 1'); 231 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38918"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 1');
248 document.write('<OPTION VALUE="#38919">II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 2'); 232 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38919"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 2');
249 document.write('<OPTION VALUE="#38920">II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 3'); 233 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38920"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 3');
250 document.write('<OPTION VALUE="#38921">II&ordf;-IIae q. 3 pr.'); 234 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38921"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 pr.');
251 document.write('<OPTION VALUE="#38922">II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 1'); 235 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38922"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 1');
252 document.write('<OPTION VALUE="#38923">II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 2'); 236 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38923"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 2');
253 document.write('<OPTION VALUE="#38924">II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 3'); 237 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38924"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 3');
254 document.write('<OPTION VALUE="#38925">II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 s. c.'); 238 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38925"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 1 s. c.');
255 document.write('<OPTION VALUE="#38926">II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 co.'); 239 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38926"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 1 co.');
256 document.write('<OPTION VALUE="#38927">II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 1'); 240 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38927"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 1');
257 document.write('<OPTION VALUE="#38928">II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 2'); 241 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38928"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 2');
258 document.write('<OPTION VALUE="#38929">II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 3'); 242 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38929"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 3');
259 document.write('<OPTION VALUE="#38930">II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 1'); 243 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38930"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 1');
260 document.write('<OPTION VALUE="#38931">II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 2'); 244 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38931"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 2');
261 document.write('<OPTION VALUE="#38932">II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 3'); 245 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38932"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 3');
262 document.write('<OPTION VALUE="#38933">II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 s. c.'); 246 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38933"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 2 s. c.');
263 document.write('<OPTION VALUE="#38934">II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 co.'); 247 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38934"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 2 co.');
264 document.write('<OPTION VALUE="#38935">II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 1'); 248 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38935"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 1');
265 document.write('<OPTION VALUE="#38936">II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 2'); 249 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38936"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 2');
266 document.write('<OPTION VALUE="#38937">II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 3'); 250 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38937"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 3');
267 document.write('<OPTION VALUE="#38938">II&ordf;-IIae q. 4 pr.'); 251 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38938"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 pr.');
268 document.write('<OPTION VALUE="#38939">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 1'); 252 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38939"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 1');
269 document.write('<OPTION VALUE="#38940">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 2'); 253 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38940"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 2');
270 document.write('<OPTION VALUE="#38941">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 3'); 254 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38941"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 3');
271 document.write('<OPTION VALUE="#38942">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 4'); 255 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38942"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 4');
272 document.write('<OPTION VALUE="#38943">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 5'); 256 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38943"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 5');
273 document.write('<OPTION VALUE="#38944">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 s. c.'); 257 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38944"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 s. c.');
274 document.write('<OPTION VALUE="#38945">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 co.'); 258 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38945"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 co.');
275 document.write('<OPTION VALUE="#38946">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 1'); 259 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38946"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 1');
276 document.write('<OPTION VALUE="#38947">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 2'); 260 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38947"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 2');
277 document.write('<OPTION VALUE="#38948">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 3'); 261 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38948"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 3');
278 document.write('<OPTION VALUE="#38949">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 4'); 262 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38949"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 4');
279 document.write('<OPTION VALUE="#38950">II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 5'); 263 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38950"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 5');
280 document.write('<OPTION VALUE="#38951">II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 1'); 264 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38951"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 1');
281 document.write('<OPTION VALUE="#38952">II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 2'); 265 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38952"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 2');
282 document.write('<OPTION VALUE="#38953">II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 3'); 266 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38953"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 3');
283 document.write('<OPTION VALUE="#38954">II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 s. c.'); 267 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38954"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 2 s. c.');
284 document.write('<OPTION VALUE="#38955">II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 co.'); 268 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38955"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 2 co.');
285 document.write('<OPTION VALUE="#38956">II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 1'); 269 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38956"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 1');
286 document.write('<OPTION VALUE="#38957">II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 2'); 270 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38957"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 2');
287 document.write('<OPTION VALUE="#38958">II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 3'); 271 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38958"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 3');
288 document.write('<OPTION VALUE="#38959">II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 1'); 272 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38959"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 1');
289 document.write('<OPTION VALUE="#38960">II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 2'); 273 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38960"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 2');
290 document.write('<OPTION VALUE="#38961">II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 3'); 274 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38961"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 3');
291 document.write('<OPTION VALUE="#38962">II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 s. c.'); 275 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38962"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 3 s. c.');
292 document.write('<OPTION VALUE="#38963">II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 co.'); 276 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38963"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 3 co.');
293 document.write('<OPTION VALUE="#38964">II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 1'); 277 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38964"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 1');
294 document.write('<OPTION VALUE="#38965">II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 2'); 278 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38965"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 2');
295 document.write('<OPTION VALUE="#38966">II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 3'); 279 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38966"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 3');
296 document.write('<OPTION VALUE="#38967">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 1'); 280 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38967"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 1');
297 document.write('<OPTION VALUE="#38968">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 2'); 281 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38968"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 2');
298 document.write('<OPTION VALUE="#38969">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 3'); 282 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38969"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 3');
299 document.write('<OPTION VALUE="#38970">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 4'); 283 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38970"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 4');
300 document.write('<OPTION VALUE="#38971">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 s. c.'); 284 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38971"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 s. c.');
301 document.write('<OPTION VALUE="#38972">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 co.'); 285 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38972"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 co.');
302 document.write('<OPTION VALUE="#38973">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 1'); 286 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38973"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 1');
303 document.write('<OPTION VALUE="#38974">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 2'); 287 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38974"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 2');
304 document.write('<OPTION VALUE="#38975">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 3'); 288 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38975"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 3');
305 document.write('<OPTION VALUE="#38976">II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 4'); 289 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38976"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 4');
306 document.write('<OPTION VALUE="#38977">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 1'); 290 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38977"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 1');
307 document.write('<OPTION VALUE="#38978">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 2'); 291 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38978"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 2');
308 document.write('<OPTION VALUE="#38979">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 3'); 292 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38979"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 3');
309 document.write('<OPTION VALUE="#38980">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 4'); 293 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38980"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 4');
310 document.write('<OPTION VALUE="#38981">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 s. c.'); 294 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38981"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 s. c.');
311 document.write('<OPTION VALUE="#38982">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 co.'); 295 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38982"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 co.');
312 document.write('<OPTION VALUE="#38983">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 1'); 296 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38983"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 1');
313 document.write('<OPTION VALUE="#38984">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 2'); 297 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38984"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 2');
314 document.write('<OPTION VALUE="#38985">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 3'); 298 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38985"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 3');
315 document.write('<OPTION VALUE="#38986">II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 4'); 299 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38986"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 4');
316 document.write('<OPTION VALUE="#38987">II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 1'); 300 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38987"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 1');
317 document.write('<OPTION VALUE="#38988">II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 2'); 301 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38988"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 2');
318 document.write('<OPTION VALUE="#38989">II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 3'); 302 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38989"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 3');
319 document.write('<OPTION VALUE="#38990">II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 s. c.'); 303 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38990"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 6 s. c.');
320 document.write('<OPTION VALUE="#38991">II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 co.'); 304 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38991"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 6 co.');
321 document.write('<OPTION VALUE="#38992">II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 1'); 305 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38992"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 1');
322 document.write('<OPTION VALUE="#38993">II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 2'); 306 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38993"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 2');
323 document.write('<OPTION VALUE="#38994">II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 3'); 307 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38994"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 3');
324 document.write('<OPTION VALUE="#38995">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 1'); 308 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38995"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 1');
325 document.write('<OPTION VALUE="#38996">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 2'); 309 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38996"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 2');
326 document.write('<OPTION VALUE="#38997">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 3'); 310 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38997"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 3');
327 document.write('<OPTION VALUE="#38998">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 4'); 311 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38998"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 4');
328 document.write('<OPTION VALUE="#38999">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 5'); 312 document.write('&lt;OPTION VALUE="#38999"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 5');
329 document.write('<OPTION VALUE="#39000">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 s. c.'); 313 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39000"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 s. c.');
330 document.write('<OPTION VALUE="#39001">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 co.'); 314 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39001"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 co.');
331 document.write('<OPTION VALUE="#39002">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 1'); 315 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39002"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 1');
332 document.write('<OPTION VALUE="#39003">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 2'); 316 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39003"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 2');
333 document.write('<OPTION VALUE="#39004">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 3'); 317 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39004"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 3');
334 document.write('<OPTION VALUE="#39005">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 4'); 318 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39005"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 4');
335 document.write('<OPTION VALUE="#39006">II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 5'); 319 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39006"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 5');
336 document.write('<OPTION VALUE="#39007">II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 1'); 320 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39007"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 1');
337 document.write('<OPTION VALUE="#39008">II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 2'); 321 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39008"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 2');
338 document.write('<OPTION VALUE="#39009">II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 3'); 322 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39009"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 3');
339 document.write('<OPTION VALUE="#39010">II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 s. c.'); 323 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39010"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 8 s. c.');
340 document.write('<OPTION VALUE="#39011">II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 co.'); 324 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39011"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 8 co.');
341 document.write('<OPTION VALUE="#39012">II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 1'); 325 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39012"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 1');
342 document.write('<OPTION VALUE="#39013">II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 2'); 326 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39013"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 2');
343 document.write('<OPTION VALUE="#39014">II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 3'); 327 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39014"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 3');
344 document.write('<OPTION VALUE="#39015">II&ordf;-IIae q. 5 pr.'); 328 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39015"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 pr.');
345 document.write('<OPTION VALUE="#39016">II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 1'); 329 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39016"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 1');
346 document.write('<OPTION VALUE="#39017">II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 2'); 330 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39017"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 2');
347 document.write('<OPTION VALUE="#39018">II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 3'); 331 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39018"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 3');
348 document.write('<OPTION VALUE="#39019">II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 s. c.'); 332 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39019"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 1 s. c.');
349 document.write('<OPTION VALUE="#39020">II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 co.'); 333 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39020"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 1 co.');
350 document.write('<OPTION VALUE="#39021">II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 1'); 334 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39021"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 1');
351 document.write('<OPTION VALUE="#39022">II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 2'); 335 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39022"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 2');
352 document.write('<OPTION VALUE="#39023">II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 3'); 336 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39023"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 3');
353 document.write('<OPTION VALUE="#39024">II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 1'); 337 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39024"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 1');
354 document.write('<OPTION VALUE="#39025">II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 2'); 338 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39025"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 2');
355 document.write('<OPTION VALUE="#39026">II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 3'); 339 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39026"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 3');
356 document.write('<OPTION VALUE="#39027">II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 s. c.'); 340 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39027"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 2 s. c.');
357 document.write('<OPTION VALUE="#39028">II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 co.'); 341 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39028"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 2 co.');
358 document.write('<OPTION VALUE="#39029">II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 1'); 342 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39029"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 1');
359 document.write('<OPTION VALUE="#39030">II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 2'); 343 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39030"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 2');
360 document.write('<OPTION VALUE="#39031">II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 3'); 344 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39031"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 3');
361 document.write('<OPTION VALUE="#39032">II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 1'); 345 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39032"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 1');
362 document.write('<OPTION VALUE="#39033">II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 2'); 346 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39033"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 2');
363 document.write('<OPTION VALUE="#39034">II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 3'); 347 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39034"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 3');
364 document.write('<OPTION VALUE="#39035">II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 s. c.'); 348 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39035"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 3 s. c.');
365 document.write('<OPTION VALUE="#39036">II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 co.'); 349 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39036"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 3 co.');
366 document.write('<OPTION VALUE="#39037">II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 1'); 350 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39037"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 1');
367 document.write('<OPTION VALUE="#39038">II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 2'); 351 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39038"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 2');
368 document.write('<OPTION VALUE="#39039">II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 3'); 352 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39039"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 3');
369 document.write('<OPTION VALUE="#39040">II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 1'); 353 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39040"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 1');
370 document.write('<OPTION VALUE="#39041">II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 2'); 354 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39041"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 2');
371 document.write('<OPTION VALUE="#39042">II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 3'); 355 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39042"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 3');
372 document.write('<OPTION VALUE="#39043">II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 s. c.'); 356 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39043"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 4 s. c.');
373 document.write('<OPTION VALUE="#39044">II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 co.'); 357 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39044"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 4 co.');
374 document.write('<OPTION VALUE="#39045">II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 1'); 358 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39045"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 1');
375 document.write('<OPTION VALUE="#39046">II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 2'); 359 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39046"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 2');
376 document.write('<OPTION VALUE="#39047">II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 3'); 360 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39047"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 3');
377 document.write('<OPTION VALUE="#39048">II&ordf;-IIae q. 6 pr.'); 361 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39048"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 pr.');
378 document.write('<OPTION VALUE="#39049">II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 1'); 362 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39049"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 1');
379 document.write('<OPTION VALUE="#39050">II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 2'); 363 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39050"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 2');
380 document.write('<OPTION VALUE="#39051">II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 3'); 364 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39051"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 3');
381 document.write('<OPTION VALUE="#39052">II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 s. c.'); 365 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39052"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 1 s. c.');
382 document.write('<OPTION VALUE="#39053">II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 co.'); 366 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39053"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 1 co.');
383 document.write('<OPTION VALUE="#39054">II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 1'); 367 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39054"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 1');
384 document.write('<OPTION VALUE="#39055">II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 2'); 368 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39055"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 2');
385 document.write('<OPTION VALUE="#39056">II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 3'); 369 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39056"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 3');
386 document.write('<OPTION VALUE="#39057">II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 1'); 370 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39057"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 1');
387 document.write('<OPTION VALUE="#39058">II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 2'); 371 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39058"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 2');
388 document.write('<OPTION VALUE="#39059">II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 3'); 372 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39059"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 3');
389 document.write('<OPTION VALUE="#39060">II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 s. c.'); 373 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39060"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 2 s. c.');
390 document.write('<OPTION VALUE="#39061">II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 co.'); 374 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39061"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 2 co.');
391 document.write('<OPTION VALUE="#39062">II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 1'); 375 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39062"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 1');
392 document.write('<OPTION VALUE="#39063">II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 2'); 376 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39063"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 2');
393 document.write('<OPTION VALUE="#39064">II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 3'); 377 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39064"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 3');
394 document.write('<OPTION VALUE="#39065">II&ordf;-IIae q. 7 pr.'); 378 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39065"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 pr.');
395 document.write('<OPTION VALUE="#39066">II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 1'); 379 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39066"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 1');
396 document.write('<OPTION VALUE="#39067">II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 2'); 380 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39067"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 2');
397 document.write('<OPTION VALUE="#39068">II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 3'); 381 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39068"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 3');
398 document.write('<OPTION VALUE="#39069">II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 s. c.'); 382 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39069"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 1 s. c.');
399 document.write('<OPTION VALUE="#39070">II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 co.'); 383 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39070"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 1 co.');
400 document.write('<OPTION VALUE="#39071">II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 1'); 384 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39071"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 1');
401 document.write('<OPTION VALUE="#39072">II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 2'); 385 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39072"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 2');
402 document.write('<OPTION VALUE="#39073">II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 3'); 386 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39073"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 3');
403 document.write('<OPTION VALUE="#39074">II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 1'); 387 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39074"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 1');
404 document.write('<OPTION VALUE="#39075">II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 2'); 388 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39075"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 2');
405 document.write('<OPTION VALUE="#39076">II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 3'); 389 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39076"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 3');
406 document.write('<OPTION VALUE="#39077">II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 s. c.'); 390 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39077"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 2 s. c.');
407 document.write('<OPTION VALUE="#39078">II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 co.'); 391 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39078"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 2 co.');
408 document.write('<OPTION VALUE="#39079">II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 1'); 392 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39079"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 1');
409 document.write('<OPTION VALUE="#39080">II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 2'); 393 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39080"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 2');
410 document.write('<OPTION VALUE="#39081">II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 3'); 394 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39081"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 3');
411 document.write('<OPTION VALUE="#39082">II&ordf;-IIae q. 8 pr.'); 395 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39082"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 pr.');
412 document.write('<OPTION VALUE="#39083">II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 1'); 396 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39083"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 1');
413 document.write('<OPTION VALUE="#39084">II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 2'); 397 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39084"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 2');
414 document.write('<OPTION VALUE="#39085">II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 3'); 398 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39085"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 3');
415 document.write('<OPTION VALUE="#39086">II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 s. c.'); 399 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39086"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 1 s. c.');
416 document.write('<OPTION VALUE="#39087">II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 co.'); 400 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39087"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 1 co.');
417 document.write('<OPTION VALUE="#39088">II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 1'); 401 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39088"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 1');
418 document.write('<OPTION VALUE="#39089">II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 2'); 402 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39089"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 2');
419 document.write('<OPTION VALUE="#39090">II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 3'); 403 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39090"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 3');
420 document.write('<OPTION VALUE="#39091">II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 1'); 404 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39091"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 1');
421 document.write('<OPTION VALUE="#39092">II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 2'); 405 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39092"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 2');
422 document.write('<OPTION VALUE="#39093">II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 3'); 406 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39093"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 3');
423 document.write('<OPTION VALUE="#39094">II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 s. c.'); 407 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39094"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 2 s. c.');
424 document.write('<OPTION VALUE="#39095">II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 co.'); 408 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39095"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 2 co.');
425 document.write('<OPTION VALUE="#39096">II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 ad 1'); 409 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39096"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 2 ad 1');
426 document.write('<OPTION VALUE="#39097">II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 1'); 410 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39097"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 1');
427 document.write('<OPTION VALUE="#39098">II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 2'); 411 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39098"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 2');
428 document.write('<OPTION VALUE="#39099">II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 3'); 412 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39099"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 3');
429 document.write('<OPTION VALUE="#39100">II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 s. c.'); 413 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39100"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 3 s. c.');
430 document.write('<OPTION VALUE="#39101">II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 co.'); 414 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39101"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 3 co.');
431 document.write('<OPTION VALUE="#39102">II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 1'); 415 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39102"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 1');
432 document.write('<OPTION VALUE="#39103">II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 2'); 416 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39103"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 2');
433 document.write('<OPTION VALUE="#39104">II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 3'); 417 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39104"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 3');
434 document.write('<OPTION VALUE="#39105">II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 1'); 418 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39105"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 1');
435 document.write('<OPTION VALUE="#39106">II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 2'); 419 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39106"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 2');
436 document.write('<OPTION VALUE="#39107">II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 3'); 420 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39107"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 3');
437 document.write('<OPTION VALUE="#39108">II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 s. c.'); 421 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39108"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 4 s. c.');
438 document.write('<OPTION VALUE="#39109">II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 co.'); 422 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39109"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 4 co.');
439 document.write('<OPTION VALUE="#39110">II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 1'); 423 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39110"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 1');
440 document.write('<OPTION VALUE="#39111">II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 2'); 424 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39111"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 2');
441 document.write('<OPTION VALUE="#39112">II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 3'); 425 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39112"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 3');
442 document.write('<OPTION VALUE="#39113">II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 1'); 426 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39113"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 1');
443 document.write('<OPTION VALUE="#39114">II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 2'); 427 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39114"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 2');
444 document.write('<OPTION VALUE="#39115">II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 3'); 428 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39115"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 3');
445 document.write('<OPTION VALUE="#39116">II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 s. c.'); 429 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39116"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 5 s. c.');
446 document.write('<OPTION VALUE="#39117">II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 co.'); 430 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39117"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 5 co.');
447 document.write('<OPTION VALUE="#39118">II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 1'); 431 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39118"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 1');
448 document.write('<OPTION VALUE="#39119">II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 2'); 432 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39119"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 2');
449 document.write('<OPTION VALUE="#39120">II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 3'); 433 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39120"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 3');
450 document.write('<OPTION VALUE="#39121">II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 1'); 434 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39121"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 1');
451 document.write('<OPTION VALUE="#39122">II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 2'); 435 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39122"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 2');
452 document.write('<OPTION VALUE="#39123">II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 3'); 436 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39123"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 3');
453 document.write('<OPTION VALUE="#39124">II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 s. c.'); 437 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39124"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 6 s. c.');
454 document.write('<OPTION VALUE="#39125">II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 co.'); 438 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39125"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 6 co.');
455 document.write('<OPTION VALUE="#39126">II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 1'); 439 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39126"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 1');
456 document.write('<OPTION VALUE="#39127">II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 2'); 440 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39127"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 2');
457 document.write('<OPTION VALUE="#39128">II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 3'); 441 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39128"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 3');
458 document.write('<OPTION VALUE="#39129">II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 1'); 442 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39129"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 1');
459 document.write('<OPTION VALUE="#39130">II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 2'); 443 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39130"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 2');
460 document.write('<OPTION VALUE="#39131">II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 3'); 444 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39131"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 3');
461 document.write('<OPTION VALUE="#39132">II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 s. c.'); 445 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39132"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 7 s. c.');
462 document.write('<OPTION VALUE="#39133">II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 co.'); 446 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39133"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 7 co.');
463 document.write('<OPTION VALUE="#39134">II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 ad 1'); 447 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39134"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 7 ad 1');
464 document.write('<OPTION VALUE="#39135">II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 1'); 448 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39135"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 1');
465 document.write('<OPTION VALUE="#39136">II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 2'); 449 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39136"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 2');
466 document.write('<OPTION VALUE="#39137">II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 3'); 450 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39137"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 3');
467 document.write('<OPTION VALUE="#39138">II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 s. c.'); 451 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39138"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 8 s. c.');
468 document.write('<OPTION VALUE="#39139">II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 co.'); 452 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39139"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 8 co.');
469 document.write('<OPTION VALUE="#39140">II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 1'); 453 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39140"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 1');
470 document.write('<OPTION VALUE="#39141">II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 2'); 454 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39141"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 2');
471 document.write('<OPTION VALUE="#39142">II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 3'); 455 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39142"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 3');
472 document.write('<OPTION VALUE="#39143">II&ordf;-IIae q. 9 pr.'); 456 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39143"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 pr.');
473 document.write('<OPTION VALUE="#39144">II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 1'); 457 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39144"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 1');
474 document.write('<OPTION VALUE="#39145">II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 2'); 458 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39145"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 2');
475 document.write('<OPTION VALUE="#39146">II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 3'); 459 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39146"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 3');
476 document.write('<OPTION VALUE="#39147">II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 s. c.'); 460 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39147"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 1 s. c.');
477 document.write('<OPTION VALUE="#39148">II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 co.'); 461 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39148"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 1 co.');
478 document.write('<OPTION VALUE="#39149">II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 1'); 462 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39149"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 1');
479 document.write('<OPTION VALUE="#39150">II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 2'); 463 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39150"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 2');
480 document.write('<OPTION VALUE="#39151">II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 3'); 464 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39151"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 3');
481 document.write('<OPTION VALUE="#39152">II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 1'); 465 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39152"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 1');
482 document.write('<OPTION VALUE="#39153">II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 2'); 466 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39153"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 2');
483 document.write('<OPTION VALUE="#39154">II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 3'); 467 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39154"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 3');
484 document.write('<OPTION VALUE="#39155">II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 s. c.'); 468 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39155"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 2 s. c.');
485 document.write('<OPTION VALUE="#39156">II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 co.'); 469 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39156"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 2 co.');
486 document.write('<OPTION VALUE="#39157">II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 1'); 470 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39157"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 1');
487 document.write('<OPTION VALUE="#39158">II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 2'); 471 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39158"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 2');
488 document.write('<OPTION VALUE="#39159">II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 3'); 472 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39159"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 3');
489 document.write('<OPTION VALUE="#39160">II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 1'); 473 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39160"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 1');
490 document.write('<OPTION VALUE="#39161">II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 2'); 474 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39161"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 2');
491 document.write('<OPTION VALUE="#39162">II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 3'); 475 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39162"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 3');
492 document.write('<OPTION VALUE="#39163">II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 s. c.'); 476 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39163"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 3 s. c.');
493 document.write('<OPTION VALUE="#39164">II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 co.'); 477 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39164"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 3 co.');
494 document.write('<OPTION VALUE="#39165">II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 1'); 478 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39165"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 1');
495 document.write('<OPTION VALUE="#39166">II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 2'); 479 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39166"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 2');
496 document.write('<OPTION VALUE="#39167">II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 3'); 480 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39167"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 3');
497 document.write('<OPTION VALUE="#39168">II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 1'); 481 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39168"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 1');
498 document.write('<OPTION VALUE="#39169">II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 2'); 482 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39169"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 2');
499 document.write('<OPTION VALUE="#39170">II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 3'); 483 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39170"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 3');
500 document.write('<OPTION VALUE="#39171">II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 s. c.'); 484 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39171"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 4 s. c.');
501 document.write('<OPTION VALUE="#39172">II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 co.'); 485 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39172"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 4 co.');
502 document.write('<OPTION VALUE="#39173">II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 1'); 486 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39173"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 1');
503 document.write('<OPTION VALUE="#39174">II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 2'); 487 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39174"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 2');
504 document.write('<OPTION VALUE="#39175">II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 3'); 488 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39175"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 3');
505 document.write('<OPTION VALUE="#39176">II&ordf;-IIae q. 10 pr.'); 489 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39176"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 pr.');
506 document.write('<OPTION VALUE="#39177">II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 1'); 490 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39177"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 1');
507 document.write('<OPTION VALUE="#39178">II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 2'); 491 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39178"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 2');
508 document.write('<OPTION VALUE="#39179">II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 3'); 492 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39179"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 3');
509 document.write('<OPTION VALUE="#39180">II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 s. c.'); 493 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39180"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 1 s. c.');
510 document.write('<OPTION VALUE="#39181">II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 co.'); 494 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39181"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 1 co.');
511 document.write('<OPTION VALUE="#39182">II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 1'); 495 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39182"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 1');
512 document.write('<OPTION VALUE="#39183">II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 2'); 496 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39183"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 2');
513 document.write('<OPTION VALUE="#39184">II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 3'); 497 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39184"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 3');
514 document.write('<OPTION VALUE="#39185">II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 1'); 498 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39185"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 1');
515 document.write('<OPTION VALUE="#39186">II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 2'); 499 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39186"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 2');
516 document.write('<OPTION VALUE="#39187">II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 3'); 500 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39187"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 3');
517 document.write('<OPTION VALUE="#39188">II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 s. c.'); 501 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39188"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 2 s. c.');
518 document.write('<OPTION VALUE="#39189">II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 co.'); 502 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39189"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 2 co.');
519 document.write('<OPTION VALUE="#39190">II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 1'); 503 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39190"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 1');
520 document.write('<OPTION VALUE="#39191">II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 2'); 504 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39191"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 2');
521 document.write('<OPTION VALUE="#39192">II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 3'); 505 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39192"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 3');
522 document.write('<OPTION VALUE="#39193">II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 1'); 506 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39193"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 1');
523 document.write('<OPTION VALUE="#39194">II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 2'); 507 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39194"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 2');
524 document.write('<OPTION VALUE="#39195">II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 3'); 508 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39195"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 3');
525 document.write('<OPTION VALUE="#39196">II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 s. c.'); 509 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39196"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 3 s. c.');
526 document.write('<OPTION VALUE="#39197">II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 co.'); 510 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39197"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 3 co.');
527 document.write('<OPTION VALUE="#39198">II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 1'); 511 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39198"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 1');
528 document.write('<OPTION VALUE="#39199">II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 2'); 512 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39199"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 2');
529 document.write('<OPTION VALUE="#39200">II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 3'); 513 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39200"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 3');
530 document.write('<OPTION VALUE="#39201">II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 1'); 514 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39201"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 1');
531 document.write('<OPTION VALUE="#39202">II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 2'); 515 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39202"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 2');
532 document.write('<OPTION VALUE="#39203">II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 3'); 516 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39203"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 3');
533 document.write('<OPTION VALUE="#39204">II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 s. c.'); 517 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39204"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 4 s. c.');
534 document.write('<OPTION VALUE="#39205">II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 co.'); 518 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39205"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 4 co.');
535 document.write('<OPTION VALUE="#39206">II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 1'); 519 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39206"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 1');
536 document.write('<OPTION VALUE="#39207">II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 2'); 520 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39207"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 2');
537 document.write('<OPTION VALUE="#39208">II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 3'); 521 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39208"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 3');
538 document.write('<OPTION VALUE="#39209">II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 1'); 522 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39209"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 1');
539 document.write('<OPTION VALUE="#39210">II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 2'); 523 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39210"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 2');
540 document.write('<OPTION VALUE="#39211">II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 3'); 524 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39211"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 3');
541 document.write('<OPTION VALUE="#39212">II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 s. c.'); 525 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39212"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 5 s. c.');
542 document.write('<OPTION VALUE="#39213">II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 co.'); 526 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39213"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 5 co.');
543 document.write('<OPTION VALUE="#39214">II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 1'); 527 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39214"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 1');
544 document.write('<OPTION VALUE="#39215">II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 2'); 528 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39215"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 2');
545 document.write('<OPTION VALUE="#39216">II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 3'); 529 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39216"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 3');
546 document.write('<OPTION VALUE="#39217">II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 1'); 530 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39217"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 1');
547 document.write('<OPTION VALUE="#39218">II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 2'); 531 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39218"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 2');
548 document.write('<OPTION VALUE="#39219">II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 3'); 532 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39219"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 3');
549 document.write('<OPTION VALUE="#39220">II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 s. c.'); 533 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39220"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 6 s. c.');
550 document.write('<OPTION VALUE="#39221">II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 co.'); 534 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39221"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 6 co.');
551 document.write('<OPTION VALUE="#39222">II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 ad'); 535 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39222"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 6 ad');
552 document.write('<OPTION VALUE="#39223">II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 1'); 536 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39223"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 1');
553 document.write('<OPTION VALUE="#39224">II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 2'); 537 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39224"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 2');
554 document.write('<OPTION VALUE="#39225">II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 3'); 538 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39225"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 3');
555 document.write('<OPTION VALUE="#39226">II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 s. c.'); 539 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39226"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 7 s. c.');
556 document.write('<OPTION VALUE="#39227">II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 co.'); 540 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39227"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 7 co.');
557 document.write('<OPTION VALUE="#39228">II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 1'); 541 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39228"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 1');
558 document.write('<OPTION VALUE="#39229">II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 2'); 542 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39229"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 2');
559 document.write('<OPTION VALUE="#39230">II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 3'); 543 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39230"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 3');
560 document.write('<OPTION VALUE="#39231">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 1'); 544 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39231"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 1');
561 document.write('<OPTION VALUE="#39232">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 2'); 545 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39232"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 2');
562 document.write('<OPTION VALUE="#39233">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 3'); 546 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39233"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 3');
563 document.write('<OPTION VALUE="#39234">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 4'); 547 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39234"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 4');
564 document.write('<OPTION VALUE="#39235">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 s. c.'); 548 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39235"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 s. c.');
565 document.write('<OPTION VALUE="#39236">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 co.'); 549 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39236"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 co.');
566 document.write('<OPTION VALUE="#39237">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 1'); 550 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39237"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 1');
567 document.write('<OPTION VALUE="#39238">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 2'); 551 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39238"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 2');
568 document.write('<OPTION VALUE="#39239">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 3'); 552 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39239"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 3');
569 document.write('<OPTION VALUE="#39240">II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 4'); 553 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39240"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 4');
570 document.write('<OPTION VALUE="#39241">II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 1'); 554 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39241"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 1');
571 document.write('<OPTION VALUE="#39242">II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 2'); 555 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39242"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 2');
572 document.write('<OPTION VALUE="#39243">II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 3'); 556 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39243"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 3');
573 document.write('<OPTION VALUE="#39244">II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 s. c.'); 557 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39244"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 9 s. c.');
574 document.write('<OPTION VALUE="#39245">II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 co.'); 558 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39245"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 9 co.');
575 document.write('<OPTION VALUE="#39246">II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 1'); 559 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39246"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 1');
576 document.write('<OPTION VALUE="#39247">II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 2'); 560 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39247"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 2');
577 document.write('<OPTION VALUE="#39248">II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 3'); 561 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39248"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 3');
578 document.write('<OPTION VALUE="#39249">II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 1'); 562 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39249"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 1');
579 document.write('<OPTION VALUE="#39250">II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 2'); 563 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39250"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 2');
580 document.write('<OPTION VALUE="#39251">II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 3'); 564 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39251"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 3');
581 document.write('<OPTION VALUE="#39252">II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 s. c.'); 565 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39252"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 10 s. c.');
582 document.write('<OPTION VALUE="#39253">II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 co.'); 566 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39253"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 10 co.');
583 document.write('<OPTION VALUE="#39254">II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 1'); 567 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39254"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 1');
584 document.write('<OPTION VALUE="#39255">II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 2'); 568 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39255"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 2');
585 document.write('<OPTION VALUE="#39256">II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 3'); 569 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39256"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 3');
586 document.write('<OPTION VALUE="#39257">II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 1'); 570 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39257"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 1');
587 document.write('<OPTION VALUE="#39258">II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 2'); 571 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39258"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 2');
588 document.write('<OPTION VALUE="#39259">II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 3'); 572 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39259"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 3');
589 document.write('<OPTION VALUE="#39260">II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 s. c.'); 573 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39260"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 11 s. c.');
590 document.write('<OPTION VALUE="#39261">II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 co.'); 574 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39261"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 11 co.');
591 document.write('<OPTION VALUE="#39262">II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 ad'); 575 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39262"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 11 ad');
592 document.write('<OPTION VALUE="#39263">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 1'); 576 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39263"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 1');
593 document.write('<OPTION VALUE="#39264">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 2'); 577 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39264"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 2');
594 document.write('<OPTION VALUE="#39265">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 3'); 578 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39265"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 3');
595 document.write('<OPTION VALUE="#39266">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 4'); 579 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39266"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 4');
596 document.write('<OPTION VALUE="#39267">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 5'); 580 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39267"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 5');
597 document.write('<OPTION VALUE="#39268">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 s. c.'); 581 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39268"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 s. c.');
598 document.write('<OPTION VALUE="#39269">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 co.'); 582 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39269"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 co.');
599 document.write('<OPTION VALUE="#39270">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 1'); 583 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39270"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 1');
600 document.write('<OPTION VALUE="#39271">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 2'); 584 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39271"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 2');
601 document.write('<OPTION VALUE="#39272">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 3'); 585 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39272"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 3');
602 document.write('<OPTION VALUE="#39273">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 4'); 586 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39273"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 4');
603 document.write('<OPTION VALUE="#39274">II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 5'); 587 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39274"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 5');
604 document.write('<OPTION VALUE="#39275">II&ordf;-IIae q. 11 pr.'); 588 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39275"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 pr.');
605 document.write('<OPTION VALUE="#39276">II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 1'); 589 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39276"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 1');
606 document.write('<OPTION VALUE="#39277">II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 2'); 590 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39277"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 2');
607 document.write('<OPTION VALUE="#39278">II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 3'); 591 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39278"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 3');
608 document.write('<OPTION VALUE="#39279">II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 s. c.'); 592 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39279"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 1 s. c.');
609 document.write('<OPTION VALUE="#39280">II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 co.'); 593 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39280"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 1 co.');
610 document.write('<OPTION VALUE="#39281">II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 1'); 594 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39281"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 1');
611 document.write('<OPTION VALUE="#39282">II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 2'); 595 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39282"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 2');
612 document.write('<OPTION VALUE="#39283">II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 3'); 596 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39283"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 3');
613 document.write('<OPTION VALUE="#39284">II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 1'); 597 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39284"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 1');
614 document.write('<OPTION VALUE="#39285">II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 2'); 598 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39285"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 2');
615 document.write('<OPTION VALUE="#39286">II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 3'); 599 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39286"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 3');
616 document.write('<OPTION VALUE="#39287">II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 s. c.'); 600 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39287"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 2 s. c.');
617 document.write('<OPTION VALUE="#39288">II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 co.'); 601 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39288"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 2 co.');
618 document.write('<OPTION VALUE="#39289">II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 1'); 602 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39289"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 1');
619 document.write('<OPTION VALUE="#39290">II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 2'); 603 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39290"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 2');
620 document.write('<OPTION VALUE="#39291">II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 3'); 604 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39291"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 3');
621 document.write('<OPTION VALUE="#39292">II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 1'); 605 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39292"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 1');
622 document.write('<OPTION VALUE="#39293">II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 2'); 606 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39293"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 2');
623 document.write('<OPTION VALUE="#39294">II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 3'); 607 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39294"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 3');
624 document.write('<OPTION VALUE="#39295">II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 s. c.'); 608 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39295"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 3 s. c.');
625 document.write('<OPTION VALUE="#39296">II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 co.'); 609 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39296"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 3 co.');
626 document.write('<OPTION VALUE="#39297">II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 1'); 610 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39297"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 1');
627 document.write('<OPTION VALUE="#39298">II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 2'); 611 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39298"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 2');
628 document.write('<OPTION VALUE="#39299">II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 3'); 612 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39299"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 3');
629 document.write('<OPTION VALUE="#39300">II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 1'); 613 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39300"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 1');
630 document.write('<OPTION VALUE="#39301">II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 2'); 614 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39301"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 2');
631 document.write('<OPTION VALUE="#39302">II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 3'); 615 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39302"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 3');
632 document.write('<OPTION VALUE="#39303">II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 s. c.'); 616 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39303"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 4 s. c.');
633 document.write('<OPTION VALUE="#39304">II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 co.'); 617 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39304"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 4 co.');
634 document.write('<OPTION VALUE="#39305">II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 1'); 618 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39305"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 1');
635 document.write('<OPTION VALUE="#39306">II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 2'); 619 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39306"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 2');
636 document.write('<OPTION VALUE="#39307">II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 3'); 620 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39307"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 3');
637 document.write('<OPTION VALUE="#39308">II&ordf;-IIae q. 12 pr.'); 621 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39308"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 pr.');
638 document.write('<OPTION VALUE="#39309">II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 1'); 622 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39309"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 1');
639 document.write('<OPTION VALUE="#39310">II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 2'); 623 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39310"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 2');
640 document.write('<OPTION VALUE="#39311">II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 3'); 624 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39311"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 3');
641 document.write('<OPTION VALUE="#39312">II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 s. c.'); 625 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39312"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 1 s. c.');
642 document.write('<OPTION VALUE="#39313">II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 co.'); 626 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39313"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 1 co.');
643 document.write('<OPTION VALUE="#39314">II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 1'); 627 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39314"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 1');
644 document.write('<OPTION VALUE="#39315">II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 2'); 628 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39315"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 2');
645 document.write('<OPTION VALUE="#39316">II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 3'); 629 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39316"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 3');
646 document.write('<OPTION VALUE="#39317">II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 1'); 630 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39317"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 1');
647 document.write('<OPTION VALUE="#39318">II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 2'); 631 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39318"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 2');
648 document.write('<OPTION VALUE="#39319">II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 3'); 632 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39319"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 3');
649 document.write('<OPTION VALUE="#39320">II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 s. c.'); 633 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39320"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 2 s. c.');
650 document.write('<OPTION VALUE="#39321">II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 co.'); 634 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39321"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 2 co.');
651 document.write('<OPTION VALUE="#39322">II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 1'); 635 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39322"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 1');
652 document.write('<OPTION VALUE="#39323">II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 2'); 636 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39323"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 2');
653 document.write('<OPTION VALUE="#39324">II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 3'); 637 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39324"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 3');
654 document.write('<OPTION VALUE="#39325">II&ordf;-IIae q. 13 pr.'); 638 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39325"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 pr.');
655 document.write('<OPTION VALUE="#39326">II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 1'); 639 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39326"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 1');
656 document.write('<OPTION VALUE="#39327">II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 2'); 640 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39327"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 2');
657 document.write('<OPTION VALUE="#39328">II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 3'); 641 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39328"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 3');
658 document.write('<OPTION VALUE="#39329">II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 s. c.'); 642 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39329"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 1 s. c.');
659 document.write('<OPTION VALUE="#39330">II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 co.'); 643 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39330"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 1 co.');
660 document.write('<OPTION VALUE="#39331">II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 1'); 644 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39331"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 1');
661 document.write('<OPTION VALUE="#39332">II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 2'); 645 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39332"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 2');
662 document.write('<OPTION VALUE="#39333">II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 3'); 646 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39333"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 3');
663 document.write('<OPTION VALUE="#39334">II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 1'); 647 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39334"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 1');
664 document.write('<OPTION VALUE="#39335">II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 2'); 648 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39335"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 2');
665 document.write('<OPTION VALUE="#39336">II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 3'); 649 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39336"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 3');
666 document.write('<OPTION VALUE="#39337">II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 s. c.'); 650 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39337"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 2 s. c.');
667 document.write('<OPTION VALUE="#39338">II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 co.'); 651 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39338"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 2 co.');
668 document.write('<OPTION VALUE="#39339">II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 1'); 652 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39339"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 1');
669 document.write('<OPTION VALUE="#39340">II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 2'); 653 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39340"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 2');
670 document.write('<OPTION VALUE="#39341">II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 3'); 654 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39341"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 3');
671 document.write('<OPTION VALUE="#39342">II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 1'); 655 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39342"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 1');
672 document.write('<OPTION VALUE="#39343">II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 2'); 656 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39343"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 2');
673 document.write('<OPTION VALUE="#39344">II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 3'); 657 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39344"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 3');
674 document.write('<OPTION VALUE="#39345">II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 s. c.'); 658 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39345"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 3 s. c.');
675 document.write('<OPTION VALUE="#39346">II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 co.'); 659 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39346"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 3 co.');
676 document.write('<OPTION VALUE="#39347">II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 1'); 660 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39347"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 1');
677 document.write('<OPTION VALUE="#39348">II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 2'); 661 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39348"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 2');
678 document.write('<OPTION VALUE="#39349">II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 3'); 662 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39349"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 3');
679 document.write('<OPTION VALUE="#39350">II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 1'); 663 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39350"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 1');
680 document.write('<OPTION VALUE="#39351">II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 2'); 664 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39351"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 2');
681 document.write('<OPTION VALUE="#39352">II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 3'); 665 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39352"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 3');
682 document.write('<OPTION VALUE="#39353">II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 s. c.'); 666 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39353"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 4 s. c.');
683 document.write('<OPTION VALUE="#39354">II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 co.'); 667 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39354"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 4 co.');
684 document.write('<OPTION VALUE="#39355">II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 1'); 668 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39355"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 1');
685 document.write('<OPTION VALUE="#39356">II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 2'); 669 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39356"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 2');
686 document.write('<OPTION VALUE="#39357">II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 3'); 670 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39357"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 3');
687 document.write('<OPTION VALUE="#39358">II&ordf;-IIae q. 14 pr.'); 671 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39358"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 pr.');
688 document.write('<OPTION VALUE="#39359">II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 1'); 672 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39359"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 1');
689 document.write('<OPTION VALUE="#39360">II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 2'); 673 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39360"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 2');
690 document.write('<OPTION VALUE="#39361">II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 3'); 674 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39361"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 3');
691 document.write('<OPTION VALUE="#39362">II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 s. c.'); 675 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39362"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 1 s. c.');
692 document.write('<OPTION VALUE="#39363">II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 co.'); 676 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39363"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 1 co.');
693 document.write('<OPTION VALUE="#39364">II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 1'); 677 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39364"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 1');
694 document.write('<OPTION VALUE="#39365">II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 2'); 678 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39365"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 2');
695 document.write('<OPTION VALUE="#39366">II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 3'); 679 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39366"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 3');
696 document.write('<OPTION VALUE="#39367">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 1'); 680 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39367"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 1');
697 document.write('<OPTION VALUE="#39368">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 2'); 681 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39368"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 2');
698 document.write('<OPTION VALUE="#39369">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 3'); 682 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39369"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 3');
699 document.write('<OPTION VALUE="#39370">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 4'); 683 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39370"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 4');
700 document.write('<OPTION VALUE="#39371">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 s. c.'); 684 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39371"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 s. c.');
701 document.write('<OPTION VALUE="#39372">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 co.'); 685 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39372"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 co.');
702 document.write('<OPTION VALUE="#39373">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 1'); 686 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39373"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 1');
703 document.write('<OPTION VALUE="#39374">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 2'); 687 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39374"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 2');
704 document.write('<OPTION VALUE="#39375">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 3'); 688 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39375"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 3');
705 document.write('<OPTION VALUE="#39376">II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 4'); 689 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39376"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 4');
706 document.write('<OPTION VALUE="#39377">II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 1'); 690 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39377"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 1');
707 document.write('<OPTION VALUE="#39378">II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 2'); 691 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39378"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 2');
708 document.write('<OPTION VALUE="#39379">II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 3'); 692 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39379"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 3');
709 document.write('<OPTION VALUE="#39380">II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 s. c.'); 693 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39380"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 3 s. c.');
710 document.write('<OPTION VALUE="#39381">II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 co.'); 694 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39381"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 3 co.');
711 document.write('<OPTION VALUE="#39382">II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 1'); 695 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39382"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 1');
712 document.write('<OPTION VALUE="#39383">II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 2'); 696 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39383"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 2');
713 document.write('<OPTION VALUE="#39384">II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 3'); 697 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39384"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 3');
714 document.write('<OPTION VALUE="#39385">II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 1'); 698 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39385"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 1');
715 document.write('<OPTION VALUE="#39386">II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 2'); 699 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39386"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 2');
716 document.write('<OPTION VALUE="#39387">II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 3'); 700 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39387"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 3');
717 document.write('<OPTION VALUE="#39388">II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 s. c.'); 701 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39388"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 4 s. c.');
718 document.write('<OPTION VALUE="#39389">II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 co.'); 702 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39389"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 4 co.');
719 document.write('<OPTION VALUE="#39390">II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 1'); 703 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39390"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 1');
720 document.write('<OPTION VALUE="#39391">II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 2'); 704 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39391"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 2');
721 document.write('<OPTION VALUE="#39392">II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 3'); 705 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39392"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 3');
722 document.write('<OPTION VALUE="#39393">II&ordf;-IIae q. 15 pr.'); 706 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39393"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 pr.');
723 document.write('<OPTION VALUE="#39394">II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 1'); 707 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39394"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 1');
724 document.write('<OPTION VALUE="#39395">II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 2'); 708 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39395"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 2');
725 document.write('<OPTION VALUE="#39396">II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 3'); 709 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39396"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 3');
726 document.write('<OPTION VALUE="#39397">II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 s. c.'); 710 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39397"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 1 s. c.');
727 document.write('<OPTION VALUE="#39398">II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 co.'); 711 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39398"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 1 co.');
728 document.write('<OPTION VALUE="#39399">II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 1'); 712 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39399"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 1');
729 document.write('<OPTION VALUE="#39400">II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 2'); 713 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39400"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 2');
730 document.write('<OPTION VALUE="#39401">II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 3'); 714 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39401"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 3');
731 document.write('<OPTION VALUE="#39402">II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 1'); 715 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39402"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 1');
732 document.write('<OPTION VALUE="#39403">II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 2'); 716 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39403"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 2');
733 document.write('<OPTION VALUE="#39404">II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 3'); 717 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39404"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 3');
734 document.write('<OPTION VALUE="#39405">II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 s. c.'); 718 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39405"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 2 s. c.');
735 document.write('<OPTION VALUE="#39406">II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 co.'); 719 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39406"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 2 co.');
736 document.write('<OPTION VALUE="#39407">II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 ad'); 720 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39407"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 2 ad');
737 document.write('<OPTION VALUE="#39408">II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 1'); 721 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39408"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 1');
738 document.write('<OPTION VALUE="#39409">II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 2'); 722 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39409"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 2');
739 document.write('<OPTION VALUE="#39410">II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 3'); 723 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39410"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 3');
740 document.write('<OPTION VALUE="#39411">II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 s. c.'); 724 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39411"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 3 s. c.');
741 document.write('<OPTION VALUE="#39412">II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 co.'); 725 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39412"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 3 co.');
742 document.write('<OPTION VALUE="#39413">II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 1'); 726 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39413"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 1');
743 document.write('<OPTION VALUE="#39414">II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 2'); 727 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39414"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 2');
744 document.write('<OPTION VALUE="#39415">II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 3'); 728 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39415"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 3');
745 document.write('<OPTION VALUE="#39416">II&ordf;-IIae q. 16 pr.'); 729 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39416"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 pr.');
746 document.write('<OPTION VALUE="#39417">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 1'); 730 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39417"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 1');
747 document.write('<OPTION VALUE="#39418">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 2'); 731 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39418"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 2');
748 document.write('<OPTION VALUE="#39419">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 3'); 732 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39419"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 3');
749 document.write('<OPTION VALUE="#39420">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 4'); 733 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39420"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 4');
750 document.write('<OPTION VALUE="#39421">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 5'); 734 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39421"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 5');
751 document.write('<OPTION VALUE="#39422">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 s. c.'); 735 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39422"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 s. c.');
752 document.write('<OPTION VALUE="#39423">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 co.'); 736 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39423"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 co.');
753 document.write('<OPTION VALUE="#39424">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 1'); 737 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39424"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 1');
754 document.write('<OPTION VALUE="#39425">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 2'); 738 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39425"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 2');
755 document.write('<OPTION VALUE="#39426">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 3'); 739 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39426"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 3');
756 document.write('<OPTION VALUE="#39427">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 4'); 740 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39427"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 4');
757 document.write('<OPTION VALUE="#39428">II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 5'); 741 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39428"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 5');
758 document.write('<OPTION VALUE="#39429">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 1'); 742 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39429"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 1');
759 document.write('<OPTION VALUE="#39430">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 2'); 743 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39430"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 2');
760 document.write('<OPTION VALUE="#39431">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 3'); 744 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39431"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 3');
761 document.write('<OPTION VALUE="#39432">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 4'); 745 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39432"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 4');
762 document.write('<OPTION VALUE="#39433">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 s. c.'); 746 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39433"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 s. c.');
763 document.write('<OPTION VALUE="#39434">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 co.'); 747 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39434"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 co.');
764 document.write('<OPTION VALUE="#39435">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 1'); 748 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39435"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 1');
765 document.write('<OPTION VALUE="#39436">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 2'); 749 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39436"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 2');
766 document.write('<OPTION VALUE="#39437">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 3'); 750 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39437"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 3');
767 document.write('<OPTION VALUE="#39438">II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 4'); 751 document.write('&lt;OPTION VALUE="#39438"&gt;II&amp;ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 4');
768 document.write('<\/SELECT>'); 752 document.write('&lt;\/SELECT&gt;');
769 document.write('<BR><BR>'); 753 document.write('&lt;BR&gt;&lt;BR&gt;');
770 document.write('<INPUT TYPE="button" VALUE="Agedum" ONCLICK="go()">'); 754 document.write('&lt;INPUT TYPE="button" VALUE="Agedum" ONCLICK="go()"&gt;');
771 document.write('<\/FORM>'); 755 document.write('&lt;\/FORM&gt;');
772 // --> 756 // --&gt;
773 //]]> 757 //
774 </script><br /> 758 </script><br/>
775 <hr /> 759 <hr/>
776 <br /></div> 760 <br/></div><div class="q" id="q1"><h2>Quaestio 1</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 1 pr."><a name="38737"><span class="ref">[38737]
777 <div class="D">Quaestio 1</div> 761 IIª-IIae q. 1 pr.</span></a> Circa virtutes igitur theologicas
778 <div class="G">Prooemium</div>
779 <p title="II-II q. 1 pr."><a name="38737"><span class="ref">[38737]
780 II&ordf;-IIae q. 1 pr.</span></a> Circa virtutes igitur theologicas
781 primo erit considerandum de fide; secundo, de spe; tertio, de 762 primo erit considerandum de fide; secundo, de spe; tertio, de
782 caritate. Circa fidem vero quadruplex consideratio occurrit, prima 763 caritate. Circa fidem vero quadruplex consideratio occurrit, prima
783 quidem de ipsa fide; secunda de donis intellectus et scientiae sibi 764 quidem de ipsa fide; secunda de donis intellectus et scientiae sibi
784 correspondentibus; tertia de vitiis oppositis; quarta de praeceptis 765 correspondentibus; tertia de vitiis oppositis; quarta de praeceptis
785 ad hanc virtutem pertinentibus. Circa fidem vero primo erit 766 ad hanc virtutem pertinentibus. Circa fidem vero primo erit
791 fidei possit esse aliquid visum. Quinto, utrum possit esse aliquid 772 fidei possit esse aliquid visum. Quinto, utrum possit esse aliquid
792 scitum. Sexto, utrum credibilia debeant distingui per certos 773 scitum. Sexto, utrum credibilia debeant distingui per certos
793 articulos. Septimo, utrum iidem articuli subsint fidei secundum 774 articulos. Septimo, utrum iidem articuli subsint fidei secundum
794 omne tempus. Octavo, de numero articulorum. Nono, de modo tradendi 775 omne tempus. Octavo, de numero articulorum. Nono, de modo tradendi
795 articulos in symbolo. Decimo, cuius sit fidei symbolum 776 articulos in symbolo. Decimo, cuius sit fidei symbolum
796 constituere.</p> 777 constituere.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 1 a. 1 arg. 1"><a name="38738"><span class="ref">[38738] IIª-IIae q. 1 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
797 <br />
798 <div class="E">Articulus 1</div>
799 <p title="II-II q. 1 a. 1 arg. 1"><a name="38738"><span class=
800 "ref">[38738] II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
801 sic proceditur. Videtur quod obiectum fidei non sit veritas prima. 778 sic proceditur. Videtur quod obiectum fidei non sit veritas prima.
802 Illud enim videtur esse obiectum fidei quod nobis proponitur ad 779 Illud enim videtur esse obiectum fidei quod nobis proponitur ad
803 credendum. Sed non solum proponuntur nobis ad credendum ea quae 780 credendum. Sed non solum proponuntur nobis ad credendum ea quae
804 pertinent ad divinitatem, quae est veritas prima; sed etiam ea quae 781 pertinent ad divinitatem, quae est veritas prima; sed etiam ea quae
805 pertinent ad humanitatem Christi et Ecclesiae sacramenta et 782 pertinent ad humanitatem Christi et Ecclesiae sacramenta et
806 creaturarum conditionem. Ergo non solum veritas prima est fidei 783 creaturarum conditionem. Ergo non solum veritas prima est fidei
807 obiectum.</p> 784 obiectum.</p><p title="II-II q. 1 a. 1 arg. 2"><a name="38739"><span class="ref">[38739] IIª-IIae q. 1 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
808 <p title="II-II q. 1 a. 1 arg. 2"><a name="38739"><span class=
809 "ref">[38739] II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
810 fides et infidelitas sunt circa idem, cum sint opposita. Sed circa 785 fides et infidelitas sunt circa idem, cum sint opposita. Sed circa
811 omnia quae in sacra Scriptura continentur potest esse infidelitas, 786 omnia quae in sacra Scriptura continentur potest esse infidelitas,
812 quidquid enim horum homo negaverit, infidelis reputatur. Ergo etiam 787 quidquid enim horum homo negaverit, infidelis reputatur. Ergo etiam
813 fides est circa omnia quae in sacra Scriptura continentur. Sed ibi 788 fides est circa omnia quae in sacra Scriptura continentur. Sed ibi
814 multa continentur de hominibus et de aliis rebus creatis. Ergo 789 multa continentur de hominibus et de aliis rebus creatis. Ergo
815 obiectum fidei non solum est veritas prima, sed etiam veritas 790 obiectum fidei non solum est veritas prima, sed etiam veritas
816 creata.</p> 791 creata.</p><p title="II-II q. 1 a. 1 arg. 3"><a name="38740"><span class="ref">[38740] IIª-IIae q. 1 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
817 <p title="II-II q. 1 a. 1 arg. 3"><a name="38740"><span class=
818 "ref">[38740] II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
819 fides caritati condividitur, ut supra dictum est. Sed caritate non 792 fides caritati condividitur, ut supra dictum est. Sed caritate non
820 solum diligimus Deum, qui est summa bonitas, sed etiam diligimus 793 solum diligimus Deum, qui est summa bonitas, sed etiam diligimus
821 proximum. Ergo fidei obiectum non est solum veritas prima.</p> 794 proximum. Ergo fidei obiectum non est solum veritas prima.</p><p title="II-II q. 1 a. 1 s. c."><a name="38741"><span class="ref">[38741] IIª-IIae q. 1 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
822 <p title="II-II q. 1 a. 1 s. c."><a name="38741"><span class=
823 "ref">[38741] II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
824 est quod Dionysius dicit, VII cap. de Div. Nom., quod <i>fides est 795 est quod Dionysius dicit, VII cap. de Div. Nom., quod <i>fides est
825 circa simplicem et semper existentem veritatem</i>. Haec autem est 796 circa simplicem et semper existentem veritatem</i>. Haec autem est
826 veritas prima. Ergo obiectum fidei est veritas prima.</p> 797 veritas prima. Ergo obiectum fidei est veritas prima.</p><p title="II-II q. 1 a. 1 co."><a name="38742"><span class="ref">[38742] IIª-IIae q. 1 a. 1 co.</span></a> Respondeo
827 <p title="II-II q. 1 a. 1 co."><a name="38742"><span class=
828 "ref">[38742] II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 co.</span></a> Respondeo
829 dicendum quod cuiuslibet cognoscitivi habitus obiectum duo habet, 798 dicendum quod cuiuslibet cognoscitivi habitus obiectum duo habet,
830 scilicet id quod materialiter cognoscitur, quod est sicut materiale 799 scilicet id quod materialiter cognoscitur, quod est sicut materiale
831 obiectum; et id per quod cognoscitur, quod est formalis ratio 800 obiectum; et id per quod cognoscitur, quod est formalis ratio
832 obiecti. Sicut in scientia geometriae materialiter scita sunt 801 obiecti. Sicut in scientia geometriae materialiter scita sunt
833 conclusiones; formalis vero ratio sciendi sunt media 802 conclusiones; formalis vero ratio sciendi sunt media
841 ordinem ad Deum, prout scilicet per aliquos divinitatis effectus 810 ordinem ad Deum, prout scilicet per aliquos divinitatis effectus
842 homo adiuvatur ad tendendum in divinam fruitionem. Et ideo etiam ex 811 homo adiuvatur ad tendendum in divinam fruitionem. Et ideo etiam ex
843 hac parte obiectum fidei est quodammodo veritas prima, inquantum 812 hac parte obiectum fidei est quodammodo veritas prima, inquantum
844 nihil cadit sub fide nisi in ordine ad Deum, sicut etiam obiectum 813 nihil cadit sub fide nisi in ordine ad Deum, sicut etiam obiectum
845 medicinae est sanitas, quia nihil medicina considerat nisi in 814 medicinae est sanitas, quia nihil medicina considerat nisi in
846 ordine ad sanitatem.</p> 815 ordine ad sanitatem.</p><p title="II-II q. 1 a. 1 ad 1"><a name="38743"><span class="ref">[38743] IIª-IIae q. 1 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
847 <p title="II-II q. 1 a. 1 ad 1"><a name="38743"><span class=
848 "ref">[38743] II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
849 ergo dicendum quod ea quae pertinent ad humanitatem Christi et ad 816 ergo dicendum quod ea quae pertinent ad humanitatem Christi et ad
850 sacramenta Ecclesiae vel ad quascumque creaturas cadunt sub fide 817 sacramenta Ecclesiae vel ad quascumque creaturas cadunt sub fide
851 inquantum per haec ordinamur ad Deum. Et eis etiam assentimus 818 inquantum per haec ordinamur ad Deum. Et eis etiam assentimus
852 propter divinam veritatem.</p> 819 propter divinam veritatem.</p><p title="II-II q. 1 a. 1 ad 2"><a name="38744"><span class="ref">[38744] IIª-IIae q. 1 a. 1 ad 2</span></a> Et similiter
853 <p title="II-II q. 1 a. 1 ad 2"><a name="38744"><span class=
854 "ref">[38744] II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 2</span></a> Et similiter
855 dicendum est ad secundum, de omnibus illis quae in sacra Scriptura 820 dicendum est ad secundum, de omnibus illis quae in sacra Scriptura
856 traduntur.</p> 821 traduntur.</p><p title="II-II q. 1 a. 1 ad 3"><a name="38745"><span class="ref">[38745] IIª-IIae q. 1 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
857 <p title="II-II q. 1 a. 1 ad 3"><a name="38745"><span class=
858 "ref">[38745] II&ordf;-IIae q. 1 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
859 dicendum quod etiam caritas diligit proximum propter Deum; et sic 822 dicendum quod etiam caritas diligit proximum propter Deum; et sic
860 obiectum eius proprie est ipse Deus, ut infra dicetur.</p> 823 obiectum eius proprie est ipse Deus, ut infra dicetur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 1 a. 2 arg. 1"><a name="38746"><span class="ref">[38746] IIª-IIae q. 1 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
861 <br />
862 <div class="E">Articulus 2</div>
863 <p title="II-II q. 1 a. 2 arg. 1"><a name="38746"><span class=
864 "ref">[38746] II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
865 sic proceditur. Videtur quod obiectum fidei non sit aliquid 824 sic proceditur. Videtur quod obiectum fidei non sit aliquid
866 complexum per modum enuntiabilis. Obiectum enim fidei est veritas 825 complexum per modum enuntiabilis. Obiectum enim fidei est veritas
867 prima, sicut dictum est. Sed prima veritas est aliquid incomplexum. 826 prima, sicut dictum est. Sed prima veritas est aliquid incomplexum.
868 Ergo obiectum fidei non est aliquid complexum.</p> 827 Ergo obiectum fidei non est aliquid complexum.</p><p title="II-II q. 1 a. 2 arg. 2"><a name="38747"><span class="ref">[38747] IIª-IIae q. 1 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
869 <p title="II-II q. 1 a. 2 arg. 2"><a name="38747"><span class=
870 "ref">[38747] II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
871 expositio fidei in symbolo continetur. Sed in symbolo non ponuntur 828 expositio fidei in symbolo continetur. Sed in symbolo non ponuntur
872 enuntiabilia, sed res, non enim dicitur ibi quod Deus sit 829 enuntiabilia, sed res, non enim dicitur ibi quod Deus sit
873 omnipotens, sed, credo in Deum omnipotentem. Ergo obiectum fidei 830 omnipotens, sed, credo in Deum omnipotentem. Ergo obiectum fidei
874 non est enuntiabile, sed res.</p> 831 non est enuntiabile, sed res.</p><p title="II-II q. 1 a. 2 arg. 3"><a name="38748"><span class="ref">[38748] IIª-IIae q. 1 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
875 <p title="II-II q. 1 a. 2 arg. 3"><a name="38748"><span class=
876 "ref">[38748] II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
877 fidei succedit visio, secundum illud I ad Cor. XIII, <i>videmus 832 fidei succedit visio, secundum illud I ad Cor. XIII, <i>videmus
878 nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem</i>. Sed 833 nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem</i>. Sed
879 visio patriae est de incomplexo, cum sit ipsius divinae essentiae. 834 visio patriae est de incomplexo, cum sit ipsius divinae essentiae.
880 Ergo etiam fides viae.</p> 835 Ergo etiam fides viae.</p><p title="II-II q. 1 a. 2 s. c."><a name="38749"><span class="ref">[38749] IIª-IIae q. 1 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra,
881 <p title="II-II q. 1 a. 2 s. c."><a name="38749"><span class=
882 "ref">[38749] II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra,
883 fides est media inter scientiam et opinionem. Medium autem et 836 fides est media inter scientiam et opinionem. Medium autem et
884 extrema sunt eiusdem generis. Cum igitur scientia et opinio sint 837 extrema sunt eiusdem generis. Cum igitur scientia et opinio sint
885 circa enuntiabilia, videtur quod similiter fides sit circa 838 circa enuntiabilia, videtur quod similiter fides sit circa
886 enuntiabilia. Et ita obiectum fidei, cum fides sit circa 839 enuntiabilia. Et ita obiectum fidei, cum fides sit circa
887 enuntiabilia, est aliquid complexum.</p> 840 enuntiabilia, est aliquid complexum.</p><p title="II-II q. 1 a. 2 co."><a name="38750"><span class="ref">[38750] IIª-IIae q. 1 a. 2 co.</span></a> Respondeo
888 <p title="II-II q. 1 a. 2 co."><a name="38750"><span class=
889 "ref">[38750] II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 co.</span></a> Respondeo
890 dicendum quod cognita sunt in cognoscente secundum modum 841 dicendum quod cognita sunt in cognoscente secundum modum
891 cognoscentis. Est autem modus proprius humani intellectus ut 842 cognoscentis. Est autem modus proprius humani intellectus ut
892 componendo et dividendo veritatem cognoscat, sicut in primo dictum 843 componendo et dividendo veritatem cognoscat, sicut in primo dictum
893 est. Et ideo ea quae sunt secundum se simplicia intellectus humanus 844 est. Et ideo ea quae sunt secundum se simplicia intellectus humanus
894 cognoscit secundum quandam complexionem, sicut e converso 845 cognoscit secundum quandam complexionem, sicut e converso
897 Uno modo, ex parte ipsius rei creditae, et sic obiectum fidei est 848 Uno modo, ex parte ipsius rei creditae, et sic obiectum fidei est
898 aliquid incomplexum, scilicet res ipsa de qua fides habetur. Alio 849 aliquid incomplexum, scilicet res ipsa de qua fides habetur. Alio
899 modo, ex parte credentis, et secundum hoc obiectum fidei est 850 modo, ex parte credentis, et secundum hoc obiectum fidei est
900 aliquid complexum per modum enuntiabilis. Et ideo utrumque vere 851 aliquid complexum per modum enuntiabilis. Et ideo utrumque vere
901 opinatum fuit apud antiquos, et secundum aliquid utrumque est 852 opinatum fuit apud antiquos, et secundum aliquid utrumque est
902 verum.</p> 853 verum.</p><p title="II-II q. 1 a. 2 ad 1"><a name="38751"><span class="ref">[38751] IIª-IIae q. 1 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
903 <p title="II-II q. 1 a. 2 ad 1"><a name="38751"><span class=
904 "ref">[38751] II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
905 ergo dicendum quod ratio illa procedit de obiecto fidei ex parte 854 ergo dicendum quod ratio illa procedit de obiecto fidei ex parte
906 ipsius rei creditae.</p> 855 ipsius rei creditae.</p><p title="II-II q. 1 a. 2 ad 2"><a name="38752"><span class="ref">[38752] IIª-IIae q. 1 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
907 <p title="II-II q. 1 a. 2 ad 2"><a name="38752"><span class=
908 "ref">[38752] II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
909 dicendum quod in symbolo tanguntur ea de quibus est fides inquantum 856 dicendum quod in symbolo tanguntur ea de quibus est fides inquantum
910 ad ea terminatur actus credentis, ut ex ipso modo loquendi apparet. 857 ad ea terminatur actus credentis, ut ex ipso modo loquendi apparet.
911 Actus autem credentis non terminatur ad enuntiabile, sed ad rem, 858 Actus autem credentis non terminatur ad enuntiabile, sed ad rem,
912 non enim formamus enuntiabilia nisi ut per ea de rebus cognitionem 859 non enim formamus enuntiabilia nisi ut per ea de rebus cognitionem
913 habeamus, sicut in scientia, ita et in fide.</p> 860 habeamus, sicut in scientia, ita et in fide.</p><p title="II-II q. 1 a. 2 ad 3"><a name="38753"><span class="ref">[38753] IIª-IIae q. 1 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
914 <p title="II-II q. 1 a. 2 ad 3"><a name="38753"><span class=
915 "ref">[38753] II&ordf;-IIae q. 1 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
916 dicendum quod visio patriae erit veritatis primae secundum quod in 861 dicendum quod visio patriae erit veritatis primae secundum quod in
917 se est, secundum illud I Ioan. III, <i>cum apparuerit, similes ei 862 se est, secundum illud I Ioan. III, <i>cum apparuerit, similes ei
918 erimus et videbimus eum sicuti est</i>. Et ideo visio illa erit non 863 erimus et videbimus eum sicuti est</i>. Et ideo visio illa erit non
919 per modum enuntiabilis, sed per modum simplicis intelligentiae. Sed 864 per modum enuntiabilis, sed per modum simplicis intelligentiae. Sed
920 per fidem non apprehendimus veritatem primam sicut in se est. Unde 865 per fidem non apprehendimus veritatem primam sicut in se est. Unde
921 non est similis ratio.</p> 866 non est similis ratio.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 1 a. 3 arg. 1"><a name="38754"><span class="ref">[38754] IIª-IIae q. 1 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
922 <br />
923 <div class="E">Articulus 3</div>
924 <p title="II-II q. 1 a. 3 arg. 1"><a name="38754"><span class=
925 "ref">[38754] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
926 sic proceditur. Videtur quod fidei possit subesse falsum. Fides 867 sic proceditur. Videtur quod fidei possit subesse falsum. Fides
927 enim condividitur spei et caritati. Sed spei potest aliquid subesse 868 enim condividitur spei et caritati. Sed spei potest aliquid subesse
928 falsum, multi enim sperant se habituros vitam aeternam qui non 869 falsum, multi enim sperant se habituros vitam aeternam qui non
929 habebunt. Similiter etiam et caritati, multi enim diliguntur 870 habebunt. Similiter etiam et caritati, multi enim diliguntur
930 tanquam boni qui tamen boni non sunt. Ergo etiam fidei potest 871 tanquam boni qui tamen boni non sunt. Ergo etiam fidei potest
931 aliquid subesse falsum.</p> 872 aliquid subesse falsum.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 arg. 2"><a name="38755"><span class="ref">[38755] IIª-IIae q. 1 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
932 <p title="II-II q. 1 a. 3 arg. 2"><a name="38755"><span class=
933 "ref">[38755] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
934 Abraham credidit Christum nasciturum, secundum illud Ioan. VIII, 873 Abraham credidit Christum nasciturum, secundum illud Ioan. VIII,
935 <i>Abraham, pater vester, exultavit ut videret diem meum</i>. Sed 874 <i>Abraham, pater vester, exultavit ut videret diem meum</i>. Sed
936 post tempus Abrahae Deus poterat non incarnari, sola enim sua 875 post tempus Abrahae Deus poterat non incarnari, sola enim sua
937 voluntate carnem accepit, et ita esset falsum quod Abraham de 876 voluntate carnem accepit, et ita esset falsum quod Abraham de
938 Christo credidit. Ergo fidei potest subesse falsum.</p> 877 Christo credidit. Ergo fidei potest subesse falsum.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 arg. 3"><a name="38756"><span class="ref">[38756] IIª-IIae q. 1 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
939 <p title="II-II q. 1 a. 3 arg. 3"><a name="38756"><span class=
940 "ref">[38756] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
941 fides antiquorum fuit quod Christus esset nasciturus, et haec fides 878 fides antiquorum fuit quod Christus esset nasciturus, et haec fides
942 duravit in multis usque ad praedicationem Evangelii. Sed Christo 879 duravit in multis usque ad praedicationem Evangelii. Sed Christo
943 iam nato, antequam praedicare inciperet, falsum erat Christum 880 iam nato, antequam praedicare inciperet, falsum erat Christum
944 nasciturum. Ergo fidei potest subesse falsum.</p> 881 nasciturum. Ergo fidei potest subesse falsum.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 arg. 4"><a name="38757"><span class="ref">[38757] IIª-IIae q. 1 a. 3 arg. 4</span></a> Praeterea,
945 <p title="II-II q. 1 a. 3 arg. 4"><a name="38757"><span class=
946 "ref">[38757] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 arg. 4</span></a> Praeterea,
947 unum de pertinentibus ad fidem est ut aliquis credat sub sacramento 882 unum de pertinentibus ad fidem est ut aliquis credat sub sacramento
948 altaris verum corpus Christi contineri. Potest autem contingere, 883 altaris verum corpus Christi contineri. Potest autem contingere,
949 quando non recte consecratur, quod non est ibi verum corpus 884 quando non recte consecratur, quod non est ibi verum corpus
950 Christi, sed solum panis. Ergo fidei potest subesse falsum.</p> 885 Christi, sed solum panis. Ergo fidei potest subesse falsum.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 s. c."><a name="38758"><span class="ref">[38758] IIª-IIae q. 1 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra,
951 <p title="II-II q. 1 a. 3 s. c."><a name="38758"><span class=
952 "ref">[38758] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra,
953 nulla virtus perficiens intellectum se habet ad falsum secundum 886 nulla virtus perficiens intellectum se habet ad falsum secundum
954 quod est malum intellectus, ut patet per philosophum, in VI Ethic. 887 quod est malum intellectus, ut patet per philosophum, in VI Ethic.
955 Sed fides est quaedam virtus perficiens intellectum, ut infra 888 Sed fides est quaedam virtus perficiens intellectum, ut infra
956 patebit. Ergo ei non potest subesse falsum.</p> 889 patebit. Ergo ei non potest subesse falsum.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 co."><a name="38759"><span class="ref">[38759] IIª-IIae q. 1 a. 3 co.</span></a> Respondeo
957 <p title="II-II q. 1 a. 3 co."><a name="38759"><span class=
958 "ref">[38759] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 co.</span></a> Respondeo
959 dicendum quod nihil subest alicui potentiae vel habitui aut etiam 890 dicendum quod nihil subest alicui potentiae vel habitui aut etiam
960 actui, nisi mediante ratione formali obiecti, sicut color videri 891 actui, nisi mediante ratione formali obiecti, sicut color videri
961 non potest nisi per lucem, et conclusio sciri non potest nisi per 892 non potest nisi per lucem, et conclusio sciri non potest nisi per
962 medium demonstrationis. Dictum est autem quod ratio formalis 893 medium demonstrationis. Dictum est autem quod ratio formalis
963 obiecti fidei est veritas prima. Unde nihil potest cadere sub fide 894 obiecti fidei est veritas prima. Unde nihil potest cadere sub fide
964 nisi inquantum stat sub veritate prima. Sub qua nullum falsum stare 895 nisi inquantum stat sub veritate prima. Sub qua nullum falsum stare
965 potest, sicut nec non ens sub ente, nec malum sub bonitate. Unde 896 potest, sicut nec non ens sub ente, nec malum sub bonitate. Unde
966 relinquitur quod fidei non potest subesse aliquod falsum.</p> 897 relinquitur quod fidei non potest subesse aliquod falsum.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 ad 1"><a name="38760"><span class="ref">[38760] IIª-IIae q. 1 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
967 <p title="II-II q. 1 a. 3 ad 1"><a name="38760"><span class=
968 "ref">[38760] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
969 ergo dicendum quod, quia verum est bonum intellectus, non autem est 898 ergo dicendum quod, quia verum est bonum intellectus, non autem est
970 bonum appetitivae virtutis, ideo omnes virtutes quae perficiunt 899 bonum appetitivae virtutis, ideo omnes virtutes quae perficiunt
971 intellectum excludunt totaliter falsum, quia de ratione virtutis 900 intellectum excludunt totaliter falsum, quia de ratione virtutis
972 est quod se habeat solum ad bonum. Virtutes autem perficientes 901 est quod se habeat solum ad bonum. Virtutes autem perficientes
973 partem appetitivam non excludunt totaliter falsum, potest enim 902 partem appetitivam non excludunt totaliter falsum, potest enim
978 enim aliquis sperat se habiturum vitam aeternam secundum propriam 907 enim aliquis sperat se habiturum vitam aeternam secundum propriam
979 potestatem (hoc enim esset praesumptionis), sed secundum auxilium 908 potestatem (hoc enim esset praesumptionis), sed secundum auxilium
980 gratiae, in qua si perseveraverit, omnino infallibiliter vitam 909 gratiae, in qua si perseveraverit, omnino infallibiliter vitam
981 aeternam consequetur. Similiter etiam ad caritatem pertinet 910 aeternam consequetur. Similiter etiam ad caritatem pertinet
982 diligere Deum in quocumque fuerit. Unde non refert ad caritatem 911 diligere Deum in quocumque fuerit. Unde non refert ad caritatem
983 utrum in isto sit Deus qui propter Deum diligitur.</p> 912 utrum in isto sit Deus qui propter Deum diligitur.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 ad 2"><a name="38761"><span class="ref">[38761] IIª-IIae q. 1 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
984 <p title="II-II q. 1 a. 3 ad 2"><a name="38761"><span class=
985 "ref">[38761] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
986 dicendum quod Deum non incarnari, secundum se consideratum, fuit 913 dicendum quod Deum non incarnari, secundum se consideratum, fuit
987 possibile etiam post tempus Abrahae. Sed secundum quod cadit sub 914 possibile etiam post tempus Abrahae. Sed secundum quod cadit sub
988 praescientia divina, habet quandam necessitatem infallibilitatis, 915 praescientia divina, habet quandam necessitatem infallibilitatis,
989 ut in primo dictum est. Et hoc modo cadit sub fide. Unde prout 916 ut in primo dictum est. Et hoc modo cadit sub fide. Unde prout
990 cadit sub fide, non potest esse falsum.</p> 917 cadit sub fide, non potest esse falsum.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 ad 3"><a name="38762"><span class="ref">[38762] IIª-IIae q. 1 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
991 <p title="II-II q. 1 a. 3 ad 3"><a name="38762"><span class=
992 "ref">[38762] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
993 dicendum quod hoc ad fidem credentis pertinebat post Christi 918 dicendum quod hoc ad fidem credentis pertinebat post Christi
994 nativitatem quod crederet eum quandoque nasci. Sed illa 919 nativitatem quod crederet eum quandoque nasci. Sed illa
995 determinatio temporis, in qua decipiebatur, non erat ex fide, sed 920 determinatio temporis, in qua decipiebatur, non erat ex fide, sed
996 ex coniectura humana. Possibile est enim hominem fidelem ex 921 ex coniectura humana. Possibile est enim hominem fidelem ex
997 coniectura humana falsum aliquid aestimare. Sed quod ex fide falsum 922 coniectura humana falsum aliquid aestimare. Sed quod ex fide falsum
998 aestimet, hoc est impossibile.</p> 923 aestimet, hoc est impossibile.</p><p title="II-II q. 1 a. 3 ad 4"><a name="38763"><span class="ref">[38763] IIª-IIae q. 1 a. 3 ad 4</span></a> Ad quartum
999 <p title="II-II q. 1 a. 3 ad 4"><a name="38763"><span class=
1000 "ref">[38763] II&ordf;-IIae q. 1 a. 3 ad 4</span></a> Ad quartum
1001 dicendum quod fides credentis non refertur ad has species panis vel 924 dicendum quod fides credentis non refertur ad has species panis vel
1002 illas, sed ad hoc quod verum corpus Christi sit sub speciebus panis 925 illas, sed ad hoc quod verum corpus Christi sit sub speciebus panis
1003 sensibilis quando recte fuerit consecratum. Unde si non sit recte 926 sensibilis quando recte fuerit consecratum. Unde si non sit recte
1004 consecratum, fidei non suberit propter hoc falsum.</p> 927 consecratum, fidei non suberit propter hoc falsum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 1 a. 4 arg. 1"><a name="38764"><span class="ref">[38764] IIª-IIae q. 1 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
1005 <br />
1006 <div class="E">Articulus 4</div>
1007 <p title="II-II q. 1 a. 4 arg. 1"><a name="38764"><span class=
1008 "ref">[38764] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
1009 sic proceditur. Videtur quod obiectum fidei sit aliquid visum. 928 sic proceditur. Videtur quod obiectum fidei sit aliquid visum.
1010 Dicit enim dominus Thomae, Ioan. XX, <i>quia vidisti me, 929 Dicit enim dominus Thomae, Ioan. XX, <i>quia vidisti me,
1011 credidisti</i>. Ergo et de eodem est visio et fides.</p> 930 credidisti</i>. Ergo et de eodem est visio et fides.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 arg. 2"><a name="38765"><span class="ref">[38765] IIª-IIae q. 1 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
1012 <p title="II-II q. 1 a. 4 arg. 2"><a name="38765"><span class=
1013 "ref">[38765] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
1014 apostolus, I ad Cor. XIII, dicit, <i>videmus nunc per speculum in 931 apostolus, I ad Cor. XIII, dicit, <i>videmus nunc per speculum in
1015 aenigmate</i>. Et loquitur de cognitione fidei. Ergo id quod 932 aenigmate</i>. Et loquitur de cognitione fidei. Ergo id quod
1016 creditur videtur.</p> 933 creditur videtur.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 arg. 3"><a name="38766"><span class="ref">[38766] IIª-IIae q. 1 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
1017 <p title="II-II q. 1 a. 4 arg. 3"><a name="38766"><span class=
1018 "ref">[38766] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
1019 fides est quoddam spirituale lumen. Sed quolibet lumine aliquid 934 fides est quoddam spirituale lumen. Sed quolibet lumine aliquid
1020 videtur. Ergo fides est de rebus visis.</p> 935 videtur. Ergo fides est de rebus visis.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 arg. 4"><a name="38767"><span class="ref">[38767] IIª-IIae q. 1 a. 4 arg. 4</span></a> Praeterea,
1021 <p title="II-II q. 1 a. 4 arg. 4"><a name="38767"><span class=
1022 "ref">[38767] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 arg. 4</span></a> Praeterea,
1023 quilibet sensus visus nominatur, ut Augustinus dicit, in libro de 936 quilibet sensus visus nominatur, ut Augustinus dicit, in libro de
1024 Verb. Dom. Sed fides est de auditis, secundum illud ad Rom. X, 937 Verb. Dom. Sed fides est de auditis, secundum illud ad Rom. X,
1025 fides ex auditu. Ergo fides est de rebus visis.</p> 938 fides ex auditu. Ergo fides est de rebus visis.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 s. c."><a name="38768"><span class="ref">[38768] IIª-IIae q. 1 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
1026 <p title="II-II q. 1 a. 4 s. c."><a name="38768"><span class=
1027 "ref">[38768] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
1028 est quod apostolus dicit, ad Heb. XI, quod <i>fides est argumentum 939 est quod apostolus dicit, ad Heb. XI, quod <i>fides est argumentum
1029 non apparentium</i>.</p> 940 non apparentium</i>.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 co."><a name="38769"><span class="ref">[38769] IIª-IIae q. 1 a. 4 co.</span></a> Respondeo
1030 <p title="II-II q. 1 a. 4 co."><a name="38769"><span class=
1031 "ref">[38769] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 co.</span></a> Respondeo
1032 dicendum quod fides importat assensum intellectus ad id quod 941 dicendum quod fides importat assensum intellectus ad id quod
1033 creditur. Assentit autem alicui intellectus dupliciter. Uno modo, 942 creditur. Assentit autem alicui intellectus dupliciter. Uno modo,
1034 quia ad hoc movetur ab ipso obiecto, quod est vel per seipsum 943 quia ad hoc movetur ab ipso obiecto, quod est vel per seipsum
1035 cognitum, sicut patet in principiis primis, quorum est intellectus; 944 cognitum, sicut patet in principiis primis, quorum est intellectus;
1036 vel est per aliud cognitum, sicut patet de conclusionibus, quarum 945 vel est per aliud cognitum, sicut patet de conclusionibus, quarum
1040 Et si quidem hoc fit cum dubitatione et formidine alterius partis, 949 Et si quidem hoc fit cum dubitatione et formidine alterius partis,
1041 erit opinio, si autem fit cum certitudine absque tali formidine, 950 erit opinio, si autem fit cum certitudine absque tali formidine,
1042 erit fides. Illa autem videri dicuntur quae per seipsa movent 951 erit fides. Illa autem videri dicuntur quae per seipsa movent
1043 intellectum nostrum vel sensum ad sui cognitionem. Unde manifestum 952 intellectum nostrum vel sensum ad sui cognitionem. Unde manifestum
1044 est quod nec fides nec opinio potest esse de visis aut secundum 953 est quod nec fides nec opinio potest esse de visis aut secundum
1045 sensum aut secundum intellectum.</p> 954 sensum aut secundum intellectum.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 ad 1"><a name="38770"><span class="ref">[38770] IIª-IIae q. 1 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
1046 <p title="II-II q. 1 a. 4 ad 1"><a name="38770"><span class=
1047 "ref">[38770] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
1048 ergo dicendum quod <i>Thomas aliud vidit et aliud credidit. Hominem 955 ergo dicendum quod <i>Thomas aliud vidit et aliud credidit. Hominem
1049 vidit et Deum credens confessus est, cum dixit, dominus meus et 956 vidit et Deum credens confessus est, cum dixit, dominus meus et
1050 Deus meus</i>.</p> 957 Deus meus</i>.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 ad 2"><a name="38771"><span class="ref">[38771] IIª-IIae q. 1 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
1051 <p title="II-II q. 1 a. 4 ad 2"><a name="38771"><span class=
1052 "ref">[38771] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
1053 dicendum quod ea quae subsunt fidei dupliciter considerari possunt. 958 dicendum quod ea quae subsunt fidei dupliciter considerari possunt.
1054 Uno modo, in speciali, et sic non possunt esse simul visa et 959 Uno modo, in speciali, et sic non possunt esse simul visa et
1055 credita, sicut dictum est. Alio modo, in generali, scilicet sub 960 credita, sicut dictum est. Alio modo, in generali, scilicet sub
1056 communi ratione credibilis. Et sic sunt visa ab eo qui credit, non 961 communi ratione credibilis. Et sic sunt visa ab eo qui credit, non
1057 enim crederet nisi videret ea esse credenda, vel propter evidentiam 962 enim crederet nisi videret ea esse credenda, vel propter evidentiam
1058 signorum vel propter aliquid huiusmodi.</p> 963 signorum vel propter aliquid huiusmodi.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 ad 3"><a name="38772"><span class="ref">[38772] IIª-IIae q. 1 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
1059 <p title="II-II q. 1 a. 4 ad 3"><a name="38772"><span class=
1060 "ref">[38772] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
1061 dicendum quod lumen fidei facit videre ea quae creduntur. Sicut 964 dicendum quod lumen fidei facit videre ea quae creduntur. Sicut
1062 enim per alios habitus virtutum homo videt illud quod est sibi 965 enim per alios habitus virtutum homo videt illud quod est sibi
1063 conveniens secundum habitum illum, ita etiam per habitum fidei 966 conveniens secundum habitum illum, ita etiam per habitum fidei
1064 inclinatur mens hominis ad assentiendum his quae conveniunt rectae 967 inclinatur mens hominis ad assentiendum his quae conveniunt rectae
1065 fidei et non aliis.</p> 968 fidei et non aliis.</p><p title="II-II q. 1 a. 4 ad 4"><a name="38773"><span class="ref">[38773] IIª-IIae q. 1 a. 4 ad 4</span></a> Ad quartum
1066 <p title="II-II q. 1 a. 4 ad 4"><a name="38773"><span class=
1067 "ref">[38773] II&ordf;-IIae q. 1 a. 4 ad 4</span></a> Ad quartum
1068 dicendum quod auditus est verborum significantium ea quae sunt 969 dicendum quod auditus est verborum significantium ea quae sunt
1069 fidei, non autem est ipsarum rerum de quibus est fides. Et sic non 970 fidei, non autem est ipsarum rerum de quibus est fides. Et sic non
1070 oportet ut huiusmodi res sint visae.</p> 971 oportet ut huiusmodi res sint visae.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 5</h3><p title="II-II q. 1 a. 5 arg. 1"><a name="38774"><span class="ref">[38774] IIª-IIae q. 1 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
1071 <br />
1072 <div class="E">Articulus 5</div>
1073 <p title="II-II q. 1 a. 5 arg. 1"><a name="38774"><span class=
1074 "ref">[38774] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
1075 sic proceditur. Videtur quod ea quae sunt fidei possint esse scita. 972 sic proceditur. Videtur quod ea quae sunt fidei possint esse scita.
1076 Ea enim quae non sciuntur videntur esse ignorata, quia ignorantia 973 Ea enim quae non sciuntur videntur esse ignorata, quia ignorantia
1077 scientiae opponitur. Sed ea quae sunt fidei non sunt ignorata, 974 scientiae opponitur. Sed ea quae sunt fidei non sunt ignorata,
1078 horum enim ignorantia ad infidelitatem pertinet, secundum illud I 975 horum enim ignorantia ad infidelitatem pertinet, secundum illud I
1079 ad Tim. I, <i>ignorans feci in incredulitate mea</i>. Ergo ea quae 976 ad Tim. I, <i>ignorans feci in incredulitate mea</i>. Ergo ea quae
1080 sunt fidei possunt esse scita.</p> 977 sunt fidei possunt esse scita.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 arg. 2"><a name="38775"><span class="ref">[38775] IIª-IIae q. 1 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
1081 <p title="II-II q. 1 a. 5 arg. 2"><a name="38775"><span class=
1082 "ref">[38775] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
1083 scientia per rationes acquiritur. Sed ad ea quae sunt fidei a 978 scientia per rationes acquiritur. Sed ad ea quae sunt fidei a
1084 sacris auctoribus rationes inducuntur. Ergo ea quae sunt fidei 979 sacris auctoribus rationes inducuntur. Ergo ea quae sunt fidei
1085 possunt esse scita.</p> 980 possunt esse scita.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 arg. 3"><a name="38776"><span class="ref">[38776] IIª-IIae q. 1 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
1086 <p title="II-II q. 1 a. 5 arg. 3"><a name="38776"><span class=
1087 "ref">[38776] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
1088 ea quae demonstrative probantur sunt scita, quia demonstratio est 981 ea quae demonstrative probantur sunt scita, quia demonstratio est
1089 syllogismus faciens scire. Sed quaedam quae in fide continentur 982 syllogismus faciens scire. Sed quaedam quae in fide continentur
1090 sunt demonstrative probata a philosophis, sicut Deum esse, et Deum 983 sunt demonstrative probata a philosophis, sicut Deum esse, et Deum
1091 esse unum, et alia huiusmodi. Ergo ea quae sunt fidei possunt esse 984 esse unum, et alia huiusmodi. Ergo ea quae sunt fidei possunt esse
1092 scita.</p> 985 scita.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 arg. 4"><a name="38777"><span class="ref">[38777] IIª-IIae q. 1 a. 5 arg. 4</span></a> Praeterea,
1093 <p title="II-II q. 1 a. 5 arg. 4"><a name="38777"><span class=
1094 "ref">[38777] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 arg. 4</span></a> Praeterea,
1095 opinio plus distat a scientia quam fides, cum fides dicatur esse 986 opinio plus distat a scientia quam fides, cum fides dicatur esse
1096 media inter opinionem et scientiam. Sed opinio et scientia possunt 987 media inter opinionem et scientiam. Sed opinio et scientia possunt
1097 esse aliquo modo de eodem, ut dicitur in I Poster. Ergo etiam fides 988 esse aliquo modo de eodem, ut dicitur in I Poster. Ergo etiam fides
1098 et scientia.</p> 989 et scientia.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 s. c."><a name="38778"><span class="ref">[38778] IIª-IIae q. 1 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
1099 <p title="II-II q. 1 a. 5 s. c."><a name="38778"><span class=
1100 "ref">[38778] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
1101 est quod Gregorius dicit, quod <i>apparentia non habent fidem, sed 990 est quod Gregorius dicit, quod <i>apparentia non habent fidem, sed
1102 agnitionem</i>. Ea ergo de quibus est fides agnitionem non habent. 991 agnitionem</i>. Ea ergo de quibus est fides agnitionem non habent.
1103 Sed ea quae sunt scita habent agnitionem. Ergo de his quae sunt 992 Sed ea quae sunt scita habent agnitionem. Ergo de his quae sunt
1104 scita non potest esse fides.</p> 993 scita non potest esse fides.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 co."><a name="38779"><span class="ref">[38779] IIª-IIae q. 1 a. 5 co.</span></a> Respondeo
1105 <p title="II-II q. 1 a. 5 co."><a name="38779"><span class=
1106 "ref">[38779] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 co.</span></a> Respondeo
1107 dicendum quod omnis scientia habetur per aliqua principia per se 994 dicendum quod omnis scientia habetur per aliqua principia per se
1108 nota, et per consequens visa. Et ideo oportet quaecumque sunt scita 995 nota, et per consequens visa. Et ideo oportet quaecumque sunt scita
1109 aliquo modo esse visa. Non autem est possibile quod idem ab eodem 996 aliquo modo esse visa. Non autem est possibile quod idem ab eodem
1110 sit creditum et visum, sicut supra dictum est. Unde etiam 997 sit creditum et visum, sicut supra dictum est. Unde etiam
1111 impossibile est quod ab eodem idem sit scitum et creditum. Potest 998 impossibile est quod ab eodem idem sit scitum et creditum. Potest
1117 similiter potest contingere ut id quod est visum vel scitum ab uno 1004 similiter potest contingere ut id quod est visum vel scitum ab uno
1118 homine, etiam in statu viae, sit ab alio creditum, qui hoc 1005 homine, etiam in statu viae, sit ab alio creditum, qui hoc
1119 demonstrative non novit. Id tamen quod communiter omnibus hominibus 1006 demonstrative non novit. Id tamen quod communiter omnibus hominibus
1120 proponitur ut credendum est communiter non scitum. Et ista sunt 1007 proponitur ut credendum est communiter non scitum. Et ista sunt
1121 quae simpliciter fidei subsunt. Et ideo fides et scientia non sunt 1008 quae simpliciter fidei subsunt. Et ideo fides et scientia non sunt
1122 de eodem.</p> 1009 de eodem.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 ad 1"><a name="38780"><span class="ref">[38780] IIª-IIae q. 1 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
1123 <p title="II-II q. 1 a. 5 ad 1"><a name="38780"><span class=
1124 "ref">[38780] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
1125 ergo dicendum quod infideles eorum quae sunt fidei ignorantiam 1010 ergo dicendum quod infideles eorum quae sunt fidei ignorantiam
1126 habent, quia nec vident aut sciunt ea in seipsis, nec cognoscunt ea 1011 habent, quia nec vident aut sciunt ea in seipsis, nec cognoscunt ea
1127 esse credibilia. Sed per hunc modum fideles habent eorum notitiam, 1012 esse credibilia. Sed per hunc modum fideles habent eorum notitiam,
1128 non quasi demonstrative, sed inquantum per lumen fidei videntur 1013 non quasi demonstrative, sed inquantum per lumen fidei videntur
1129 esse credenda, ut dictum est.</p> 1014 esse credenda, ut dictum est.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 ad 2"><a name="38781"><span class="ref">[38781] IIª-IIae q. 1 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
1130 <p title="II-II q. 1 a. 5 ad 2"><a name="38781"><span class=
1131 "ref">[38781] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
1132 dicendum quod rationes quae inducuntur a sanctis ad probandum ea 1015 dicendum quod rationes quae inducuntur a sanctis ad probandum ea
1133 quae sunt fidei non sunt demonstrativae, sed persuasiones quaedam 1016 quae sunt fidei non sunt demonstrativae, sed persuasiones quaedam
1134 manifestantes non esse impossibile quod in fide proponitur. Vel 1017 manifestantes non esse impossibile quod in fide proponitur. Vel
1135 procedunt ex principiis fidei, scilicet ex auctoritatibus sacrae 1018 procedunt ex principiis fidei, scilicet ex auctoritatibus sacrae
1136 Scripturae, sicut Dionysius dicit, II cap. de Div. Nom. Ex his 1019 Scripturae, sicut Dionysius dicit, II cap. de Div. Nom. Ex his
1137 autem principiis ita probatur aliquid apud fideles sicut etiam ex 1020 autem principiis ita probatur aliquid apud fideles sicut etiam ex
1138 principiis naturaliter notis probatur aliquid apud omnes. Unde 1021 principiis naturaliter notis probatur aliquid apud omnes. Unde
1139 etiam theologia scientia est, ut in principio operis dictum 1022 etiam theologia scientia est, ut in principio operis dictum
1140 est.</p> 1023 est.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 ad 3"><a name="38782"><span class="ref">[38782] IIª-IIae q. 1 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
1141 <p title="II-II q. 1 a. 5 ad 3"><a name="38782"><span class=
1142 "ref">[38782] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
1143 dicendum quod ea quae demonstrative probari possunt inter credenda 1024 dicendum quod ea quae demonstrative probari possunt inter credenda
1144 numerantur, non quia de ipsis sit simpliciter fides apud omnes, sed 1025 numerantur, non quia de ipsis sit simpliciter fides apud omnes, sed
1145 quia praeexiguntur ad ea quae sunt fidei, et oportet ea saltem per 1026 quia praeexiguntur ad ea quae sunt fidei, et oportet ea saltem per
1146 fidem praesupponi ab his qui horum demonstrationem non habent.</p> 1027 fidem praesupponi ab his qui horum demonstrationem non habent.</p><p title="II-II q. 1 a. 5 ad 4"><a name="38783"><span class="ref">[38783] IIª-IIae q. 1 a. 5 ad 4</span></a> Ad quartum
1147 <p title="II-II q. 1 a. 5 ad 4"><a name="38783"><span class=
1148 "ref">[38783] II&ordf;-IIae q. 1 a. 5 ad 4</span></a> Ad quartum
1149 dicendum quod, sicut philosophus ibidem dicit, a diversis hominibus 1028 dicendum quod, sicut philosophus ibidem dicit, a diversis hominibus
1150 de eodem omnino potest haberi scientia et opinio, sicut et nunc 1029 de eodem omnino potest haberi scientia et opinio, sicut et nunc
1151 dictum est de scientia et fide. Sed ab uno et eodem potest quidem 1030 dictum est de scientia et fide. Sed ab uno et eodem potest quidem
1152 haberi fides et scientia de eodem secundum quid, scilicet subiecto, 1031 haberi fides et scientia de eodem secundum quid, scilicet subiecto,
1153 sed non secundum idem, potest enim esse quod de una et eadem re 1032 sed non secundum idem, potest enim esse quod de una et eadem re
1161 autem opinionis est quod id quod quis existimat, existimet 1040 autem opinionis est quod id quod quis existimat, existimet
1162 possibile aliter se habere. Sed id quod fide tenetur, propter fidei 1041 possibile aliter se habere. Sed id quod fide tenetur, propter fidei
1163 certitudinem, existimatur etiam impossibile aliter se habere, sed 1042 certitudinem, existimatur etiam impossibile aliter se habere, sed
1164 ea ratione non potest simul idem et secundum idem esse scitum et 1043 ea ratione non potest simul idem et secundum idem esse scitum et
1165 creditum, quia scitum est visum et creditum est non visum, ut 1044 creditum, quia scitum est visum et creditum est non visum, ut
1166 dictum est.</p> 1045 dictum est.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 6</h3><p title="II-II q. 1 a. 6 arg. 1"><a name="38784"><span class="ref">[38784] IIª-IIae q. 1 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
1167 <br />
1168 <div class="E">Articulus 6</div>
1169 <p title="II-II q. 1 a. 6 arg. 1"><a name="38784"><span class=
1170 "ref">[38784] II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
1171 sic proceditur. Videtur quod credibilia non sint per certos 1046 sic proceditur. Videtur quod credibilia non sint per certos
1172 articulos distinguenda. Eorum enim omnium quae in sacra Scriptura 1047 articulos distinguenda. Eorum enim omnium quae in sacra Scriptura
1173 continentur est fides habenda. Sed illa non possunt reduci ad 1048 continentur est fides habenda. Sed illa non possunt reduci ad
1174 aliquem certum numerum, propter sui multitudinem. Ergo superfluum 1049 aliquem certum numerum, propter sui multitudinem. Ergo superfluum
1175 videtur articulos fidei distinguere.</p> 1050 videtur articulos fidei distinguere.</p><p title="II-II q. 1 a. 6 arg. 2"><a name="38785"><span class="ref">[38785] IIª-IIae q. 1 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
1176 <p title="II-II q. 1 a. 6 arg. 2"><a name="38785"><span class=
1177 "ref">[38785] II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
1178 materialis distinctio, cum in infinitum fieri possit, est ab arte 1051 materialis distinctio, cum in infinitum fieri possit, est ab arte
1179 praetermittenda. Sed formalis ratio obiecti credibilis est una et 1052 praetermittenda. Sed formalis ratio obiecti credibilis est una et
1180 indivisibilis, ut supra dictum est, scilicet veritas prima, et sic 1053 indivisibilis, ut supra dictum est, scilicet veritas prima, et sic
1181 secundum rationem formalem credibilia distingui non possunt. Ergo 1054 secundum rationem formalem credibilia distingui non possunt. Ergo
1182 praetermittenda est credibilium materialis distinctio per 1055 praetermittenda est credibilium materialis distinctio per
1183 articulos.</p> 1056 articulos.</p><p title="II-II q. 1 a. 6 arg. 3"><a name="38786"><span class="ref">[38786] IIª-IIae q. 1 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
1184 <p title="II-II q. 1 a. 6 arg. 3"><a name="38786"><span class=
1185 "ref">[38786] II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
1186 sicut a quibusdam dicitur, <i>articulus est indivisibilis veritas 1057 sicut a quibusdam dicitur, <i>articulus est indivisibilis veritas
1187 de Deo arctans nos ad credendum</i>. Sed credere est voluntarium, 1058 de Deo arctans nos ad credendum</i>. Sed credere est voluntarium,
1188 quia, sicut Augustinus dicit, nullus credit nisi volens. Ergo 1059 quia, sicut Augustinus dicit, nullus credit nisi volens. Ergo
1189 videtur quod inconvenienter distinguantur credibilia per 1060 videtur quod inconvenienter distinguantur credibilia per
1190 articulos.</p> 1061 articulos.</p><p title="II-II q. 1 a. 6 s. c."><a name="38787"><span class="ref">[38787] IIª-IIae q. 1 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
1191 <p title="II-II q. 1 a. 6 s. c."><a name="38787"><span class=
1192 "ref">[38787] II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
1193 est quod Isidorus dicit, <i>articulus est perceptio divinae 1062 est quod Isidorus dicit, <i>articulus est perceptio divinae
1194 veritatis tendens in ipsam</i>. Sed perceptio divinae veritatis 1063 veritatis tendens in ipsam</i>. Sed perceptio divinae veritatis
1195 competit nobis secundum distinctionem quandam, quae enim in Deo 1064 competit nobis secundum distinctionem quandam, quae enim in Deo
1196 unum sunt in nostro intellectu multiplicantur. Ergo credibilia 1065 unum sunt in nostro intellectu multiplicantur. Ergo credibilia
1197 debent per articulos distingui.</p> 1066 debent per articulos distingui.</p><p title="II-II q. 1 a. 6 co."><a name="38788"><span class="ref">[38788] IIª-IIae q. 1 a. 6 co.</span></a> Respondeo
1198 <p title="II-II q. 1 a. 6 co."><a name="38788"><span class=
1199 "ref">[38788] II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 co.</span></a> Respondeo
1200 dicendum quod nomen articuli ex Graeco videtur esse derivatum. 1067 dicendum quod nomen articuli ex Graeco videtur esse derivatum.
1201 Arthron enim in Graeco, quod in Latino articulus dicitur, 1068 Arthron enim in Graeco, quod in Latino articulus dicitur,
1202 significat quandam coaptationem aliquarum partium distinctarum. Et 1069 significat quandam coaptationem aliquarum partium distinctarum. Et
1203 ideo particulae corporis sibi invicem coaptatae dicuntur membrorum 1070 ideo particulae corporis sibi invicem coaptatae dicuntur membrorum
1204 articuli. Et similiter in grammatica apud Graecos dicuntur articuli 1071 articuli. Et similiter in grammatica apud Graecos dicuntur articuli
1217 difficultatem habet ad videndum quod Deus sit passus, et aliam quod 1084 difficultatem habet ad videndum quod Deus sit passus, et aliam quod
1218 mortuus resurrexerit, et ideo distinguitur articulus resurrectionis 1085 mortuus resurrexerit, et ideo distinguitur articulus resurrectionis
1219 ab articulo passionis. Sed quod sit passus, mortuus et sepultus, 1086 ab articulo passionis. Sed quod sit passus, mortuus et sepultus,
1220 unam et eandem difficultatem habent, ita quod, uno suscepto, non 1087 unam et eandem difficultatem habent, ita quod, uno suscepto, non
1221 est difficile alia suscipere, et propter hoc omnia haec pertinent 1088 est difficile alia suscipere, et propter hoc omnia haec pertinent
1222 ad unum articulum.</p> 1089 ad unum articulum.</p><p title="II-II q. 1 a. 6 ad 1"><a name="38789"><span class="ref">[38789] IIª-IIae q. 1 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum
1223 <p title="II-II q. 1 a. 6 ad 1"><a name="38789"><span class=
1224 "ref">[38789] II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum
1225 ergo dicendum quod aliqua sunt credibilia de quibus est fides 1090 ergo dicendum quod aliqua sunt credibilia de quibus est fides
1226 secundum se; aliqua vero sunt credibilia de quibus non est fides 1091 secundum se; aliqua vero sunt credibilia de quibus non est fides
1227 secundum se, sed solum in ordine ad alia, sicut etiam in aliis 1092 secundum se, sed solum in ordine ad alia, sicut etiam in aliis
1228 scientiis quaedam proponuntur ut per se intenta, et quaedam ad 1093 scientiis quaedam proponuntur ut per se intenta, et quaedam ad
1229 manifestationem aliorum. Quia vero fides principaliter est de his 1094 manifestationem aliorum. Quia vero fides principaliter est de his
1236 quasi principaliter intenta, sed ad praedictorum manifestationem, 1101 quasi principaliter intenta, sed ad praedictorum manifestationem,
1237 sicut quod Abraham habuit duos filios, quod ad tactum ossium 1102 sicut quod Abraham habuit duos filios, quod ad tactum ossium
1238 Elisaei suscitatus est mortuus, et alia huiusmodi, quae narrantur 1103 Elisaei suscitatus est mortuus, et alia huiusmodi, quae narrantur
1239 in sacra Scriptura in ordine ad manifestationem divinae maiestatis 1104 in sacra Scriptura in ordine ad manifestationem divinae maiestatis
1240 vel incarnationis Christi. Et secundum talia non oportet articulos 1105 vel incarnationis Christi. Et secundum talia non oportet articulos
1241 distinguere.</p> 1106 distinguere.</p><p title="II-II q. 1 a. 6 ad 2"><a name="38790"><span class="ref">[38790] IIª-IIae q. 1 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum
1242 <p title="II-II q. 1 a. 6 ad 2"><a name="38790"><span class=
1243 "ref">[38790] II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum
1244 dicendum quod ratio formalis obiecti fidei potest accipi 1107 dicendum quod ratio formalis obiecti fidei potest accipi
1245 dupliciter. Uno modo, ex parte ipsius rei creditae. Et sic ratio 1108 dupliciter. Uno modo, ex parte ipsius rei creditae. Et sic ratio
1246 formalis omnium credibilium est una, scilicet veritas prima. Et ex 1109 formalis omnium credibilium est una, scilicet veritas prima. Et ex
1247 hac parte articuli non distinguuntur. Alio modo potest accipi 1110 hac parte articuli non distinguuntur. Alio modo potest accipi
1248 formalis ratio credibilium ex parte nostra. Et sic ratio formalis 1111 formalis ratio credibilium ex parte nostra. Et sic ratio formalis
1249 credibilis est ut sit non visum. Et ex hac parte articuli fidei 1112 credibilis est ut sit non visum. Et ex hac parte articuli fidei
1250 distinguuntur, ut visum est.</p> 1113 distinguuntur, ut visum est.</p><p title="II-II q. 1 a. 6 ad 3"><a name="38791"><span class="ref">[38791] IIª-IIae q. 1 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium
1251 <p title="II-II q. 1 a. 6 ad 3"><a name="38791"><span class=
1252 "ref">[38791] II&ordf;-IIae q. 1 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium
1253 dicendum quod illa definitio datur de articulo magis secundum 1114 dicendum quod illa definitio datur de articulo magis secundum
1254 quandam etymologiam nominis prout habet derivationem Latinam, quam 1115 quandam etymologiam nominis prout habet derivationem Latinam, quam
1255 secundum eius veram significationem prout a Graeco derivatur. Unde 1116 secundum eius veram significationem prout a Graeco derivatur. Unde
1256 non est magni ponderis. Potest tamen dici quod, licet ad credendum 1117 non est magni ponderis. Potest tamen dici quod, licet ad credendum
1257 necessitate coactionis nullus arctetur, cum credere sit 1118 necessitate coactionis nullus arctetur, cum credere sit
1258 voluntarium; arctatur tamen necessitate finis, quia <i>accedentem 1119 voluntarium; arctatur tamen necessitate finis, quia <i>accedentem
1259 ad Deum oportet credere, et sine fide impossibile est placere 1120 ad Deum oportet credere, et sine fide impossibile est placere
1260 Deo</i>, ut apostolus dicit, Heb. XI.</p> 1121 Deo</i>, ut apostolus dicit, Heb. XI.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 7</h3><p title="II-II q. 1 a. 7 arg. 1"><a name="38792"><span class="ref">[38792] IIª-IIae q. 1 a. 7 arg. 1</span></a> Ad septimum
1261 <br />
1262 <div class="E">Articulus 7</div>
1263 <p title="II-II q. 1 a. 7 arg. 1"><a name="38792"><span class=
1264 "ref">[38792] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 1</span></a> Ad septimum
1265 sic proceditur. Videtur quod articuli fidei non creverint secundum 1122 sic proceditur. Videtur quod articuli fidei non creverint secundum
1266 temporum successionem. Quia, ut apostolus dicit, ad Heb. XI, 1123 temporum successionem. Quia, ut apostolus dicit, ad Heb. XI,
1267 <i>fides est substantia sperandarum rerum</i>. Sed omni tempore 1124 <i>fides est substantia sperandarum rerum</i>. Sed omni tempore
1268 sunt eadem speranda. Ergo omni tempore sunt eadem credenda.</p> 1125 sunt eadem speranda. Ergo omni tempore sunt eadem credenda.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 arg. 2"><a name="38793"><span class="ref">[38793] IIª-IIae q. 1 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
1269 <p title="II-II q. 1 a. 7 arg. 2"><a name="38793"><span class=
1270 "ref">[38793] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
1271 in scientiis humanitus ordinatis per successionem temporum 1126 in scientiis humanitus ordinatis per successionem temporum
1272 augmentum factum est propter defectum cognitionis in primis qui 1127 augmentum factum est propter defectum cognitionis in primis qui
1273 scientias invenerunt, ut patet per philosophum, in II Metaphys. Sed 1128 scientias invenerunt, ut patet per philosophum, in II Metaphys. Sed
1274 doctrina fidei non est inventa humanitus, sed tradita a Deo. Dei 1129 doctrina fidei non est inventa humanitus, sed tradita a Deo. Dei
1275 enim donum est, ut dicitur Ephes. II. Cum igitur in Deum nullus 1130 enim donum est, ut dicitur Ephes. II. Cum igitur in Deum nullus
1276 defectus scientiae cadat, videtur quod a principio cognitio 1131 defectus scientiae cadat, videtur quod a principio cognitio
1277 credibilium fuerit perfecta, et quod non creverit secundum 1132 credibilium fuerit perfecta, et quod non creverit secundum
1278 successionem temporum.</p> 1133 successionem temporum.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 arg. 3"><a name="38794"><span class="ref">[38794] IIª-IIae q. 1 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
1279 <p title="II-II q. 1 a. 7 arg. 3"><a name="38794"><span class=
1280 "ref">[38794] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
1281 operatio gratiae non minus ordinate procedit quam operatio naturae. 1134 operatio gratiae non minus ordinate procedit quam operatio naturae.
1282 Sed natura semper initium sumit a perfectis ut Boetius dicit, in 1135 Sed natura semper initium sumit a perfectis ut Boetius dicit, in
1283 libro de Consol. Ergo etiam videtur quod operatio gratiae a 1136 libro de Consol. Ergo etiam videtur quod operatio gratiae a
1284 perfectis initium sumpserit, ita quod illi qui primo tradiderunt 1137 perfectis initium sumpserit, ita quod illi qui primo tradiderunt
1285 fidem perfectissime eam cognoverunt.</p> 1138 fidem perfectissime eam cognoverunt.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 arg. 4"><a name="38795"><span class="ref">[38795] IIª-IIae q. 1 a. 7 arg. 4</span></a> Praeterea,
1286 <p title="II-II q. 1 a. 7 arg. 4"><a name="38795"><span class=
1287 "ref">[38795] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 arg. 4</span></a> Praeterea,
1288 sicut per apostolos ad nos fides Christi pervenit, ita etiam in 1139 sicut per apostolos ad nos fides Christi pervenit, ita etiam in
1289 veteri testamento per priores patres ad posteriores devenit 1140 veteri testamento per priores patres ad posteriores devenit
1290 cognitio fidei, secundum illud Deut. XXXII, <i>interroga patrem 1141 cognitio fidei, secundum illud Deut. XXXII, <i>interroga patrem
1291 tuum et annuntiabit tibi</i>. Sed apostoli plenissime fuerunt 1142 tuum et annuntiabit tibi</i>. Sed apostoli plenissime fuerunt
1292 instructi de mysteriis, acceperunt enim, <i>sicut tempore prius, 1143 instructi de mysteriis, acceperunt enim, <i>sicut tempore prius,
1293 ita et ceteris abundantius</i>, ut dicit Glossa, super illud Rom. 1144 ita et ceteris abundantius</i>, ut dicit Glossa, super illud Rom.
1294 VIII, <i>nos ipsi primitias spiritus habentes</i>. Ergo videtur 1145 VIII, <i>nos ipsi primitias spiritus habentes</i>. Ergo videtur
1295 quod cognitio credibilium non creverit per temporum 1146 quod cognitio credibilium non creverit per temporum
1296 successionem.</p> 1147 successionem.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 s. c."><a name="38796"><span class="ref">[38796] IIª-IIae q. 1 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
1297 <p title="II-II q. 1 a. 7 s. c."><a name="38796"><span class=
1298 "ref">[38796] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
1299 est quod Gregorius dicit, quod <i>secundum incrementa temporum 1148 est quod Gregorius dicit, quod <i>secundum incrementa temporum
1300 crevit scientia sanctorum patrum, et quanto viciniores adventui 1149 crevit scientia sanctorum patrum, et quanto viciniores adventui
1301 salvatoris fuerunt, tanto sacramenta salutis plenius 1150 salvatoris fuerunt, tanto sacramenta salutis plenius
1302 perceperunt</i>.</p> 1151 perceperunt</i>.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 co."><a name="38797"><span class="ref">[38797] IIª-IIae q. 1 a. 7 co.</span></a> Respondeo
1303 <p title="II-II q. 1 a. 7 co."><a name="38797"><span class=
1304 "ref">[38797] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 co.</span></a> Respondeo
1305 dicendum quod ita se habent in doctrina fidei articuli fidei sicut 1152 dicendum quod ita se habent in doctrina fidei articuli fidei sicut
1306 principia per se nota in doctrina quae per rationem naturalem 1153 principia per se nota in doctrina quae per rationem naturalem
1307 habetur. In quibus principiis ordo quidam invenitur, ut quaedam in 1154 habetur. In quibus principiis ordo quidam invenitur, ut quaedam in
1308 aliis implicite contineantur, sicut omnia principia reducuntur ad 1155 aliis implicite contineantur, sicut omnia principia reducuntur ad
1309 hoc sicut ad primum, <i>impossibile est simul affirmare et 1156 hoc sicut ad primum, <i>impossibile est simul affirmare et
1328 explicite. Unde dominus Moysi dicit, Exod. VI, <i>ego sum Deus 1175 explicite. Unde dominus Moysi dicit, Exod. VI, <i>ego sum Deus
1329 Abraham, Deus Isaac, Deus Iacob, et nomen meum Adonai non indicavi 1176 Abraham, Deus Isaac, Deus Iacob, et nomen meum Adonai non indicavi
1330 eis</i>. Et David dicit, <i>super senes intellexi</i>. Et apostolus 1177 eis</i>. Et David dicit, <i>super senes intellexi</i>. Et apostolus
1331 dicit, ad Ephes. III, <i>aliis generationibus non est agnitum 1178 dicit, ad Ephes. III, <i>aliis generationibus non est agnitum
1332 mysterium Christi sicut nunc revelatum est sanctis apostolis eius 1179 mysterium Christi sicut nunc revelatum est sanctis apostolis eius
1333 et prophetis</i>.</p> 1180 et prophetis</i>.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 ad 1"><a name="38798"><span class="ref">[38798] IIª-IIae q. 1 a. 7 ad 1</span></a> Ad primum
1334 <p title="II-II q. 1 a. 7 ad 1"><a name="38798"><span class=
1335 "ref">[38798] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 1</span></a> Ad primum
1336 ergo dicendum quod semper fuerunt eadem speranda apud omnes. Quia 1181 ergo dicendum quod semper fuerunt eadem speranda apud omnes. Quia
1337 tamen ad haec speranda homines non pervenerunt nisi per Christum, 1182 tamen ad haec speranda homines non pervenerunt nisi per Christum,
1338 quanto a Christo fuerunt remotiores secundum tempus, tanto a 1183 quanto a Christo fuerunt remotiores secundum tempus, tanto a
1339 consecutione sperandorum longinquiores, unde apostolus dicit, ad 1184 consecutione sperandorum longinquiores, unde apostolus dicit, ad
1340 Heb. XI, <i>iuxta fidem defuncti sunt omnes isti, non acceptis 1185 Heb. XI, <i>iuxta fidem defuncti sunt omnes isti, non acceptis
1341 repromissionibus, sed a longe eas respicientes</i>. Quanto autem 1186 repromissionibus, sed a longe eas respicientes</i>. Quanto autem
1342 aliquid a longinquioribus videtur, tanto minus distincte videtur. 1187 aliquid a longinquioribus videtur, tanto minus distincte videtur.
1343 Et ideo bona speranda distinctius cognoverunt qui fuerunt adventui 1188 Et ideo bona speranda distinctius cognoverunt qui fuerunt adventui
1344 Christi vicini.</p> 1189 Christi vicini.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 ad 2"><a name="38799"><span class="ref">[38799] IIª-IIae q. 1 a. 7 ad 2</span></a> Ad secundum
1345 <p title="II-II q. 1 a. 7 ad 2"><a name="38799"><span class=
1346 "ref">[38799] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 2</span></a> Ad secundum
1347 dicendum quod profectus cognitionis dupliciter contingit. Uno modo, 1190 dicendum quod profectus cognitionis dupliciter contingit. Uno modo,
1348 ex parte docentis, qui in cognitione proficit, sive unus sive 1191 ex parte docentis, qui in cognitione proficit, sive unus sive
1349 plures, per temporum successionem. Et ista est ratio augmenti in 1192 plures, per temporum successionem. Et ista est ratio augmenti in
1350 scientiis per rationem humanam inventis. Alio modo, ex parte 1193 scientiis per rationem humanam inventis. Alio modo, ex parte
1351 addiscentis, sicut magister qui novit totam artem non statim a 1194 addiscentis, sicut magister qui novit totam artem non statim a
1352 principio tradit eam discipulo, quia capere non posset, sed 1195 principio tradit eam discipulo, quia capere non posset, sed
1353 paulatim, condescendens eius capacitati. Et hac ratione profecerunt 1196 paulatim, condescendens eius capacitati. Et hac ratione profecerunt
1354 homines in cognitione fidei per temporum successionem. Unde 1197 homines in cognitione fidei per temporum successionem. Unde
1355 apostolus, ad Gal. III, comparat statum veteris testamenti 1198 apostolus, ad Gal. III, comparat statum veteris testamenti
1356 pueritiae.</p> 1199 pueritiae.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 ad 3"><a name="38800"><span class="ref">[38800] IIª-IIae q. 1 a. 7 ad 3</span></a> Ad tertium
1357 <p title="II-II q. 1 a. 7 ad 3"><a name="38800"><span class=
1358 "ref">[38800] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 3</span></a> Ad tertium
1359 dicendum quod ad generationem naturalem duae causae praeexiguntur, 1200 dicendum quod ad generationem naturalem duae causae praeexiguntur,
1360 scilicet agens et materia. Secundum igitur ordinem causae agentis, 1201 scilicet agens et materia. Secundum igitur ordinem causae agentis,
1361 naturaliter prius est quod est perfectius, et sic natura a 1202 naturaliter prius est quod est perfectius, et sic natura a
1362 perfectis sumit exordium, quia imperfecta non ducuntur ad 1203 perfectis sumit exordium, quia imperfecta non ducuntur ad
1363 perfectionem nisi per aliqua perfecta praeexistentia. Secundum vero 1204 perfectionem nisi per aliqua perfecta praeexistentia. Secundum vero
1370 licet in hominibus quidam se habuerint per modum causae agentis, 1211 licet in hominibus quidam se habuerint per modum causae agentis,
1371 quia fuerunt fidei doctores; tamen <i>manifestatio spiritus datur 1212 quia fuerunt fidei doctores; tamen <i>manifestatio spiritus datur
1372 talibus ad utilitatem communem</i>, ut dicitur I ad Cor. XII. Et 1213 talibus ad utilitatem communem</i>, ut dicitur I ad Cor. XII. Et
1373 ideo tantum dabatur patribus qui erant instructores fidei de 1214 ideo tantum dabatur patribus qui erant instructores fidei de
1374 cognitione fidei, quantum oportebat pro tempore illo populo tradi 1215 cognitione fidei, quantum oportebat pro tempore illo populo tradi
1375 vel nude vel in figura.</p> 1216 vel nude vel in figura.</p><p title="II-II q. 1 a. 7 ad 4"><a name="38801"><span class="ref">[38801] IIª-IIae q. 1 a. 7 ad 4</span></a> Ad quartum
1376 <p title="II-II q. 1 a. 7 ad 4"><a name="38801"><span class=
1377 "ref">[38801] II&ordf;-IIae q. 1 a. 7 ad 4</span></a> Ad quartum
1378 dicendum quod ultima consummatio gratiae facta est per Christum, 1217 dicendum quod ultima consummatio gratiae facta est per Christum,
1379 unde et tempus eius dicitur tempus plenitudinis, ad Gal. IV. Et 1218 unde et tempus eius dicitur tempus plenitudinis, ad Gal. IV. Et
1380 ideo illi qui fuerunt propinquiores Christo vel ante, sicut Ioannes 1219 ideo illi qui fuerunt propinquiores Christo vel ante, sicut Ioannes
1381 Baptista, vel post, sicut apostoli, plenius mysteria fidei 1220 Baptista, vel post, sicut apostoli, plenius mysteria fidei
1382 cognoverunt. Quia et circa statum hominis hoc videmus, quod 1221 cognoverunt. Quia et circa statum hominis hoc videmus, quod
1383 perfectio est in iuventute, et tanto habet homo perfectiorem statum 1222 perfectio est in iuventute, et tanto habet homo perfectiorem statum
1384 vel ante vel post, quanto est iuventuti propinquior.</p> 1223 vel ante vel post, quanto est iuventuti propinquior.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 8</h3><p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 1"><a name="38802"><span class="ref">[38802] IIª-IIae q. 1 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
1385 <br />
1386 <div class="E">Articulus 8</div>
1387 <p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 1"><a name="38802"><span class=
1388 "ref">[38802] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
1389 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter articuli fidei 1224 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter articuli fidei
1390 enumerentur. Ea enim quae possunt ratione demonstrativa sciri non 1225 enumerentur. Ea enim quae possunt ratione demonstrativa sciri non
1391 pertinent ad fidem ut apud omnes sint credibilia, sicut supra 1226 pertinent ad fidem ut apud omnes sint credibilia, sicut supra
1392 dictum est. Sed Deum esse unum potest esse scitum per 1227 dictum est. Sed Deum esse unum potest esse scitum per
1393 demonstrationem, unde et philosophus hoc in XII Metaphys. probat, 1228 demonstrationem, unde et philosophus hoc in XII Metaphys. probat,
1394 et multi alii philosophi ad hoc demonstrationes induxerunt. Ergo 1229 et multi alii philosophi ad hoc demonstrationes induxerunt. Ergo
1395 Deum esse unum non debet poni unus articulus fidei.</p> 1230 Deum esse unum non debet poni unus articulus fidei.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 2"><a name="38803"><span class="ref">[38803] IIª-IIae q. 1 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
1396 <p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 2"><a name="38803"><span class=
1397 "ref">[38803] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
1398 sicut de necessitate fidei est quod credamus Deum omnipotentem, ita 1231 sicut de necessitate fidei est quod credamus Deum omnipotentem, ita
1399 etiam quod credamus eum omnia scientem et omnibus providentem; et 1232 etiam quod credamus eum omnia scientem et omnibus providentem; et
1400 circa utrumque eorum aliqui erraverunt. Debuit ergo inter articulos 1233 circa utrumque eorum aliqui erraverunt. Debuit ergo inter articulos
1401 fidei fieri mentio de sapientia et providentia divina, sicut et de 1234 fidei fieri mentio de sapientia et providentia divina, sicut et de
1402 omnipotentia.</p> 1235 omnipotentia.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 3"><a name="38804"><span class="ref">[38804] IIª-IIae q. 1 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
1403 <p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 3"><a name="38804"><span class=
1404 "ref">[38804] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
1405 eadem est notitia patris et filii, secundum illud Ioan. XIV, <i>qui 1236 eadem est notitia patris et filii, secundum illud Ioan. XIV, <i>qui
1406 videt me videt et patrem</i>. Ergo unus tantum articulus debet esse 1237 videt me videt et patrem</i>. Ergo unus tantum articulus debet esse
1407 de patre et filio; et, eadem ratione, de spiritu sancto.</p> 1238 de patre et filio; et, eadem ratione, de spiritu sancto.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 4"><a name="38805"><span class="ref">[38805] IIª-IIae q. 1 a. 8 arg. 4</span></a> Praeterea,
1408 <p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 4"><a name="38805"><span class=
1409 "ref">[38805] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 4</span></a> Praeterea,
1410 persona patris non est minor quam filii et spiritus sancti. Sed 1239 persona patris non est minor quam filii et spiritus sancti. Sed
1411 plures articuli ponuntur circa personam spiritus sancti, et 1240 plures articuli ponuntur circa personam spiritus sancti, et
1412 similiter circa personam filii. Ergo plures articuli debent poni 1241 similiter circa personam filii. Ergo plures articuli debent poni
1413 circa personam patris.</p> 1242 circa personam patris.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 5"><a name="38806"><span class="ref">[38806] IIª-IIae q. 1 a. 8 arg. 5</span></a> Praeterea,
1414 <p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 5"><a name="38806"><span class=
1415 "ref">[38806] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 5</span></a> Praeterea,
1416 sicuti personae patris et personae spiritus sancti aliquid 1243 sicuti personae patris et personae spiritus sancti aliquid
1417 appropriatur, ita et personae filii secundum divinitatem. Sed in 1244 appropriatur, ita et personae filii secundum divinitatem. Sed in
1418 articulis ponitur aliquod opus appropriatum patri, scilicet opus 1245 articulis ponitur aliquod opus appropriatum patri, scilicet opus
1419 creationis; et similiter aliquod opus appropriatum spiritui sancto, 1246 creationis; et similiter aliquod opus appropriatum spiritui sancto,
1420 scilicet quod locutus est per prophetas. Ergo etiam inter articulos 1247 scilicet quod locutus est per prophetas. Ergo etiam inter articulos
1421 fidei debet aliquod opus appropriari filio secundum 1248 fidei debet aliquod opus appropriari filio secundum
1422 divinitatem.</p> 1249 divinitatem.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 6"><a name="38807"><span class="ref">[38807] IIª-IIae q. 1 a. 8 arg. 6</span></a> Praeterea,
1423 <p title="II-II q. 1 a. 8 arg. 6"><a name="38807"><span class=
1424 "ref">[38807] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 arg. 6</span></a> Praeterea,
1425 sacramentum Eucharistiae specialem habet difficultatem prae multis 1250 sacramentum Eucharistiae specialem habet difficultatem prae multis
1426 articulis. Ergo de ea debuit poni specialis articulus. Non videtur 1251 articulis. Ergo de ea debuit poni specialis articulus. Non videtur
1427 ergo quod articuli sufficienter enumerentur.</p> 1252 ergo quod articuli sufficienter enumerentur.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 s. c."><a name="38808"><span class="ref">[38808] IIª-IIae q. 1 a. 8 s. c.</span></a> Sed in
1428 <p title="II-II q. 1 a. 8 s. c."><a name="38808"><span class= 1253 contrarium est auctoritas Ecclesiae sic enumerantis.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 co."><a name="38809"><span class="ref">[38809] IIª-IIae q. 1 a. 8 co.</span></a> Respondeo
1429 "ref">[38808] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 s. c.</span></a> Sed in
1430 contrarium est auctoritas Ecclesiae sic enumerantis.</p>
1431 <p title="II-II q. 1 a. 8 co."><a name="38809"><span class=
1432 "ref">[38809] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 co.</span></a> Respondeo
1433 dicendum quod, sicut dictum est, illa per se pertinent ad fidem 1254 dicendum quod, sicut dictum est, illa per se pertinent ad fidem
1434 quorum visione in vita aeterna perfruemur, et per quae ducemur in 1255 quorum visione in vita aeterna perfruemur, et per quae ducemur in
1435 vitam aeternam. Duo autem nobis ibi videnda proponuntur, scilicet 1256 vitam aeternam. Duo autem nobis ibi videnda proponuntur, scilicet
1436 occultum divinitatis, cuius visio nos beatos facit; et mysterium 1257 occultum divinitatis, cuius visio nos beatos facit; et mysterium
1437 humanitatis Christi, per quem <i>in gloriam filiorum Dei accessum 1258 humanitatis Christi, per quem <i>in gloriam filiorum Dei accessum
1460 articulos fidei, sex pertinentes ad divinitatem et sex pertinentes 1281 articulos fidei, sex pertinentes ad divinitatem et sex pertinentes
1461 ad humanitatem. Tres enim articulos trium personarum comprehendunt 1282 ad humanitatem. Tres enim articulos trium personarum comprehendunt
1462 sub uno, quia eadem est cognitio trium personarum. Articulum vero 1283 sub uno, quia eadem est cognitio trium personarum. Articulum vero
1463 de opere glorificationis distinguunt in duos, scilicet in 1284 de opere glorificationis distinguunt in duos, scilicet in
1464 resurrectionem carnis et gloriam animae. Similiter articulum 1285 resurrectionem carnis et gloriam animae. Similiter articulum
1465 conceptionis et nativitatis coniungunt in unum.</p> 1286 conceptionis et nativitatis coniungunt in unum.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 ad 1"><a name="38810"><span class="ref">[38810] IIª-IIae q. 1 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
1466 <p title="II-II q. 1 a. 8 ad 1"><a name="38810"><span class=
1467 "ref">[38810] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
1468 ergo dicendum quod multa per fidem tenemus de Deo quae naturali 1287 ergo dicendum quod multa per fidem tenemus de Deo quae naturali
1469 ratione investigare philosophi non potuerunt, puta circa 1288 ratione investigare philosophi non potuerunt, puta circa
1470 providentiam eius et omnipotentiam, et quod ipse solus sit 1289 providentiam eius et omnipotentiam, et quod ipse solus sit
1471 colendus. Quae omnia continentur sub articulo unitatis Dei.</p> 1290 colendus. Quae omnia continentur sub articulo unitatis Dei.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 ad 2"><a name="38811"><span class="ref">[38811] IIª-IIae q. 1 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
1472 <p title="II-II q. 1 a. 8 ad 2"><a name="38811"><span class=
1473 "ref">[38811] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
1474 dicendum quod ipsum nomen divinitatis importat provisionem quandam, 1291 dicendum quod ipsum nomen divinitatis importat provisionem quandam,
1475 ut in primo libro dictum est. Potentia autem in habentibus 1292 ut in primo libro dictum est. Potentia autem in habentibus
1476 intellectum non operatur nisi secundum voluntatem et cognitionem. 1293 intellectum non operatur nisi secundum voluntatem et cognitionem.
1477 Et ideo omnipotentia Dei includit quodammodo omnium scientiam et 1294 Et ideo omnipotentia Dei includit quodammodo omnium scientiam et
1478 providentiam, non enim posset omnia quae vellet in istis 1295 providentiam, non enim posset omnia quae vellet in istis
1479 inferioribus agere nisi ea cognosceret et eorum providentiam 1296 inferioribus agere nisi ea cognosceret et eorum providentiam
1480 haberet.</p> 1297 haberet.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 ad 3"><a name="38812"><span class="ref">[38812] IIª-IIae q. 1 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
1481 <p title="II-II q. 1 a. 8 ad 3"><a name="38812"><span class=
1482 "ref">[38812] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
1483 dicendum quod patris et filii et spiritus sancti est una cognitio 1298 dicendum quod patris et filii et spiritus sancti est una cognitio
1484 quantum ad unitatem essentiae, quae pertinet ad primum articulum. 1299 quantum ad unitatem essentiae, quae pertinet ad primum articulum.
1485 Quantum vero ad distinctionem personarum, quae est per relationes 1300 Quantum vero ad distinctionem personarum, quae est per relationes
1486 originis, quodammodo in cognitione patris includitur cognitio 1301 originis, quodammodo in cognitione patris includitur cognitio
1487 filii, non enim esset pater si filium non haberet, quorum nexus est 1302 filii, non enim esset pater si filium non haberet, quorum nexus est
1495 ratione contra Macedonium necesse fuit ponere articulum tertium de 1310 ratione contra Macedonium necesse fuit ponere articulum tertium de
1496 persona spiritus sancti. Et similiter etiam conceptio Christi et 1311 persona spiritus sancti. Et similiter etiam conceptio Christi et
1497 nativitas, et etiam resurrectio et vita aeterna, secundum unam 1312 nativitas, et etiam resurrectio et vita aeterna, secundum unam
1498 rationem possunt comprehendi sub uno articulo, inquantum ad unum 1313 rationem possunt comprehendi sub uno articulo, inquantum ad unum
1499 ordinantur, et secundum aliam rationem possunt distingui, inquantum 1314 ordinantur, et secundum aliam rationem possunt distingui, inquantum
1500 seorsum habent speciales difficultates.</p> 1315 seorsum habent speciales difficultates.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 ad 4"><a name="38813"><span class="ref">[38813] IIª-IIae q. 1 a. 8 ad 4</span></a> Ad quartum
1501 <p title="II-II q. 1 a. 8 ad 4"><a name="38813"><span class=
1502 "ref">[38813] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 4</span></a> Ad quartum
1503 dicendum quod filio et spiritui sancto convenit mitti ad 1316 dicendum quod filio et spiritui sancto convenit mitti ad
1504 sanctificandam creaturam, circa quod plura credenda occurrunt. Et 1317 sanctificandam creaturam, circa quod plura credenda occurrunt. Et
1505 ideo circa personam filii et spiritus sancti plures articuli 1318 ideo circa personam filii et spiritus sancti plures articuli
1506 multiplicantur quam circa personam patris, qui nunquam mittitur, ut 1319 multiplicantur quam circa personam patris, qui nunquam mittitur, ut
1507 in primo dictum est.</p> 1320 in primo dictum est.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 ad 5"><a name="38814"><span class="ref">[38814] IIª-IIae q. 1 a. 8 ad 5</span></a> Ad quintum
1508 <p title="II-II q. 1 a. 8 ad 5"><a name="38814"><span class=
1509 "ref">[38814] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 5</span></a> Ad quintum
1510 dicendum quod sanctificatio creaturae per gratiam et consummatio 1321 dicendum quod sanctificatio creaturae per gratiam et consummatio
1511 per gloriam fit etiam per donum caritatis, quod appropriatur 1322 per gloriam fit etiam per donum caritatis, quod appropriatur
1512 spiritui sancto, et per donum sapientiae, quod appropriatur filio. 1323 spiritui sancto, et per donum sapientiae, quod appropriatur filio.
1513 Et ideo utrumque opus pertinet et ad filium et ad spiritum sanctum 1324 Et ideo utrumque opus pertinet et ad filium et ad spiritum sanctum
1514 per appropriationem secundum rationes diversas.</p> 1325 per appropriationem secundum rationes diversas.</p><p title="II-II q. 1 a. 8 ad 6"><a name="38815"><span class="ref">[38815] IIª-IIae q. 1 a. 8 ad 6</span></a> Ad sextum
1515 <p title="II-II q. 1 a. 8 ad 6"><a name="38815"><span class=
1516 "ref">[38815] II&ordf;-IIae q. 1 a. 8 ad 6</span></a> Ad sextum
1517 dicendum quod in sacramento Eucharistiae duo possunt considerari. 1326 dicendum quod in sacramento Eucharistiae duo possunt considerari.
1518 Unum scilicet quod sacramentum est, et hoc habet eandem rationem 1327 Unum scilicet quod sacramentum est, et hoc habet eandem rationem
1519 cum aliis effectibus gratiae sanctificantis. Aliud est quod 1328 cum aliis effectibus gratiae sanctificantis. Aliud est quod
1520 miraculose ibi corpus Christi continetur, et sic concluditur sub 1329 miraculose ibi corpus Christi continetur, et sic concluditur sub
1521 omnipotentia, sicut et omnia alia miracula, quae omnipotentiae 1330 omnipotentia, sicut et omnia alia miracula, quae omnipotentiae
1522 attribuuntur.</p> 1331 attribuuntur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 9</h3><p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 1"><a name="38816"><span class="ref">[38816] IIª-IIae q. 1 a. 9 arg. 1</span></a> Ad nonum
1523 <br />
1524 <div class="E">Articulus 9</div>
1525 <p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 1"><a name="38816"><span class=
1526 "ref">[38816] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 1</span></a> Ad nonum
1527 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter articuli fidei in 1332 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter articuli fidei in
1528 symbolo ponantur. Sacra enim Scriptura est regula fidei, cui nec 1333 symbolo ponantur. Sacra enim Scriptura est regula fidei, cui nec
1529 addere nec subtrahere licet, dicitur enim Deut. IV, <i>non addetis 1334 addere nec subtrahere licet, dicitur enim Deut. IV, <i>non addetis
1530 ad verbum quod vobis loquor, neque auferetis ab eo</i>. Ergo 1335 ad verbum quod vobis loquor, neque auferetis ab eo</i>. Ergo
1531 illicitum fuit aliquod symbolum constituere quasi regulam fidei, 1336 illicitum fuit aliquod symbolum constituere quasi regulam fidei,
1532 post sacram Scripturam editam.</p> 1337 post sacram Scripturam editam.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 2"><a name="38817"><span class="ref">[38817] IIª-IIae q. 1 a. 9 arg. 2</span></a> Praeterea,
1533 <p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 2"><a name="38817"><span class=
1534 "ref">[38817] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 2</span></a> Praeterea,
1535 sicut apostolus dicit, ad Ephes. IV, <i>una est fides</i>. Sed 1338 sicut apostolus dicit, ad Ephes. IV, <i>una est fides</i>. Sed
1536 symbolum est professio fidei. Ergo inconvenienter traditur 1339 symbolum est professio fidei. Ergo inconvenienter traditur
1537 multiplex symbolum.</p> 1340 multiplex symbolum.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 3"><a name="38818"><span class="ref">[38818] IIª-IIae q. 1 a. 9 arg. 3</span></a> Praeterea,
1538 <p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 3"><a name="38818"><span class=
1539 "ref">[38818] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 3</span></a> Praeterea,
1540 confessio fidei quae in symbolo continetur pertinet ad omnes 1341 confessio fidei quae in symbolo continetur pertinet ad omnes
1541 fideles. Sed non omnibus fidelibus convenit credere in Deum, sed 1342 fideles. Sed non omnibus fidelibus convenit credere in Deum, sed
1542 solum illis qui habent fidem formatam. Ergo inconvenienter symbolum 1343 solum illis qui habent fidem formatam. Ergo inconvenienter symbolum
1543 fidei traditur sub hac forma verborum, <i>credo in unum 1344 fidei traditur sub hac forma verborum, <i>credo in unum
1544 Deum</i>.</p> 1345 Deum</i>.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 4"><a name="38819"><span class="ref">[38819] IIª-IIae q. 1 a. 9 arg. 4</span></a> Praeterea,
1545 <p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 4"><a name="38819"><span class=
1546 "ref">[38819] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 4</span></a> Praeterea,
1547 descensus ad Inferos est unus de articulis fidei, sicut supra 1346 descensus ad Inferos est unus de articulis fidei, sicut supra
1548 dictum est. Sed in symbolo patrum non fit mentio de descensu ad 1347 dictum est. Sed in symbolo patrum non fit mentio de descensu ad
1549 Inferos. Ergo videtur insufficienter collectum.</p> 1348 Inferos. Ergo videtur insufficienter collectum.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 5"><a name="38820"><span class="ref">[38820] IIª-IIae q. 1 a. 9 arg. 5</span></a> Praeterea,
1550 <p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 5"><a name="38820"><span class=
1551 "ref">[38820] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 5</span></a> Praeterea,
1552 sicut Augustinus dicit, exponens illud Ioan. XIV, <i>creditis in 1349 sicut Augustinus dicit, exponens illud Ioan. XIV, <i>creditis in
1553 Deum, et in me credite</i>, Petro aut Paulo credimus, sed non 1350 Deum, et in me credite</i>, Petro aut Paulo credimus, sed non
1554 dicimur credere nisi in Deum. Cum igitur Ecclesia Catholica sit 1351 dicimur credere nisi in Deum. Cum igitur Ecclesia Catholica sit
1555 pure aliquid creatum, videtur quod inconvenienter dicatur, <i>in 1352 pure aliquid creatum, videtur quod inconvenienter dicatur, <i>in
1556 unam sanctam, Catholicam et apostolicam Ecclesiam</i>.</p> 1353 unam sanctam, Catholicam et apostolicam Ecclesiam</i>.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 6"><a name="38821"><span class="ref">[38821] IIª-IIae q. 1 a. 9 arg. 6</span></a> Praeterea,
1557 <p title="II-II q. 1 a. 9 arg. 6"><a name="38821"><span class=
1558 "ref">[38821] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 arg. 6</span></a> Praeterea,
1559 symbolum ad hoc traditur ut sit regula fidei. Sed regula fidei 1354 symbolum ad hoc traditur ut sit regula fidei. Sed regula fidei
1560 debet omnibus proponi et publice. Quodlibet igitur symbolum deberet 1355 debet omnibus proponi et publice. Quodlibet igitur symbolum deberet
1561 in Missa cantari, sicut symbolum patrum. Non videtur ergo esse 1356 in Missa cantari, sicut symbolum patrum. Non videtur ergo esse
1562 conveniens editio articulorum fidei in symbolo.</p> 1357 conveniens editio articulorum fidei in symbolo.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 s. c."><a name="38822"><span class="ref">[38822] IIª-IIae q. 1 a. 9 s. c.</span></a> Sed contra
1563 <p title="II-II q. 1 a. 9 s. c."><a name="38822"><span class=
1564 "ref">[38822] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 s. c.</span></a> Sed contra
1565 est quod Ecclesia universalis non potest errare, quia spiritu 1358 est quod Ecclesia universalis non potest errare, quia spiritu
1566 sancto gubernatur, qui est spiritus veritatis, hoc enim promisit 1359 sancto gubernatur, qui est spiritus veritatis, hoc enim promisit
1567 dominus discipulis, Ioan. XVI, dicens, <i>cum venerit ille spiritus 1360 dominus discipulis, Ioan. XVI, dicens, <i>cum venerit ille spiritus
1568 veritatis, docebit vos omnem veritatem</i>. Sed symbolum est 1361 veritatis, docebit vos omnem veritatem</i>. Sed symbolum est
1569 auctoritate universalis Ecclesiae editum. Nihil ergo inconveniens 1362 auctoritate universalis Ecclesiae editum. Nihil ergo inconveniens
1570 in eo continetur.</p> 1363 in eo continetur.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 co."><a name="38823"><span class="ref">[38823] IIª-IIae q. 1 a. 9 co.</span></a> Respondeo
1571 <p title="II-II q. 1 a. 9 co."><a name="38823"><span class=
1572 "ref">[38823] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 co.</span></a> Respondeo
1573 dicendum quod, sicut apostolus dicit, ad Heb. XI, <i>accedentem ad 1364 dicendum quod, sicut apostolus dicit, ad Heb. XI, <i>accedentem ad
1574 Deum oportet credere</i>. Credere autem non potest aliquis nisi ei 1365 Deum oportet credere</i>. Credere autem non potest aliquis nisi ei
1575 veritas quam credat proponatur. Et ideo necessarium fuit veritatem 1366 veritas quam credat proponatur. Et ideo necessarium fuit veritatem
1576 fidei in unum colligi, ut facilius posset omnibus proponi, ne 1367 fidei in unum colligi, ut facilius posset omnibus proponi, ne
1577 aliquis per ignorantiam a fidei veritate deficeret. Et ab huiusmodi 1368 aliquis per ignorantiam a fidei veritate deficeret. Et ab huiusmodi
1578 collectione sententiarum fidei nomen symboli est acceptum.</p> 1369 collectione sententiarum fidei nomen symboli est acceptum.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 ad 1"><a name="38824"><span class="ref">[38824] IIª-IIae q. 1 a. 9 ad 1</span></a> Ad primum
1579 <p title="II-II q. 1 a. 9 ad 1"><a name="38824"><span class=
1580 "ref">[38824] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 1</span></a> Ad primum
1581 ergo dicendum quod veritas fidei in sacra Scriptura diffuse 1370 ergo dicendum quod veritas fidei in sacra Scriptura diffuse
1582 continetur et variis modis, et in quibusdam obscure; ita quod ad 1371 continetur et variis modis, et in quibusdam obscure; ita quod ad
1583 eliciendum fidei veritatem ex sacra Scriptura requiritur longum 1372 eliciendum fidei veritatem ex sacra Scriptura requiritur longum
1584 studium et exercitium, ad quod non possunt pervenire omnes illi 1373 studium et exercitium, ad quod non possunt pervenire omnes illi
1585 quibus necessarium est cognoscere fidei veritatem, quorum plerique, 1374 quibus necessarium est cognoscere fidei veritatem, quorum plerique,
1586 aliis negotiis occupati, studio vacare non possunt. Et ideo fuit 1375 aliis negotiis occupati, studio vacare non possunt. Et ideo fuit
1587 necessarium ut ex sententiis sacrae Scripturae aliquid manifestum 1376 necessarium ut ex sententiis sacrae Scripturae aliquid manifestum
1588 summarie colligeretur quod proponeretur omnibus ad credendum. Quod 1377 summarie colligeretur quod proponeretur omnibus ad credendum. Quod
1589 quidem non est additum sacrae Scripturae, sed potius ex sacra 1378 quidem non est additum sacrae Scripturae, sed potius ex sacra
1590 Scriptura assumptum.</p> 1379 Scriptura assumptum.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 ad 2"><a name="38825"><span class="ref">[38825] IIª-IIae q. 1 a. 9 ad 2</span></a> Ad secundum
1591 <p title="II-II q. 1 a. 9 ad 2"><a name="38825"><span class=
1592 "ref">[38825] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 2</span></a> Ad secundum
1593 dicendum quod in omnibus symbolis eadem fidei veritas docetur. Sed 1380 dicendum quod in omnibus symbolis eadem fidei veritas docetur. Sed
1594 ibi oportet populum diligentius instrui de fidei veritate ubi 1381 ibi oportet populum diligentius instrui de fidei veritate ubi
1595 errores insurgunt, ne fides simplicium per haereticos corrumpatur. 1382 errores insurgunt, ne fides simplicium per haereticos corrumpatur.
1596 Et haec fuit causa quare necesse fuit edere plura symbola. Quae in 1383 Et haec fuit causa quare necesse fuit edere plura symbola. Quae in
1597 nullo alio differunt nisi quod in uno plenius explicantur quae in 1384 nullo alio differunt nisi quod in uno plenius explicantur quae in
1598 alio continentur implicite, secundum quod exigebat haereticorum 1385 alio continentur implicite, secundum quod exigebat haereticorum
1599 instantia.</p> 1386 instantia.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 ad 3"><a name="38826"><span class="ref">[38826] IIª-IIae q. 1 a. 9 ad 3</span></a> Ad tertium
1600 <p title="II-II q. 1 a. 9 ad 3"><a name="38826"><span class=
1601 "ref">[38826] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 3</span></a> Ad tertium
1602 dicendum quod confessio fidei traditur in symbolo quasi ex persona 1387 dicendum quod confessio fidei traditur in symbolo quasi ex persona
1603 totius Ecclesiae, quae per fidem unitur. Fides autem Ecclesiae est 1388 totius Ecclesiae, quae per fidem unitur. Fides autem Ecclesiae est
1604 fides formata, talis enim fides invenitur in omnibus illis qui sunt 1389 fides formata, talis enim fides invenitur in omnibus illis qui sunt
1605 numero et merito de Ecclesia. Et ideo confessio fidei in symbolo 1390 numero et merito de Ecclesia. Et ideo confessio fidei in symbolo
1606 traditur secundum quod convenit fidei formatae, ut etiam si qui 1391 traditur secundum quod convenit fidei formatae, ut etiam si qui
1607 fideles fidem formatam non habent, ad hanc formam pertingere 1392 fideles fidem formatam non habent, ad hanc formam pertingere
1608 studeant.</p> 1393 studeant.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 ad 4"><a name="38827"><span class="ref">[38827] IIª-IIae q. 1 a. 9 ad 4</span></a> Ad quartum
1609 <p title="II-II q. 1 a. 9 ad 4"><a name="38827"><span class=
1610 "ref">[38827] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 4</span></a> Ad quartum
1611 dicendum quod de descensu ad Inferos nullus error erat exortus apud 1394 dicendum quod de descensu ad Inferos nullus error erat exortus apud
1612 haereticos, et ideo non fuit necessarium aliquam explicationem 1395 haereticos, et ideo non fuit necessarium aliquam explicationem
1613 circa hoc fieri. Et propter hoc non reiteratur in symbolo patrum, 1396 circa hoc fieri. Et propter hoc non reiteratur in symbolo patrum,
1614 sed supponitur tanquam praedeterminatum in symbolo apostolorum. Non 1397 sed supponitur tanquam praedeterminatum in symbolo apostolorum. Non
1615 enim symbolum sequens abolet praecedens, sed potius illud exponit, 1398 enim symbolum sequens abolet praecedens, sed potius illud exponit,
1616 ut dictum est.</p> 1399 ut dictum est.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 ad 5"><a name="38828"><span class="ref">[38828] IIª-IIae q. 1 a. 9 ad 5</span></a> Ad quintum
1617 <p title="II-II q. 1 a. 9 ad 5"><a name="38828"><span class=
1618 "ref">[38828] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 5</span></a> Ad quintum
1619 dicendum quod, si dicatur in sanctam Ecclesiam Catholicam, est hoc 1400 dicendum quod, si dicatur in sanctam Ecclesiam Catholicam, est hoc
1620 intelligendum secundum quod fides nostra refertur ad spiritum 1401 intelligendum secundum quod fides nostra refertur ad spiritum
1621 sanctum, qui sanctificat Ecclesiam, ut sit sensus, credo in 1402 sanctum, qui sanctificat Ecclesiam, ut sit sensus, credo in
1622 spiritum sanctum sanctificantem Ecclesiam. Sed melius est et 1403 spiritum sanctum sanctificantem Ecclesiam. Sed melius est et
1623 secundum communiorem usum, ut non ponatur ibi in, sed simpliciter 1404 secundum communiorem usum, ut non ponatur ibi in, sed simpliciter
1624 dicatur sanctam Ecclesiam Catholicam, sicut etiam Leo Papa 1405 dicatur sanctam Ecclesiam Catholicam, sicut etiam Leo Papa
1625 dicit.</p> 1406 dicit.</p><p title="II-II q. 1 a. 9 ad 6"><a name="38829"><span class="ref">[38829] IIª-IIae q. 1 a. 9 ad 6</span></a> Ad sextum
1626 <p title="II-II q. 1 a. 9 ad 6"><a name="38829"><span class=
1627 "ref">[38829] II&ordf;-IIae q. 1 a. 9 ad 6</span></a> Ad sextum
1628 dicendum quod, quia symbolum patrum est declarativum symboli 1407 dicendum quod, quia symbolum patrum est declarativum symboli
1629 apostolorum, et etiam fuit conditum fide iam manifestata et 1408 apostolorum, et etiam fuit conditum fide iam manifestata et
1630 Ecclesia pacem habente, propter hoc publice in Missa cantatur. 1409 Ecclesia pacem habente, propter hoc publice in Missa cantatur.
1631 Symbolum autem apostolorum, quod tempore persecutionis editum fuit, 1410 Symbolum autem apostolorum, quod tempore persecutionis editum fuit,
1632 fide nondum publicata, occulte dicitur in prima et in completorio, 1411 fide nondum publicata, occulte dicitur in prima et in completorio,
1633 quasi contra tenebras errorum praeteritorum et futurorum.</p> 1412 quasi contra tenebras errorum praeteritorum et futurorum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 10</h3><p title="II-II q. 1 a. 10 arg. 1"><a name="38830"><span class="ref">[38830] IIª-IIae q. 1 a. 10 arg. 1</span></a> Ad decimum
1634 <br />
1635 <div class="E">Articulus 10</div>
1636 <p title="II-II q. 1 a. 10 arg. 1"><a name="38830"><span class=
1637 "ref">[38830] II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 1</span></a> Ad decimum
1638 sic proceditur. Videtur quod non pertineat ad summum pontificem 1413 sic proceditur. Videtur quod non pertineat ad summum pontificem
1639 fidei symbolum ordinare. Nova enim editio symboli necessaria est 1414 fidei symbolum ordinare. Nova enim editio symboli necessaria est
1640 propter explicationem articulorum fidei, sicut dictum est. Sed in 1415 propter explicationem articulorum fidei, sicut dictum est. Sed in
1641 veteri testamento articuli fidei magis ac magis explicabantur 1416 veteri testamento articuli fidei magis ac magis explicabantur
1642 secundum temporum successionem propter hoc quod veritas fidei magis 1417 secundum temporum successionem propter hoc quod veritas fidei magis
1643 manifestabatur secundum maiorem propinquitatem ad Christum, ut 1418 manifestabatur secundum maiorem propinquitatem ad Christum, ut
1644 supra dictum est. Cessante ergo tali causa in nova lege, non debet 1419 supra dictum est. Cessante ergo tali causa in nova lege, non debet
1645 fieri maior ac maior explicatio articulorum fidei. Ergo non videtur 1420 fieri maior ac maior explicatio articulorum fidei. Ergo non videtur
1646 ad auctoritatem summi pontificis pertinere nova symboli editio.</p> 1421 ad auctoritatem summi pontificis pertinere nova symboli editio.</p><p title="II-II q. 1 a. 10 arg. 2"><a name="38831"><span class="ref">[38831] IIª-IIae q. 1 a. 10 arg. 2</span></a> Praeterea,
1647 <p title="II-II q. 1 a. 10 arg. 2"><a name="38831"><span class=
1648 "ref">[38831] II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 2</span></a> Praeterea,
1649 illud quod est sub anathemate interdictum ab universali Ecclesia 1422 illud quod est sub anathemate interdictum ab universali Ecclesia
1650 non subest potestati alicuius hominis. Sed nova symboli editio 1423 non subest potestati alicuius hominis. Sed nova symboli editio
1651 interdicta est sub anathemate auctoritate universalis Ecclesiae. 1424 interdicta est sub anathemate auctoritate universalis Ecclesiae.
1652 Dicitur enim in gestis primae Ephesinae synodi quod, <i>perlecto 1425 Dicitur enim in gestis primae Ephesinae synodi quod, <i>perlecto
1653 symbolo Nicaenae synodi, decrevit sancta synodus aliam fidem nulli 1426 symbolo Nicaenae synodi, decrevit sancta synodus aliam fidem nulli
1654 licere proferre vel conscribere vel componere praeter definitam a 1427 licere proferre vel conscribere vel componere praeter definitam a
1655 sanctis patribus qui in Nicaea congregati sunt cum spiritu 1428 sanctis patribus qui in Nicaea congregati sunt cum spiritu
1656 sancto</i>, et subditur anathematis poena; et idem etiam reiteratur 1429 sancto</i>, et subditur anathematis poena; et idem etiam reiteratur
1657 in gestis Chalcedonensis synodi. Ergo videtur quod non pertineat ad 1430 in gestis Chalcedonensis synodi. Ergo videtur quod non pertineat ad
1658 auctoritatem summi pontificis nova editio symboli.</p> 1431 auctoritatem summi pontificis nova editio symboli.</p><p title="II-II q. 1 a. 10 arg. 3"><a name="38832"><span class="ref">[38832] IIª-IIae q. 1 a. 10 arg. 3</span></a> Praeterea,
1659 <p title="II-II q. 1 a. 10 arg. 3"><a name="38832"><span class=
1660 "ref">[38832] II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 arg. 3</span></a> Praeterea,
1661 Athanasius non fuit summus pontifex, sed Alexandrinus patriarcha. 1432 Athanasius non fuit summus pontifex, sed Alexandrinus patriarcha.
1662 Et tamen symbolum constituit quod in Ecclesia cantatur. Ergo non 1433 Et tamen symbolum constituit quod in Ecclesia cantatur. Ergo non
1663 magis videtur pertinere editio symboli ad summum pontificem quam ad 1434 magis videtur pertinere editio symboli ad summum pontificem quam ad
1664 alios.</p> 1435 alios.</p><p title="II-II q. 1 a. 10 s. c."><a name="38833"><span class="ref">[38833] IIª-IIae q. 1 a. 10 s. c.</span></a> Sed contra
1665 <p title="II-II q. 1 a. 10 s. c."><a name="38833"><span class=
1666 "ref">[38833] II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 s. c.</span></a> Sed contra
1667 est quod editio symboli facta est in synodo generali. Sed huiusmodi 1436 est quod editio symboli facta est in synodo generali. Sed huiusmodi
1668 synodus auctoritate solius summi pontificis potest congregari, ut 1437 synodus auctoritate solius summi pontificis potest congregari, ut
1669 habetur in decretis, dist. XVII. Ergo editio symboli ad 1438 habetur in decretis, dist. XVII. Ergo editio symboli ad
1670 auctoritatem summi pontificis pertinet.</p> 1439 auctoritatem summi pontificis pertinet.</p><p title="II-II q. 1 a. 10 co."><a name="38834"><span class="ref">[38834] IIª-IIae q. 1 a. 10 co.</span></a> Respondeo
1671 <p title="II-II q. 1 a. 10 co."><a name="38834"><span class=
1672 "ref">[38834] II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 co.</span></a> Respondeo
1673 dicendum quod, sicut supra dictum est, nova editio symboli 1440 dicendum quod, sicut supra dictum est, nova editio symboli
1674 necessaria est ad vitandum insurgentes errores. Ad illius ergo 1441 necessaria est ad vitandum insurgentes errores. Ad illius ergo
1675 auctoritatem pertinet editio symboli ad cuius auctoritatem pertinet 1442 auctoritatem pertinet editio symboli ad cuius auctoritatem pertinet
1676 sententialiter determinare ea quae sunt fidei, ut ab omnibus 1443 sententialiter determinare ea quae sunt fidei, ut ab omnibus
1677 inconcussa fide teneantur. Hoc autem pertinet ad auctoritatem summi 1444 inconcussa fide teneantur. Hoc autem pertinet ad auctoritatem summi
1685 schismata</i>. Quod servari non posset nisi quaestio fidei de fide 1452 schismata</i>. Quod servari non posset nisi quaestio fidei de fide
1686 exorta determinaretur per eum qui toti Ecclesiae praeest, ut sic 1453 exorta determinaretur per eum qui toti Ecclesiae praeest, ut sic
1687 eius sententia a tota Ecclesia firmiter teneatur. Et ideo ad solam 1454 eius sententia a tota Ecclesia firmiter teneatur. Et ideo ad solam
1688 auctoritatem summi pontificis pertinet nova editio symboli, sicut 1455 auctoritatem summi pontificis pertinet nova editio symboli, sicut
1689 et omnia alia quae pertinent ad totam Ecclesiam, ut congregare 1456 et omnia alia quae pertinent ad totam Ecclesiam, ut congregare
1690 synodum generalem et alia huiusmodi.</p> 1457 synodum generalem et alia huiusmodi.</p><p title="II-II q. 1 a. 10 ad 1"><a name="38835"><span class="ref">[38835] IIª-IIae q. 1 a. 10 ad 1</span></a> Ad primum
1691 <p title="II-II q. 1 a. 10 ad 1"><a name="38835"><span class=
1692 "ref">[38835] II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 1</span></a> Ad primum
1693 ergo dicendum quod in doctrina Christi et apostolorum veritas fidei 1458 ergo dicendum quod in doctrina Christi et apostolorum veritas fidei
1694 est sufficienter explicata. Sed quia perversi homines apostolicam 1459 est sufficienter explicata. Sed quia perversi homines apostolicam
1695 doctrinam et ceteras Scripturas <i>pervertunt ad sui ipsorum 1460 doctrinam et ceteras Scripturas <i>pervertunt ad sui ipsorum
1696 perditionem</i>, sicut dicitur II Pet. ult.; ideo necessaria est, 1461 perditionem</i>, sicut dicitur II Pet. ult.; ideo necessaria est,
1697 temporibus procedentibus, explanatio fidei contra insurgentes 1462 temporibus procedentibus, explanatio fidei contra insurgentes
1698 errores.</p> 1463 errores.</p><p title="II-II q. 1 a. 10 ad 2"><a name="38836"><span class="ref">[38836] IIª-IIae q. 1 a. 10 ad 2</span></a> Ad secundum
1699 <p title="II-II q. 1 a. 10 ad 2"><a name="38836"><span class=
1700 "ref">[38836] II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 2</span></a> Ad secundum
1701 dicendum quod prohibitio et sententia synodi se extendit ad 1464 dicendum quod prohibitio et sententia synodi se extendit ad
1702 privatas personas, quarum non est determinare de fide. Non enim per 1465 privatas personas, quarum non est determinare de fide. Non enim per
1703 huiusmodi sententiam synodi generalis ablata est potestas sequenti 1466 huiusmodi sententiam synodi generalis ablata est potestas sequenti
1704 synodo novam editionem symboli facere, non quidem aliam fidem 1467 synodo novam editionem symboli facere, non quidem aliam fidem
1705 continentem, sed eandem magis expositam. Sic enim quaelibet synodus 1468 continentem, sed eandem magis expositam. Sic enim quaelibet synodus
1706 observavit, ut sequens synodus aliquid exponeret supra id quod 1469 observavit, ut sequens synodus aliquid exponeret supra id quod
1707 praecedens synodus exposuerat, propter necessitatem alicuius 1470 praecedens synodus exposuerat, propter necessitatem alicuius
1708 haeresis insurgentis. Unde pertinet ad summum pontificem, cuius 1471 haeresis insurgentis. Unde pertinet ad summum pontificem, cuius
1709 auctoritate synodus congregatur et eius sententia confirmatur.</p> 1472 auctoritate synodus congregatur et eius sententia confirmatur.</p><p title="II-II q. 1 a. 10 ad 3"><a name="38837"><span class="ref">[38837] IIª-IIae q. 1 a. 10 ad 3</span></a> Ad tertium
1710 <p title="II-II q. 1 a. 10 ad 3"><a name="38837"><span class=
1711 "ref">[38837] II&ordf;-IIae q. 1 a. 10 ad 3</span></a> Ad tertium
1712 dicendum quod Athanasius non composuit manifestationem fidei per 1473 dicendum quod Athanasius non composuit manifestationem fidei per
1713 modum symboli, sed magis per modum cuiusdam doctrinae, ut ex ipso 1474 modum symboli, sed magis per modum cuiusdam doctrinae, ut ex ipso
1714 modo loquendi apparet. Sed quia integram fidei veritatem eius 1475 modo loquendi apparet. Sed quia integram fidei veritatem eius
1715 doctrina breviter continebat, auctoritate summi pontificis est 1476 doctrina breviter continebat, auctoritate summi pontificis est
1716 recepta, ut quasi regula fidei habeatur.</p> 1477 recepta, ut quasi regula fidei habeatur.</p></div></div><div class="q" id="q2"><h2>Quaestio 2</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 2 pr."><a name="38838"><span class="ref">[38838]
1717 <br /> 1478 IIª-IIae q. 2 pr.</span></a> Deinde considerandum est de actu
1718 <div class="D">Quaestio 2</div>
1719 <div class="G">Prooemium</div>
1720 <p title="II-II q. 2 pr."><a name="38838"><span class="ref">[38838]
1721 II&ordf;-IIae q. 2 pr.</span></a> Deinde considerandum est de actu
1722 fidei. Et primo, de actu interiori; secundo, de actu exteriori. 1479 fidei. Et primo, de actu interiori; secundo, de actu exteriori.
1723 Circa primum quaeruntur decem. Primo, quid sit credere, quod est 1480 Circa primum quaeruntur decem. Primo, quid sit credere, quod est
1724 actus interior fidei. Secundo, quot modis dicatur. Tertio, utrum 1481 actus interior fidei. Secundo, quot modis dicatur. Tertio, utrum
1725 credere aliquid supra rationem naturalem sit necessarium ad 1482 credere aliquid supra rationem naturalem sit necessarium ad
1726 salutem. Quarto, utrum credere ea ad quae ratio naturalis pervenire 1483 salutem. Quarto, utrum credere ea ad quae ratio naturalis pervenire
1728 credere aliqua explicite. Sexto, utrum ad credendum explicite omnes 1485 credere aliqua explicite. Sexto, utrum ad credendum explicite omnes
1729 aequaliter teneantur. Septimo, utrum habere explicitam fidem de 1486 aequaliter teneantur. Septimo, utrum habere explicitam fidem de
1730 Christo semper sit necessarium ad salutem. Octavo, utrum credere 1487 Christo semper sit necessarium ad salutem. Octavo, utrum credere
1731 Trinitatem explicite sit de necessitate salutis. Nono, utrum actus 1488 Trinitatem explicite sit de necessitate salutis. Nono, utrum actus
1732 fidei sit meritorius. Decimo, utrum ratio humana diminuat meritum 1489 fidei sit meritorius. Decimo, utrum ratio humana diminuat meritum
1733 fidei.</p> 1490 fidei.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 2 a. 1 arg. 1"><a name="38839"><span class="ref">[38839] IIª-IIae q. 2 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
1734 <br />
1735 <div class="E">Articulus 1</div>
1736 <p title="II-II q. 2 a. 1 arg. 1"><a name="38839"><span class=
1737 "ref">[38839] II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
1738 sic proceditur. Videtur quod credere non sit cum assensione 1491 sic proceditur. Videtur quod credere non sit cum assensione
1739 cogitare. Cogitatio enim importat quandam inquisitionem, dicitur 1492 cogitare. Cogitatio enim importat quandam inquisitionem, dicitur
1740 enim cogitare quasi simul agitare. Sed Damascenus dicit, in IV 1493 enim cogitare quasi simul agitare. Sed Damascenus dicit, in IV
1741 Lib., quod <i>fides est non inquisitus consensus</i>. Ergo cogitare 1494 Lib., quod <i>fides est non inquisitus consensus</i>. Ergo cogitare
1742 non pertinet ad actum fidei.</p> 1495 non pertinet ad actum fidei.</p><p title="II-II q. 2 a. 1 arg. 2"><a name="38840"><span class="ref">[38840] IIª-IIae q. 2 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
1743 <p title="II-II q. 2 a. 1 arg. 2"><a name="38840"><span class=
1744 "ref">[38840] II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
1745 fides in ratione ponitur, ut infra dicetur. Sed cogitare est actus 1496 fides in ratione ponitur, ut infra dicetur. Sed cogitare est actus
1746 cogitativae potentiae, quae pertinet ad partem sensitivam, ut in 1497 cogitativae potentiae, quae pertinet ad partem sensitivam, ut in
1747 primo dictum est. Ergo cogitatio ad fidem non pertinet.</p> 1498 primo dictum est. Ergo cogitatio ad fidem non pertinet.</p><p title="II-II q. 2 a. 1 arg. 3"><a name="38841"><span class="ref">[38841] IIª-IIae q. 2 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
1748 <p title="II-II q. 2 a. 1 arg. 3"><a name="38841"><span class=
1749 "ref">[38841] II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
1750 credere est actus intellectus, quia eius obiectum est verum. Sed 1499 credere est actus intellectus, quia eius obiectum est verum. Sed
1751 assentire non videtur esse actus intellectus, sed voluntatis, sicut 1500 assentire non videtur esse actus intellectus, sed voluntatis, sicut
1752 et consentire, ut supra dictum est. Ergo credere non est cum 1501 et consentire, ut supra dictum est. Ergo credere non est cum
1753 assensione cogitare.</p> 1502 assensione cogitare.</p><p title="II-II q. 2 a. 1 s. c."><a name="38842"><span class="ref">[38842] IIª-IIae q. 2 a. 1 s. c.</span></a> In
1754 <p title="II-II q. 2 a. 1 s. c."><a name="38842"><span class=
1755 "ref">[38842] II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 s. c.</span></a> In
1756 contrarium est quod Augustinus sic definit credere in libro de 1503 contrarium est quod Augustinus sic definit credere in libro de
1757 Praed. Sanct.</p> 1504 Praed. Sanct.</p><p title="II-II q. 2 a. 1 co."><a name="38843"><span class="ref">[38843] IIª-IIae q. 2 a. 1 co.</span></a> Respondeo
1758 <p title="II-II q. 2 a. 1 co."><a name="38843"><span class=
1759 "ref">[38843] II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 co.</span></a> Respondeo
1760 dicendum quod cogitare tripliciter sumi potest. Uno modo, 1505 dicendum quod cogitare tripliciter sumi potest. Uno modo,
1761 communiter pro qualibet actuali consideratione intellectus, sicut 1506 communiter pro qualibet actuali consideratione intellectus, sicut
1762 Augustinus dicit, in XIV de Trin., <i>hanc nunc dico intelligentiam 1507 Augustinus dicit, in XIV de Trin., <i>hanc nunc dico intelligentiam
1763 qua intelligimus cogitantes</i>. Alio modo dicitur cogitare magis 1508 qua intelligimus cogitantes</i>. Alio modo dicitur cogitare magis
1764 proprie consideratio intellectus quae est cum quadam inquisitione, 1509 proprie consideratio intellectus quae est cum quadam inquisitione,
1792 habet firmam adhaesionem ad unam partem, in quo convenit credens 1537 habet firmam adhaesionem ad unam partem, in quo convenit credens
1793 cum sciente et intelligente, et tamen eius cognitio non est 1538 cum sciente et intelligente, et tamen eius cognitio non est
1794 perfecta per manifestam visionem, in quo convenit cum dubitante, 1539 perfecta per manifestam visionem, in quo convenit cum dubitante,
1795 suspicante et opinante. Et sic proprium est credentis ut cum 1540 suspicante et opinante. Et sic proprium est credentis ut cum
1796 assensu cogitet, et per hoc distinguitur iste actus qui est credere 1541 assensu cogitet, et per hoc distinguitur iste actus qui est credere
1797 ab omnibus actibus intellectus qui sunt circa verum vel falsum.</p> 1542 ab omnibus actibus intellectus qui sunt circa verum vel falsum.</p><p title="II-II q. 2 a. 1 ad 1"><a name="38844"><span class="ref">[38844] IIª-IIae q. 2 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
1798 <p title="II-II q. 2 a. 1 ad 1"><a name="38844"><span class=
1799 "ref">[38844] II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
1800 ergo dicendum quod fides non habet inquisitionem rationis naturalis 1543 ergo dicendum quod fides non habet inquisitionem rationis naturalis
1801 demonstrantis id quod creditur. Habet tamen inquisitionem quandam 1544 demonstrantis id quod creditur. Habet tamen inquisitionem quandam
1802 eorum per quae inducitur homo ad credendum, puta quia sunt dicta a 1545 eorum per quae inducitur homo ad credendum, puta quia sunt dicta a
1803 Deo et miraculis confirmata.</p> 1546 Deo et miraculis confirmata.</p><p title="II-II q. 2 a. 1 ad 2"><a name="38845"><span class="ref">[38845] IIª-IIae q. 2 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
1804 <p title="II-II q. 2 a. 1 ad 2"><a name="38845"><span class=
1805 "ref">[38845] II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
1806 dicendum quod cogitare non sumitur hic prout est actus cogitativae 1547 dicendum quod cogitare non sumitur hic prout est actus cogitativae
1807 virtutis, sed prout pertinet ad intellectum, ut dictum est.</p> 1548 virtutis, sed prout pertinet ad intellectum, ut dictum est.</p><p title="II-II q. 2 a. 1 ad 3"><a name="38846"><span class="ref">[38846] IIª-IIae q. 2 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
1808 <p title="II-II q. 2 a. 1 ad 3"><a name="38846"><span class=
1809 "ref">[38846] II&ordf;-IIae q. 2 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
1810 dicendum quod intellectus credentis determinatur ad unum non per 1549 dicendum quod intellectus credentis determinatur ad unum non per
1811 rationem, sed per voluntatem. Et ideo assensus hic accipitur pro 1550 rationem, sed per voluntatem. Et ideo assensus hic accipitur pro
1812 actu intellectus secundum quod a voluntate determinatur ad 1551 actu intellectus secundum quod a voluntate determinatur ad
1813 unum.</p> 1552 unum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 2 a. 2 arg. 1"><a name="38847"><span class="ref">[38847] IIª-IIae q. 2 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
1814 <br />
1815 <div class="E">Articulus 2</div>
1816 <p title="II-II q. 2 a. 2 arg. 1"><a name="38847"><span class=
1817 "ref">[38847] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
1818 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter distinguatur actus 1553 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter distinguatur actus
1819 fidei per hoc quod est <i>credere Deo, credere Deum et credere in 1554 fidei per hoc quod est <i>credere Deo, credere Deum et credere in
1820 Deum</i>. Unius enim habitus unus est actus. Sed fides est unus 1555 Deum</i>. Unius enim habitus unus est actus. Sed fides est unus
1821 habitus, cum sit una virtus. Ergo inconvenienter ponuntur plures 1556 habitus, cum sit una virtus. Ergo inconvenienter ponuntur plures
1822 actus eius.</p> 1557 actus eius.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 arg. 2"><a name="38848"><span class="ref">[38848] IIª-IIae q. 2 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
1823 <p title="II-II q. 2 a. 2 arg. 2"><a name="38848"><span class=
1824 "ref">[38848] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
1825 illud quod est commune omni actui fidei non debet poni ut 1558 illud quod est commune omni actui fidei non debet poni ut
1826 particularis actus fidei. Sed credere Deo invenitur communiter in 1559 particularis actus fidei. Sed credere Deo invenitur communiter in
1827 quolibet actu fidei, quia fides innititur primae veritati. Ergo 1560 quolibet actu fidei, quia fides innititur primae veritati. Ergo
1828 videtur quod inconvenienter distinguatur a quibusdam aliis actibus 1561 videtur quod inconvenienter distinguatur a quibusdam aliis actibus
1829 fidei.</p> 1562 fidei.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 arg. 3"><a name="38849"><span class="ref">[38849] IIª-IIae q. 2 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
1830 <p title="II-II q. 2 a. 2 arg. 3"><a name="38849"><span class=
1831 "ref">[38849] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
1832 illud quod convenit etiam non fidelibus non potest poni fidei 1563 illud quod convenit etiam non fidelibus non potest poni fidei
1833 actus. Sed credere Deum esse convenit etiam infidelibus. Ergo non 1564 actus. Sed credere Deum esse convenit etiam infidelibus. Ergo non
1834 debet poni inter actus fidei.</p> 1565 debet poni inter actus fidei.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 arg. 4"><a name="38850"><span class="ref">[38850] IIª-IIae q. 2 a. 2 arg. 4</span></a> Praeterea,
1835 <p title="II-II q. 2 a. 2 arg. 4"><a name="38850"><span class=
1836 "ref">[38850] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 arg. 4</span></a> Praeterea,
1837 moveri in finem pertinet ad voluntatem, cuius obiectum est bonum et 1566 moveri in finem pertinet ad voluntatem, cuius obiectum est bonum et
1838 finis. Sed credere non est actus voluntatis, sed intellectus. Ergo 1567 finis. Sed credere non est actus voluntatis, sed intellectus. Ergo
1839 non debet poni differentia una eius quod est credere in Deum, quod 1568 non debet poni differentia una eius quod est credere in Deum, quod
1840 importat motum in finem.</p> 1569 importat motum in finem.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 s. c."><a name="38851"><span class="ref">[38851] IIª-IIae q. 2 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
1841 <p title="II-II q. 2 a. 2 s. c."><a name="38851"><span class=
1842 "ref">[38851] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
1843 est quod Augustinus hanc distinctionem ponit, in libris de Verb. 1570 est quod Augustinus hanc distinctionem ponit, in libris de Verb.
1844 Dom., et super Ioan.</p> 1571 Dom., et super Ioan.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 co."><a name="38852"><span class="ref">[38852] IIª-IIae q. 2 a. 2 co.</span></a> Respondeo
1845 <p title="II-II q. 2 a. 2 co."><a name="38852"><span class=
1846 "ref">[38852] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 co.</span></a> Respondeo
1847 dicendum quod actus cuiuslibet potentiae vel habitus accipitur 1572 dicendum quod actus cuiuslibet potentiae vel habitus accipitur
1848 secundum ordinem potentiae vel habitus ad suum obiectum. Obiectum 1573 secundum ordinem potentiae vel habitus ad suum obiectum. Obiectum
1849 autem fidei potest tripliciter considerari. Cum enim credere ad 1574 autem fidei potest tripliciter considerari. Cum enim credere ad
1850 intellectum pertineat prout est a voluntate motus ad assentiendum, 1575 intellectum pertineat prout est a voluntate motus ad assentiendum,
1851 ut dictum est, potest obiectum fidei accipi vel ex parte ipsius 1576 ut dictum est, potest obiectum fidei accipi vel ex parte ipsius
1860 supra dictum est, formale obiectum fidei est veritas prima, cui 1585 supra dictum est, formale obiectum fidei est veritas prima, cui
1861 inhaeret homo ut propter eam creditis assentiat. Si vero 1586 inhaeret homo ut propter eam creditis assentiat. Si vero
1862 consideretur tertio modo obiectum fidei, secundum quod intellectus 1587 consideretur tertio modo obiectum fidei, secundum quod intellectus
1863 est motus a voluntate, sic ponitur actus fidei credere in Deum, 1588 est motus a voluntate, sic ponitur actus fidei credere in Deum,
1864 veritas enim prima ad voluntatem refertur secundum quod habet 1589 veritas enim prima ad voluntatem refertur secundum quod habet
1865 rationem finis.</p> 1590 rationem finis.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 ad 1"><a name="38853"><span class="ref">[38853] IIª-IIae q. 2 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
1866 <p title="II-II q. 2 a. 2 ad 1"><a name="38853"><span class=
1867 "ref">[38853] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
1868 ergo dicendum quod per ista tria non designantur diversi actus 1591 ergo dicendum quod per ista tria non designantur diversi actus
1869 fidei, sed unus et idem actus habens diversam relationem ad fidei 1592 fidei, sed unus et idem actus habens diversam relationem ad fidei
1870 obiectum.</p> 1593 obiectum.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 ad 2"><a name="38854"><span class="ref">[38854] IIª-IIae q. 2 a. 2 ad 2</span></a> Et per hoc
1871 <p title="II-II q. 2 a. 2 ad 2"><a name="38854"><span class= 1594 etiam patet responsio ad secundum.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 ad 3"><a name="38855"><span class="ref">[38855] IIª-IIae q. 2 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
1872 "ref">[38854] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 2</span></a> Et per hoc
1873 etiam patet responsio ad secundum.</p>
1874 <p title="II-II q. 2 a. 2 ad 3"><a name="38855"><span class=
1875 "ref">[38855] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
1876 dicendum quod credere Deum non convenit infidelibus sub ea ratione 1595 dicendum quod credere Deum non convenit infidelibus sub ea ratione
1877 qua ponitur actus fidei. Non enim credunt Deum esse sub his 1596 qua ponitur actus fidei. Non enim credunt Deum esse sub his
1878 conditionibus quas fides determinat. Et ideo nec vere Deum credunt, 1597 conditionibus quas fides determinat. Et ideo nec vere Deum credunt,
1879 quia, ut philosophus dicit, IX Metaphys., in simplicibus defectus 1598 quia, ut philosophus dicit, IX Metaphys., in simplicibus defectus
1880 cognitionis est solum in non attingendo totaliter.</p> 1599 cognitionis est solum in non attingendo totaliter.</p><p title="II-II q. 2 a. 2 ad 4"><a name="38856"><span class="ref">[38856] IIª-IIae q. 2 a. 2 ad 4</span></a> Ad quartum
1881 <p title="II-II q. 2 a. 2 ad 4"><a name="38856"><span class=
1882 "ref">[38856] II&ordf;-IIae q. 2 a. 2 ad 4</span></a> Ad quartum
1883 dicendum quod, sicut supra dictum est, voluntas movet intellectum 1600 dicendum quod, sicut supra dictum est, voluntas movet intellectum
1884 et alias vires animae in finem. Et secundum hoc ponitur actus fidei 1601 et alias vires animae in finem. Et secundum hoc ponitur actus fidei
1885 credere in Deum.</p> 1602 credere in Deum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 2 a. 3 arg. 1"><a name="38857"><span class="ref">[38857] IIª-IIae q. 2 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
1886 <br />
1887 <div class="E">Articulus 3</div>
1888 <p title="II-II q. 2 a. 3 arg. 1"><a name="38857"><span class=
1889 "ref">[38857] II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
1890 sic proceditur. Videtur quod credere non sit necessarium ad 1603 sic proceditur. Videtur quod credere non sit necessarium ad
1891 salutem. Ad salutem enim et perfectionem cuiuslibet rei ea 1604 salutem. Ad salutem enim et perfectionem cuiuslibet rei ea
1892 sufficere videntur quae conveniunt ei secundum suam naturam. Sed ea 1605 sufficere videntur quae conveniunt ei secundum suam naturam. Sed ea
1893 quae sunt fidei excedunt naturalem hominis rationem, cum sint non 1606 quae sunt fidei excedunt naturalem hominis rationem, cum sint non
1894 apparentia, ut supra dictum est. Ergo credere non videtur esse 1607 apparentia, ut supra dictum est. Ergo credere non videtur esse
1895 necessarium ad salutem.</p> 1608 necessarium ad salutem.</p><p title="II-II q. 2 a. 3 arg. 2"><a name="38858"><span class="ref">[38858] IIª-IIae q. 2 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
1896 <p title="II-II q. 2 a. 3 arg. 2"><a name="38858"><span class=
1897 "ref">[38858] II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
1898 periculose homo assentit illis in quibus non potest iudicare utrum 1609 periculose homo assentit illis in quibus non potest iudicare utrum
1899 illud quod ei proponitur sit verum vel falsum, secundum illud Iob 1610 illud quod ei proponitur sit verum vel falsum, secundum illud Iob
1900 XII, <i>nonne auris verba diiudicat?</i> Sed tale iudicium homo 1611 XII, <i>nonne auris verba diiudicat?</i> Sed tale iudicium homo
1901 habere non potest in his quae sunt fidei, quia non potest homo ea 1612 habere non potest in his quae sunt fidei, quia non potest homo ea
1902 resolvere in principia prima, per quae de omnibus iudicamus. Ergo 1613 resolvere in principia prima, per quae de omnibus iudicamus. Ergo
1903 periculosum est talibus fidem adhibere. Credere ergo non est 1614 periculosum est talibus fidem adhibere. Credere ergo non est
1904 necessarium ad salutem.</p> 1615 necessarium ad salutem.</p><p title="II-II q. 2 a. 3 arg. 3"><a name="38859"><span class="ref">[38859] IIª-IIae q. 2 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
1905 <p title="II-II q. 2 a. 3 arg. 3"><a name="38859"><span class=
1906 "ref">[38859] II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
1907 salus hominis in Deo consistit, secundum illud Psalm., <i>salus 1616 salus hominis in Deo consistit, secundum illud Psalm., <i>salus
1908 autem iustorum a domino. Sed invisibilia Dei per ea quae facta sunt 1617 autem iustorum a domino. Sed invisibilia Dei per ea quae facta sunt
1909 intellecta conspiciuntur; sempiterna quoque virtus eius et 1618 intellecta conspiciuntur; sempiterna quoque virtus eius et
1910 divinitas</i>, ut dicitur Rom. I. Quae autem conspiciuntur 1619 divinitas</i>, ut dicitur Rom. I. Quae autem conspiciuntur
1911 intellectu non creduntur. Ergo non est necessarium ad salutem ut 1620 intellectu non creduntur. Ergo non est necessarium ad salutem ut
1912 homo aliqua credat.</p> 1621 homo aliqua credat.</p><p title="II-II q. 2 a. 3 s. c."><a name="38860"><span class="ref">[38860] IIª-IIae q. 2 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
1913 <p title="II-II q. 2 a. 3 s. c."><a name="38860"><span class=
1914 "ref">[38860] II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
1915 est quod dicitur Heb. XI, <i>sine fide impossibile est placere 1622 est quod dicitur Heb. XI, <i>sine fide impossibile est placere
1916 Deo</i>.</p> 1623 Deo</i>.</p><p title="II-II q. 2 a. 3 co."><a name="38861"><span class="ref">[38861] IIª-IIae q. 2 a. 3 co.</span></a> Respondeo
1917 <p title="II-II q. 2 a. 3 co."><a name="38861"><span class=
1918 "ref">[38861] II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 co.</span></a> Respondeo
1919 dicendum quod in omnibus naturis ordinatis invenitur quod ad 1624 dicendum quod in omnibus naturis ordinatis invenitur quod ad
1920 perfectionem naturae inferioris duo concurrunt, unum quidem quod 1625 perfectionem naturae inferioris duo concurrunt, unum quidem quod
1921 est secundum proprium motum; aliud autem quod est secundum motum 1626 est secundum proprium motum; aliud autem quod est secundum motum
1922 superioris naturae. Sicut aqua secundum motum proprium movetur ad 1627 superioris naturae. Sicut aqua secundum motum proprium movetur ad
1923 centrum, secundum autem motum lunae movetur circa centrum secundum 1628 centrum, secundum autem motum lunae movetur circa centrum secundum
1941 non statim, sed successive, secundum modum suae naturae. Omnis 1646 non statim, sed successive, secundum modum suae naturae. Omnis
1942 autem talis addiscens oportet quod credat, ad hoc quod ad perfectam 1647 autem talis addiscens oportet quod credat, ad hoc quod ad perfectam
1943 scientiam perveniat, sicut etiam philosophus dicit quod oportet 1648 scientiam perveniat, sicut etiam philosophus dicit quod oportet
1944 addiscentem credere. Unde ad hoc quod homo perveniat ad perfectam 1649 addiscentem credere. Unde ad hoc quod homo perveniat ad perfectam
1945 visionem beatitudinis praeexigitur quod credat Deo tanquam 1650 visionem beatitudinis praeexigitur quod credat Deo tanquam
1946 discipulus magistro docenti.</p> 1651 discipulus magistro docenti.</p><p title="II-II q. 2 a. 3 ad 1"><a name="38862"><span class="ref">[38862] IIª-IIae q. 2 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
1947 <p title="II-II q. 2 a. 3 ad 1"><a name="38862"><span class=
1948 "ref">[38862] II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
1949 ergo dicendum quod, quia natura hominis dependet a superiori 1652 ergo dicendum quod, quia natura hominis dependet a superiori
1950 natura, ad eius perfectionem non sufficit cognitio naturalis, sed 1653 natura, ad eius perfectionem non sufficit cognitio naturalis, sed
1951 requiritur quaedam supernaturalis, ut supra dictum est.</p> 1654 requiritur quaedam supernaturalis, ut supra dictum est.</p><p title="II-II q. 2 a. 3 ad 2"><a name="38863"><span class="ref">[38863] IIª-IIae q. 2 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
1952 <p title="II-II q. 2 a. 3 ad 2"><a name="38863"><span class=
1953 "ref">[38863] II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
1954 dicendum quod, sicut homo per naturale lumen intellectus assentit 1655 dicendum quod, sicut homo per naturale lumen intellectus assentit
1955 principiis, ita homo virtuosus per habitum virtutis habet rectum 1656 principiis, ita homo virtuosus per habitum virtutis habet rectum
1956 iudicium de his quae conveniunt virtuti illi. Et hoc modo etiam per 1657 iudicium de his quae conveniunt virtuti illi. Et hoc modo etiam per
1957 lumen fidei divinitus infusum homini homo assentit his quae sunt 1658 lumen fidei divinitus infusum homini homo assentit his quae sunt
1958 fidei, non autem contrariis. Et ideo <i>nihil periculi vel 1659 fidei, non autem contrariis. Et ideo <i>nihil periculi vel
1959 damnationis inest his qui sunt in Christo Iesu</i>, ab ipso 1660 damnationis inest his qui sunt in Christo Iesu</i>, ab ipso
1960 illuminati per fidem.</p> 1661 illuminati per fidem.</p><p title="II-II q. 2 a. 3 ad 3"><a name="38864"><span class="ref">[38864] IIª-IIae q. 2 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
1961 <p title="II-II q. 2 a. 3 ad 3"><a name="38864"><span class=
1962 "ref">[38864] II&ordf;-IIae q. 2 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
1963 dicendum quod invisibilia Dei altiori modo, quantum ad plura, 1662 dicendum quod invisibilia Dei altiori modo, quantum ad plura,
1964 percipit fides quam ratio naturalis ex creaturis in Deum procedens. 1663 percipit fides quam ratio naturalis ex creaturis in Deum procedens.
1965 Unde dicitur Eccli. III, <i>plurima super sensum hominis ostensa 1664 Unde dicitur Eccli. III, <i>plurima super sensum hominis ostensa
1966 sunt tibi</i>.</p> 1665 sunt tibi</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 2 a. 4 arg. 1"><a name="38865"><span class="ref">[38865] IIª-IIae q. 2 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
1967 <br />
1968 <div class="E">Articulus 4</div>
1969 <p title="II-II q. 2 a. 4 arg. 1"><a name="38865"><span class=
1970 "ref">[38865] II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
1971 sic proceditur. Videtur quod ea quae ratione naturali probari 1666 sic proceditur. Videtur quod ea quae ratione naturali probari
1972 possunt non sit necessarium credere. In operibus enim Dei nihil 1667 possunt non sit necessarium credere. In operibus enim Dei nihil
1973 superfluum invenitur, multo minus quam in operibus naturae. Sed ad 1668 superfluum invenitur, multo minus quam in operibus naturae. Sed ad
1974 id quod per unum potest fieri superflue apponitur aliud. Ergo ea 1669 id quod per unum potest fieri superflue apponitur aliud. Ergo ea
1975 quae per naturalem rationem cognosci possunt superfluum esset per 1670 quae per naturalem rationem cognosci possunt superfluum esset per
1976 fidem accipere.</p> 1671 fidem accipere.</p><p title="II-II q. 2 a. 4 arg. 2"><a name="38866"><span class="ref">[38866] IIª-IIae q. 2 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
1977 <p title="II-II q. 2 a. 4 arg. 2"><a name="38866"><span class=
1978 "ref">[38866] II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
1979 ea necesse est credere de quibus est fides. Sed non est de eodem 1672 ea necesse est credere de quibus est fides. Sed non est de eodem
1980 scientia et fides, ut supra habitum est. Cum igitur scientia sit de 1673 scientia et fides, ut supra habitum est. Cum igitur scientia sit de
1981 omnibus illis quae naturali ratione cognosci possunt, videtur quod 1674 omnibus illis quae naturali ratione cognosci possunt, videtur quod
1982 non oporteat credere ea quae per naturalem rationem probantur.</p> 1675 non oporteat credere ea quae per naturalem rationem probantur.</p><p title="II-II q. 2 a. 4 arg. 3"><a name="38867"><span class="ref">[38867] IIª-IIae q. 2 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
1983 <p title="II-II q. 2 a. 4 arg. 3"><a name="38867"><span class=
1984 "ref">[38867] II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
1985 omnia scibilia videntur esse unius rationis. Si igitur quaedam 1676 omnia scibilia videntur esse unius rationis. Si igitur quaedam
1986 eorum proponuntur homini ut credenda, pari ratione omnia huiusmodi 1677 eorum proponuntur homini ut credenda, pari ratione omnia huiusmodi
1987 necesse esset credere. Hoc autem est falsum. Non ergo ea quae per 1678 necesse esset credere. Hoc autem est falsum. Non ergo ea quae per
1988 naturalem rationem cognosci possunt necesse est credere.</p> 1679 naturalem rationem cognosci possunt necesse est credere.</p><p title="II-II q. 2 a. 4 s. c."><a name="38868"><span class="ref">[38868] IIª-IIae q. 2 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
1989 <p title="II-II q. 2 a. 4 s. c."><a name="38868"><span class=
1990 "ref">[38868] II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
1991 est quia necesse est Deum credere esse unum et incorporeum, quae 1680 est quia necesse est Deum credere esse unum et incorporeum, quae
1992 naturali ratione a philosophis probantur.</p> 1681 naturali ratione a philosophis probantur.</p><p title="II-II q. 2 a. 4 co."><a name="38869"><span class="ref">[38869] IIª-IIae q. 2 a. 4 co.</span></a> Respondeo
1993 <p title="II-II q. 2 a. 4 co."><a name="38869"><span class=
1994 "ref">[38869] II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 co.</span></a> Respondeo
1995 dicendum quod necessarium est homini accipere per modum fidei non 1682 dicendum quod necessarium est homini accipere per modum fidei non
1996 solum ea quae sunt supra rationem, sed etiam ea quae per rationem 1683 solum ea quae sunt supra rationem, sed etiam ea quae per rationem
1997 cognosci possunt. Et hoc propter tria. Primo quidem, ut citius homo 1684 cognosci possunt. Et hoc propter tria. Primo quidem, ut citius homo
1998 ad veritatis divinae cognitionem perveniat. Scientia enim ad quam 1685 ad veritatis divinae cognitionem perveniat. Scientia enim ad quam
1999 pertinet probare Deum esse et alia huiusmodi de Deo, ultimo 1686 pertinet probare Deum esse et alia huiusmodi de Deo, ultimo
2008 in rebus divinis est multum deficiens, cuius signum est quia 1695 in rebus divinis est multum deficiens, cuius signum est quia
2009 philosophi, de rebus humanis naturali investigatione perscrutantes, 1696 philosophi, de rebus humanis naturali investigatione perscrutantes,
2010 in multis erraverunt et sibi ipsis contraria senserunt. Ut ergo 1697 in multis erraverunt et sibi ipsis contraria senserunt. Ut ergo
2011 esset indubitata et certa cognitio apud homines de Deo, oportuit 1698 esset indubitata et certa cognitio apud homines de Deo, oportuit
2012 quod divina eis per modum fidei traderentur, quasi a Deo dicta, qui 1699 quod divina eis per modum fidei traderentur, quasi a Deo dicta, qui
2013 mentiri non potest.</p> 1700 mentiri non potest.</p><p title="II-II q. 2 a. 4 ad 1"><a name="38870"><span class="ref">[38870] IIª-IIae q. 2 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
2014 <p title="II-II q. 2 a. 4 ad 1"><a name="38870"><span class=
2015 "ref">[38870] II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
2016 ergo dicendum quod investigatio naturalis rationis non sufficit 1701 ergo dicendum quod investigatio naturalis rationis non sufficit
2017 humano generi ad cognitionem divinorum etiam quae ratione ostendi 1702 humano generi ad cognitionem divinorum etiam quae ratione ostendi
2018 possunt. Et ideo non est superfluum ut talia credantur.</p> 1703 possunt. Et ideo non est superfluum ut talia credantur.</p><p title="II-II q. 2 a. 4 ad 2"><a name="38871"><span class="ref">[38871] IIª-IIae q. 2 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
2019 <p title="II-II q. 2 a. 4 ad 2"><a name="38871"><span class=
2020 "ref">[38871] II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
2021 dicendum quod de eodem non potest esse scientia et fides apud 1704 dicendum quod de eodem non potest esse scientia et fides apud
2022 eundem. Sed id quod est ab uno scitum potest esse ab alio creditum, 1705 eundem. Sed id quod est ab uno scitum potest esse ab alio creditum,
2023 ut supra dictum est.</p> 1706 ut supra dictum est.</p><p title="II-II q. 2 a. 4 ad 3"><a name="38872"><span class="ref">[38872] IIª-IIae q. 2 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
2024 <p title="II-II q. 2 a. 4 ad 3"><a name="38872"><span class=
2025 "ref">[38872] II&ordf;-IIae q. 2 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
2026 dicendum quod, si omnia scibilia conveniant in ratione scientiae, 1707 dicendum quod, si omnia scibilia conveniant in ratione scientiae,
2027 non tamen conveniunt in hoc quod aequaliter ordinent ad 1708 non tamen conveniunt in hoc quod aequaliter ordinent ad
2028 beatitudinem. Et ideo non aequaliter omnia proponuntur ut 1709 beatitudinem. Et ideo non aequaliter omnia proponuntur ut
2029 credenda.</p> 1710 credenda.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 5</h3><p title="II-II q. 2 a. 5 arg. 1"><a name="38873"><span class="ref">[38873] IIª-IIae q. 2 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
2030 <br />
2031 <div class="E">Articulus 5</div>
2032 <p title="II-II q. 2 a. 5 arg. 1"><a name="38873"><span class=
2033 "ref">[38873] II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
2034 sic proceditur. Videtur quod non teneatur homo ad credendum aliquid 1711 sic proceditur. Videtur quod non teneatur homo ad credendum aliquid
2035 explicite. Nullus enim tenetur ad id quod non est in eius 1712 explicite. Nullus enim tenetur ad id quod non est in eius
2036 potestate. Sed credere aliquid explicite non est in hominis 1713 potestate. Sed credere aliquid explicite non est in hominis
2037 potestate, dicitur enim Rom. X, <i>quomodo credent ei quem non 1714 potestate, dicitur enim Rom. X, <i>quomodo credent ei quem non
2038 audierunt? Quomodo audient sine praedicante? Quomodo autem 1715 audierunt? Quomodo audient sine praedicante? Quomodo autem
2039 praedicabunt nisi mittantur?</i> Ergo credere aliquid explicite 1716 praedicabunt nisi mittantur?</i> Ergo credere aliquid explicite
2040 homo non tenetur.</p> 1717 homo non tenetur.</p><p title="II-II q. 2 a. 5 arg. 2"><a name="38874"><span class="ref">[38874] IIª-IIae q. 2 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
2041 <p title="II-II q. 2 a. 5 arg. 2"><a name="38874"><span class=
2042 "ref">[38874] II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
2043 sicut per fidem ordinamur in Deum, ita et per caritatem. Sed ad 1718 sicut per fidem ordinamur in Deum, ita et per caritatem. Sed ad
2044 servandum praecepta caritatis homo non tenetur, sed sufficit sola 1719 servandum praecepta caritatis homo non tenetur, sed sufficit sola
2045 praeparatio animi, sicut patet in illo praecepto domini quod 1720 praeparatio animi, sicut patet in illo praecepto domini quod
2046 ponitur Matth. V, <i>si quis percusserit te in una maxilla, praebe 1721 ponitur Matth. V, <i>si quis percusserit te in una maxilla, praebe
2047 ei et aliam</i>, et in aliis consimilibus, ut Augustinus exponit, 1722 ei et aliam</i>, et in aliis consimilibus, ut Augustinus exponit,
2048 in libro de Serm. Dom. in monte. Ergo etiam non tenetur homo 1723 in libro de Serm. Dom. in monte. Ergo etiam non tenetur homo
2049 explicite aliquid credere, sed sufficit quod habeat animum paratum 1724 explicite aliquid credere, sed sufficit quod habeat animum paratum
2050 ad credendum ea quae a Deo proponuntur.</p> 1725 ad credendum ea quae a Deo proponuntur.</p><p title="II-II q. 2 a. 5 arg. 3"><a name="38875"><span class="ref">[38875] IIª-IIae q. 2 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
2051 <p title="II-II q. 2 a. 5 arg. 3"><a name="38875"><span class=
2052 "ref">[38875] II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
2053 bonum fidei in quadam obedientia consistit, secundum illud Rom. I, 1726 bonum fidei in quadam obedientia consistit, secundum illud Rom. I,
2054 <i>ad obediendum fidei in omnibus gentibus</i>. Sed ad virtutem 1727 <i>ad obediendum fidei in omnibus gentibus</i>. Sed ad virtutem
2055 obedientiae non requiritur quod homo aliqua determinata praecepta 1728 obedientiae non requiritur quod homo aliqua determinata praecepta
2056 observet, sed sufficit quod habeat promptum animum ad obediendum, 1729 observet, sed sufficit quod habeat promptum animum ad obediendum,
2057 secundum illud Psalm., <i>paratus sum, et non sum turbatus, ut 1730 secundum illud Psalm., <i>paratus sum, et non sum turbatus, ut
2058 custodiam mandata tua</i>. Ergo videtur quod etiam ad fidem 1731 custodiam mandata tua</i>. Ergo videtur quod etiam ad fidem
2059 sufficiat quod homo habeat promptum animum ad credendum ea quae ei 1732 sufficiat quod homo habeat promptum animum ad credendum ea quae ei
2060 divinitus proponi possent, absque hoc quod explicite aliquid 1733 divinitus proponi possent, absque hoc quod explicite aliquid
2061 credat.</p> 1734 credat.</p><p title="II-II q. 2 a. 5 s. c."><a name="38876"><span class="ref">[38876] IIª-IIae q. 2 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
2062 <p title="II-II q. 2 a. 5 s. c."><a name="38876"><span class=
2063 "ref">[38876] II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
2064 est quod dicitur ad Heb. XI, <i>accedentem ad Deum oportet credere 1735 est quod dicitur ad Heb. XI, <i>accedentem ad Deum oportet credere
2065 quia est, et quod inquirentibus se remunerator est</i>.</p> 1736 quia est, et quod inquirentibus se remunerator est</i>.</p><p title="II-II q. 2 a. 5 co."><a name="38877"><span class="ref">[38877] IIª-IIae q. 2 a. 5 co.</span></a> Respondeo
2066 <p title="II-II q. 2 a. 5 co."><a name="38877"><span class=
2067 "ref">[38877] II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 co.</span></a> Respondeo
2068 dicendum quod praecepta legis quae homo tenetur implere dantur de 1737 dicendum quod praecepta legis quae homo tenetur implere dantur de
2069 actibus virtutum qui sunt via perveniendi ad salutem. Actus autem 1738 actibus virtutum qui sunt via perveniendi ad salutem. Actus autem
2070 virtutis, sicut supra dictum est, sumitur secundum habitudinem 1739 virtutis, sicut supra dictum est, sumitur secundum habitudinem
2071 habitus ad obiectum. Sed in obiecto cuiuslibet virtutis duo possunt 1740 habitus ad obiectum. Sed in obiecto cuiuslibet virtutis duo possunt
2072 considerari, scilicet id quod est proprie et per se virtutis 1741 considerari, scilicet id quod est proprie et per se virtutis
2090 articuli fidei, tenetur homo explicite credere, sicut et tenetur 1759 articuli fidei, tenetur homo explicite credere, sicut et tenetur
2091 habere fidem. Quantum autem ad alia credibilia, non tenetur homo 1760 habere fidem. Quantum autem ad alia credibilia, non tenetur homo
2092 explicite credere, sed solum implicite vel in praeparatione animi, 1761 explicite credere, sed solum implicite vel in praeparatione animi,
2093 inquantum paratus est credere quidquid in divina Scriptura 1762 inquantum paratus est credere quidquid in divina Scriptura
2094 continetur. Sed tunc solum huiusmodi tenetur explicite credere 1763 continetur. Sed tunc solum huiusmodi tenetur explicite credere
2095 quando hoc ei constiterit in doctrina fidei contineri.</p> 1764 quando hoc ei constiterit in doctrina fidei contineri.</p><p title="II-II q. 2 a. 5 ad 1"><a name="38878"><span class="ref">[38878] IIª-IIae q. 2 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
2096 <p title="II-II q. 2 a. 5 ad 1"><a name="38878"><span class=
2097 "ref">[38878] II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
2098 ergo dicendum quod, si in potestate hominis esse dicatur aliquid 1765 ergo dicendum quod, si in potestate hominis esse dicatur aliquid
2099 excluso auxilio gratiae, sic ad multa tenetur homo ad quae non 1766 excluso auxilio gratiae, sic ad multa tenetur homo ad quae non
2100 potest sine gratia reparante, sicut ad diligendum Deum et proximum; 1767 potest sine gratia reparante, sicut ad diligendum Deum et proximum;
2101 et similiter ad credendum articulos fidei. Sed tamen hoc potest 1768 et similiter ad credendum articulos fidei. Sed tamen hoc potest
2102 homo cum auxilio gratiae. Quod quidem auxilium quibuscumque 1769 homo cum auxilio gratiae. Quod quidem auxilium quibuscumque
2103 divinitus datur, misericorditer datur; quibus autem non datur, ex 1770 divinitus datur, misericorditer datur; quibus autem non datur, ex
2104 iustitia non datur, in poenam praecedentis peccati, saltem 1771 iustitia non datur, in poenam praecedentis peccati, saltem
2105 originalis peccati; ut Augustinus dicit, in libro de Cor. et 1772 originalis peccati; ut Augustinus dicit, in libro de Cor. et
2106 gratia.</p> 1773 gratia.</p><p title="II-II q. 2 a. 5 ad 2"><a name="38879"><span class="ref">[38879] IIª-IIae q. 2 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
2107 <p title="II-II q. 2 a. 5 ad 2"><a name="38879"><span class=
2108 "ref">[38879] II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
2109 dicendum quod homo tenetur ad determinate diligendum illa 1774 dicendum quod homo tenetur ad determinate diligendum illa
2110 diligibilia quae sunt proprie et per se caritatis obiecta, scilicet 1775 diligibilia quae sunt proprie et per se caritatis obiecta, scilicet
2111 Deus et proximus. Sed obiectio procedit de illis praeceptis 1776 Deus et proximus. Sed obiectio procedit de illis praeceptis
2112 caritatis quae quasi consequenter pertinent ad obiectum 1777 caritatis quae quasi consequenter pertinent ad obiectum
2113 caritatis.</p> 1778 caritatis.</p><p title="II-II q. 2 a. 5 ad 3"><a name="38880"><span class="ref">[38880] IIª-IIae q. 2 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
2114 <p title="II-II q. 2 a. 5 ad 3"><a name="38880"><span class=
2115 "ref">[38880] II&ordf;-IIae q. 2 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
2116 dicendum quod virtus obedientiae proprie in voluntate consistit. Et 1779 dicendum quod virtus obedientiae proprie in voluntate consistit. Et
2117 ideo ad actum obedientiae sufficit promptitudo voluntatis subiecta 1780 ideo ad actum obedientiae sufficit promptitudo voluntatis subiecta
2118 praecipienti, quae est proprium et per se obiectum obedientiae. Sed 1781 praecipienti, quae est proprium et per se obiectum obedientiae. Sed
2119 hoc praeceptum vel illud per accidens vel consequenter se habet ad 1782 hoc praeceptum vel illud per accidens vel consequenter se habet ad
2120 proprium et per se obiectum obedientiae.</p> 1783 proprium et per se obiectum obedientiae.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 6</h3><p title="II-II q. 2 a. 6 arg. 1"><a name="38881"><span class="ref">[38881] IIª-IIae q. 2 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
2121 <br />
2122 <div class="E">Articulus 6</div>
2123 <p title="II-II q. 2 a. 6 arg. 1"><a name="38881"><span class=
2124 "ref">[38881] II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
2125 sic proceditur. Videtur quod aequaliter omnes teneantur ad habendum 1784 sic proceditur. Videtur quod aequaliter omnes teneantur ad habendum
2126 fidem explicitam. Ad ea enim quae sunt de necessitate salutis omnes 1785 fidem explicitam. Ad ea enim quae sunt de necessitate salutis omnes
2127 tenentur, sicut patet de praeceptis caritatis. Sed explicatio 1786 tenentur, sicut patet de praeceptis caritatis. Sed explicatio
2128 credendorum est de necessitate salutis, ut dictum est. Ergo omnes 1787 credendorum est de necessitate salutis, ut dictum est. Ergo omnes
2129 aequaliter tenentur ad explicite credendum.</p> 1788 aequaliter tenentur ad explicite credendum.</p><p title="II-II q. 2 a. 6 arg. 2"><a name="38882"><span class="ref">[38882] IIª-IIae q. 2 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
2130 <p title="II-II q. 2 a. 6 arg. 2"><a name="38882"><span class=
2131 "ref">[38882] II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
2132 nullus debet examinari de eo quod explicite credere non tenetur. 1789 nullus debet examinari de eo quod explicite credere non tenetur.
2133 Sed quandoque etiam simplices examinantur de minimis articulis 1790 Sed quandoque etiam simplices examinantur de minimis articulis
2134 fidei. Ergo omnes tenentur explicite omnia credere.</p> 1791 fidei. Ergo omnes tenentur explicite omnia credere.</p><p title="II-II q. 2 a. 6 arg. 3"><a name="38883"><span class="ref">[38883] IIª-IIae q. 2 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
2135 <p title="II-II q. 2 a. 6 arg. 3"><a name="38883"><span class=
2136 "ref">[38883] II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
2137 si minores non tenentur habere fidem explicitam, sed solum 1792 si minores non tenentur habere fidem explicitam, sed solum
2138 implicitam, oportet quod habeant fidem implicitam in fide maiorum. 1793 implicitam, oportet quod habeant fidem implicitam in fide maiorum.
2139 Sed hoc videtur esse periculosum, quia posset contingere quod illi 1794 Sed hoc videtur esse periculosum, quia posset contingere quod illi
2140 maiores errarent. Ergo videtur quod minores etiam debeant habere 1795 maiores errarent. Ergo videtur quod minores etiam debeant habere
2141 fidem explicitam. Sic ergo omnes aequaliter tenentur ad explicite 1796 fidem explicitam. Sic ergo omnes aequaliter tenentur ad explicite
2142 credendum.</p> 1797 credendum.</p><p title="II-II q. 2 a. 6 s. c."><a name="38884"><span class="ref">[38884] IIª-IIae q. 2 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
2143 <p title="II-II q. 2 a. 6 s. c."><a name="38884"><span class=
2144 "ref">[38884] II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
2145 est quod dicitur Iob I, quod <i>boves arabant et asinae pascebantur 1798 est quod dicitur Iob I, quod <i>boves arabant et asinae pascebantur
2146 iuxta eos</i>, quia videlicet minores, qui significantur per 1799 iuxta eos</i>, quia videlicet minores, qui significantur per
2147 asinos, debent in credendis adhaerere maioribus, qui per boves 1800 asinos, debent in credendis adhaerere maioribus, qui per boves
2148 significantur; ut Gregorius exponit, in II Moral.</p> 1801 significantur; ut Gregorius exponit, in II Moral.</p><p title="II-II q. 2 a. 6 co."><a name="38885"><span class="ref">[38885] IIª-IIae q. 2 a. 6 co.</span></a> Respondeo
2149 <p title="II-II q. 2 a. 6 co."><a name="38885"><span class=
2150 "ref">[38885] II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 co.</span></a> Respondeo
2151 dicendum quod explicatio credendorum fit per revelationem divinam, 1802 dicendum quod explicatio credendorum fit per revelationem divinam,
2152 credibilia enim naturalem rationem excedunt. Revelatio autem divina 1803 credibilia enim naturalem rationem excedunt. Revelatio autem divina
2153 ordine quodam ad inferiores pervenit per superiores, sicut ad 1804 ordine quodam ad inferiores pervenit per superiores, sicut ad
2154 homines per Angelos, et ad inferiores Angelos per superiores, ut 1805 homines per Angelos, et ad inferiores Angelos per superiores, ut
2155 patet per Dionysium, in Cael. Hier. Et ideo, pari ratione, 1806 patet per Dionysium, in Cael. Hier. Et ideo, pari ratione,
2156 explicatio fidei oportet quod perveniat ad inferiores homines per 1807 explicatio fidei oportet quod perveniat ad inferiores homines per
2157 maiores. Et ideo sicut superiores Angeli, qui inferiores 1808 maiores. Et ideo sicut superiores Angeli, qui inferiores
2158 illuminant, habent pleniorem notitiam de rebus divinis quam 1809 illuminant, habent pleniorem notitiam de rebus divinis quam
2159 inferiores, ut dicit Dionysius, XII cap. Cael. Hier.; ita etiam 1810 inferiores, ut dicit Dionysius, XII cap. Cael. Hier.; ita etiam
2160 superiores homines, ad quos pertinet alios erudire, tenentur habere 1811 superiores homines, ad quos pertinet alios erudire, tenentur habere
2161 pleniorem notitiam de credendis et magis explicite credere.</p> 1812 pleniorem notitiam de credendis et magis explicite credere.</p><p title="II-II q. 2 a. 6 ad 1"><a name="38886"><span class="ref">[38886] IIª-IIae q. 2 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum
2162 <p title="II-II q. 2 a. 6 ad 1"><a name="38886"><span class=
2163 "ref">[38886] II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum
2164 ergo dicendum quod explicatio credendorum non aequaliter quantum ad 1813 ergo dicendum quod explicatio credendorum non aequaliter quantum ad
2165 omnes est de necessitate salutis, quia plura tenentur explicite 1814 omnes est de necessitate salutis, quia plura tenentur explicite
2166 credere maiores, qui habent officium alios instruendi, quam 1815 credere maiores, qui habent officium alios instruendi, quam
2167 alii.</p> 1816 alii.</p><p title="II-II q. 2 a. 6 ad 2"><a name="38887"><span class="ref">[38887] IIª-IIae q. 2 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum
2168 <p title="II-II q. 2 a. 6 ad 2"><a name="38887"><span class=
2169 "ref">[38887] II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum
2170 dicendum quod simplices non sunt examinandi de subtilitatibus fidei 1817 dicendum quod simplices non sunt examinandi de subtilitatibus fidei
2171 nisi quando habetur suspicio quod sint ab haereticis depravati, qui 1818 nisi quando habetur suspicio quod sint ab haereticis depravati, qui
2172 in his quae ad subtilitatem fidei pertinent solent fidem simplicium 1819 in his quae ad subtilitatem fidei pertinent solent fidem simplicium
2173 depravare. Si tamen inveniuntur non pertinaciter perversae 1820 depravare. Si tamen inveniuntur non pertinaciter perversae
2174 doctrinae adhaerere, si in talibus ex simplicitate deficiant, non 1821 doctrinae adhaerere, si in talibus ex simplicitate deficiant, non
2175 eis imputatur.</p> 1822 eis imputatur.</p><p title="II-II q. 2 a. 6 ad 3"><a name="38888"><span class="ref">[38888] IIª-IIae q. 2 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium
2176 <p title="II-II q. 2 a. 6 ad 3"><a name="38888"><span class=
2177 "ref">[38888] II&ordf;-IIae q. 2 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium
2178 dicendum quod minores non habent fidem implicitam in fide maiorum 1823 dicendum quod minores non habent fidem implicitam in fide maiorum
2179 nisi quatenus maiores adhaerent doctrinae divinae, unde et 1824 nisi quatenus maiores adhaerent doctrinae divinae, unde et
2180 apostolus dicit, I ad Cor. IV, <i>imitatores mei estote, sicut et 1825 apostolus dicit, I ad Cor. IV, <i>imitatores mei estote, sicut et
2181 ego Christi</i>. Unde humana cognitio non fit regula fidei, sed 1826 ego Christi</i>. Unde humana cognitio non fit regula fidei, sed
2182 veritas divina. A qua si aliqui maiorum deficiant, non praeiudicat 1827 veritas divina. A qua si aliqui maiorum deficiant, non praeiudicat
2183 fidei simplicium, qui eos rectam fidem habere credunt, nisi 1828 fidei simplicium, qui eos rectam fidem habere credunt, nisi
2184 pertinaciter eorum erroribus in particulari adhaereant contra 1829 pertinaciter eorum erroribus in particulari adhaereant contra
2185 universalis Ecclesiae fidem, quae non potest deficere, domino 1830 universalis Ecclesiae fidem, quae non potest deficere, domino
2186 dicente, Luc. XXII, <i>ego pro te rogavi, Petre, ut non deficiat 1831 dicente, Luc. XXII, <i>ego pro te rogavi, Petre, ut non deficiat
2187 fides tua</i>.</p> 1832 fides tua</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 7</h3><p title="II-II q. 2 a. 7 arg. 1"><a name="38889"><span class="ref">[38889] IIª-IIae q. 2 a. 7 arg. 1</span></a> Ad septimum
2188 <br />
2189 <div class="E">Articulus 7</div>
2190 <p title="II-II q. 2 a. 7 arg. 1"><a name="38889"><span class=
2191 "ref">[38889] II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 1</span></a> Ad septimum
2192 sic proceditur. Videtur quod credere explicite mysterium Christi 1833 sic proceditur. Videtur quod credere explicite mysterium Christi
2193 non sit de necessitate salutis apud omnes. Non enim tenetur homo 1834 non sit de necessitate salutis apud omnes. Non enim tenetur homo
2194 explicite credere ea quae Angeli ignorant, quia explicatio fidei 1835 explicite credere ea quae Angeli ignorant, quia explicatio fidei
2195 fit per revelationem divinam, quae pervenit ad homines mediantibus 1836 fit per revelationem divinam, quae pervenit ad homines mediantibus
2196 Angelis, ut dictum est. Sed etiam Angeli mysterium incarnationis 1837 Angelis, ut dictum est. Sed etiam Angeli mysterium incarnationis
2197 ignoraverunt, unde quaerebant in Psalm., <i>quis est iste rex 1838 ignoraverunt, unde quaerebant in Psalm., <i>quis est iste rex
2198 gloriae?</i> Et Isaiae LXIII, <i>quis est iste qui venit de 1839 gloriae?</i> Et Isaiae LXIII, <i>quis est iste qui venit de
2199 Edom?</i> Ut Dionysius exponit, cap. VII Cael. Hier. Ergo ad 1840 Edom?</i> Ut Dionysius exponit, cap. VII Cael. Hier. Ergo ad
2200 credendum explicite mysterium incarnationis homines non 1841 credendum explicite mysterium incarnationis homines non
2201 tenebantur.</p> 1842 tenebantur.</p><p title="II-II q. 2 a. 7 arg. 2"><a name="38890"><span class="ref">[38890] IIª-IIae q. 2 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
2202 <p title="II-II q. 2 a. 7 arg. 2"><a name="38890"><span class=
2203 "ref">[38890] II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
2204 constat beatum Ioannem Baptistam de maioribus fuisse, et 1843 constat beatum Ioannem Baptistam de maioribus fuisse, et
2205 propinquissimum Christo, de quo dominus dicit, Matth. XI, quod 1844 propinquissimum Christo, de quo dominus dicit, Matth. XI, quod
2206 <i>inter natos mulierum nullus maior eo surrexit</i>. Sed Ioannes 1845 <i>inter natos mulierum nullus maior eo surrexit</i>. Sed Ioannes
2207 Baptista non videtur Christi mysterium explicite cognovisse, cum a 1846 Baptista non videtur Christi mysterium explicite cognovisse, cum a
2208 Christo quaesierit, <i>tu es qui venturus es, an alium 1847 Christo quaesierit, <i>tu es qui venturus es, an alium
2209 expectamus?</i> Ut habetur Matth. XI. Ergo non tenebantur etiam 1848 expectamus?</i> Ut habetur Matth. XI. Ergo non tenebantur etiam
2210 maiores ad habendum explicitam fidem de Christo.</p> 1849 maiores ad habendum explicitam fidem de Christo.</p><p title="II-II q. 2 a. 7 arg. 3"><a name="38891"><span class="ref">[38891] IIª-IIae q. 2 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
2211 <p title="II-II q. 2 a. 7 arg. 3"><a name="38891"><span class=
2212 "ref">[38891] II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
2213 multi gentilium salutem adepti sunt per ministerium Angelorum, ut 1850 multi gentilium salutem adepti sunt per ministerium Angelorum, ut
2214 Dionysius dicit, IX cap. Cael. Hier. Sed gentiles non habuerunt 1851 Dionysius dicit, IX cap. Cael. Hier. Sed gentiles non habuerunt
2215 fidem de Christo nec explicitam nec implicitam, ut videtur, quia 1852 fidem de Christo nec explicitam nec implicitam, ut videtur, quia
2216 nulla eis revelatio facta est. Ergo videtur quod credere explicite 1853 nulla eis revelatio facta est. Ergo videtur quod credere explicite
2217 Christi mysterium non fuerit omnibus necessarium ad salutem.</p> 1854 Christi mysterium non fuerit omnibus necessarium ad salutem.</p><p title="II-II q. 2 a. 7 s. c."><a name="38892"><span class="ref">[38892] IIª-IIae q. 2 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
2218 <p title="II-II q. 2 a. 7 s. c."><a name="38892"><span class=
2219 "ref">[38892] II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
2220 est quod Augustinus dicit, in libro de Cor. et gratia, <i>illa 1855 est quod Augustinus dicit, in libro de Cor. et gratia, <i>illa
2221 fides sana est qua credimus nullum hominem, sive maioris sive 1856 fides sana est qua credimus nullum hominem, sive maioris sive
2222 parvae aetatis, liberari a contagio mortis et obligatione peccati 1857 parvae aetatis, liberari a contagio mortis et obligatione peccati
2223 nisi per unum mediatorem Dei et hominum Iesum Christum</i>.</p> 1858 nisi per unum mediatorem Dei et hominum Iesum Christum</i>.</p><p title="II-II q. 2 a. 7 co."><a name="38893"><span class="ref">[38893] IIª-IIae q. 2 a. 7 co.</span></a> Respondeo
2224 <p title="II-II q. 2 a. 7 co."><a name="38893"><span class=
2225 "ref">[38893] II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 co.</span></a> Respondeo
2226 dicendum quod, sicut supra dictum est, illud proprie et per se 1859 dicendum quod, sicut supra dictum est, illud proprie et per se
2227 pertinet ad obiectum fidei per quod homo beatitudinem consequitur. 1860 pertinet ad obiectum fidei per quod homo beatitudinem consequitur.
2228 Via autem hominibus veniendi ad beatitudinem est mysterium 1861 Via autem hominibus veniendi ad beatitudinem est mysterium
2229 incarnationis et passionis Christi, dicitur enim Act. IV, <i>non 1862 incarnationis et passionis Christi, dicitur enim Act. IV, <i>non
2230 est aliud nomen datum hominibus in quo oporteat nos salvos 1863 est aliud nomen datum hominibus in quo oporteat nos salvos
2255 Christi; praecipue quantum ad ea quae communiter in Ecclesia 1888 Christi; praecipue quantum ad ea quae communiter in Ecclesia
2256 sollemnizantur et publice proponuntur, sicut sunt articuli 1889 sollemnizantur et publice proponuntur, sicut sunt articuli
2257 incarnationis, de quibus supra dictum est. Alias autem subtiles 1890 incarnationis, de quibus supra dictum est. Alias autem subtiles
2258 considerationes circa incarnationis articulos tenentur aliqui magis 1891 considerationes circa incarnationis articulos tenentur aliqui magis
2259 vel minus explicite credere secundum quod convenit statui et 1892 vel minus explicite credere secundum quod convenit statui et
2260 officio uniuscuiusque.</p> 1893 officio uniuscuiusque.</p><p title="II-II q. 2 a. 7 ad 1"><a name="38894"><span class="ref">[38894] IIª-IIae q. 2 a. 7 ad 1</span></a> Ad primum
2261 <p title="II-II q. 2 a. 7 ad 1"><a name="38894"><span class=
2262 "ref">[38894] II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 1</span></a> Ad primum
2263 ergo dicendum quod <i>Angelos non omnino latuit mysterium regni 1894 ergo dicendum quod <i>Angelos non omnino latuit mysterium regni
2264 Dei</i>, sicut Augustinus dicit, V super Gen. ad Litt. Quasdam 1895 Dei</i>, sicut Augustinus dicit, V super Gen. ad Litt. Quasdam
2265 tamen rationes huius mysterii perfectius cognoverunt Christo 1896 tamen rationes huius mysterii perfectius cognoverunt Christo
2266 revelante.</p> 1897 revelante.</p><p title="II-II q. 2 a. 7 ad 2"><a name="38895"><span class="ref">[38895] IIª-IIae q. 2 a. 7 ad 2</span></a> Ad secundum
2267 <p title="II-II q. 2 a. 7 ad 2"><a name="38895"><span class=
2268 "ref">[38895] II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 2</span></a> Ad secundum
2269 dicendum quod Ioannes Baptista non quaesivit de adventu Christi in 1898 dicendum quod Ioannes Baptista non quaesivit de adventu Christi in
2270 carnem quasi hoc ignoraret, cum ipse hoc expresse confessus fuerit, 1899 carnem quasi hoc ignoraret, cum ipse hoc expresse confessus fuerit,
2271 dicens, <i>ego vidi, et testimonium perhibui quia hic est filius 1900 dicens, <i>ego vidi, et testimonium perhibui quia hic est filius
2272 Dei</i>, ut habetur Ioan. I. Unde non dixit, tu es qui venisti? 1901 Dei</i>, ut habetur Ioan. I. Unde non dixit, tu es qui venisti?
2273 Sed, <i>tu es qui venturus es?</i> Quaerens de futuro, non de 1902 Sed, <i>tu es qui venturus es?</i> Quaerens de futuro, non de
2285 potest dici, sicut Ambrosius dicit, super Luc., quod non quaesivit 1914 potest dici, sicut Ambrosius dicit, super Luc., quod non quaesivit
2286 ex dubitatione seu ignorantia, sed magis ex pietate. Vel potest 1915 ex dubitatione seu ignorantia, sed magis ex pietate. Vel potest
2287 dici, sicut Chrysostomus dicit, quod non quaesivit quasi ipse 1916 dici, sicut Chrysostomus dicit, quod non quaesivit quasi ipse
2288 ignoraret, sed ut per Christum satisfieret eius discipulis. Unde et 1917 ignoraret, sed ut per Christum satisfieret eius discipulis. Unde et
2289 Christus ad discipulorum instructionem respondit, signa operum 1918 Christus ad discipulorum instructionem respondit, signa operum
2290 ostendens.</p> 1919 ostendens.</p><p title="II-II q. 2 a. 7 ad 3"><a name="38896"><span class="ref">[38896] IIª-IIae q. 2 a. 7 ad 3</span></a> Ad tertium
2291 <p title="II-II q. 2 a. 7 ad 3"><a name="38896"><span class=
2292 "ref">[38896] II&ordf;-IIae q. 2 a. 7 ad 3</span></a> Ad tertium
2293 dicendum quod multis gentilium facta fuit revelatio de Christo, ut 1920 dicendum quod multis gentilium facta fuit revelatio de Christo, ut
2294 patet per ea quae praedixerunt. Nam Iob XIX dicitur, <i>scio quod 1921 patet per ea quae praedixerunt. Nam Iob XIX dicitur, <i>scio quod
2295 redemptor meus vivit</i>. Sibylla etiam praenuntiavit quaedam de 1922 redemptor meus vivit</i>. Sibylla etiam praenuntiavit quaedam de
2296 Christo, ut Augustinus dicit. Invenitur etiam in historiis 1923 Christo, ut Augustinus dicit. Invenitur etiam in historiis
2297 Romanorum quod tempore Constantini Augusti et Irenae matris eius 1924 Romanorum quod tempore Constantini Augusti et Irenae matris eius
2302 quibus revelatio non fuit facta, non fuerunt salvati absque fide 1929 quibus revelatio non fuit facta, non fuerunt salvati absque fide
2303 mediatoris. Quia etsi non habuerunt fidem explicitam, habuerunt 1930 mediatoris. Quia etsi non habuerunt fidem explicitam, habuerunt
2304 tamen fidem implicitam in divina providentia, credentes Deum esse 1931 tamen fidem implicitam in divina providentia, credentes Deum esse
2305 liberatorem hominum secundum modos sibi placitos et secundum quod 1932 liberatorem hominum secundum modos sibi placitos et secundum quod
2306 aliquibus veritatem cognoscentibus ipse revelasset, secundum illud 1933 aliquibus veritatem cognoscentibus ipse revelasset, secundum illud
2307 Iob XXXV, <i>qui docet nos super iumenta terrae</i>.</p> 1934 Iob XXXV, <i>qui docet nos super iumenta terrae</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 8</h3><p title="II-II q. 2 a. 8 arg. 1"><a name="38897"><span class="ref">[38897] IIª-IIae q. 2 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
2308 <br />
2309 <div class="E">Articulus 8</div>
2310 <p title="II-II q. 2 a. 8 arg. 1"><a name="38897"><span class=
2311 "ref">[38897] II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
2312 sic proceditur. Videtur quod credere Trinitatem explicite non 1935 sic proceditur. Videtur quod credere Trinitatem explicite non
2313 fuerit de necessitate salutis. Dicit enim apostolus, ad Heb. XI, 1936 fuerit de necessitate salutis. Dicit enim apostolus, ad Heb. XI,
2314 <i>credere oportet accedentem ad Deum quia est, et quia 1937 <i>credere oportet accedentem ad Deum quia est, et quia
2315 inquirentibus se remunerator est</i>. Sed hoc potest credi absque 1938 inquirentibus se remunerator est</i>. Sed hoc potest credi absque
2316 fide Trinitatis. Ergo non oportebat explicite fidem de Trinitate 1939 fide Trinitatis. Ergo non oportebat explicite fidem de Trinitate
2317 habere.</p> 1940 habere.</p><p title="II-II q. 2 a. 8 arg. 2"><a name="38898"><span class="ref">[38898] IIª-IIae q. 2 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
2318 <p title="II-II q. 2 a. 8 arg. 2"><a name="38898"><span class=
2319 "ref">[38898] II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
2320 dominus dicit, Ioan. XVII, <i>pater, manifestavi nomen tuum 1941 dominus dicit, Ioan. XVII, <i>pater, manifestavi nomen tuum
2321 hominibus</i>, quod exponens Augustinus dicit, <i>non illud nomen 1942 hominibus</i>, quod exponens Augustinus dicit, <i>non illud nomen
2322 tuum quo vocaris Deus, sed illud quo vocaris pater meus</i>. Et 1943 tuum quo vocaris Deus, sed illud quo vocaris pater meus</i>. Et
2323 postea subdit etiam, <i>in hoc quod Deus fecit hunc mundum, notus 1944 postea subdit etiam, <i>in hoc quod Deus fecit hunc mundum, notus
2324 in omnibus gentibus; in hoc quod non est cum diis falsis colendus, 1945 in omnibus gentibus; in hoc quod non est cum diis falsis colendus,
2325 notus in Iudaea Deus; in hoc vero quod pater est huius Christi per 1946 notus in Iudaea Deus; in hoc vero quod pater est huius Christi per
2326 quem tollit peccatum mundi, hoc nomen eius, prius occultum, nunc 1947 quem tollit peccatum mundi, hoc nomen eius, prius occultum, nunc
2327 manifestavit eis</i>. Ergo ante Christi adventum non erat cognitum 1948 manifestavit eis</i>. Ergo ante Christi adventum non erat cognitum
2328 quod in deitate esset paternitas et filiatio. Non ergo Trinitas 1949 quod in deitate esset paternitas et filiatio. Non ergo Trinitas
2329 explicite credebatur.</p> 1950 explicite credebatur.</p><p title="II-II q. 2 a. 8 arg. 3"><a name="38899"><span class="ref">[38899] IIª-IIae q. 2 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
2330 <p title="II-II q. 2 a. 8 arg. 3"><a name="38899"><span class=
2331 "ref">[38899] II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
2332 illud tenemur explicite credere in Deo quod est beatitudinis 1951 illud tenemur explicite credere in Deo quod est beatitudinis
2333 obiectum. Sed obiectum beatitudinis est bonitas summa, quae potest 1952 obiectum. Sed obiectum beatitudinis est bonitas summa, quae potest
2334 intelligi in Deo etiam sine personarum distinctione. Ergo non fuit 1953 intelligi in Deo etiam sine personarum distinctione. Ergo non fuit
2335 necessarium credere explicite Trinitatem.</p> 1954 necessarium credere explicite Trinitatem.</p><p title="II-II q. 2 a. 8 s. c."><a name="38900"><span class="ref">[38900] IIª-IIae q. 2 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra
2336 <p title="II-II q. 2 a. 8 s. c."><a name="38900"><span class=
2337 "ref">[38900] II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra
2338 est quod in veteri testamento multipliciter expressa est Trinitas 1955 est quod in veteri testamento multipliciter expressa est Trinitas
2339 personarum, sicut statim in principio Gen. dicitur, ad expressionem 1956 personarum, sicut statim in principio Gen. dicitur, ad expressionem
2340 Trinitatis, <i>faciamus hominem ad imaginem et similitudinem 1957 Trinitatis, <i>faciamus hominem ad imaginem et similitudinem
2341 nostram</i>. Ergo a principio de necessitate salutis fuit credere 1958 nostram</i>. Ergo a principio de necessitate salutis fuit credere
2342 Trinitatem.</p> 1959 Trinitatem.</p><p title="II-II q. 2 a. 8 co."><a name="38901"><span class="ref">[38901] IIª-IIae q. 2 a. 8 co.</span></a> Respondeo
2343 <p title="II-II q. 2 a. 8 co."><a name="38901"><span class=
2344 "ref">[38901] II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 co.</span></a> Respondeo
2345 dicendum quod mysterium Christi explicite credi non potest sine 1960 dicendum quod mysterium Christi explicite credi non potest sine
2346 fide Trinitatis, quia in mysterio Christi hoc continetur quod 1961 fide Trinitatis, quia in mysterio Christi hoc continetur quod
2347 filius Dei carnem assumpserit, quod per gratiam spiritus sancti 1962 filius Dei carnem assumpserit, quod per gratiam spiritus sancti
2348 mundum renovaverit, et iterum quod de spiritu sancto conceptus 1963 mundum renovaverit, et iterum quod de spiritu sancto conceptus
2349 fuerit. Et ideo eo modo quo mysterium Christi ante Christum fuit 1964 fuerit. Et ideo eo modo quo mysterium Christi ante Christum fuit
2351 obumbrate a minoribus, ita etiam et mysterium Trinitatis. Et ideo 1966 obumbrate a minoribus, ita etiam et mysterium Trinitatis. Et ideo
2352 etiam post tempus gratiae divulgatae tenentur omnes ad explicite 1967 etiam post tempus gratiae divulgatae tenentur omnes ad explicite
2353 credendum mysterium Trinitatis. Et omnes qui renascuntur in Christo 1968 credendum mysterium Trinitatis. Et omnes qui renascuntur in Christo
2354 hoc adipiscuntur per invocationem Trinitatis, secundum illud Matth. 1969 hoc adipiscuntur per invocationem Trinitatis, secundum illud Matth.
2355 ult., <i>euntes, docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine 1970 ult., <i>euntes, docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine
2356 patris et filii et spiritus sancti</i>.</p> 1971 patris et filii et spiritus sancti</i>.</p><p title="II-II q. 2 a. 8 ad 1"><a name="38902"><span class="ref">[38902] IIª-IIae q. 2 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
2357 <p title="II-II q. 2 a. 8 ad 1"><a name="38902"><span class=
2358 "ref">[38902] II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
2359 ergo dicendum quod illa duo explicite credere de Deo omni tempore 1972 ergo dicendum quod illa duo explicite credere de Deo omni tempore
2360 et quoad omnes necessarium fuit. Non tamen est sufficiens omni 1973 et quoad omnes necessarium fuit. Non tamen est sufficiens omni
2361 tempore et quoad omnes.</p> 1974 tempore et quoad omnes.</p><p title="II-II q. 2 a. 8 ad 2"><a name="38903"><span class="ref">[38903] IIª-IIae q. 2 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
2362 <p title="II-II q. 2 a. 8 ad 2"><a name="38903"><span class=
2363 "ref">[38903] II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
2364 dicendum quod ante Christi adventum fides Trinitatis erat occulta 1975 dicendum quod ante Christi adventum fides Trinitatis erat occulta
2365 in fide maiorum. Sed per Christum manifestata est mundo per 1976 in fide maiorum. Sed per Christum manifestata est mundo per
2366 apostolos.</p> 1977 apostolos.</p><p title="II-II q. 2 a. 8 ad 3"><a name="38904"><span class="ref">[38904] IIª-IIae q. 2 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
2367 <p title="II-II q. 2 a. 8 ad 3"><a name="38904"><span class=
2368 "ref">[38904] II&ordf;-IIae q. 2 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
2369 dicendum quod summa bonitas Dei secundum modum quo nunc 1978 dicendum quod summa bonitas Dei secundum modum quo nunc
2370 intelligitur per effectus, potest intelligi absque Trinitate 1979 intelligitur per effectus, potest intelligi absque Trinitate
2371 personarum. Sed secundum quod intelligitur in seipso, prout videtur 1980 personarum. Sed secundum quod intelligitur in seipso, prout videtur
2372 a beatis, non potest intelligi sine Trinitate personarum. Et iterum 1981 a beatis, non potest intelligi sine Trinitate personarum. Et iterum
2373 ipsa missio personarum divinarum perducit nos in beatitudinem.</p> 1982 ipsa missio personarum divinarum perducit nos in beatitudinem.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 9</h3><p title="II-II q. 2 a. 9 arg. 1"><a name="38905"><span class="ref">[38905] IIª-IIae q. 2 a. 9 arg. 1</span></a> Ad nonum
2374 <br />
2375 <div class="E">Articulus 9</div>
2376 <p title="II-II q. 2 a. 9 arg. 1"><a name="38905"><span class=
2377 "ref">[38905] II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 1</span></a> Ad nonum
2378 sic proceditur. Videtur quod credere non sit meritorium. Principium 1983 sic proceditur. Videtur quod credere non sit meritorium. Principium
2379 enim merendi est caritas, ut supra dictum est. Sed fides est 1984 enim merendi est caritas, ut supra dictum est. Sed fides est
2380 praeambula ad caritatem, sicut et natura. Ergo, sicut actus naturae 1985 praeambula ad caritatem, sicut et natura. Ergo, sicut actus naturae
2381 non est meritorius (quia naturalibus non meremur), ita etiam nec 1986 non est meritorius (quia naturalibus non meremur), ita etiam nec
2382 actus fidei.</p> 1987 actus fidei.</p><p title="II-II q. 2 a. 9 arg. 2"><a name="38906"><span class="ref">[38906] IIª-IIae q. 2 a. 9 arg. 2</span></a> Praeterea,
2383 <p title="II-II q. 2 a. 9 arg. 2"><a name="38906"><span class=
2384 "ref">[38906] II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 2</span></a> Praeterea,
2385 credere medium est inter opinari et scire vel considerare scita. 1988 credere medium est inter opinari et scire vel considerare scita.
2386 Sed consideratio scientiae non est meritoria; similiter autem nec 1989 Sed consideratio scientiae non est meritoria; similiter autem nec
2387 opinio. Ergo etiam neque credere est meritorium.</p> 1990 opinio. Ergo etiam neque credere est meritorium.</p><p title="II-II q. 2 a. 9 arg. 3"><a name="38907"><span class="ref">[38907] IIª-IIae q. 2 a. 9 arg. 3</span></a> Praeterea,
2388 <p title="II-II q. 2 a. 9 arg. 3"><a name="38907"><span class=
2389 "ref">[38907] II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 arg. 3</span></a> Praeterea,
2390 ille qui assentit alicui rei credendo aut habet causam sufficienter 1991 ille qui assentit alicui rei credendo aut habet causam sufficienter
2391 inducentem ipsum ad credendum, aut non. Si habet sufficiens 1992 inducentem ipsum ad credendum, aut non. Si habet sufficiens
2392 inductivum ad credendum, non videtur hoc ei esse meritorium, quia 1993 inductivum ad credendum, non videtur hoc ei esse meritorium, quia
2393 non est ei iam liberum credere et non credere. Si autem non habet 1994 non est ei iam liberum credere et non credere. Si autem non habet
2394 sufficiens inductivum ad credendum, levitatis est credere, secundum 1995 sufficiens inductivum ad credendum, levitatis est credere, secundum
2395 illud Eccli. XIX, <i>qui cito credit levis est corde</i>, et sic 1996 illud Eccli. XIX, <i>qui cito credit levis est corde</i>, et sic
2396 non videtur esse meritorium. Ergo credere nullo modo est 1997 non videtur esse meritorium. Ergo credere nullo modo est
2397 meritorium.</p> 1998 meritorium.</p><p title="II-II q. 2 a. 9 s. c."><a name="38908"><span class="ref">[38908] IIª-IIae q. 2 a. 9 s. c.</span></a> Sed contra
2398 <p title="II-II q. 2 a. 9 s. c."><a name="38908"><span class=
2399 "ref">[38908] II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 s. c.</span></a> Sed contra
2400 est quod dicitur ad Heb. XI, quod <i>sancti per fidem adepti sunt 1999 est quod dicitur ad Heb. XI, quod <i>sancti per fidem adepti sunt
2401 repromissiones</i>. Quod non esset nisi credendo mererentur. Ergo 2000 repromissiones</i>. Quod non esset nisi credendo mererentur. Ergo
2402 ipsum credere est meritorium.</p> 2001 ipsum credere est meritorium.</p><p title="II-II q. 2 a. 9 co."><a name="38909"><span class="ref">[38909] IIª-IIae q. 2 a. 9 co.</span></a> Respondeo
2403 <p title="II-II q. 2 a. 9 co."><a name="38909"><span class=
2404 "ref">[38909] II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 co.</span></a> Respondeo
2405 dicendum quod, sicut supra dictum est, actus nostri sunt meritorii 2002 dicendum quod, sicut supra dictum est, actus nostri sunt meritorii
2406 inquantum procedunt ex libero arbitrio moto a Deo per gratiam. Unde 2003 inquantum procedunt ex libero arbitrio moto a Deo per gratiam. Unde
2407 omnis actus humanus qui subiicitur libero arbitrio, si sit relatus 2004 omnis actus humanus qui subiicitur libero arbitrio, si sit relatus
2408 in Deum, potest meritorius esse. Ipsum autem credere est actus 2005 in Deum, potest meritorius esse. Ipsum autem credere est actus
2409 intellectus assentientis veritati divinae ex imperio voluntatis a 2006 intellectus assentientis veritati divinae ex imperio voluntatis a
2410 Deo motae per gratiam, et sic subiacet libero arbitrio in ordine ad 2007 Deo motae per gratiam, et sic subiacet libero arbitrio in ordine ad
2411 Deum. Unde actus fidei potest esse meritorius.</p> 2008 Deum. Unde actus fidei potest esse meritorius.</p><p title="II-II q. 2 a. 9 ad 1"><a name="38910"><span class="ref">[38910] IIª-IIae q. 2 a. 9 ad 1</span></a> Ad primum
2412 <p title="II-II q. 2 a. 9 ad 1"><a name="38910"><span class=
2413 "ref">[38910] II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 1</span></a> Ad primum
2414 ergo dicendum quod natura comparatur ad caritatem, quae est merendi 2009 ergo dicendum quod natura comparatur ad caritatem, quae est merendi
2415 principium, sicut materia ad formam. Fides autem comparatur ad 2010 principium, sicut materia ad formam. Fides autem comparatur ad
2416 caritatem sicut dispositio praecedens ultimam formam. Manifestum 2011 caritatem sicut dispositio praecedens ultimam formam. Manifestum
2417 est autem quod subiectum vel materia non potest agere in virtute 2012 est autem quod subiectum vel materia non potest agere in virtute
2418 formae, neque etiam dispositio praecedens, antequam forma adveniat. 2013 formae, neque etiam dispositio praecedens, antequam forma adveniat.
2420 praecedens agit in virtute formae, quae est principale agendi 2015 praecedens agit in virtute formae, quae est principale agendi
2421 principium, sicut calor ignis agit in virtute formae substantialis. 2016 principium, sicut calor ignis agit in virtute formae substantialis.
2422 Sic ergo neque natura neque fides sine caritate possunt producere 2017 Sic ergo neque natura neque fides sine caritate possunt producere
2423 actum meritorium, sed caritate superveniente, actus fidei fit 2018 actum meritorium, sed caritate superveniente, actus fidei fit
2424 meritorius per caritatem, sicut et actus naturae et naturalis 2019 meritorius per caritatem, sicut et actus naturae et naturalis
2425 liberi arbitrii.</p> 2020 liberi arbitrii.</p><p title="II-II q. 2 a. 9 ad 2"><a name="38911"><span class="ref">[38911] IIª-IIae q. 2 a. 9 ad 2</span></a> Ad secundum
2426 <p title="II-II q. 2 a. 9 ad 2"><a name="38911"><span class=
2427 "ref">[38911] II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 2</span></a> Ad secundum
2428 dicendum quod in scientia duo possunt considerari, scilicet ipse 2021 dicendum quod in scientia duo possunt considerari, scilicet ipse
2429 assensus scientis ad rem scitam, et consideratio rei scitae. 2022 assensus scientis ad rem scitam, et consideratio rei scitae.
2430 Assensus autem scientiae non subiicitur libero arbitrio, quia 2023 Assensus autem scientiae non subiicitur libero arbitrio, quia
2431 sciens cogitur ad assentiendum per efficaciam demonstrationis. Et 2024 sciens cogitur ad assentiendum per efficaciam demonstrationis. Et
2432 ideo assensus scientiae non est meritorius. Sed consideratio 2025 ideo assensus scientiae non est meritorius. Sed consideratio
2437 subiacet libero arbitrio. Et ideo quantum ad utrumque actus fidei 2030 subiacet libero arbitrio. Et ideo quantum ad utrumque actus fidei
2438 potest esse meritorius. Sed opinio non habet firmum assensum, est 2031 potest esse meritorius. Sed opinio non habet firmum assensum, est
2439 enim quoddam debile et infirmum, secundum philosophum, in I Poster. 2032 enim quoddam debile et infirmum, secundum philosophum, in I Poster.
2440 Unde non videtur procedere ex perfecta voluntate. Et sic ex parte 2033 Unde non videtur procedere ex perfecta voluntate. Et sic ex parte
2441 assensus non multum videtur habere rationem meriti. Sed ex parte 2034 assensus non multum videtur habere rationem meriti. Sed ex parte
2442 considerationis actualis potest meritoria esse.</p> 2035 considerationis actualis potest meritoria esse.</p><p title="II-II q. 2 a. 9 ad 3"><a name="38912"><span class="ref">[38912] IIª-IIae q. 2 a. 9 ad 3</span></a> Ad tertium
2443 <p title="II-II q. 2 a. 9 ad 3"><a name="38912"><span class=
2444 "ref">[38912] II&ordf;-IIae q. 2 a. 9 ad 3</span></a> Ad tertium
2445 dicendum quod ille qui credit habet sufficiens inductivum ad 2036 dicendum quod ille qui credit habet sufficiens inductivum ad
2446 credendum, inducitur enim auctoritate divinae doctrinae miraculis 2037 credendum, inducitur enim auctoritate divinae doctrinae miraculis
2447 confirmatae, et, quod plus est, interiori instinctu Dei invitantis. 2038 confirmatae, et, quod plus est, interiori instinctu Dei invitantis.
2448 Unde non leviter credit. Tamen non habet sufficiens inductivum ad 2039 Unde non leviter credit. Tamen non habet sufficiens inductivum ad
2449 sciendum. Et ideo non tollitur ratio meriti.</p> 2040 sciendum. Et ideo non tollitur ratio meriti.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 10</h3><p title="II-II q. 2 a. 10 arg. 1"><a name="38913"><span class="ref">[38913] IIª-IIae q. 2 a. 10 arg. 1</span></a> Ad decimum
2450 <br />
2451 <div class="E">Articulus 10</div>
2452 <p title="II-II q. 2 a. 10 arg. 1"><a name="38913"><span class=
2453 "ref">[38913] II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 1</span></a> Ad decimum
2454 sic proceditur. Videtur quod ratio inducta ad ea quae sunt fidei 2041 sic proceditur. Videtur quod ratio inducta ad ea quae sunt fidei
2455 diminuat meritum fidei. Dicit enim Gregorius, in quadam homilia, 2042 diminuat meritum fidei. Dicit enim Gregorius, in quadam homilia,
2456 quod <i>fides non habet meritum cui humana ratio praebet 2043 quod <i>fides non habet meritum cui humana ratio praebet
2457 experimentum</i>. Si ergo ratio humana sufficienter experimentum 2044 experimentum</i>. Si ergo ratio humana sufficienter experimentum
2458 praebens totaliter excludit meritum fidei, videtur quod 2045 praebens totaliter excludit meritum fidei, videtur quod
2459 qualiscumque ratio humana inducta ad ea quae sunt fidei diminuat 2046 qualiscumque ratio humana inducta ad ea quae sunt fidei diminuat
2460 meritum fidei.</p> 2047 meritum fidei.</p><p title="II-II q. 2 a. 10 arg. 2"><a name="38914"><span class="ref">[38914] IIª-IIae q. 2 a. 10 arg. 2</span></a> Praeterea,
2461 <p title="II-II q. 2 a. 10 arg. 2"><a name="38914"><span class=
2462 "ref">[38914] II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 2</span></a> Praeterea,
2463 quidquid diminuit rationem virtutis diminuit rationem meriti, quia 2048 quidquid diminuit rationem virtutis diminuit rationem meriti, quia
2464 felicitas virtutis est praemium ut etiam philosophus dicit, in I 2049 felicitas virtutis est praemium ut etiam philosophus dicit, in I
2465 Ethic. Sed ratio humana videtur diminuere rationem virtutis ipsius 2050 Ethic. Sed ratio humana videtur diminuere rationem virtutis ipsius
2466 fidei, quia de ratione fidei est quod sit non apparentium, ut supra 2051 fidei, quia de ratione fidei est quod sit non apparentium, ut supra
2467 dictum est; quanto autem plures rationes inducuntur ad aliquid, 2052 dictum est; quanto autem plures rationes inducuntur ad aliquid,
2468 tanto minus est non apparens. Ergo ratio humana inducta ad ea quae 2053 tanto minus est non apparens. Ergo ratio humana inducta ad ea quae
2469 sunt fidei meritum fidei diminuit.</p> 2054 sunt fidei meritum fidei diminuit.</p><p title="II-II q. 2 a. 10 arg. 3"><a name="38915"><span class="ref">[38915] IIª-IIae q. 2 a. 10 arg. 3</span></a> Praeterea,
2470 <p title="II-II q. 2 a. 10 arg. 3"><a name="38915"><span class=
2471 "ref">[38915] II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 arg. 3</span></a> Praeterea,
2472 contrariorum contrariae sunt causae. Sed id quod inducitur in 2055 contrariorum contrariae sunt causae. Sed id quod inducitur in
2473 contrarium fidei auget meritum fidei, sive sit persecutio cogentis 2056 contrarium fidei auget meritum fidei, sive sit persecutio cogentis
2474 ad recedendum a fide, sive etiam sit ratio aliqua hoc persuadens. 2057 ad recedendum a fide, sive etiam sit ratio aliqua hoc persuadens.
2475 Ergo ratio coadiuvans fidem diminuit meritum fidei.</p> 2058 Ergo ratio coadiuvans fidem diminuit meritum fidei.</p><p title="II-II q. 2 a. 10 s. c."><a name="38916"><span class="ref">[38916] IIª-IIae q. 2 a. 10 s. c.</span></a> Sed contra
2476 <p title="II-II q. 2 a. 10 s. c."><a name="38916"><span class=
2477 "ref">[38916] II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 s. c.</span></a> Sed contra
2478 est quod I Petri III dicitur, <i>parati semper ad satisfactionem 2059 est quod I Petri III dicitur, <i>parati semper ad satisfactionem
2479 omni poscenti vos rationem de ea quae in vobis est fide et spe</i>. 2060 omni poscenti vos rationem de ea quae in vobis est fide et spe</i>.
2480 Non autem ad hoc induceret apostolus si per hoc meritum fidei 2061 Non autem ad hoc induceret apostolus si per hoc meritum fidei
2481 diminueretur. Non ergo ratio diminuit meritum fidei.</p> 2062 diminueretur. Non ergo ratio diminuit meritum fidei.</p><p title="II-II q. 2 a. 10 co."><a name="38917"><span class="ref">[38917] IIª-IIae q. 2 a. 10 co.</span></a> Respondeo
2482 <p title="II-II q. 2 a. 10 co."><a name="38917"><span class=
2483 "ref">[38917] II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 co.</span></a> Respondeo
2484 dicendum quod, sicut dictum est, actus fidei potest esse meritorius 2063 dicendum quod, sicut dictum est, actus fidei potest esse meritorius
2485 inquantum subiacet voluntati non solum quantum ad usum, sed etiam 2064 inquantum subiacet voluntati non solum quantum ad usum, sed etiam
2486 quantum ad assensum. Ratio autem humana inducta ad ea quae sunt 2065 quantum ad assensum. Ratio autem humana inducta ad ea quae sunt
2487 fidei dupliciter potest se habere ad voluntatem credentis. Uno 2066 fidei dupliciter potest se habere ad voluntatem credentis. Uno
2488 quidem modo, sicut praecedens, puta cum quis aut non haberet 2067 quidem modo, sicut praecedens, puta cum quis aut non haberet
2500 Et quantum ad hoc ratio humana non excludit meritum fidei, sed est 2079 Et quantum ad hoc ratio humana non excludit meritum fidei, sed est
2501 signum maioris meriti, sicut etiam passio consequens in virtutibus 2080 signum maioris meriti, sicut etiam passio consequens in virtutibus
2502 moralibus est signum promptioris voluntatis, ut supra dictum est. 2081 moralibus est signum promptioris voluntatis, ut supra dictum est.
2503 Et hoc significatur Ioan. IV, ubi Samaritani ad mulierem, per quam 2082 Et hoc significatur Ioan. IV, ubi Samaritani ad mulierem, per quam
2504 ratio humana figuratur, dixerunt, <i>iam non propter tuam loquelam 2083 ratio humana figuratur, dixerunt, <i>iam non propter tuam loquelam
2505 credimus</i>.</p> 2084 credimus</i>.</p><p title="II-II q. 2 a. 10 ad 1"><a name="38918"><span class="ref">[38918] IIª-IIae q. 2 a. 10 ad 1</span></a> Ad primum
2506 <p title="II-II q. 2 a. 10 ad 1"><a name="38918"><span class=
2507 "ref">[38918] II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 1</span></a> Ad primum
2508 ergo dicendum quod Gregorius loquitur in casu illo quando homo non 2085 ergo dicendum quod Gregorius loquitur in casu illo quando homo non
2509 habet voluntatem credendi nisi propter rationem inductam. Quando 2086 habet voluntatem credendi nisi propter rationem inductam. Quando
2510 autem homo habet voluntatem credendi ea quae sunt fidei ex sola 2087 autem homo habet voluntatem credendi ea quae sunt fidei ex sola
2511 auctoritate divina, etiam si habeat rationem demonstrativam ad 2088 auctoritate divina, etiam si habeat rationem demonstrativam ad
2512 aliquid eorum, puta ad hoc quod est Deum esse, non propter hoc 2089 aliquid eorum, puta ad hoc quod est Deum esse, non propter hoc
2513 tollitur vel minuitur meritum fidei.</p> 2090 tollitur vel minuitur meritum fidei.</p><p title="II-II q. 2 a. 10 ad 2"><a name="38919"><span class="ref">[38919] IIª-IIae q. 2 a. 10 ad 2</span></a> Ad secundum
2514 <p title="II-II q. 2 a. 10 ad 2"><a name="38919"><span class=
2515 "ref">[38919] II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 2</span></a> Ad secundum
2516 dicendum quod rationes quae inducuntur ad auctoritatem fidei non 2091 dicendum quod rationes quae inducuntur ad auctoritatem fidei non
2517 sunt demonstrationes quae in visionem intelligibilem intellectum 2092 sunt demonstrationes quae in visionem intelligibilem intellectum
2518 humanum reducere possunt. Et ideo non desinunt esse non apparentia. 2093 humanum reducere possunt. Et ideo non desinunt esse non apparentia.
2519 Sed removent impedimenta fidei, ostendendo non esse impossibile 2094 Sed removent impedimenta fidei, ostendendo non esse impossibile
2520 quod in fide proponitur. Unde per tales rationes non diminuitur 2095 quod in fide proponitur. Unde per tales rationes non diminuitur
2521 meritum fidei nec ratio fidei. Sed rationes demonstrativae inductae 2096 meritum fidei nec ratio fidei. Sed rationes demonstrativae inductae
2522 ad ea quae sunt fidei, praeambula tamen ad articulos, etsi 2097 ad ea quae sunt fidei, praeambula tamen ad articulos, etsi
2523 diminuant rationem fidei, quia faciunt esse apparens id quod 2098 diminuant rationem fidei, quia faciunt esse apparens id quod
2524 proponitur; non tamen diminuunt rationem caritatis, per quam 2099 proponitur; non tamen diminuunt rationem caritatis, per quam
2525 voluntas est prompta ad ea credendum etiam si non apparerent. Et 2100 voluntas est prompta ad ea credendum etiam si non apparerent. Et
2526 ideo non diminuitur ratio meriti.</p> 2101 ideo non diminuitur ratio meriti.</p><p title="II-II q. 2 a. 10 ad 3"><a name="38920"><span class="ref">[38920] IIª-IIae q. 2 a. 10 ad 3</span></a> Ad tertium
2527 <p title="II-II q. 2 a. 10 ad 3"><a name="38920"><span class=
2528 "ref">[38920] II&ordf;-IIae q. 2 a. 10 ad 3</span></a> Ad tertium
2529 dicendum quod ea quae repugnant fidei, sive in consideratione 2102 dicendum quod ea quae repugnant fidei, sive in consideratione
2530 hominis sive in exteriori persecutione, intantum augent meritum 2103 hominis sive in exteriori persecutione, intantum augent meritum
2531 fidei inquantum ostenditur voluntas magis prompta et firma in fide. 2104 fidei inquantum ostenditur voluntas magis prompta et firma in fide.
2532 Et ideo martyres maius fidei meritum habuerunt non recedentes a 2105 Et ideo martyres maius fidei meritum habuerunt non recedentes a
2533 fide propter persecutiones; et etiam sapientes maius meritum fidei 2106 fide propter persecutiones; et etiam sapientes maius meritum fidei
2534 habent non recedentes a fide propter rationes philosophorum vel 2107 habent non recedentes a fide propter rationes philosophorum vel
2535 haereticorum contra fidem inductas. Sed ea quae conveniunt fidei 2108 haereticorum contra fidem inductas. Sed ea quae conveniunt fidei
2536 non semper diminuunt promptitudinem voluntatis ad credendum. Et 2109 non semper diminuunt promptitudinem voluntatis ad credendum. Et
2537 ideo non semper diminuunt meritum fidei.</p> 2110 ideo non semper diminuunt meritum fidei.</p></div></div><div class="q" id="q3"><h2>Quaestio 3</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 3 pr."><a name="38921"><span class="ref">[38921]
2538 <br /> 2111 IIª-IIae q. 3 pr.</span></a> Deinde considerandum est de
2539 <div class="D">Quaestio 3</div>
2540 <div class="G">Prooemium</div>
2541 <p title="II-II q. 3 pr."><a name="38921"><span class="ref">[38921]
2542 II&ordf;-IIae q. 3 pr.</span></a> Deinde considerandum est de
2543 exteriori fidei actu, qui est confessio. Et circa hoc quaeruntur 2112 exteriori fidei actu, qui est confessio. Et circa hoc quaeruntur
2544 duo. Primo, utrum confessio sit actus fidei. Secundo, utrum 2113 duo. Primo, utrum confessio sit actus fidei. Secundo, utrum
2545 confessio sit necessaria ad salutem.</p> 2114 confessio sit necessaria ad salutem.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 3 a. 1 arg. 1"><a name="38922"><span class="ref">[38922] IIª-IIae q. 3 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
2546 <br />
2547 <div class="E">Articulus 1</div>
2548 <p title="II-II q. 3 a. 1 arg. 1"><a name="38922"><span class=
2549 "ref">[38922] II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
2550 sic proceditur. Videtur quod confessio non sit actus fidei. Non 2115 sic proceditur. Videtur quod confessio non sit actus fidei. Non
2551 enim idem actus pertinet ad diversas virtutes. Sed confessio 2116 enim idem actus pertinet ad diversas virtutes. Sed confessio
2552 pertinet ad poenitentiam, cuius ponitur pars. Ergo non est actus 2117 pertinet ad poenitentiam, cuius ponitur pars. Ergo non est actus
2553 fidei.</p> 2118 fidei.</p><p title="II-II q. 3 a. 1 arg. 2"><a name="38923"><span class="ref">[38923] IIª-IIae q. 3 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
2554 <p title="II-II q. 3 a. 1 arg. 2"><a name="38923"><span class=
2555 "ref">[38923] II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
2556 ab hoc quod homo confiteatur fidem retrahitur interdum per timorem, 2119 ab hoc quod homo confiteatur fidem retrahitur interdum per timorem,
2557 vel etiam propter aliquam confusionem, unde et apostolus, ad Ephes. 2120 vel etiam propter aliquam confusionem, unde et apostolus, ad Ephes.
2558 ult., petit orari pro se ut detur sibi <i>cum fiducia notum facere 2121 ult., petit orari pro se ut detur sibi <i>cum fiducia notum facere
2559 mysterium Evangelii</i>. Sed non recedere a bono propter 2122 mysterium Evangelii</i>. Sed non recedere a bono propter
2560 confusionem vel timorem pertinet ad fortitudinem, quae moderatur 2123 confusionem vel timorem pertinet ad fortitudinem, quae moderatur
2561 audacias et timores. Ergo videtur quod confessio non sit actus 2124 audacias et timores. Ergo videtur quod confessio non sit actus
2562 fidei, sed magis fortitudinis vel constantiae.</p> 2125 fidei, sed magis fortitudinis vel constantiae.</p><p title="II-II q. 3 a. 1 arg. 3"><a name="38924"><span class="ref">[38924] IIª-IIae q. 3 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
2563 <p title="II-II q. 3 a. 1 arg. 3"><a name="38924"><span class=
2564 "ref">[38924] II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
2565 sicut per fidei fervorem inducitur aliquis ad confitendum fidem 2126 sicut per fidei fervorem inducitur aliquis ad confitendum fidem
2566 exterius, ita etiam inducitur ad alia exteriora bona opera 2127 exterius, ita etiam inducitur ad alia exteriora bona opera
2567 facienda, dicitur enim Gal. V quod <i>fides per dilectionem 2128 facienda, dicitur enim Gal. V quod <i>fides per dilectionem
2568 operatur</i>. Sed alia exteriora opera non ponuntur actus fidei. 2129 operatur</i>. Sed alia exteriora opera non ponuntur actus fidei.
2569 Ergo etiam neque confessio.</p> 2130 Ergo etiam neque confessio.</p><p title="II-II q. 3 a. 1 s. c."><a name="38925"><span class="ref">[38925] IIª-IIae q. 3 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
2570 <p title="II-II q. 3 a. 1 s. c."><a name="38925"><span class=
2571 "ref">[38925] II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
2572 est quod, II ad Thess. I, super illud, <i>et opus fidei in 2131 est quod, II ad Thess. I, super illud, <i>et opus fidei in
2573 virtute</i>, dicit Glossa, <i>idest confessionem, quae proprie est 2132 virtute</i>, dicit Glossa, <i>idest confessionem, quae proprie est
2574 opus fidei</i>.</p> 2133 opus fidei</i>.</p><p title="II-II q. 3 a. 1 co."><a name="38926"><span class="ref">[38926] IIª-IIae q. 3 a. 1 co.</span></a> Respondeo
2575 <p title="II-II q. 3 a. 1 co."><a name="38926"><span class=
2576 "ref">[38926] II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 co.</span></a> Respondeo
2577 dicendum quod actus exteriores illius virtutis proprie sunt actus 2134 dicendum quod actus exteriores illius virtutis proprie sunt actus
2578 ad cuius fines secundum suas species referuntur, sicut ieiunare 2135 ad cuius fines secundum suas species referuntur, sicut ieiunare
2579 secundum suam speciem refertur ad finem abstinentiae, quae est 2136 secundum suam speciem refertur ad finem abstinentiae, quae est
2580 compescere carnem, et ideo est actus abstinentiae. Confessio autem 2137 compescere carnem, et ideo est actus abstinentiae. Confessio autem
2581 eorum quae sunt fidei secundum suam speciem ordinatur sicut ad 2138 eorum quae sunt fidei secundum suam speciem ordinatur sicut ad
2582 finem ad id quod est fidei, secundum illud II ad Cor. IV, 2139 finem ad id quod est fidei, secundum illud II ad Cor. IV,
2583 <i>habentes eundem spiritum fidei credimus, propter quod et 2140 <i>habentes eundem spiritum fidei credimus, propter quod et
2584 loquimur</i>, exterior enim locutio ordinatur ad significandum id 2141 loquimur</i>, exterior enim locutio ordinatur ad significandum id
2585 quod in corde concipitur. Unde sicut conceptus interior eorum quae 2142 quod in corde concipitur. Unde sicut conceptus interior eorum quae
2586 sunt fidei est proprie fidei actus, ita etiam et exterior 2143 sunt fidei est proprie fidei actus, ita etiam et exterior
2587 confessio.</p> 2144 confessio.</p><p title="II-II q. 3 a. 1 ad 1"><a name="38927"><span class="ref">[38927] IIª-IIae q. 3 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
2588 <p title="II-II q. 3 a. 1 ad 1"><a name="38927"><span class=
2589 "ref">[38927] II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
2590 ergo dicendum quod triplex est confessio quae in Scripturis 2145 ergo dicendum quod triplex est confessio quae in Scripturis
2591 laudatur. Una est confessio eorum quae sunt fidei. Et ista est 2146 laudatur. Una est confessio eorum quae sunt fidei. Et ista est
2592 proprius actus fidei, utpote relata ad fidei finem, sicut dictum 2147 proprius actus fidei, utpote relata ad fidei finem, sicut dictum
2593 est. Alia est confessio gratiarum actionis sive laudis. Et ista est 2148 est. Alia est confessio gratiarum actionis sive laudis. Et ista est
2594 actus latriae, ordinatur enim ad honorem Deo exterius exhibendum, 2149 actus latriae, ordinatur enim ad honorem Deo exterius exhibendum,
2595 quod est finis latriae. Tertia est confessio peccatorum. Et haec 2150 quod est finis latriae. Tertia est confessio peccatorum. Et haec
2596 ordinatur ad deletionem peccati, quae est finis poenitentiae. Unde 2151 ordinatur ad deletionem peccati, quae est finis poenitentiae. Unde
2597 pertinet ad poenitentiam.</p> 2152 pertinet ad poenitentiam.</p><p title="II-II q. 3 a. 1 ad 2"><a name="38928"><span class="ref">[38928] IIª-IIae q. 3 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
2598 <p title="II-II q. 3 a. 1 ad 2"><a name="38928"><span class=
2599 "ref">[38928] II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
2600 dicendum quod removens prohibens non est causa per se, sed per 2153 dicendum quod removens prohibens non est causa per se, sed per
2601 accidens, ut patet per philosophum, in VIII Phys. Unde fortitudo, 2154 accidens, ut patet per philosophum, in VIII Phys. Unde fortitudo,
2602 quae removet impedimentum confessionis fidei, scilicet timorem vel 2155 quae removet impedimentum confessionis fidei, scilicet timorem vel
2603 erubescentiam, non est proprie et per se causa confessionis, sed 2156 erubescentiam, non est proprie et per se causa confessionis, sed
2604 quasi per accidens.</p> 2157 quasi per accidens.</p><p title="II-II q. 3 a. 1 ad 3"><a name="38929"><span class="ref">[38929] IIª-IIae q. 3 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
2605 <p title="II-II q. 3 a. 1 ad 3"><a name="38929"><span class=
2606 "ref">[38929] II&ordf;-IIae q. 3 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
2607 dicendum quod fides interior, mediante dilectione, causat omnes 2158 dicendum quod fides interior, mediante dilectione, causat omnes
2608 exteriores actus virtutum mediantibus aliis virtutibus, imperando, 2159 exteriores actus virtutum mediantibus aliis virtutibus, imperando,
2609 non eliciendo. Sed confessionem producit tanquam proprium actum, 2160 non eliciendo. Sed confessionem producit tanquam proprium actum,
2610 nulla alia virtute mediante.</p> 2161 nulla alia virtute mediante.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 3 a. 2 arg. 1"><a name="38930"><span class="ref">[38930] IIª-IIae q. 3 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
2611 <br />
2612 <div class="E">Articulus 2</div>
2613 <p title="II-II q. 3 a. 2 arg. 1"><a name="38930"><span class=
2614 "ref">[38930] II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
2615 sic proceditur. Videtur quod confessio fidei non sit necessaria ad 2162 sic proceditur. Videtur quod confessio fidei non sit necessaria ad
2616 salutem. Illud enim videtur ad salutem sufficere per quod homo 2163 salutem. Illud enim videtur ad salutem sufficere per quod homo
2617 attingit finem virtutis. Sed finis proprius fidei est coniunctio 2164 attingit finem virtutis. Sed finis proprius fidei est coniunctio
2618 humanae mentis ad veritatem divinam, quod potest etiam esse sine 2165 humanae mentis ad veritatem divinam, quod potest etiam esse sine
2619 exteriori confessione. Ergo confessio fidei non est necessaria ad 2166 exteriori confessione. Ergo confessio fidei non est necessaria ad
2620 salutem.</p> 2167 salutem.</p><p title="II-II q. 3 a. 2 arg. 2"><a name="38931"><span class="ref">[38931] IIª-IIae q. 3 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
2621 <p title="II-II q. 3 a. 2 arg. 2"><a name="38931"><span class=
2622 "ref">[38931] II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
2623 per exteriorem confessionem fidei homo fidem suam alii homini 2168 per exteriorem confessionem fidei homo fidem suam alii homini
2624 patefacit. Sed hoc non est necessarium nisi illis qui habent alios 2169 patefacit. Sed hoc non est necessarium nisi illis qui habent alios
2625 in fide instruere. Ergo videtur quod minores non teneantur ad fidei 2170 in fide instruere. Ergo videtur quod minores non teneantur ad fidei
2626 confessionem.</p> 2171 confessionem.</p><p title="II-II q. 3 a. 2 arg. 3"><a name="38932"><span class="ref">[38932] IIª-IIae q. 3 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
2627 <p title="II-II q. 3 a. 2 arg. 3"><a name="38932"><span class=
2628 "ref">[38932] II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
2629 illud quod potest vergere in scandalum et turbationem aliorum non 2172 illud quod potest vergere in scandalum et turbationem aliorum non
2630 est necessarium ad salutem, dicit enim apostolus, I ad Cor. X, 2173 est necessarium ad salutem, dicit enim apostolus, I ad Cor. X,
2631 <i>sine offensione estote Iudaeis et gentibus et Ecclesiae Dei</i>. 2174 <i>sine offensione estote Iudaeis et gentibus et Ecclesiae Dei</i>.
2632 Sed per confessionem fidei quandoque ad perturbationem infideles 2175 Sed per confessionem fidei quandoque ad perturbationem infideles
2633 provocantur. Ergo confessio fidei non est necessaria ad 2176 provocantur. Ergo confessio fidei non est necessaria ad
2634 salutem.</p> 2177 salutem.</p><p title="II-II q. 3 a. 2 s. c."><a name="38933"><span class="ref">[38933] IIª-IIae q. 3 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
2635 <p title="II-II q. 3 a. 2 s. c."><a name="38933"><span class=
2636 "ref">[38933] II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
2637 est quod apostolus dicit, ad Rom. X, <i>corde creditur ad 2178 est quod apostolus dicit, ad Rom. X, <i>corde creditur ad
2638 iustitiam, ore autem confessio fit ad salutem</i>.</p> 2179 iustitiam, ore autem confessio fit ad salutem</i>.</p><p title="II-II q. 3 a. 2 co."><a name="38934"><span class="ref">[38934] IIª-IIae q. 3 a. 2 co.</span></a> Respondeo
2639 <p title="II-II q. 3 a. 2 co."><a name="38934"><span class=
2640 "ref">[38934] II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 co.</span></a> Respondeo
2641 dicendum quod ea quae sunt necessaria ad salutem cadunt sub 2180 dicendum quod ea quae sunt necessaria ad salutem cadunt sub
2642 praeceptis divinae legis. Confessio autem fidei, cum sit quoddam 2181 praeceptis divinae legis. Confessio autem fidei, cum sit quoddam
2643 affirmativum, non potest cadere nisi sub praecepto affirmativo. 2182 affirmativum, non potest cadere nisi sub praecepto affirmativo.
2644 Unde eo modo est de necessariis ad salutem quo modo potest cadere 2183 Unde eo modo est de necessariis ad salutem quo modo potest cadere
2645 sub praecepto affirmativo divinae legis. Praecepta autem 2184 sub praecepto affirmativo divinae legis. Praecepta autem
2652 confessionis subtraheretur honor debitus Deo, vel etiam utilitas 2191 confessionis subtraheretur honor debitus Deo, vel etiam utilitas
2653 proximis impendenda; puta si aliquis interrogatus de fide taceret, 2192 proximis impendenda; puta si aliquis interrogatus de fide taceret,
2654 et ex hoc crederetur vel quod non haberet fidem vel quod fides non 2193 et ex hoc crederetur vel quod non haberet fidem vel quod fides non
2655 esset vera, vel alii per eius taciturnitatem averterentur a fide. 2194 esset vera, vel alii per eius taciturnitatem averterentur a fide.
2656 In huiusmodi enim casibus confessio fidei est de necessitate 2195 In huiusmodi enim casibus confessio fidei est de necessitate
2657 salutis.</p> 2196 salutis.</p><p title="II-II q. 3 a. 2 ad 1"><a name="38935"><span class="ref">[38935] IIª-IIae q. 3 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
2658 <p title="II-II q. 3 a. 2 ad 1"><a name="38935"><span class=
2659 "ref">[38935] II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
2660 ergo dicendum quod finis fidei, sicut et aliarum virtutum, referri 2197 ergo dicendum quod finis fidei, sicut et aliarum virtutum, referri
2661 debet ad finem caritatis, qui est amor Dei et proximi. Et ideo 2198 debet ad finem caritatis, qui est amor Dei et proximi. Et ideo
2662 quando honor Dei vel utilitas proximi hoc exposcit, non debet esse 2199 quando honor Dei vel utilitas proximi hoc exposcit, non debet esse
2663 contentus homo ut per fidem suam ipse veritati divinae coniungatur; 2200 contentus homo ut per fidem suam ipse veritati divinae coniungatur;
2664 sed debet fidem exterius confiteri.</p> 2201 sed debet fidem exterius confiteri.</p><p title="II-II q. 3 a. 2 ad 2"><a name="38936"><span class="ref">[38936] IIª-IIae q. 3 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
2665 <p title="II-II q. 3 a. 2 ad 2"><a name="38936"><span class=
2666 "ref">[38936] II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
2667 dicendum quod in casu necessitatis, ubi fides periclitatur, 2202 dicendum quod in casu necessitatis, ubi fides periclitatur,
2668 quilibet tenetur fidem suam aliis propalare, vel ad instructionem 2203 quilibet tenetur fidem suam aliis propalare, vel ad instructionem
2669 aliorum fidelium sive confirmationem, vel ad reprimendum infidelium 2204 aliorum fidelium sive confirmationem, vel ad reprimendum infidelium
2670 insultationem. Sed aliis temporibus instruere homines de fide non 2205 insultationem. Sed aliis temporibus instruere homines de fide non
2671 pertinet ad omnes fideles.</p> 2206 pertinet ad omnes fideles.</p><p title="II-II q. 3 a. 2 ad 3"><a name="38937"><span class="ref">[38937] IIª-IIae q. 3 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
2672 <p title="II-II q. 3 a. 2 ad 3"><a name="38937"><span class=
2673 "ref">[38937] II&ordf;-IIae q. 3 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
2674 dicendum quod, si turbatio infidelium oriatur de confessione fidei 2207 dicendum quod, si turbatio infidelium oriatur de confessione fidei
2675 manifesta absque aliqua utilitate fidei vel fidelium, non est 2208 manifesta absque aliqua utilitate fidei vel fidelium, non est
2676 laudabile in tali casu fidem publice confiteri, unde dominus dicit, 2209 laudabile in tali casu fidem publice confiteri, unde dominus dicit,
2677 Matth. VII, <i>nolite sanctum dare canibus, neque margaritas 2210 Matth. VII, <i>nolite sanctum dare canibus, neque margaritas
2678 vestras spargere ante porcos, ne conversi dirumpant vos</i>. Sed si 2211 vestras spargere ante porcos, ne conversi dirumpant vos</i>. Sed si
2679 utilitas aliqua fidei speretur aut necessitas adsit, contempta 2212 utilitas aliqua fidei speretur aut necessitas adsit, contempta
2680 turbatione infidelium, debet homo fidem publice confiteri. Unde 2213 turbatione infidelium, debet homo fidem publice confiteri. Unde
2681 Matth. XV dicitur quod, cum discipuli dixissent domino quod 2214 Matth. XV dicitur quod, cum discipuli dixissent domino quod
2682 Pharisaei, audito eius verbo, scandalizati sunt, dominus respondit, 2215 Pharisaei, audito eius verbo, scandalizati sunt, dominus respondit,
2683 sinite illos, scilicet turbari, <i>caeci sunt et duces 2216 sinite illos, scilicet turbari, <i>caeci sunt et duces
2684 caecorum</i>.</p> 2217 caecorum</i>.</p></div></div><div class="q" id="q4"><h2>Quaestio 4</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 4 pr."><a name="38938"><span class="ref">[38938]
2685 <br /> 2218 IIª-IIae q. 4 pr.</span></a> Deinde considerandum est de ipsa
2686 <div class="D">Quaestio 4</div>
2687 <div class="G">Prooemium</div>
2688 <p title="II-II q. 4 pr."><a name="38938"><span class="ref">[38938]
2689 II&ordf;-IIae q. 4 pr.</span></a> Deinde considerandum est de ipsa
2690 fidei virtute. Et primo quidem, de ipsa fide; secundo, de 2219 fidei virtute. Et primo quidem, de ipsa fide; secundo, de
2691 habentibus fidem; tertio, de causa fidei; quarto, de effectibus 2220 habentibus fidem; tertio, de causa fidei; quarto, de effectibus
2692 eius. Circa primum quaeruntur octo. Primo, quid sit fides. Secundo, 2221 eius. Circa primum quaeruntur octo. Primo, quid sit fides. Secundo,
2693 in qua vi animae sit sicut in subiecto. Tertio, utrum forma eius 2222 in qua vi animae sit sicut in subiecto. Tertio, utrum forma eius
2694 sit caritas. Quarto, utrum eadem numero sit fides formata et 2223 sit caritas. Quarto, utrum eadem numero sit fides formata et
2695 informis. Quinto, utrum fides sit virtus. Sexto, utrum sit una 2224 informis. Quinto, utrum fides sit virtus. Sexto, utrum sit una
2696 virtus. Septimo, de ordine eius ad alias virtutes. Octavo, de 2225 virtus. Septimo, de ordine eius ad alias virtutes. Octavo, de
2697 comparatione certitudinis eius ad certitudinem virtutum 2226 comparatione certitudinis eius ad certitudinem virtutum
2698 intellectualium.</p> 2227 intellectualium.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 1"><a name="38939"><span class="ref">[38939] IIª-IIae q. 4 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
2699 <br />
2700 <div class="E">Articulus 1</div>
2701 <p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 1"><a name="38939"><span class=
2702 "ref">[38939] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
2703 sic proceditur. Videtur quod sit incompetens fidei definitio quam 2228 sic proceditur. Videtur quod sit incompetens fidei definitio quam
2704 apostolus ponit, ad Heb. XI, dicens, <i>est autem fides substantia 2229 apostolus ponit, ad Heb. XI, dicens, <i>est autem fides substantia
2705 sperandarum rerum, argumentum non apparentium</i>. Nulla enim 2230 sperandarum rerum, argumentum non apparentium</i>. Nulla enim
2706 qualitas est substantia. Sed fides est qualitas, cum sit virtus 2231 qualitas est substantia. Sed fides est qualitas, cum sit virtus
2707 theologica, ut supra dictum est. Ergo non est substantia.</p> 2232 theologica, ut supra dictum est. Ergo non est substantia.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 2"><a name="38940"><span class="ref">[38940] IIª-IIae q. 4 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
2708 <p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 2"><a name="38940"><span class=
2709 "ref">[38940] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
2710 diversarum virtutum diversa sunt obiecta. Sed res speranda est 2233 diversarum virtutum diversa sunt obiecta. Sed res speranda est
2711 obiectum spei. Non ergo debet poni in definitione fidei tanquam 2234 obiectum spei. Non ergo debet poni in definitione fidei tanquam
2712 eius obiectum.</p> 2235 eius obiectum.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 3"><a name="38941"><span class="ref">[38941] IIª-IIae q. 4 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
2713 <p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 3"><a name="38941"><span class=
2714 "ref">[38941] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
2715 fides magis perficitur per caritatem quam per spem, quia caritas 2236 fides magis perficitur per caritatem quam per spem, quia caritas
2716 est forma fidei, ut infra dicetur. Magis ergo poni debuit in 2237 est forma fidei, ut infra dicetur. Magis ergo poni debuit in
2717 definitione fidei res diligenda quam res speranda.</p> 2238 definitione fidei res diligenda quam res speranda.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 4"><a name="38942"><span class="ref">[38942] IIª-IIae q. 4 a. 1 arg. 4</span></a> Praeterea,
2718 <p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 4"><a name="38942"><span class=
2719 "ref">[38942] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 4</span></a> Praeterea,
2720 idem non debet poni in diversis generibus. Sed substantia et 2239 idem non debet poni in diversis generibus. Sed substantia et
2721 argumentum sunt diversa genera non subalternatim posita. Ergo 2240 argumentum sunt diversa genera non subalternatim posita. Ergo
2722 inconvenienter fides dicitur esse substantia et argumentum.</p> 2241 inconvenienter fides dicitur esse substantia et argumentum.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 5"><a name="38943"><span class="ref">[38943] IIª-IIae q. 4 a. 1 arg. 5</span></a> Praeterea,
2723 <p title="II-II q. 4 a. 1 arg. 5"><a name="38943"><span class=
2724 "ref">[38943] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 arg. 5</span></a> Praeterea,
2725 per argumentum veritas manifestatur eius ad quod inducitur 2242 per argumentum veritas manifestatur eius ad quod inducitur
2726 argumentum. Sed illud dicitur esse apparens cuius veritas est 2243 argumentum. Sed illud dicitur esse apparens cuius veritas est
2727 manifestata. Ergo videtur implicari oppositio in hoc quod dicitur 2244 manifestata. Ergo videtur implicari oppositio in hoc quod dicitur
2728 argumentum non apparentium. Inconvenienter ergo describitur 2245 argumentum non apparentium. Inconvenienter ergo describitur
2729 fides.</p> 2246 fides.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 s. c."><a name="38944"><span class="ref">[38944] IIª-IIae q. 4 a. 1 s. c.</span></a> In
2730 <p title="II-II q. 4 a. 1 s. c."><a name="38944"><span class= 2247 contrarium sufficit auctoritas apostoli.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 co."><a name="38945"><span class="ref">[38945] IIª-IIae q. 4 a. 1 co.</span></a> Respondeo
2731 "ref">[38944] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 s. c.</span></a> In
2732 contrarium sufficit auctoritas apostoli.</p>
2733 <p title="II-II q. 4 a. 1 co."><a name="38945"><span class=
2734 "ref">[38945] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 co.</span></a> Respondeo
2735 dicendum quod, licet quidam dicant praedicta apostoli verba non 2248 dicendum quod, licet quidam dicant praedicta apostoli verba non
2736 esse fidei definitionem, tamen, si quis recte consideret, omnia ex 2249 esse fidei definitionem, tamen, si quis recte consideret, omnia ex
2737 quibus fides potest definiri in praedicta descriptione tanguntur, 2250 quibus fides potest definiri in praedicta descriptione tanguntur,
2738 licet verba non ordinentur sub forma definitionis, sicut etiam apud 2251 licet verba non ordinentur sub forma definitionis, sicut etiam apud
2739 philosophos praetermissa syllogistica forma syllogismorum principia 2252 philosophos praetermissa syllogistica forma syllogismorum principia
2794 alii dicunt, quod <i>fides est certitudo quaedam animi de 2307 alii dicunt, quod <i>fides est certitudo quaedam animi de
2795 absentibus supra opinionem et infra scientiam</i>; idem est ei quod 2308 absentibus supra opinionem et infra scientiam</i>; idem est ei quod
2796 apostolus dicit, argumentum non apparentium. Quod vero Dionysius 2309 apostolus dicit, argumentum non apparentium. Quod vero Dionysius
2797 dicit, VII cap. de Div. Nom., quod <i>fides est manens credentium 2310 dicit, VII cap. de Div. Nom., quod <i>fides est manens credentium
2798 fundamentum, collocans eos in veritate et in ipsis veritatem</i>, 2311 fundamentum, collocans eos in veritate et in ipsis veritatem</i>,
2799 idem est ei quod dicitur, substantia sperandarum rerum.</p> 2312 idem est ei quod dicitur, substantia sperandarum rerum.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 ad 1"><a name="38946"><span class="ref">[38946] IIª-IIae q. 4 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
2800 <p title="II-II q. 4 a. 1 ad 1"><a name="38946"><span class=
2801 "ref">[38946] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
2802 ergo dicendum quod substantia non sumitur hic secundum quod est 2313 ergo dicendum quod substantia non sumitur hic secundum quod est
2803 genus generalissimum contra alia genera divisum, sed secundum quod 2314 genus generalissimum contra alia genera divisum, sed secundum quod
2804 in quolibet genere invenitur quaedam similitudo substantiae, prout 2315 in quolibet genere invenitur quaedam similitudo substantiae, prout
2805 scilicet primum in quolibet genere, continens in se alia virtute, 2316 scilicet primum in quolibet genere, continens in se alia virtute,
2806 dicitur esse substantia illorum.</p> 2317 dicitur esse substantia illorum.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 ad 2"><a name="38947"><span class="ref">[38947] IIª-IIae q. 4 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
2807 <p title="II-II q. 4 a. 1 ad 2"><a name="38947"><span class=
2808 "ref">[38947] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
2809 dicendum quod, cum fides pertineat ad intellectum secundum quod 2318 dicendum quod, cum fides pertineat ad intellectum secundum quod
2810 imperatur a voluntate, oportet quod ordinetur, sicut ad finem, ad 2319 imperatur a voluntate, oportet quod ordinetur, sicut ad finem, ad
2811 obiecta illarum virtutum quibus perficitur voluntas. Inter quas est 2320 obiecta illarum virtutum quibus perficitur voluntas. Inter quas est
2812 spes, ut infra patebit. Et ideo in definitione fidei ponitur 2321 spes, ut infra patebit. Et ideo in definitione fidei ponitur
2813 obiectum spei.</p> 2322 obiectum spei.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 ad 3"><a name="38948"><span class="ref">[38948] IIª-IIae q. 4 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
2814 <p title="II-II q. 4 a. 1 ad 3"><a name="38948"><span class=
2815 "ref">[38948] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
2816 dicendum quod dilectio potest esse et visorum et non visorum, et 2323 dicendum quod dilectio potest esse et visorum et non visorum, et
2817 praesentium et absentium. Et ideo res diligenda non ita proprie 2324 praesentium et absentium. Et ideo res diligenda non ita proprie
2818 adaptatur fidei sicut res speranda, cum spes sit semper absentium 2325 adaptatur fidei sicut res speranda, cum spes sit semper absentium
2819 et non visorum.</p> 2326 et non visorum.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 ad 4"><a name="38949"><span class="ref">[38949] IIª-IIae q. 4 a. 1 ad 4</span></a> Ad quartum
2820 <p title="II-II q. 4 a. 1 ad 4"><a name="38949"><span class=
2821 "ref">[38949] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 4</span></a> Ad quartum
2822 dicendum quod substantia et argumentum, secundum quod in 2327 dicendum quod substantia et argumentum, secundum quod in
2823 definitione fidei ponuntur, non important diversa genera fidei 2328 definitione fidei ponuntur, non important diversa genera fidei
2824 neque diversos actus, sed diversas habitudines unius actus ad 2329 neque diversos actus, sed diversas habitudines unius actus ad
2825 diversa obiecta, ut ex dictis patet.</p> 2330 diversa obiecta, ut ex dictis patet.</p><p title="II-II q. 4 a. 1 ad 5"><a name="38950"><span class="ref">[38950] IIª-IIae q. 4 a. 1 ad 5</span></a> Ad quintum
2826 <p title="II-II q. 4 a. 1 ad 5"><a name="38950"><span class=
2827 "ref">[38950] II&ordf;-IIae q. 4 a. 1 ad 5</span></a> Ad quintum
2828 dicendum quod argumentum quod sumitur ex propriis principiis rei 2331 dicendum quod argumentum quod sumitur ex propriis principiis rei
2829 facit rem esse apparentem. Sed argumentum quod sumitur ex 2332 facit rem esse apparentem. Sed argumentum quod sumitur ex
2830 auctoritate divina non facit rem in se esse apparentem. Et tale 2333 auctoritate divina non facit rem in se esse apparentem. Et tale
2831 argumentum ponitur in definitione fidei.</p> 2334 argumentum ponitur in definitione fidei.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 4 a. 2 arg. 1"><a name="38951"><span class="ref">[38951] IIª-IIae q. 4 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
2832 <br />
2833 <div class="E">Articulus 2</div>
2834 <p title="II-II q. 4 a. 2 arg. 1"><a name="38951"><span class=
2835 "ref">[38951] II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
2836 sic proceditur. Videtur quod fides non sit in intellectu sicut in 2335 sic proceditur. Videtur quod fides non sit in intellectu sicut in
2837 subiecto. Dicit enim Augustinus, in libro de Praed. Sanct., quod 2336 subiecto. Dicit enim Augustinus, in libro de Praed. Sanct., quod
2838 <i>fides in credentium voluntate consistit</i>. Sed voluntas est 2337 <i>fides in credentium voluntate consistit</i>. Sed voluntas est
2839 alia potentia ab intellectu. Ergo fides non est in intellectu sicut 2338 alia potentia ab intellectu. Ergo fides non est in intellectu sicut
2840 in subiecto.</p> 2339 in subiecto.</p><p title="II-II q. 4 a. 2 arg. 2"><a name="38952"><span class="ref">[38952] IIª-IIae q. 4 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
2841 <p title="II-II q. 4 a. 2 arg. 2"><a name="38952"><span class=
2842 "ref">[38952] II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
2843 assensus fidei ad aliquid credendum provenit ex voluntate Deo 2340 assensus fidei ad aliquid credendum provenit ex voluntate Deo
2844 obediente. Tota ergo laus fidei ex obedientia esse videtur. Sed 2341 obediente. Tota ergo laus fidei ex obedientia esse videtur. Sed
2845 obedientia est in voluntate. Ergo et fides. Non ergo est in 2342 obedientia est in voluntate. Ergo et fides. Non ergo est in
2846 intellectu.</p> 2343 intellectu.</p><p title="II-II q. 4 a. 2 arg. 3"><a name="38953"><span class="ref">[38953] IIª-IIae q. 4 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
2847 <p title="II-II q. 4 a. 2 arg. 3"><a name="38953"><span class=
2848 "ref">[38953] II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
2849 intellectus est vel speculativus vel practicus. Sed fides non est 2344 intellectus est vel speculativus vel practicus. Sed fides non est
2850 in intellectu speculativo, qui, cum nihil dicat de imitabili et 2345 in intellectu speculativo, qui, cum nihil dicat de imitabili et
2851 fugiendo, ut dicitur in III de anima, non est principium 2346 fugiendo, ut dicitur in III de anima, non est principium
2852 operationis, fides autem est quae per dilectionem operatur, ut 2347 operationis, fides autem est quae per dilectionem operatur, ut
2853 dicitur ad Gal. V. Similiter etiam nec in intellectu practico, 2348 dicitur ad Gal. V. Similiter etiam nec in intellectu practico,
2854 cuius obiectum est verum contingens factibile vel agibile, obiectum 2349 cuius obiectum est verum contingens factibile vel agibile, obiectum
2855 enim fidei est verum aeternum, ut ex supradictis patet. Non ergo 2350 enim fidei est verum aeternum, ut ex supradictis patet. Non ergo
2856 fides est in intellectu sicut in subiecto.</p> 2351 fides est in intellectu sicut in subiecto.</p><p title="II-II q. 4 a. 2 s. c."><a name="38954"><span class="ref">[38954] IIª-IIae q. 4 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
2857 <p title="II-II q. 4 a. 2 s. c."><a name="38954"><span class=
2858 "ref">[38954] II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
2859 est quod fidei succedit visio patriae, secundum illud I ad Cor. 2352 est quod fidei succedit visio patriae, secundum illud I ad Cor.
2860 XIII, <i>videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie 2353 XIII, <i>videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie
2861 ad faciem</i>. Sed visio est in intellectu. Ergo et fides.</p> 2354 ad faciem</i>. Sed visio est in intellectu. Ergo et fides.</p><p title="II-II q. 4 a. 2 co."><a name="38955"><span class="ref">[38955] IIª-IIae q. 4 a. 2 co.</span></a> Respondeo
2862 <p title="II-II q. 4 a. 2 co."><a name="38955"><span class=
2863 "ref">[38955] II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 co.</span></a> Respondeo
2864 dicendum quod, cum fides sit quaedam virtus, oportet quod actus 2355 dicendum quod, cum fides sit quaedam virtus, oportet quod actus
2865 eius sit perfectus. Ad perfectionem autem actus qui ex duobus 2356 eius sit perfectus. Ad perfectionem autem actus qui ex duobus
2866 activis principiis procedit requiritur quod utrumque activorum 2357 activis principiis procedit requiritur quod utrumque activorum
2867 principiorum sit perfectum, non enim potest bene secari nisi et 2358 principiorum sit perfectum, non enim potest bene secari nisi et
2868 secans habeat artem et serra sit bene disposita ad secandum. 2359 secans habeat artem et serra sit bene disposita ad secandum.
2879 sit perfectus, oportet quod sit habitus prudentiae in ratione et 2370 sit perfectus, oportet quod sit habitus prudentiae in ratione et
2880 habitus temperantiae in concupiscibili. Credere autem est immediate 2371 habitus temperantiae in concupiscibili. Credere autem est immediate
2881 actus intellectus, quia obiectum huius actus est verum, quod 2372 actus intellectus, quia obiectum huius actus est verum, quod
2882 proprie pertinet ad intellectum. Et ideo necesse est quod fides, 2373 proprie pertinet ad intellectum. Et ideo necesse est quod fides,
2883 quae est proprium principium huius actus, sit in intellectu sicut 2374 quae est proprium principium huius actus, sit in intellectu sicut
2884 in subiecto.</p> 2375 in subiecto.</p><p title="II-II q. 4 a. 2 ad 1"><a name="38956"><span class="ref">[38956] IIª-IIae q. 4 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
2885 <p title="II-II q. 4 a. 2 ad 1"><a name="38956"><span class=
2886 "ref">[38956] II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
2887 ergo dicendum quod Augustinus fidem accipit pro actu fidei, qui 2376 ergo dicendum quod Augustinus fidem accipit pro actu fidei, qui
2888 dicitur consistere in credentium voluntate inquantum ex imperio 2377 dicitur consistere in credentium voluntate inquantum ex imperio
2889 voluntatis intellectus credibilibus assentit.</p> 2378 voluntatis intellectus credibilibus assentit.</p><p title="II-II q. 4 a. 2 ad 2"><a name="38957"><span class="ref">[38957] IIª-IIae q. 4 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
2890 <p title="II-II q. 4 a. 2 ad 2"><a name="38957"><span class=
2891 "ref">[38957] II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
2892 dicendum quod non solum oportet voluntatem esse promptam ad 2379 dicendum quod non solum oportet voluntatem esse promptam ad
2893 obediendum, sed etiam intellectum esse bene dispositum ad sequendum 2380 obediendum, sed etiam intellectum esse bene dispositum ad sequendum
2894 imperium voluntatis, sicut oportet concupiscibilem esse bene 2381 imperium voluntatis, sicut oportet concupiscibilem esse bene
2895 dispositam ad sequendum imperium rationis. Et ideo non solum 2382 dispositam ad sequendum imperium rationis. Et ideo non solum
2896 oportet esse habitum virtutis in voluntate imperante, sed etiam in 2383 oportet esse habitum virtutis in voluntate imperante, sed etiam in
2897 intellectu assentiente.</p> 2384 intellectu assentiente.</p><p title="II-II q. 4 a. 2 ad 3"><a name="38958"><span class="ref">[38958] IIª-IIae q. 4 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
2898 <p title="II-II q. 4 a. 2 ad 3"><a name="38958"><span class=
2899 "ref">[38958] II&ordf;-IIae q. 4 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
2900 dicendum quod fides est in intellectu speculativo sicut in 2385 dicendum quod fides est in intellectu speculativo sicut in
2901 subiecto, ut manifeste patet ex fidei obiecto. Sed quia veritas 2386 subiecto, ut manifeste patet ex fidei obiecto. Sed quia veritas
2902 prima, quae est fidei obiectum, est finis omnium desideriorum et 2387 prima, quae est fidei obiectum, est finis omnium desideriorum et
2903 actionum nostrarum, ut patet per Augustinum, in I de Trin.; inde 2388 actionum nostrarum, ut patet per Augustinum, in I de Trin.; inde
2904 est quod per dilectionem operatur. Sicut etiam intellectus 2389 est quod per dilectionem operatur. Sicut etiam intellectus
2905 speculativus extensione fit practicus, ut dicitur in III de 2390 speculativus extensione fit practicus, ut dicitur in III de
2906 anima.</p> 2391 anima.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 4 a. 3 arg. 1"><a name="38959"><span class="ref">[38959] IIª-IIae q. 4 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
2907 <br />
2908 <div class="E">Articulus 3</div>
2909 <p title="II-II q. 4 a. 3 arg. 1"><a name="38959"><span class=
2910 "ref">[38959] II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
2911 sic proceditur. Videtur quod caritas non sit forma fidei. 2392 sic proceditur. Videtur quod caritas non sit forma fidei.
2912 Unumquodque enim sortitur speciem per suam formam. Eorum ergo quae 2393 Unumquodque enim sortitur speciem per suam formam. Eorum ergo quae
2913 ex opposito dividuntur sicut diversae species unius generis, unum 2394 ex opposito dividuntur sicut diversae species unius generis, unum
2914 non potest esse forma alterius. Sed fides et caritas dividuntur ex 2395 non potest esse forma alterius. Sed fides et caritas dividuntur ex
2915 opposito, I ad Cor. XIII, sicut diversae species virtutis. Ergo 2396 opposito, I ad Cor. XIII, sicut diversae species virtutis. Ergo
2916 caritas non potest esse forma fidei.</p> 2397 caritas non potest esse forma fidei.</p><p title="II-II q. 4 a. 3 arg. 2"><a name="38960"><span class="ref">[38960] IIª-IIae q. 4 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
2917 <p title="II-II q. 4 a. 3 arg. 2"><a name="38960"><span class=
2918 "ref">[38960] II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
2919 forma et id cuius est forma sunt in eodem, quia ex eis fit unum 2398 forma et id cuius est forma sunt in eodem, quia ex eis fit unum
2920 simpliciter. Sed fides est in intellectu, caritas autem in 2399 simpliciter. Sed fides est in intellectu, caritas autem in
2921 voluntate. Ergo caritas non est forma fidei.</p> 2400 voluntate. Ergo caritas non est forma fidei.</p><p title="II-II q. 4 a. 3 arg. 3"><a name="38961"><span class="ref">[38961] IIª-IIae q. 4 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
2922 <p title="II-II q. 4 a. 3 arg. 3"><a name="38961"><span class=
2923 "ref">[38961] II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
2924 forma est principium rei. Sed principium credendi ex parte 2401 forma est principium rei. Sed principium credendi ex parte
2925 voluntatis magis videtur esse obedientia quam caritas, secundum 2402 voluntatis magis videtur esse obedientia quam caritas, secundum
2926 illud ad Rom. I, <i>ad obediendum fidei in omnibus gentibus</i>. 2403 illud ad Rom. I, <i>ad obediendum fidei in omnibus gentibus</i>.
2927 Ergo obedientia magis est forma fidei quam caritas.</p> 2404 Ergo obedientia magis est forma fidei quam caritas.</p><p title="II-II q. 4 a. 3 s. c."><a name="38962"><span class="ref">[38962] IIª-IIae q. 4 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
2928 <p title="II-II q. 4 a. 3 s. c."><a name="38962"><span class=
2929 "ref">[38962] II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
2930 est quod unumquodque operatur per suam formam. Fides autem per 2405 est quod unumquodque operatur per suam formam. Fides autem per
2931 dilectionem operatur. Ergo dilectio caritatis est forma fidei.</p> 2406 dilectionem operatur. Ergo dilectio caritatis est forma fidei.</p><p title="II-II q. 4 a. 3 co."><a name="38963"><span class="ref">[38963] IIª-IIae q. 4 a. 3 co.</span></a> Respondeo
2932 <p title="II-II q. 4 a. 3 co."><a name="38963"><span class=
2933 "ref">[38963] II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 co.</span></a> Respondeo
2934 dicendum quod, sicut ex superioribus patet, actus voluntarii 2407 dicendum quod, sicut ex superioribus patet, actus voluntarii
2935 speciem recipiunt a fine, qui est voluntatis obiectum. Id autem a 2408 speciem recipiunt a fine, qui est voluntatis obiectum. Id autem a
2936 quo aliquid speciem sortitur se habet ad modum formae in rebus 2409 quo aliquid speciem sortitur se habet ad modum formae in rebus
2937 naturalibus. Et ideo cuiuslibet actus voluntarii forma quodammodo 2410 naturalibus. Et ideo cuiuslibet actus voluntarii forma quodammodo
2938 est finis ad quem ordinatur, tum quia ex ipso recipit speciem; tum 2411 est finis ad quem ordinatur, tum quia ex ipso recipit speciem; tum
2939 etiam quia modus actionis oportet quod respondeat proportionaliter 2412 etiam quia modus actionis oportet quod respondeat proportionaliter
2940 fini. Manifestum est autem ex praedictis quod actus fidei ordinatur 2413 fini. Manifestum est autem ex praedictis quod actus fidei ordinatur
2941 ad obiectum voluntatis, quod est bonum, sicut ad finem. Hoc autem 2414 ad obiectum voluntatis, quod est bonum, sicut ad finem. Hoc autem
2942 bonum quod est finis fidei, scilicet bonum divinum, est proprium 2415 bonum quod est finis fidei, scilicet bonum divinum, est proprium
2943 obiectum caritatis. Et ideo caritas dicitur forma fidei, inquantum 2416 obiectum caritatis. Et ideo caritas dicitur forma fidei, inquantum
2944 per caritatem actus fidei perficitur et formatur.</p> 2417 per caritatem actus fidei perficitur et formatur.</p><p title="II-II q. 4 a. 3 ad 1"><a name="38964"><span class="ref">[38964] IIª-IIae q. 4 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
2945 <p title="II-II q. 4 a. 3 ad 1"><a name="38964"><span class=
2946 "ref">[38964] II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
2947 ergo dicendum quod caritas dicitur esse forma fidei inquantum 2418 ergo dicendum quod caritas dicitur esse forma fidei inquantum
2948 informat actum ipsius. Nihil autem prohibet unum actum a diversis 2419 informat actum ipsius. Nihil autem prohibet unum actum a diversis
2949 habitibus informari, et secundum hoc ad diversas species reduci 2420 habitibus informari, et secundum hoc ad diversas species reduci
2950 ordine quodam, ut supra dictum est, cum de actibus humanis in 2421 ordine quodam, ut supra dictum est, cum de actibus humanis in
2951 communi ageretur.</p> 2422 communi ageretur.</p><p title="II-II q. 4 a. 3 ad 2"><a name="38965"><span class="ref">[38965] IIª-IIae q. 4 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
2952 <p title="II-II q. 4 a. 3 ad 2"><a name="38965"><span class=
2953 "ref">[38965] II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
2954 dicendum quod obiectio illa procedit de forma intrinseca. Sic autem 2423 dicendum quod obiectio illa procedit de forma intrinseca. Sic autem
2955 caritas non est forma fidei, sed prout informat actum eius, ut 2424 caritas non est forma fidei, sed prout informat actum eius, ut
2956 supra dictum est.</p> 2425 supra dictum est.</p><p title="II-II q. 4 a. 3 ad 3"><a name="38966"><span class="ref">[38966] IIª-IIae q. 4 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
2957 <p title="II-II q. 4 a. 3 ad 3"><a name="38966"><span class=
2958 "ref">[38966] II&ordf;-IIae q. 4 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
2959 dicendum quod etiam ipsa obedientia, et similiter spes et 2426 dicendum quod etiam ipsa obedientia, et similiter spes et
2960 quaecumque alia virtus posset praecedere actum fidei, formatur a 2427 quaecumque alia virtus posset praecedere actum fidei, formatur a
2961 caritate, sicut infra patebit. Et ideo ipsa caritas ponitur forma 2428 caritate, sicut infra patebit. Et ideo ipsa caritas ponitur forma
2962 fidei.</p> 2429 fidei.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 4 a. 4 arg. 1"><a name="38967"><span class="ref">[38967] IIª-IIae q. 4 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
2963 <br />
2964 <div class="E">Articulus 4</div>
2965 <p title="II-II q. 4 a. 4 arg. 1"><a name="38967"><span class=
2966 "ref">[38967] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
2967 sic proceditur. Videtur quod fides informis non fiat formata, nec e 2430 sic proceditur. Videtur quod fides informis non fiat formata, nec e
2968 converso. Quia ut dicitur I ad Cor. XIII, <i>cum venerit quod 2431 converso. Quia ut dicitur I ad Cor. XIII, <i>cum venerit quod
2969 perfectum est, evacuabitur quod ex parte est</i>. Sed fides 2432 perfectum est, evacuabitur quod ex parte est</i>. Sed fides
2970 informis est imperfecta respectu formatae. Ergo, adveniente fide 2433 informis est imperfecta respectu formatae. Ergo, adveniente fide
2971 formata, fides informis excluditur, ut non sit unus habitus 2434 formata, fides informis excluditur, ut non sit unus habitus
2972 numero.</p> 2435 numero.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 arg. 2"><a name="38968"><span class="ref">[38968] IIª-IIae q. 4 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
2973 <p title="II-II q. 4 a. 4 arg. 2"><a name="38968"><span class=
2974 "ref">[38968] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
2975 illud quod est mortuum non fit vivum. Sed fides informis est 2436 illud quod est mortuum non fit vivum. Sed fides informis est
2976 mortua, secundum illud Iac. II, <i>fides sine operibus mortua 2437 mortua, secundum illud Iac. II, <i>fides sine operibus mortua
2977 est</i>. Ergo fides informis non potest fieri formata.</p> 2438 est</i>. Ergo fides informis non potest fieri formata.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 arg. 3"><a name="38969"><span class="ref">[38969] IIª-IIae q. 4 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
2978 <p title="II-II q. 4 a. 4 arg. 3"><a name="38969"><span class=
2979 "ref">[38969] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
2980 gratia Dei adveniens non habet minorem effectum in homine fideli 2439 gratia Dei adveniens non habet minorem effectum in homine fideli
2981 quam in infideli. Sed adveniens homini infideli causat in eo 2440 quam in infideli. Sed adveniens homini infideli causat in eo
2982 habitum fidei. Ergo etiam adveniens fideli qui habebat prius 2441 habitum fidei. Ergo etiam adveniens fideli qui habebat prius
2983 habitum fidei informis causat in eo alium habitum fidei.</p> 2442 habitum fidei informis causat in eo alium habitum fidei.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 arg. 4"><a name="38970"><span class="ref">[38970] IIª-IIae q. 4 a. 4 arg. 4</span></a> Praeterea,
2984 <p title="II-II q. 4 a. 4 arg. 4"><a name="38970"><span class=
2985 "ref">[38970] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 arg. 4</span></a> Praeterea,
2986 sicut Boetius dicit, accidentia alterari non possunt. Sed fides est 2443 sicut Boetius dicit, accidentia alterari non possunt. Sed fides est
2987 quoddam accidens. Ergo non potest eadem fides quandoque esse 2444 quoddam accidens. Ergo non potest eadem fides quandoque esse
2988 formata et quandoque informis.</p> 2445 formata et quandoque informis.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 s. c."><a name="38971"><span class="ref">[38971] IIª-IIae q. 4 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
2989 <p title="II-II q. 4 a. 4 s. c."><a name="38971"><span class=
2990 "ref">[38971] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
2991 est quod Iac. II, super illud, <i>fides sine operibus mortua 2446 est quod Iac. II, super illud, <i>fides sine operibus mortua
2992 est</i>, dicit Glossa, quibus reviviscit. Ergo fides quae erat 2447 est</i>, dicit Glossa, quibus reviviscit. Ergo fides quae erat
2993 prius mortua et informis fit formata et vivens.</p> 2448 prius mortua et informis fit formata et vivens.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 co."><a name="38972"><span class="ref">[38972] IIª-IIae q. 4 a. 4 co.</span></a> Respondeo
2994 <p title="II-II q. 4 a. 4 co."><a name="38972"><span class=
2995 "ref">[38972] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 co.</span></a> Respondeo
2996 dicendum quod circa hoc fuerunt diversae opiniones. Quidam enim 2449 dicendum quod circa hoc fuerunt diversae opiniones. Quidam enim
2997 dixerunt quod alius est habitus fidei formatae et informis, sed, 2450 dixerunt quod alius est habitus fidei formatae et informis, sed,
2998 adveniente fide formata, tollitur fides informis. Et similiter, 2451 adveniente fide formata, tollitur fides informis. Et similiter,
2999 homine post fidem formatam peccante mortaliter, succedit alius 2452 homine post fidem formatam peccante mortaliter, succedit alius
3000 habitus fidei informis a Deo infusus. Sed hoc non videtur esse 2453 habitus fidei informis a Deo infusus. Sed hoc non videtur esse
3012 ad intellectum, quod autem pertinet ad voluntatem non per se 2465 ad intellectum, quod autem pertinet ad voluntatem non per se
3013 pertinet ad fidem, ita quod per hoc diversificari possit habitus 2466 pertinet ad fidem, ita quod per hoc diversificari possit habitus
3014 fidei. Distinctio autem fidei formatae et informis est secundum id 2467 fidei. Distinctio autem fidei formatae et informis est secundum id
3015 quod pertinet ad voluntatem, idest secundum caritatem, non autem 2468 quod pertinet ad voluntatem, idest secundum caritatem, non autem
3016 secundum illud quod pertinet ad intellectum. Unde fides formata et 2469 secundum illud quod pertinet ad intellectum. Unde fides formata et
3017 informis non sunt diversi habitus.</p> 2470 informis non sunt diversi habitus.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 ad 1"><a name="38973"><span class="ref">[38973] IIª-IIae q. 4 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
3018 <p title="II-II q. 4 a. 4 ad 1"><a name="38973"><span class=
3019 "ref">[38973] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
3020 ergo dicendum quod verbum apostoli est intelligendum quando 2471 ergo dicendum quod verbum apostoli est intelligendum quando
3021 imperfectio est de ratione imperfecti. Tunc enim oportet quod, 2472 imperfectio est de ratione imperfecti. Tunc enim oportet quod,
3022 adveniente perfecto, imperfectum excludatur, sicut, adveniente 2473 adveniente perfecto, imperfectum excludatur, sicut, adveniente
3023 aperta visione, excluditur fides, de cuius ratione est ut sit non 2474 aperta visione, excluditur fides, de cuius ratione est ut sit non
3024 apparentium. Sed quando imperfectio non est de ratione rei 2475 apparentium. Sed quando imperfectio non est de ratione rei
3025 imperfectae, tunc illud numero idem quod erat imperfectum fit 2476 imperfectae, tunc illud numero idem quod erat imperfectum fit
3026 perfectum, sicut pueritia non est de ratione hominis, et ideo idem 2477 perfectum, sicut pueritia non est de ratione hominis, et ideo idem
3027 numero qui erat puer fit vir. Informitas autem fidei non est de 2478 numero qui erat puer fit vir. Informitas autem fidei non est de
3028 ratione fidei, sed per accidens se habet ad ipsam, ut dictum est. 2479 ratione fidei, sed per accidens se habet ad ipsam, ut dictum est.
3029 Unde ipsamet fides informis fit formata.</p> 2480 Unde ipsamet fides informis fit formata.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 ad 2"><a name="38974"><span class="ref">[38974] IIª-IIae q. 4 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
3030 <p title="II-II q. 4 a. 4 ad 2"><a name="38974"><span class=
3031 "ref">[38974] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
3032 dicendum quod illud quod facit vitam animalis est de ratione 2481 dicendum quod illud quod facit vitam animalis est de ratione
3033 ipsius, quia est forma essentialis eius, scilicet anima. Et ideo 2482 ipsius, quia est forma essentialis eius, scilicet anima. Et ideo
3034 mortuum vivum fieri non potest, sed aliud specie est quod est 2483 mortuum vivum fieri non potest, sed aliud specie est quod est
3035 mortuum et quod est vivum. Sed id quod facit fidem esse formatam 2484 mortuum et quod est vivum. Sed id quod facit fidem esse formatam
3036 vel vivam non est de essentia fidei. Et ideo non est simile.</p> 2485 vel vivam non est de essentia fidei. Et ideo non est simile.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 ad 3"><a name="38975"><span class="ref">[38975] IIª-IIae q. 4 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
3037 <p title="II-II q. 4 a. 4 ad 3"><a name="38975"><span class=
3038 "ref">[38975] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
3039 dicendum quod gratia facit fidem non solum quando fides de novo 2486 dicendum quod gratia facit fidem non solum quando fides de novo
3040 incipit esse in homine, sed etiam quandiu fides durat, dictum est 2487 incipit esse in homine, sed etiam quandiu fides durat, dictum est
3041 enim supra quod Deus semper operatur iustificationem hominis, sicut 2488 enim supra quod Deus semper operatur iustificationem hominis, sicut
3042 sol semper operatur illuminationem aeris. Unde gratia non minus 2489 sol semper operatur illuminationem aeris. Unde gratia non minus
3043 facit adveniens fideli quam adveniens infideli, quia in utroque 2490 facit adveniens fideli quam adveniens infideli, quia in utroque
3044 operatur fidem, in uno quidem confirmando eam et perficiendo, in 2491 operatur fidem, in uno quidem confirmando eam et perficiendo, in
3045 alio de novo creando. Vel potest dici quod hoc est per accidens, 2492 alio de novo creando. Vel potest dici quod hoc est per accidens,
3046 scilicet propter dispositionem subiecti, quod gratia non causat 2493 scilicet propter dispositionem subiecti, quod gratia non causat
3047 fidem in eo qui habet. Sicut e contrario secundum peccatum mortale 2494 fidem in eo qui habet. Sicut e contrario secundum peccatum mortale
3048 non tollit gratiam ab eo qui eam amisit per peccatum mortale 2495 non tollit gratiam ab eo qui eam amisit per peccatum mortale
3049 praecedens.</p> 2496 praecedens.</p><p title="II-II q. 4 a. 4 ad 4"><a name="38976"><span class="ref">[38976] IIª-IIae q. 4 a. 4 ad 4</span></a> Ad quartum
3050 <p title="II-II q. 4 a. 4 ad 4"><a name="38976"><span class=
3051 "ref">[38976] II&ordf;-IIae q. 4 a. 4 ad 4</span></a> Ad quartum
3052 dicendum quod per hoc quod fides formata fit informis non mutatur 2497 dicendum quod per hoc quod fides formata fit informis non mutatur
3053 ipsa fides, sed mutatur subiectum fidei, quod est anima, quod 2498 ipsa fides, sed mutatur subiectum fidei, quod est anima, quod
3054 quandoque quidem habet fidem sine caritate, quandoque autem cum 2499 quandoque quidem habet fidem sine caritate, quandoque autem cum
3055 caritate.</p> 2500 caritate.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 5</h3><p title="II-II q. 4 a. 5 arg. 1"><a name="38977"><span class="ref">[38977] IIª-IIae q. 4 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
3056 <br />
3057 <div class="E">Articulus 5</div>
3058 <p title="II-II q. 4 a. 5 arg. 1"><a name="38977"><span class=
3059 "ref">[38977] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
3060 sic proceditur. Videtur quod fides non sit virtus. Virtus enim 2501 sic proceditur. Videtur quod fides non sit virtus. Virtus enim
3061 ordinatur ad bonum, nam virtus est quae bonum facit habentem, ut 2502 ordinatur ad bonum, nam virtus est quae bonum facit habentem, ut
3062 dicit philosophus, in II Ethic. Sed fides ordinatur ad verum. Ergo 2503 dicit philosophus, in II Ethic. Sed fides ordinatur ad verum. Ergo
3063 fides non est virtus.</p> 2504 fides non est virtus.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 arg. 2"><a name="38978"><span class="ref">[38978] IIª-IIae q. 4 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
3064 <p title="II-II q. 4 a. 5 arg. 2"><a name="38978"><span class=
3065 "ref">[38978] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
3066 perfectior est virtus infusa quam acquisita. Sed fides, propter sui 2505 perfectior est virtus infusa quam acquisita. Sed fides, propter sui
3067 imperfectionem, non ponitur inter virtutes intellectuales 2506 imperfectionem, non ponitur inter virtutes intellectuales
3068 acquisitas, ut patet per philosophum, in VI Ethic. Ergo multo minus 2507 acquisitas, ut patet per philosophum, in VI Ethic. Ergo multo minus
3069 potest poni virtus infusa.</p> 2508 potest poni virtus infusa.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 arg. 3"><a name="38979"><span class="ref">[38979] IIª-IIae q. 4 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
3070 <p title="II-II q. 4 a. 5 arg. 3"><a name="38979"><span class=
3071 "ref">[38979] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
3072 fides formata et informis sunt eiusdem speciei, ut dictum est. Sed 2509 fides formata et informis sunt eiusdem speciei, ut dictum est. Sed
3073 fides informis non est virtus, quia non habet connexionem cum aliis 2510 fides informis non est virtus, quia non habet connexionem cum aliis
3074 virtutibus. Ergo nec fides formata est virtus.</p> 2511 virtutibus. Ergo nec fides formata est virtus.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 arg. 4"><a name="38980"><span class="ref">[38980] IIª-IIae q. 4 a. 5 arg. 4</span></a> Praeterea,
3075 <p title="II-II q. 4 a. 5 arg. 4"><a name="38980"><span class=
3076 "ref">[38980] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 arg. 4</span></a> Praeterea,
3077 gratiae gratis datae et fructus distinguuntur a virtutibus. Sed 2512 gratiae gratis datae et fructus distinguuntur a virtutibus. Sed
3078 fides enumeratur inter gratias gratis datas, I ad Cor. XII, et 2513 fides enumeratur inter gratias gratis datas, I ad Cor. XII, et
3079 similiter inter fructus, ad Gal. V. Ergo fides non est virtus.</p> 2514 similiter inter fructus, ad Gal. V. Ergo fides non est virtus.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 s. c."><a name="38981"><span class="ref">[38981] IIª-IIae q. 4 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
3080 <p title="II-II q. 4 a. 5 s. c."><a name="38981"><span class=
3081 "ref">[38981] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
3082 est quod homo per virtutes iustificatur, nam iustitia est tota 2515 est quod homo per virtutes iustificatur, nam iustitia est tota
3083 virtus, ut dicitur in V Ethic. Sed per fidem homo iustificatur, 2516 virtus, ut dicitur in V Ethic. Sed per fidem homo iustificatur,
3084 secundum illud ad Rom. V, <i>iustificati ergo ex fide pacem 2517 secundum illud ad Rom. V, <i>iustificati ergo ex fide pacem
3085 habemus</i> et cetera. Ergo fides est virtus.</p> 2518 habemus</i> et cetera. Ergo fides est virtus.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 co."><a name="38982"><span class="ref">[38982] IIª-IIae q. 4 a. 5 co.</span></a> Respondeo
3086 <p title="II-II q. 4 a. 5 co."><a name="38982"><span class=
3087 "ref">[38982] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 co.</span></a> Respondeo
3088 dicendum quod, sicut ex supradictis patet, virtus humana est per 2519 dicendum quod, sicut ex supradictis patet, virtus humana est per
3089 quam actus humanus redditur bonus. Unde quicumque habitus est 2520 quam actus humanus redditur bonus. Unde quicumque habitus est
3090 semper principium boni actus, potest dici virtus humana. Talis 2521 semper principium boni actus, potest dici virtus humana. Talis
3091 autem habitus est fides formata. Cum enim credere sit actus 2522 autem habitus est fides formata. Cum enim credere sit actus
3092 intellectus assentientis vero ex imperio voluntatis, ad hoc quod 2523 intellectus assentientis vero ex imperio voluntatis, ad hoc quod
3103 intellectus, non tamen habet perfectionem debitam ex parte 2534 intellectus, non tamen habet perfectionem debitam ex parte
3104 voluntatis. Sicut etiam si temperantia esset in concupiscibili et 2535 voluntatis. Sicut etiam si temperantia esset in concupiscibili et
3105 prudentia non esset in rationali, temperantia non esset virtus, ut 2536 prudentia non esset in rationali, temperantia non esset virtus, ut
3106 supra dictum est, quia ad actum temperantiae requiritur et actus 2537 supra dictum est, quia ad actum temperantiae requiritur et actus
3107 rationis et actus concupiscibilis, sicut ad actum fidei requiritur 2538 rationis et actus concupiscibilis, sicut ad actum fidei requiritur
3108 actus voluntatis et actus intellectus.</p> 2539 actus voluntatis et actus intellectus.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 ad 1"><a name="38983"><span class="ref">[38983] IIª-IIae q. 4 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
3109 <p title="II-II q. 4 a. 5 ad 1"><a name="38983"><span class=
3110 "ref">[38983] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
3111 ergo dicendum quod ipsum verum est bonum intellectus, cum sit eius 2540 ergo dicendum quod ipsum verum est bonum intellectus, cum sit eius
3112 perfectio. Et ideo inquantum per fidem intellectus determinatur ad 2541 perfectio. Et ideo inquantum per fidem intellectus determinatur ad
3113 verum, fides habet ordinem in bonum quoddam. Sed ulterius, 2542 verum, fides habet ordinem in bonum quoddam. Sed ulterius,
3114 inquantum fides formatur per caritatem, habet etiam ordinem ad 2543 inquantum fides formatur per caritatem, habet etiam ordinem ad
3115 bonum secundum quod est voluntatis obiectum.</p> 2544 bonum secundum quod est voluntatis obiectum.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 ad 2"><a name="38984"><span class="ref">[38984] IIª-IIae q. 4 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
3116 <p title="II-II q. 4 a. 5 ad 2"><a name="38984"><span class=
3117 "ref">[38984] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
3118 dicendum quod fides de qua philosophus loquitur innititur rationi 2545 dicendum quod fides de qua philosophus loquitur innititur rationi
3119 humanae non ex necessitate concludenti, cui potest subesse falsum. 2546 humanae non ex necessitate concludenti, cui potest subesse falsum.
3120 Et ideo talis fides non est virtus. Sed fides de qua loquimur 2547 Et ideo talis fides non est virtus. Sed fides de qua loquimur
3121 innititur veritati divinae quae est infallibilis, et ita non potest 2548 innititur veritati divinae quae est infallibilis, et ita non potest
3122 ei subesse falsum. Et ideo talis fides potest esse virtus.</p> 2549 ei subesse falsum. Et ideo talis fides potest esse virtus.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 ad 3"><a name="38985"><span class="ref">[38985] IIª-IIae q. 4 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
3123 <p title="II-II q. 4 a. 5 ad 3"><a name="38985"><span class=
3124 "ref">[38985] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
3125 dicendum quod fides formata et informis non differunt specie sicut 2550 dicendum quod fides formata et informis non differunt specie sicut
3126 in diversis speciebus existentes, differunt autem sicut perfectum 2551 in diversis speciebus existentes, differunt autem sicut perfectum
3127 et imperfectum in eadem specie. Unde fides informis, cum sit 2552 et imperfectum in eadem specie. Unde fides informis, cum sit
3128 imperfecta, non pertingit ad perfectam rationem virtutis, nam 2553 imperfecta, non pertingit ad perfectam rationem virtutis, nam
3129 virtus est perfectio quaedam, ut dicitur in VII Physic.</p> 2554 virtus est perfectio quaedam, ut dicitur in VII Physic.</p><p title="II-II q. 4 a. 5 ad 4"><a name="38986"><span class="ref">[38986] IIª-IIae q. 4 a. 5 ad 4</span></a> Ad quartum
3130 <p title="II-II q. 4 a. 5 ad 4"><a name="38986"><span class=
3131 "ref">[38986] II&ordf;-IIae q. 4 a. 5 ad 4</span></a> Ad quartum
3132 dicendum quod quidam ponunt quod fides quae connumeratur inter 2555 dicendum quod quidam ponunt quod fides quae connumeratur inter
3133 gratias gratis datas est fides informis. Sed hoc non convenienter 2556 gratias gratis datas est fides informis. Sed hoc non convenienter
3134 dicitur. Quia gratiae gratis datae, quae ibi enumerantur, non sunt 2557 dicitur. Quia gratiae gratis datae, quae ibi enumerantur, non sunt
3135 communes omnibus membris Ecclesiae, unde apostolus ibi dicit, 2558 communes omnibus membris Ecclesiae, unde apostolus ibi dicit,
3136 divisiones gratiarum sunt; et iterum, alii datur hoc, alii datur 2559 divisiones gratiarum sunt; et iterum, alii datur hoc, alii datur
3139 gratuitum. Unde dicendum est quod fides ibi sumitur pro aliqua 2562 gratuitum. Unde dicendum est quod fides ibi sumitur pro aliqua
3140 fidei excellentia, sicut pro constantia fidei, ut dicit Glossa, vel 2563 fidei excellentia, sicut pro constantia fidei, ut dicit Glossa, vel
3141 pro sermone fidei. Fides autem ponitur fructus secundum quod habet 2564 pro sermone fidei. Fides autem ponitur fructus secundum quod habet
3142 aliquam delectationem in suo actu, ratione certitudinis. Unde ad 2565 aliquam delectationem in suo actu, ratione certitudinis. Unde ad
3143 Gal. V, ubi enumerantur fructus, exponitur fides de invisibilibus 2566 Gal. V, ubi enumerantur fructus, exponitur fides de invisibilibus
3144 certitudo.</p> 2567 certitudo.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 6</h3><p title="II-II q. 4 a. 6 arg. 1"><a name="38987"><span class="ref">[38987] IIª-IIae q. 4 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
3145 <br />
3146 <div class="E">Articulus 6</div>
3147 <p title="II-II q. 4 a. 6 arg. 1"><a name="38987"><span class=
3148 "ref">[38987] II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
3149 sic proceditur. Videtur quod non sit una fides. <i>Sicut enim fides 2568 sic proceditur. Videtur quod non sit una fides. <i>Sicut enim fides
3150 est donum Dei</i>, ut dicitur ad Ephes. II, ita etiam sapientia et 2569 est donum Dei</i>, ut dicitur ad Ephes. II, ita etiam sapientia et
3151 scientia inter dona Dei computantur, ut patet Isaiae XI. Sed 2570 scientia inter dona Dei computantur, ut patet Isaiae XI. Sed
3152 sapientia et scientia differunt per hoc quod sapientia est de 2571 sapientia et scientia differunt per hoc quod sapientia est de
3153 aeternis, scientia vero de temporalibus, ut patet per Augustinum, 2572 aeternis, scientia vero de temporalibus, ut patet per Augustinum,
3154 XII de Trin. Cum igitur fides sit et de aeternis et de quibusdam 2573 XII de Trin. Cum igitur fides sit et de aeternis et de quibusdam
3155 temporalibus, videtur quod non sit una fides, sed distinguatur in 2574 temporalibus, videtur quod non sit una fides, sed distinguatur in
3156 partes.</p> 2575 partes.</p><p title="II-II q. 4 a. 6 arg. 2"><a name="38988"><span class="ref">[38988] IIª-IIae q. 4 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
3157 <p title="II-II q. 4 a. 6 arg. 2"><a name="38988"><span class=
3158 "ref">[38988] II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
3159 confessio est actus fidei, ut supra dictum est. Sed non est una et 2576 confessio est actus fidei, ut supra dictum est. Sed non est una et
3160 eadem confessio fidei apud omnes, nam quod nos confitemur factum 2577 eadem confessio fidei apud omnes, nam quod nos confitemur factum
3161 antiqui patres confitebantur futurum, ut patet Isaiae VII, <i>ecce 2578 antiqui patres confitebantur futurum, ut patet Isaiae VII, <i>ecce
3162 virgo concipiet</i>. Ergo non est una fides.</p> 2579 virgo concipiet</i>. Ergo non est una fides.</p><p title="II-II q. 4 a. 6 arg. 3"><a name="38989"><span class="ref">[38989] IIª-IIae q. 4 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
3163 <p title="II-II q. 4 a. 6 arg. 3"><a name="38989"><span class=
3164 "ref">[38989] II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
3165 fides est communis omnibus fidelibus Christi. Sed unum accidens non 2580 fides est communis omnibus fidelibus Christi. Sed unum accidens non
3166 potest esse in diversis subiectis. Ergo non potest esse una fides 2581 potest esse in diversis subiectis. Ergo non potest esse una fides
3167 omnium.</p> 2582 omnium.</p><p title="II-II q. 4 a. 6 s. c."><a name="38990"><span class="ref">[38990] IIª-IIae q. 4 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
3168 <p title="II-II q. 4 a. 6 s. c."><a name="38990"><span class=
3169 "ref">[38990] II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
3170 est quod apostolus dicit, ad Ephes. IV, <i>unus dominus, una 2583 est quod apostolus dicit, ad Ephes. IV, <i>unus dominus, una
3171 fides</i>.</p> 2584 fides</i>.</p><p title="II-II q. 4 a. 6 co."><a name="38991"><span class="ref">[38991] IIª-IIae q. 4 a. 6 co.</span></a> Respondeo
3172 <p title="II-II q. 4 a. 6 co."><a name="38991"><span class=
3173 "ref">[38991] II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 co.</span></a> Respondeo
3174 dicendum quod fides, si sumatur pro habitu, dupliciter potest 2585 dicendum quod fides, si sumatur pro habitu, dupliciter potest
3175 considerari. Uno modo, ex parte obiecti. Et sic est una fides, 2586 considerari. Uno modo, ex parte obiecti. Et sic est una fides,
3176 obiectum enim formale fidei est veritas prima, cui inhaerendo 2587 obiectum enim formale fidei est veritas prima, cui inhaerendo
3177 credimus quaecumque sub fide continentur. Alio modo, ex parte 2588 credimus quaecumque sub fide continentur. Alio modo, ex parte
3178 subiecti. Et sic fides diversificatur secundum quod est diversorum. 2589 subiecti. Et sic fides diversificatur secundum quod est diversorum.
3180 ex formali ratione obiecti habet speciem, sed ex subiecto 2591 ex formali ratione obiecti habet speciem, sed ex subiecto
3181 individuatur. Et ideo, si fides sumatur pro habitu quo credimus, 2592 individuatur. Et ideo, si fides sumatur pro habitu quo credimus,
3182 sic fides est una specie, et differens numero in diversis. Si vero 2593 sic fides est una specie, et differens numero in diversis. Si vero
3183 sumatur pro eo quod creditur, sic etiam est una fides. Quia idem 2594 sumatur pro eo quod creditur, sic etiam est una fides. Quia idem
3184 est quod ab omnibus creditur, et si sint diversa credibilia quae 2595 est quod ab omnibus creditur, et si sint diversa credibilia quae
3185 communiter omnes credunt, tamen omnia reducuntur ad unum.</p> 2596 communiter omnes credunt, tamen omnia reducuntur ad unum.</p><p title="II-II q. 4 a. 6 ad 1"><a name="38992"><span class="ref">[38992] IIª-IIae q. 4 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum
3186 <p title="II-II q. 4 a. 6 ad 1"><a name="38992"><span class=
3187 "ref">[38992] II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum
3188 ergo dicendum quod temporalia quae in fide proponuntur non 2597 ergo dicendum quod temporalia quae in fide proponuntur non
3189 pertinent ad obiectum fidei nisi in ordine ad aliquod aeternum, 2598 pertinent ad obiectum fidei nisi in ordine ad aliquod aeternum,
3190 quod est veritas prima, sicut supra dictum est. Et ideo fides una 2599 quod est veritas prima, sicut supra dictum est. Et ideo fides una
3191 est de temporalibus et aeternis. Secus autem est de sapientia et 2600 est de temporalibus et aeternis. Secus autem est de sapientia et
3192 scientia, quae considerant temporalia et aeterna secundum proprias 2601 scientia, quae considerant temporalia et aeterna secundum proprias
3193 rationes utrorumque.</p> 2602 rationes utrorumque.</p><p title="II-II q. 4 a. 6 ad 2"><a name="38993"><span class="ref">[38993] IIª-IIae q. 4 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum
3194 <p title="II-II q. 4 a. 6 ad 2"><a name="38993"><span class=
3195 "ref">[38993] II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum
3196 dicendum quod illa differentia praeteriti et futuri non contingit 2603 dicendum quod illa differentia praeteriti et futuri non contingit
3197 ex aliqua diversitate rei creditae, sed ex diversa habitudine 2604 ex aliqua diversitate rei creditae, sed ex diversa habitudine
3198 credentium ad unam rem creditam, ut etiam supra habitum est.</p> 2605 credentium ad unam rem creditam, ut etiam supra habitum est.</p><p title="II-II q. 4 a. 6 ad 3"><a name="38994"><span class="ref">[38994] IIª-IIae q. 4 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium
3199 <p title="II-II q. 4 a. 6 ad 3"><a name="38994"><span class=
3200 "ref">[38994] II&ordf;-IIae q. 4 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium
3201 dicendum quod illa ratio procedit ex diversitate fidei secundum 2606 dicendum quod illa ratio procedit ex diversitate fidei secundum
3202 numerum.</p> 2607 numerum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 7</h3><p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 1"><a name="38995"><span class="ref">[38995] IIª-IIae q. 4 a. 7 arg. 1</span></a> Ad septimum
3203 <br />
3204 <div class="E">Articulus 7</div>
3205 <p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 1"><a name="38995"><span class=
3206 "ref">[38995] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 1</span></a> Ad septimum
3207 sic proceditur. Videtur quod fides non sit prima inter virtutes. 2608 sic proceditur. Videtur quod fides non sit prima inter virtutes.
3208 Dicitur enim Luc. XII, in Glossa super illud, dico vobis amicis 2609 Dicitur enim Luc. XII, in Glossa super illud, dico vobis amicis
3209 meis, quod fortitudo est fidei fundamentum. Sed fundamentum est 2610 meis, quod fortitudo est fidei fundamentum. Sed fundamentum est
3210 prius eo cuius est fundamentum. Ergo fides non est prima 2611 prius eo cuius est fundamentum. Ergo fides non est prima
3211 virtus.</p> 2612 virtus.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 2"><a name="38996"><span class="ref">[38996] IIª-IIae q. 4 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
3212 <p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 2"><a name="38996"><span class=
3213 "ref">[38996] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
3214 quaedam Glossa dicit, super illum Psalmum, noli aemulari, quod spes 2613 quaedam Glossa dicit, super illum Psalmum, noli aemulari, quod spes
3215 introducit ad fidem. Spes autem est virtus quaedam, ut infra 2614 introducit ad fidem. Spes autem est virtus quaedam, ut infra
3216 dicetur. Ergo fides non est prima virtutum.</p> 2615 dicetur. Ergo fides non est prima virtutum.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 3"><a name="38997"><span class="ref">[38997] IIª-IIae q. 4 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
3217 <p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 3"><a name="38997"><span class=
3218 "ref">[38997] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
3219 supra dictum est quod intellectus credentis inclinatur ad 2616 supra dictum est quod intellectus credentis inclinatur ad
3220 assentiendum his quae sunt fidei ex obedientia ad Deum. Sed 2617 assentiendum his quae sunt fidei ex obedientia ad Deum. Sed
3221 obedientia etiam est quaedam virtus. Non ergo fides est prima 2618 obedientia etiam est quaedam virtus. Non ergo fides est prima
3222 virtus.</p> 2619 virtus.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 4"><a name="38998"><span class="ref">[38998] IIª-IIae q. 4 a. 7 arg. 4</span></a> Praeterea,
3223 <p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 4"><a name="38998"><span class=
3224 "ref">[38998] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 4</span></a> Praeterea,
3225 fides informis non est fundamentum, sed fides formata, sicut in 2620 fides informis non est fundamentum, sed fides formata, sicut in
3226 Glossa dicitur, I ad Cor. III. Formatur autem fides per caritatem, 2621 Glossa dicitur, I ad Cor. III. Formatur autem fides per caritatem,
3227 ut supra dictum est. Ergo fides a caritate habet quod sit 2622 ut supra dictum est. Ergo fides a caritate habet quod sit
3228 fundamentum. Caritas ergo est magis fundamentum quam fides, nam 2623 fundamentum. Caritas ergo est magis fundamentum quam fides, nam
3229 fundamentum est prima pars aedificii. Et ita videtur quod sit prior 2624 fundamentum est prima pars aedificii. Et ita videtur quod sit prior
3230 fide.</p> 2625 fide.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 5"><a name="38999"><span class="ref">[38999] IIª-IIae q. 4 a. 7 arg. 5</span></a> Praeterea,
3231 <p title="II-II q. 4 a. 7 arg. 5"><a name="38999"><span class=
3232 "ref">[38999] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 arg. 5</span></a> Praeterea,
3233 secundum ordinem actuum intelligitur ordo habituum. Sed in actu 2626 secundum ordinem actuum intelligitur ordo habituum. Sed in actu
3234 fidei actus voluntatis, quem perficit caritas, praecedit actum 2627 fidei actus voluntatis, quem perficit caritas, praecedit actum
3235 intellectus, quem perficit fides, sicut causa, quae praecedit 2628 intellectus, quem perficit fides, sicut causa, quae praecedit
3236 effectum. Ergo caritas praecedit fidem. Non ergo fides est prima 2629 effectum. Ergo caritas praecedit fidem. Non ergo fides est prima
3237 virtutum.</p> 2630 virtutum.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 s. c."><a name="39000"><span class="ref">[39000] IIª-IIae q. 4 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
3238 <p title="II-II q. 4 a. 7 s. c."><a name="39000"><span class=
3239 "ref">[39000] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
3240 est quod apostolus dicit, ad Heb. XI, quod <i>fides est substantia 2631 est quod apostolus dicit, ad Heb. XI, quod <i>fides est substantia
3241 sperandarum rerum</i>. Sed substantia habet rationem primi. Ergo 2632 sperandarum rerum</i>. Sed substantia habet rationem primi. Ergo
3242 fides est prima inter virtutes.</p> 2633 fides est prima inter virtutes.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 co."><a name="39001"><span class="ref">[39001] IIª-IIae q. 4 a. 7 co.</span></a> Respondeo
3243 <p title="II-II q. 4 a. 7 co."><a name="39001"><span class=
3244 "ref">[39001] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 co.</span></a> Respondeo
3245 dicendum quod aliquid potest esse prius altero dupliciter, uno 2634 dicendum quod aliquid potest esse prius altero dupliciter, uno
3246 modo, per se; alio modo, per accidens. Per se quidem inter omnes 2635 modo, per se; alio modo, per accidens. Per se quidem inter omnes
3247 virtutes prima est fides. Cum enim in agibilibus finis sit 2636 virtutes prima est fides. Cum enim in agibilibus finis sit
3248 principium, ut supra dictum est, necesse est virtutes theologicas, 2637 principium, ut supra dictum est, necesse est virtutes theologicas,
3249 quarum obiectum est ultimus finis, esse priores ceteris virtutibus. 2638 quarum obiectum est ultimus finis, esse priores ceteris virtutibus.
3261 fide, inquantum removent impedimenta credendi, sicut fortitudo 2650 fide, inquantum removent impedimenta credendi, sicut fortitudo
3262 removet inordinatum timorem impedientem fidem; humilitas autem 2651 removet inordinatum timorem impedientem fidem; humilitas autem
3263 superbiam, per quam intellectus recusat se submittere veritati 2652 superbiam, per quam intellectus recusat se submittere veritati
3264 fidei. Et idem potest dici de aliquibus aliis virtutibus, quamvis 2653 fidei. Et idem potest dici de aliquibus aliis virtutibus, quamvis
3265 non sint verae virtutes nisi praesupposita fide, ut patet per 2654 non sint verae virtutes nisi praesupposita fide, ut patet per
3266 Augustinum, in libro contra Iulianum.</p> 2655 Augustinum, in libro contra Iulianum.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 ad 1"><a name="39002"><span class="ref">[39002] IIª-IIae q. 4 a. 7 ad 1</span></a> Unde patet
3267 <p title="II-II q. 4 a. 7 ad 1"><a name="39002"><span class= 2656 responsio ad primum.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 ad 2"><a name="39003"><span class="ref">[39003] IIª-IIae q. 4 a. 7 ad 2</span></a> Ad secundum
3268 "ref">[39002] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 1</span></a> Unde patet
3269 responsio ad primum.</p>
3270 <p title="II-II q. 4 a. 7 ad 2"><a name="39003"><span class=
3271 "ref">[39003] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 2</span></a> Ad secundum
3272 dicendum quod spes non potest universaliter introducere ad fidem. 2657 dicendum quod spes non potest universaliter introducere ad fidem.
3273 Non enim potest spes haberi de aeterna beatitudine nisi credatur 2658 Non enim potest spes haberi de aeterna beatitudine nisi credatur
3274 possibile, quia impossibile non cadit sub spe, ut ex supradictis 2659 possibile, quia impossibile non cadit sub spe, ut ex supradictis
3275 patet. Sed ex spe aliquis introduci potest ad hoc quod perseveret 2660 patet. Sed ex spe aliquis introduci potest ad hoc quod perseveret
3276 in fide, vel quod fidei firmiter adhaereat. Et secundum hoc dicitur 2661 in fide, vel quod fidei firmiter adhaereat. Et secundum hoc dicitur
3277 spes introducere ad fidem.</p> 2662 spes introducere ad fidem.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 ad 3"><a name="39004"><span class="ref">[39004] IIª-IIae q. 4 a. 7 ad 3</span></a> Ad tertium
3278 <p title="II-II q. 4 a. 7 ad 3"><a name="39004"><span class=
3279 "ref">[39004] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 3</span></a> Ad tertium
3280 dicendum quod obedientia dupliciter dicitur. Quandoque enim 2663 dicendum quod obedientia dupliciter dicitur. Quandoque enim
3281 importat inclinationem voluntatis ad implendum divina mandata. Et 2664 importat inclinationem voluntatis ad implendum divina mandata. Et
3282 sic non est specialis virtus, sed generaliter includitur in omni 2665 sic non est specialis virtus, sed generaliter includitur in omni
3283 virtute, quia omnes actus virtutum cadunt sub praeceptis legis 2666 virtute, quia omnes actus virtutum cadunt sub praeceptis legis
3284 divinae, ut supra dictum est. Et hoc modo ad fidem requiritur 2667 divinae, ut supra dictum est. Et hoc modo ad fidem requiritur
3285 obedientia. Alio modo potest accipi obedientia secundum quod 2668 obedientia. Alio modo potest accipi obedientia secundum quod
3286 importat inclinationem quandam ad implendam mandata secundum quod 2669 importat inclinationem quandam ad implendam mandata secundum quod
3287 habent rationem debiti. Et sic obedientia est specialis virtus, et 2670 habent rationem debiti. Et sic obedientia est specialis virtus, et
3288 est pars iustitiae, reddit enim superiori debitum obediendo sibi. 2671 est pars iustitiae, reddit enim superiori debitum obediendo sibi.
3289 Et hoc modo obedientia sequitur fidem, per quam manifestatur homini 2672 Et hoc modo obedientia sequitur fidem, per quam manifestatur homini
3290 quod Deus sit superior, cui debeat obedire.</p> 2673 quod Deus sit superior, cui debeat obedire.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 ad 4"><a name="39005"><span class="ref">[39005] IIª-IIae q. 4 a. 7 ad 4</span></a> Ad quartum
3291 <p title="II-II q. 4 a. 7 ad 4"><a name="39005"><span class=
3292 "ref">[39005] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 4</span></a> Ad quartum
3293 dicendum quod ad rationem fundamenti non solum requiritur quod sit 2674 dicendum quod ad rationem fundamenti non solum requiritur quod sit
3294 primum, sed etiam quod sit aliis partibus aedificii connexum, non 2675 primum, sed etiam quod sit aliis partibus aedificii connexum, non
3295 enim esset fundamentum nisi ei aliae partes aedificii cohaererent. 2676 enim esset fundamentum nisi ei aliae partes aedificii cohaererent.
3296 Connexio autem spiritualis aedificii est per caritatem, secundum 2677 Connexio autem spiritualis aedificii est per caritatem, secundum
3297 illud Coloss. III, <i>super omnia caritatem habete, quae est 2678 illud Coloss. III, <i>super omnia caritatem habete, quae est
3298 vinculum perfectionis</i>. Et ideo fides sine caritate fundamentum 2679 vinculum perfectionis</i>. Et ideo fides sine caritate fundamentum
3299 esse non potest, nec tamen oportet quod caritas sit prior fide.</p> 2680 esse non potest, nec tamen oportet quod caritas sit prior fide.</p><p title="II-II q. 4 a. 7 ad 5"><a name="39006"><span class="ref">[39006] IIª-IIae q. 4 a. 7 ad 5</span></a> Ad quintum
3300 <p title="II-II q. 4 a. 7 ad 5"><a name="39006"><span class=
3301 "ref">[39006] II&ordf;-IIae q. 4 a. 7 ad 5</span></a> Ad quintum
3302 dicendum quod actus voluntatis praeexigitur ad fidem, non tamen 2681 dicendum quod actus voluntatis praeexigitur ad fidem, non tamen
3303 actus voluntatis caritate informatus, sed talis actus praesupponit 2682 actus voluntatis caritate informatus, sed talis actus praesupponit
3304 fidem, quia non potest voluntas perfecto amore in Deum tendere nisi 2683 fidem, quia non potest voluntas perfecto amore in Deum tendere nisi
3305 intellectus rectam fidem habeat circa ipsum.</p> 2684 intellectus rectam fidem habeat circa ipsum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 8</h3><p title="II-II q. 4 a. 8 arg. 1"><a name="39007"><span class="ref">[39007] IIª-IIae q. 4 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
3306 <br />
3307 <div class="E">Articulus 8</div>
3308 <p title="II-II q. 4 a. 8 arg. 1"><a name="39007"><span class=
3309 "ref">[39007] II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
3310 sic proceditur. Videtur quod fides non sit certior scientia et 2685 sic proceditur. Videtur quod fides non sit certior scientia et
3311 aliis virtutibus intellectualibus. Dubitatio enim opponitur 2686 aliis virtutibus intellectualibus. Dubitatio enim opponitur
3312 certitudini, unde videtur illud esse certius quod minus potest 2687 certitudini, unde videtur illud esse certius quod minus potest
3313 habere de dubitatione; sicut est albius quod est nigro 2688 habere de dubitatione; sicut est albius quod est nigro
3314 impermixtius. Sed intellectus et scientia, et etiam sapientia, non 2689 impermixtius. Sed intellectus et scientia, et etiam sapientia, non
3315 habent dubitationem circa ea quorum sunt, credens autem interdum 2690 habent dubitationem circa ea quorum sunt, credens autem interdum
3316 potest pati motum dubitationis et dubitare de his quae sunt fidei. 2691 potest pati motum dubitationis et dubitare de his quae sunt fidei.
3317 Ergo fides non est certior virtutibus intellectualibus.</p> 2692 Ergo fides non est certior virtutibus intellectualibus.</p><p title="II-II q. 4 a. 8 arg. 2"><a name="39008"><span class="ref">[39008] IIª-IIae q. 4 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
3318 <p title="II-II q. 4 a. 8 arg. 2"><a name="39008"><span class=
3319 "ref">[39008] II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
3320 visio est certior auditu. Sed fides est ex auditu, ut dicitur ad 2693 visio est certior auditu. Sed fides est ex auditu, ut dicitur ad
3321 Rom. X, in intellectu autem et scientia et sapientia includitur 2694 Rom. X, in intellectu autem et scientia et sapientia includitur
3322 quaedam intellectualis visio. Ergo certior est scientia vel 2695 quaedam intellectualis visio. Ergo certior est scientia vel
3323 intellectus quam fides.</p> 2696 intellectus quam fides.</p><p title="II-II q. 4 a. 8 arg. 3"><a name="39009"><span class="ref">[39009] IIª-IIae q. 4 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
3324 <p title="II-II q. 4 a. 8 arg. 3"><a name="39009"><span class=
3325 "ref">[39009] II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
3326 quanto aliquid est perfectius in his quae ad intellectum pertinent, 2697 quanto aliquid est perfectius in his quae ad intellectum pertinent,
3327 tanto est certius. Sed intellectus est perfectior fide, quia per 2698 tanto est certius. Sed intellectus est perfectior fide, quia per
3328 fidem ad intellectum pervenitur, secundum illud Isaiae VII, <i>nisi 2699 fidem ad intellectum pervenitur, secundum illud Isaiae VII, <i>nisi
3329 credideritis, non intelligetis</i>, secundum aliam litteram. Et 2700 credideritis, non intelligetis</i>, secundum aliam litteram. Et
3330 Augustinus dicit etiam de scientia, XIV de Trin., quod per 2701 Augustinus dicit etiam de scientia, XIV de Trin., quod per
3331 scientiam roboratur fides. Ergo videtur quod certior sit scientia 2702 scientiam roboratur fides. Ergo videtur quod certior sit scientia
3332 vel intellectus quam fides.</p> 2703 vel intellectus quam fides.</p><p title="II-II q. 4 a. 8 s. c."><a name="39010"><span class="ref">[39010] IIª-IIae q. 4 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra
3333 <p title="II-II q. 4 a. 8 s. c."><a name="39010"><span class=
3334 "ref">[39010] II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra
3335 est quod apostolus dicit, I ad Thess. II, <i>cum accepissetis a 2704 est quod apostolus dicit, I ad Thess. II, <i>cum accepissetis a
3336 nobis verbum auditus</i>, scilicet per fidem, <i>accepistis illud 2705 nobis verbum auditus</i>, scilicet per fidem, <i>accepistis illud
3337 non ut verbum hominum, sed, sicut vere est, verbum Dei</i>. Sed 2706 non ut verbum hominum, sed, sicut vere est, verbum Dei</i>. Sed
3338 nihil certius verbo Dei. Ergo scientia non est certior fide, nec 2707 nihil certius verbo Dei. Ergo scientia non est certior fide, nec
3339 aliquid aliud.</p> 2708 aliquid aliud.</p><p title="II-II q. 4 a. 8 co."><a name="39011"><span class="ref">[39011] IIª-IIae q. 4 a. 8 co.</span></a> Respondeo
3340 <p title="II-II q. 4 a. 8 co."><a name="39011"><span class=
3341 "ref">[39011] II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 co.</span></a> Respondeo
3342 dicendum quod, sicut supra dictum est, virtutum intellectualium 2709 dicendum quod, sicut supra dictum est, virtutum intellectualium
3343 duae sunt circa contingentia, scilicet prudentia et ars. Quibus 2710 duae sunt circa contingentia, scilicet prudentia et ars. Quibus
3344 praefertur fides in certitudine, ratione suae materiae, quia est de 2711 praefertur fides in certitudine, ratione suae materiae, quia est de
3345 aeternis, quae non contingit aliter se habere. Tres autem reliquae 2712 aeternis, quae non contingit aliter se habere. Tres autem reliquae
3346 intellectuales virtutes, scilicet sapientia, scientia et 2713 intellectuales virtutes, scilicet sapientia, scientia et
3362 dispositionem quae est ex parte subiecti iudicatur secundum quid, 2729 dispositionem quae est ex parte subiecti iudicatur secundum quid,
3363 inde est quod fides est simpliciter certior, sed alia sunt certiora 2730 inde est quod fides est simpliciter certior, sed alia sunt certiora
3364 secundum quid, scilicet quoad nos. Similiter etiam, si accipiantur 2731 secundum quid, scilicet quoad nos. Similiter etiam, si accipiantur
3365 tria praedicta secundum quod sunt dona praesentis vitae, 2732 tria praedicta secundum quod sunt dona praesentis vitae,
3366 comparantur ad fidem sicut ad principium quod praesupponunt. Unde 2733 comparantur ad fidem sicut ad principium quod praesupponunt. Unde
3367 etiam secundum hoc fides est eis certior.</p> 2734 etiam secundum hoc fides est eis certior.</p><p title="II-II q. 4 a. 8 ad 1"><a name="39012"><span class="ref">[39012] IIª-IIae q. 4 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
3368 <p title="II-II q. 4 a. 8 ad 1"><a name="39012"><span class=
3369 "ref">[39012] II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
3370 ergo dicendum quod illa dubitatio non est ex parte causae fidei, 2735 ergo dicendum quod illa dubitatio non est ex parte causae fidei,
3371 sed quoad nos, inquantum non plene assequimur per intellectum ea 2736 sed quoad nos, inquantum non plene assequimur per intellectum ea
3372 quae sunt fidei.</p> 2737 quae sunt fidei.</p><p title="II-II q. 4 a. 8 ad 2"><a name="39013"><span class="ref">[39013] IIª-IIae q. 4 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
3373 <p title="II-II q. 4 a. 8 ad 2"><a name="39013"><span class=
3374 "ref">[39013] II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
3375 dicendum quod, ceteris paribus, visio est certior auditu. Sed si 2738 dicendum quod, ceteris paribus, visio est certior auditu. Sed si
3376 ille a quo auditur multum excedit visum videntis, sic certior est 2739 ille a quo auditur multum excedit visum videntis, sic certior est
3377 auditus quam visus. Sicut aliquis parvae scientiae magis 2740 auditus quam visus. Sicut aliquis parvae scientiae magis
3378 certificatur de eo quod audit ab aliquo scientissimo quam de eo 2741 certificatur de eo quod audit ab aliquo scientissimo quam de eo
3379 quod sibi secundum suam rationem videtur. Et multo magis homo 2742 quod sibi secundum suam rationem videtur. Et multo magis homo
3380 certior est de eo quod audit a Deo, qui falli non potest, quam de 2743 certior est de eo quod audit a Deo, qui falli non potest, quam de
3381 eo quod videt propria ratione, quae falli potest.</p> 2744 eo quod videt propria ratione, quae falli potest.</p><p title="II-II q. 4 a. 8 ad 3"><a name="39014"><span class="ref">[39014] IIª-IIae q. 4 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
3382 <p title="II-II q. 4 a. 8 ad 3"><a name="39014"><span class=
3383 "ref">[39014] II&ordf;-IIae q. 4 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
3384 dicendum quod perfectio intellectus et scientiae excedit 2745 dicendum quod perfectio intellectus et scientiae excedit
3385 cognitionem fidei quantum ad maiorem manifestationem, non tamen 2746 cognitionem fidei quantum ad maiorem manifestationem, non tamen
3386 quantum ad certiorem inhaesionem. Quia tota certitudo intellectus 2747 quantum ad certiorem inhaesionem. Quia tota certitudo intellectus
3387 vel scientiae secundum quod sunt dona, procedit a certitudine 2748 vel scientiae secundum quod sunt dona, procedit a certitudine
3388 fidei, sicut certitudo cognitionis conclusionum procedit ex 2749 fidei, sicut certitudo cognitionis conclusionum procedit ex
3389 certitudine principiorum. Secundum autem quod scientia et sapientia 2750 certitudine principiorum. Secundum autem quod scientia et sapientia
3390 et intellectus sunt virtutes intellectuales, innituntur naturali 2751 et intellectus sunt virtutes intellectuales, innituntur naturali
3391 lumini rationis, quod deficit a certitudine verbi Dei, cui 2752 lumini rationis, quod deficit a certitudine verbi Dei, cui
3392 innititur fides.</p> 2753 innititur fides.</p></div></div><div class="q" id="q5"><h2>Quaestio 5</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 5 pr."><a name="39015"><span class="ref">[39015]
3393 <br /> 2754 IIª-IIae q. 5 pr.</span></a> Deinde considerandum est de
3394 <div class="D">Quaestio 5</div>
3395 <div class="G">Prooemium</div>
3396 <p title="II-II q. 5 pr."><a name="39015"><span class="ref">[39015]
3397 II&ordf;-IIae q. 5 pr.</span></a> Deinde considerandum est de
3398 habentibus fidem. Et circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, utrum 2755 habentibus fidem. Et circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, utrum
3399 Angelus aut homo in prima sui conditione habuerit fidem. Secundo, 2756 Angelus aut homo in prima sui conditione habuerit fidem. Secundo,
3400 utrum Daemones habeant fidem. Tertio, utrum haeretici errantes in 2757 utrum Daemones habeant fidem. Tertio, utrum haeretici errantes in
3401 uno articulo fidei habeant fidem de aliis articulis. Quarto, utrum 2758 uno articulo fidei habeant fidem de aliis articulis. Quarto, utrum
3402 fidem habentium unus alio habeat maiorem fidem.</p> 2759 fidem habentium unus alio habeat maiorem fidem.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 5 a. 1 arg. 1"><a name="39016"><span class="ref">[39016] IIª-IIae q. 5 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
3403 <br />
3404 <div class="E">Articulus 1</div>
3405 <p title="II-II q. 5 a. 1 arg. 1"><a name="39016"><span class=
3406 "ref">[39016] II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
3407 sic proceditur. Videtur quod Angelus aut homo in sua prima 2760 sic proceditur. Videtur quod Angelus aut homo in sua prima
3408 conditione fidem non habuerit. Dicit enim Hugo de sancto Victore, 2761 conditione fidem non habuerit. Dicit enim Hugo de sancto Victore,
3409 <i>quia homo oculum contemplationis non habet, Deum et quae in Deo 2762 <i>quia homo oculum contemplationis non habet, Deum et quae in Deo
3410 sunt videre non valet</i>. Sed Angelus in statu primae conditionis, 2763 sunt videre non valet</i>. Sed Angelus in statu primae conditionis,
3411 ante confirmationem vel lapsum, habuit oculum contemplationis, 2764 ante confirmationem vel lapsum, habuit oculum contemplationis,
3415 Victore, in suis sententiis, quod <i>novit homo, in primo statu, 2768 Victore, in suis sententiis, quod <i>novit homo, in primo statu,
3416 creatorem suum non ea cognitione quae foris auditu solo percipitur, 2769 creatorem suum non ea cognitione quae foris auditu solo percipitur,
3417 sed ea quae intus per inspirationem ministratur, non ea qua Deus 2770 sed ea quae intus per inspirationem ministratur, non ea qua Deus
3418 modo a credentibus absens fide quaeritur, sed ea qua per 2771 modo a credentibus absens fide quaeritur, sed ea qua per
3419 praesentiam contemplationis manifestius cernebatur</i>. Ergo homo 2772 praesentiam contemplationis manifestius cernebatur</i>. Ergo homo
3420 vel Angelus in statu primae conditionis fidem non habuit.</p> 2773 vel Angelus in statu primae conditionis fidem non habuit.</p><p title="II-II q. 5 a. 1 arg. 2"><a name="39017"><span class="ref">[39017] IIª-IIae q. 5 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
3421 <p title="II-II q. 5 a. 1 arg. 2"><a name="39017"><span class=
3422 "ref">[39017] II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
3423 cognitio fidei est aenigmatica et obscura, secundum illud I ad Cor. 2774 cognitio fidei est aenigmatica et obscura, secundum illud I ad Cor.
3424 XIII, <i>videmus nunc per speculum in aenigmate</i>. Sed in statu 2775 XIII, <i>videmus nunc per speculum in aenigmate</i>. Sed in statu
3425 primae conditionis non fuit aliqua obscuritas neque in homine neque 2776 primae conditionis non fuit aliqua obscuritas neque in homine neque
3426 in Angelo, quia tenebrositas est poena peccati. Ergo fides in statu 2777 in Angelo, quia tenebrositas est poena peccati. Ergo fides in statu
3427 primae conditionis esse non potuit neque in homine neque in 2778 primae conditionis esse non potuit neque in homine neque in
3428 Angelo.</p> 2779 Angelo.</p><p title="II-II q. 5 a. 1 arg. 3"><a name="39018"><span class="ref">[39018] IIª-IIae q. 5 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
3429 <p title="II-II q. 5 a. 1 arg. 3"><a name="39018"><span class=
3430 "ref">[39018] II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
3431 apostolus dicit, ad Rom. X, quod <i>fides est ex auditu</i>. Sed 2780 apostolus dicit, ad Rom. X, quod <i>fides est ex auditu</i>. Sed
3432 hoc locum non habuit in primo statu angelicae conditionis aut 2781 hoc locum non habuit in primo statu angelicae conditionis aut
3433 humanae, non enim erat ibi auditus ab alio. Ergo fides in statu 2782 humanae, non enim erat ibi auditus ab alio. Ergo fides in statu
3434 illo non erat neque in homine neque in Angelo.</p> 2783 illo non erat neque in homine neque in Angelo.</p><p title="II-II q. 5 a. 1 s. c."><a name="39019"><span class="ref">[39019] IIª-IIae q. 5 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
3435 <p title="II-II q. 5 a. 1 s. c."><a name="39019"><span class=
3436 "ref">[39019] II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
3437 est quod apostolus dicit, ad Heb. XI, <i>accedentem ad Deum oportet 2784 est quod apostolus dicit, ad Heb. XI, <i>accedentem ad Deum oportet
3438 credere</i>. Sed Angelus et homo in sui prima conditione erant in 2785 credere</i>. Sed Angelus et homo in sui prima conditione erant in
3439 statu accedendi ad Deum. Ergo fide indigebant.</p> 2786 statu accedendi ad Deum. Ergo fide indigebant.</p><p title="II-II q. 5 a. 1 co."><a name="39020"><span class="ref">[39020] IIª-IIae q. 5 a. 1 co.</span></a> Respondeo
3440 <p title="II-II q. 5 a. 1 co."><a name="39020"><span class=
3441 "ref">[39020] II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 co.</span></a> Respondeo
3442 dicendum quod quidam dicunt quod in Angelis ante confirmationem et 2787 dicendum quod quidam dicunt quod in Angelis ante confirmationem et
3443 lapsum, et in homine ante peccatum, non fuit fides, propter 2788 lapsum, et in homine ante peccatum, non fuit fides, propter
3444 manifestam contemplationem quae tunc erat de rebus divinis. Sed cum 2789 manifestam contemplationem quae tunc erat de rebus divinis. Sed cum
3445 fides sit argumentum non apparentium, secundum apostolum; et per 2790 fides sit argumentum non apparentium, secundum apostolum; et per
3446 fidem credantur ea quae non videntur, ut Augustinus dicit, illa 2791 fidem credantur ea quae non videntur, ut Augustinus dicit, illa
3472 materialiter credenda proponuntur, quaedam sunt credita ab uno quae 2817 materialiter credenda proponuntur, quaedam sunt credita ab uno quae
3473 sunt manifeste scita ab alio, etiam in statu praesenti, ut supra 2818 sunt manifeste scita ab alio, etiam in statu praesenti, ut supra
3474 dictum est. Et secundum hoc etiam potest dici quod Angelus ante 2819 dictum est. Et secundum hoc etiam potest dici quod Angelus ante
3475 confirmationem et homo ante peccatum quaedam de divinis mysteriis 2820 confirmationem et homo ante peccatum quaedam de divinis mysteriis
3476 manifesta cognitione cognoverunt quae nunc non possumus cognoscere 2821 manifesta cognitione cognoverunt quae nunc non possumus cognoscere
3477 nisi credendo.</p> 2822 nisi credendo.</p><p title="II-II q. 5 a. 1 ad 1"><a name="39021"><span class="ref">[39021] IIª-IIae q. 5 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
3478 <p title="II-II q. 5 a. 1 ad 1"><a name="39021"><span class=
3479 "ref">[39021] II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
3480 ergo dicendum quod, quamvis dicta Hugonis de sancto Victore 2823 ergo dicendum quod, quamvis dicta Hugonis de sancto Victore
3481 magistralia sint et robur auctoritatis non habeant, tamen potest 2824 magistralia sint et robur auctoritatis non habeant, tamen potest
3482 dici quod contemplatio quae tollit necessitatem fidei est 2825 dici quod contemplatio quae tollit necessitatem fidei est
3483 contemplatio patriae, qua supernaturalis veritas per essentiam 2826 contemplatio patriae, qua supernaturalis veritas per essentiam
3484 videtur. Hanc autem contemplationem non habuit Angelus ante 2827 videtur. Hanc autem contemplationem non habuit Angelus ante
3486 altior quam nostra, per quam, magis de propinquo accedentes ad 2829 altior quam nostra, per quam, magis de propinquo accedentes ad
3487 Deum, plura manifeste cognoscere poterant de divinis effectibus et 2830 Deum, plura manifeste cognoscere poterant de divinis effectibus et
3488 mysteriis quam nos possumus. Unde non inerat eis fides qua ita 2831 mysteriis quam nos possumus. Unde non inerat eis fides qua ita
3489 quaereretur Deus absens sicut a nobis quaeritur. Erat enim eis 2832 quaereretur Deus absens sicut a nobis quaeritur. Erat enim eis
3490 magis praesens per lumen sapientiae quam sit nobis, licet nec eis 2833 magis praesens per lumen sapientiae quam sit nobis, licet nec eis
3491 esset ita praesens sicut est beatis per lumen gloriae.</p> 2834 esset ita praesens sicut est beatis per lumen gloriae.</p><p title="II-II q. 5 a. 1 ad 2"><a name="39022"><span class="ref">[39022] IIª-IIae q. 5 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
3492 <p title="II-II q. 5 a. 1 ad 2"><a name="39022"><span class=
3493 "ref">[39022] II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
3494 dicendum quod in statu primae conditionis hominis vel Angeli non 2835 dicendum quod in statu primae conditionis hominis vel Angeli non
3495 erat obscuritas culpae vel poenae. Inerat tamen intellectui hominis 2836 erat obscuritas culpae vel poenae. Inerat tamen intellectui hominis
3496 et Angeli quaedam obscuritas naturalis, secundum quod omnis 2837 et Angeli quaedam obscuritas naturalis, secundum quod omnis
3497 creatura tenebra est comparata immensitati divini luminis. Et talis 2838 creatura tenebra est comparata immensitati divini luminis. Et talis
3498 obscuritas sufficit ad fidei rationem.</p> 2839 obscuritas sufficit ad fidei rationem.</p><p title="II-II q. 5 a. 1 ad 3"><a name="39023"><span class="ref">[39023] IIª-IIae q. 5 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
3499 <p title="II-II q. 5 a. 1 ad 3"><a name="39023"><span class=
3500 "ref">[39023] II&ordf;-IIae q. 5 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
3501 dicendum quod in statu primae conditionis non erat auditus ab 2840 dicendum quod in statu primae conditionis non erat auditus ab
3502 homine exterius loquente, sed a Deo interius inspirante, sicut et 2841 homine exterius loquente, sed a Deo interius inspirante, sicut et
3503 prophetae audiebant, secundum illud Psalm., <i>audiam quid loquatur 2842 prophetae audiebant, secundum illud Psalm., <i>audiam quid loquatur
3504 in me dominus Deus</i>.</p> 2843 in me dominus Deus</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 5 a. 2 arg. 1"><a name="39024"><span class="ref">[39024] IIª-IIae q. 5 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
3505 <br />
3506 <div class="E">Articulus 2</div>
3507 <p title="II-II q. 5 a. 2 arg. 1"><a name="39024"><span class=
3508 "ref">[39024] II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
3509 sic proceditur. Videtur quod in Daemonibus non sit fides. Dicit 2844 sic proceditur. Videtur quod in Daemonibus non sit fides. Dicit
3510 enim Augustinus, in libro de Praed. Sanct., quod <i>fides consistit 2845 enim Augustinus, in libro de Praed. Sanct., quod <i>fides consistit
3511 in credentium voluntate</i>. Haec autem voluntas bona est qua quis 2846 in credentium voluntate</i>. Haec autem voluntas bona est qua quis
3512 vult credere Deo. Cum igitur in Daemonibus non sit aliqua voluntas 2847 vult credere Deo. Cum igitur in Daemonibus non sit aliqua voluntas
3513 deliberata bona, ut in primo dictum est, videtur quod in Daemonibus 2848 deliberata bona, ut in primo dictum est, videtur quod in Daemonibus
3514 non sit fides.</p> 2849 non sit fides.</p><p title="II-II q. 5 a. 2 arg. 2"><a name="39025"><span class="ref">[39025] IIª-IIae q. 5 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
3515 <p title="II-II q. 5 a. 2 arg. 2"><a name="39025"><span class=
3516 "ref">[39025] II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
3517 fides est quoddam donum divinae gratiae, secundum illud Ephes. II, 2850 fides est quoddam donum divinae gratiae, secundum illud Ephes. II,
3518 <i>gratia estis salvati per fidem, donum enim Dei est</i>. Sed 2851 <i>gratia estis salvati per fidem, donum enim Dei est</i>. Sed
3519 Daemones dona gratuita amiserunt per peccatum, ut dicitur in 2852 Daemones dona gratuita amiserunt per peccatum, ut dicitur in
3520 Glossa, super illud Osee III, <i>ipsi respiciunt ad deos alienos, 2853 Glossa, super illud Osee III, <i>ipsi respiciunt ad deos alienos,
3521 et diligunt vinacia uvarum</i>. Ergo fides in Daemonibus post 2854 et diligunt vinacia uvarum</i>. Ergo fides in Daemonibus post
3522 peccatum non remansit.</p> 2855 peccatum non remansit.</p><p title="II-II q. 5 a. 2 arg. 3"><a name="39026"><span class="ref">[39026] IIª-IIae q. 5 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
3523 <p title="II-II q. 5 a. 2 arg. 3"><a name="39026"><span class=
3524 "ref">[39026] II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
3525 infidelitas videtur esse gravius inter peccata, ut patet per 2856 infidelitas videtur esse gravius inter peccata, ut patet per
3526 Augustinum, super illud Ioan. XV, <i>si non venissem, et locutus 2857 Augustinum, super illud Ioan. XV, <i>si non venissem, et locutus
3527 eis non fuissem, peccatum non haberent, nunc autem excusationem non 2858 eis non fuissem, peccatum non haberent, nunc autem excusationem non
3528 habent de peccato suo</i>. Sed in quibusdam hominibus est peccatum 2859 habent de peccato suo</i>. Sed in quibusdam hominibus est peccatum
3529 infidelitatis. Si igitur fides esset in Daemonibus, aliquorum 2860 infidelitatis. Si igitur fides esset in Daemonibus, aliquorum
3530 hominum peccatum esset gravius peccato Daemonum. Quod videtur esse 2861 hominum peccatum esset gravius peccato Daemonum. Quod videtur esse
3531 inconveniens. Non ergo fides est in Daemonibus.</p> 2862 inconveniens. Non ergo fides est in Daemonibus.</p><p title="II-II q. 5 a. 2 s. c."><a name="39027"><span class="ref">[39027] IIª-IIae q. 5 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
3532 <p title="II-II q. 5 a. 2 s. c."><a name="39027"><span class=
3533 "ref">[39027] II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
3534 est quod dicitur Iac. II, <i>Daemones credunt et 2863 est quod dicitur Iac. II, <i>Daemones credunt et
3535 contremiscunt</i>.</p> 2864 contremiscunt</i>.</p><p title="II-II q. 5 a. 2 co."><a name="39028"><span class="ref">[39028] IIª-IIae q. 5 a. 2 co.</span></a> Respondeo
3536 <p title="II-II q. 5 a. 2 co."><a name="39028"><span class=
3537 "ref">[39028] II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 co.</span></a> Respondeo
3538 dicendum quod, sicut supra dictum est, intellectus credentis 2865 dicendum quod, sicut supra dictum est, intellectus credentis
3539 assentit rei creditae non quia ipsam videat vel secundum se vel per 2866 assentit rei creditae non quia ipsam videat vel secundum se vel per
3540 resolutionem ad prima principia per se visa, sed propter imperium 2867 resolutionem ad prima principia per se visa, sed propter imperium
3541 voluntatis. Quod autem voluntas moveat intellectum ad assentiendum 2868 voluntatis. Quod autem voluntas moveat intellectum ad assentiendum
3542 potest contingere ex duobus. Uno modo, ex ordine voluntatis ad 2869 potest contingere ex duobus. Uno modo, ex ordine voluntatis ad
3551 in fidelibus Christi laudatur fides secundum primum modum. Et 2878 in fidelibus Christi laudatur fides secundum primum modum. Et
3552 secundum hoc non est in Daemonibus, sed solum secundo modo. Vident 2879 secundum hoc non est in Daemonibus, sed solum secundo modo. Vident
3553 enim multa manifesta indicia ex quibus percipiunt doctrinam 2880 enim multa manifesta indicia ex quibus percipiunt doctrinam
3554 Ecclesiae esse a Deo; quamvis ipsi res ipsas quas Ecclesia docet 2881 Ecclesiae esse a Deo; quamvis ipsi res ipsas quas Ecclesia docet
3555 non videant, puta Deum esse trinum et unum, vel aliquid 2882 non videant, puta Deum esse trinum et unum, vel aliquid
3556 huiusmodi.</p> 2883 huiusmodi.</p><p title="II-II q. 5 a. 2 ad 1"><a name="39029"><span class="ref">[39029] IIª-IIae q. 5 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
3557 <p title="II-II q. 5 a. 2 ad 1"><a name="39029"><span class=
3558 "ref">[39029] II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
3559 ergo dicendum quod Daemonum fides est quodammodo coacta ex signorum 2884 ergo dicendum quod Daemonum fides est quodammodo coacta ex signorum
3560 evidentia. Et ideo non pertinet ad laudem voluntatis ipsorum quod 2885 evidentia. Et ideo non pertinet ad laudem voluntatis ipsorum quod
3561 credunt.</p> 2886 credunt.</p><p title="II-II q. 5 a. 2 ad 2"><a name="39030"><span class="ref">[39030] IIª-IIae q. 5 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
3562 <p title="II-II q. 5 a. 2 ad 2"><a name="39030"><span class=
3563 "ref">[39030] II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
3564 dicendum quod fides quae est donum gratiae inclinat hominem ad 2887 dicendum quod fides quae est donum gratiae inclinat hominem ad
3565 credendum secundum aliquem affectum boni, etiam si sit informis. 2888 credendum secundum aliquem affectum boni, etiam si sit informis.
3566 Unde fides quae est in Daemonibus non est donum gratiae; sed magis 2889 Unde fides quae est in Daemonibus non est donum gratiae; sed magis
3567 coguntur ad credendum ex perspicacitate naturalis intellectus.</p> 2890 coguntur ad credendum ex perspicacitate naturalis intellectus.</p><p title="II-II q. 5 a. 2 ad 3"><a name="39031"><span class="ref">[39031] IIª-IIae q. 5 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
3568 <p title="II-II q. 5 a. 2 ad 3"><a name="39031"><span class=
3569 "ref">[39031] II&ordf;-IIae q. 5 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
3570 dicendum quod hoc ipsum Daemonibus displicet quod signa fidei sunt 2891 dicendum quod hoc ipsum Daemonibus displicet quod signa fidei sunt
3571 tam evidentia ut per ea credere compellantur. Et ideo in nullo 2892 tam evidentia ut per ea credere compellantur. Et ideo in nullo
3572 malitia eorum minuitur per hoc quod credunt.</p> 2893 malitia eorum minuitur per hoc quod credunt.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 5 a. 3 arg. 1"><a name="39032"><span class="ref">[39032] IIª-IIae q. 5 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
3573 <br />
3574 <div class="E">Articulus 3</div>
3575 <p title="II-II q. 5 a. 3 arg. 1"><a name="39032"><span class=
3576 "ref">[39032] II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
3577 sic proceditur. Videtur quod haereticus qui discredit unum 2894 sic proceditur. Videtur quod haereticus qui discredit unum
3578 articulum fidei possit habere fidem informem de aliis articulis. 2895 articulum fidei possit habere fidem informem de aliis articulis.
3579 Non enim intellectus naturalis haeretici est potentior quam 2896 Non enim intellectus naturalis haeretici est potentior quam
3580 intellectus Catholici. Sed intellectus Catholici indiget adiuvari, 2897 intellectus Catholici. Sed intellectus Catholici indiget adiuvari,
3581 ad credendum quemcumque articulum fidei, dono fidei. Ergo videtur 2898 ad credendum quemcumque articulum fidei, dono fidei. Ergo videtur
3582 quod nec haeretici aliquos articulos credere possint sine dono 2899 quod nec haeretici aliquos articulos credere possint sine dono
3583 fidei informis.</p> 2900 fidei informis.</p><p title="II-II q. 5 a. 3 arg. 2"><a name="39033"><span class="ref">[39033] IIª-IIae q. 5 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
3584 <p title="II-II q. 5 a. 3 arg. 2"><a name="39033"><span class=
3585 "ref">[39033] II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
3586 sicut sub fide continentur multi articuli fidei, ita sub una 2901 sicut sub fide continentur multi articuli fidei, ita sub una
3587 scientia, puta geometria, continentur multae conclusiones. Sed homo 2902 scientia, puta geometria, continentur multae conclusiones. Sed homo
3588 aliquis potest habere scientiam geometriae circa quasdam 2903 aliquis potest habere scientiam geometriae circa quasdam
3589 geometricas conclusiones, aliis ignoratis. Ergo homo aliquis potest 2904 geometricas conclusiones, aliis ignoratis. Ergo homo aliquis potest
3590 habere fidem de aliquibus articulis fidei, alios non credendo.</p> 2905 habere fidem de aliquibus articulis fidei, alios non credendo.</p><p title="II-II q. 5 a. 3 arg. 3"><a name="39034"><span class="ref">[39034] IIª-IIae q. 5 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
3591 <p title="II-II q. 5 a. 3 arg. 3"><a name="39034"><span class=
3592 "ref">[39034] II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
3593 sicut homo obedit Deo ad credendum articulos fidei, ita etiam ad 2906 sicut homo obedit Deo ad credendum articulos fidei, ita etiam ad
3594 servanda mandata legis. Sed homo potest esse obediens circa quaedam 2907 servanda mandata legis. Sed homo potest esse obediens circa quaedam
3595 mandata et non circa alia. Ergo potest habere fidem circa quosdam 2908 mandata et non circa alia. Ergo potest habere fidem circa quosdam
3596 articulos et non circa alios.</p> 2909 articulos et non circa alios.</p><p title="II-II q. 5 a. 3 s. c."><a name="39035"><span class="ref">[39035] IIª-IIae q. 5 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra,
3597 <p title="II-II q. 5 a. 3 s. c."><a name="39035"><span class=
3598 "ref">[39035] II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra,
3599 sicut peccatum mortale contrariatur caritati, ita discredere unum 2910 sicut peccatum mortale contrariatur caritati, ita discredere unum
3600 articulum contrariatur fidei. Sed caritas non remanet in homine 2911 articulum contrariatur fidei. Sed caritas non remanet in homine
3601 post unum peccatum mortale. Ergo neque fides postquam discredit 2912 post unum peccatum mortale. Ergo neque fides postquam discredit
3602 unum articulum fidei.</p> 2913 unum articulum fidei.</p><p title="II-II q. 5 a. 3 co."><a name="39036"><span class="ref">[39036] IIª-IIae q. 5 a. 3 co.</span></a> Respondeo
3603 <p title="II-II q. 5 a. 3 co."><a name="39036"><span class=
3604 "ref">[39036] II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 co.</span></a> Respondeo
3605 dicendum quod haereticus qui discredit unum articulum fidei non 2914 dicendum quod haereticus qui discredit unum articulum fidei non
3606 habet habitum fidei neque formatae neque informis. Cuius ratio est 2915 habet habitum fidei neque formatae neque informis. Cuius ratio est
3607 quia species cuiuslibet habitus dependet ex formali ratione 2916 quia species cuiuslibet habitus dependet ex formali ratione
3608 obiecti, qua sublata, species habitus remanere non potest. Formale 2917 obiecti, qua sublata, species habitus remanere non potest. Formale
3609 autem obiectum fidei est veritas prima secundum quod manifestatur 2918 autem obiectum fidei est veritas prima secundum quod manifestatur
3622 quod haereticus qui pertinaciter discredit unum articulum non est 2931 quod haereticus qui pertinaciter discredit unum articulum non est
3623 paratus sequi in omnibus doctrinam Ecclesiae (si enim non 2932 paratus sequi in omnibus doctrinam Ecclesiae (si enim non
3624 pertinaciter, iam non est haereticus, sed solum errans). Unde 2933 pertinaciter, iam non est haereticus, sed solum errans). Unde
3625 manifestum est quod talis haereticus circa unum articulum fidem non 2934 manifestum est quod talis haereticus circa unum articulum fidem non
3626 habet de aliis articulis, sed opinionem quandam secundum propriam 2935 habet de aliis articulis, sed opinionem quandam secundum propriam
3627 voluntatem.</p> 2936 voluntatem.</p><p title="II-II q. 5 a. 3 ad 1"><a name="39037"><span class="ref">[39037] IIª-IIae q. 5 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
3628 <p title="II-II q. 5 a. 3 ad 1"><a name="39037"><span class=
3629 "ref">[39037] II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
3630 ergo dicendum quod alios articulos fidei, de quibus haereticus non 2937 ergo dicendum quod alios articulos fidei, de quibus haereticus non
3631 errat, non tenet eo modo sicut tenet eos fidelis, scilicet 2938 errat, non tenet eo modo sicut tenet eos fidelis, scilicet
3632 simpliciter inhaerendo primae veritati, ad quod indiget homo 2939 simpliciter inhaerendo primae veritati, ad quod indiget homo
3633 adiuvari per habitum fidei, sed tenet ea quae sunt fidei propria 2940 adiuvari per habitum fidei, sed tenet ea quae sunt fidei propria
3634 voluntate et iudicio.</p> 2941 voluntate et iudicio.</p><p title="II-II q. 5 a. 3 ad 2"><a name="39038"><span class="ref">[39038] IIª-IIae q. 5 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
3635 <p title="II-II q. 5 a. 3 ad 2"><a name="39038"><span class=
3636 "ref">[39038] II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
3637 dicendum quod in diversis conclusionibus unius scientiae sunt 2942 dicendum quod in diversis conclusionibus unius scientiae sunt
3638 diversa media per quae probantur, quorum unum potest cognosci sine 2943 diversa media per quae probantur, quorum unum potest cognosci sine
3639 alio. Et ideo homo potest scire quasdam conclusiones unius 2944 alio. Et ideo homo potest scire quasdam conclusiones unius
3640 scientiae, ignoratis aliis. Sed omnibus articulis fidei inhaeret 2945 scientiae, ignoratis aliis. Sed omnibus articulis fidei inhaeret
3641 fides propter unum medium, scilicet propter veritatem primam 2946 fides propter unum medium, scilicet propter veritatem primam
3642 propositam nobis in Scripturis secundum doctrinam Ecclesiae 2947 propositam nobis in Scripturis secundum doctrinam Ecclesiae
3643 intellectis sane. Et ideo qui ab hoc medio decidit totaliter fide 2948 intellectis sane. Et ideo qui ab hoc medio decidit totaliter fide
3644 caret.</p> 2949 caret.</p><p title="II-II q. 5 a. 3 ad 3"><a name="39039"><span class="ref">[39039] IIª-IIae q. 5 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
3645 <p title="II-II q. 5 a. 3 ad 3"><a name="39039"><span class=
3646 "ref">[39039] II&ordf;-IIae q. 5 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
3647 dicendum quod diversa praecepta legis possunt referri vel ad 2950 dicendum quod diversa praecepta legis possunt referri vel ad
3648 diversa motiva proxima, et sic unum sine alio servari potest. Vel 2951 diversa motiva proxima, et sic unum sine alio servari potest. Vel
3649 ad unum motivum primum, quod est perfecte obedire Deo, a quo 2952 ad unum motivum primum, quod est perfecte obedire Deo, a quo
3650 decidit quicumque unum praeceptum transgreditur, secundum illud 2953 decidit quicumque unum praeceptum transgreditur, secundum illud
3651 Iac. II, <i>qui offendit in uno factus est omnium reus</i>.</p> 2954 Iac. II, <i>qui offendit in uno factus est omnium reus</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 5 a. 4 arg. 1"><a name="39040"><span class="ref">[39040] IIª-IIae q. 5 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
3652 <br />
3653 <div class="E">Articulus 4</div>
3654 <p title="II-II q. 5 a. 4 arg. 1"><a name="39040"><span class=
3655 "ref">[39040] II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
3656 sic proceditur. Videtur quod fides non possit esse maior in uno 2955 sic proceditur. Videtur quod fides non possit esse maior in uno
3657 quam in alio. Quantitas enim habitus attenditur secundum obiecta. 2956 quam in alio. Quantitas enim habitus attenditur secundum obiecta.
3658 Sed quicumque habet fidem credit omnia quae sunt fidei, quia qui 2957 Sed quicumque habet fidem credit omnia quae sunt fidei, quia qui
3659 deficit ab uno totaliter amittit fidem, ut supra dictum est. Ergo 2958 deficit ab uno totaliter amittit fidem, ut supra dictum est. Ergo
3660 videtur quod fides non possit esse maior in uno quam in alio.</p> 2959 videtur quod fides non possit esse maior in uno quam in alio.</p><p title="II-II q. 5 a. 4 arg. 2"><a name="39041"><span class="ref">[39041] IIª-IIae q. 5 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
3661 <p title="II-II q. 5 a. 4 arg. 2"><a name="39041"><span class=
3662 "ref">[39041] II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
3663 ea quae sunt in summo non recipiunt magis neque minus. Sed ratio 2960 ea quae sunt in summo non recipiunt magis neque minus. Sed ratio
3664 fidei est in summo, requiritur enim ad fidem quod homo inhaereat 2961 fidei est in summo, requiritur enim ad fidem quod homo inhaereat
3665 primae veritati super omnia. Ergo fides non recipit magis et 2962 primae veritati super omnia. Ergo fides non recipit magis et
3666 minus.</p> 2963 minus.</p><p title="II-II q. 5 a. 4 arg. 3"><a name="39042"><span class="ref">[39042] IIª-IIae q. 5 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
3667 <p title="II-II q. 5 a. 4 arg. 3"><a name="39042"><span class=
3668 "ref">[39042] II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
3669 ita se habet fides in cognitione gratuita sicut intellectus 2964 ita se habet fides in cognitione gratuita sicut intellectus
3670 principiorum in cognitione naturali, eo quod articuli fidei sunt 2965 principiorum in cognitione naturali, eo quod articuli fidei sunt
3671 prima principia gratuitae cognitionis, ut ex dictis patet. Sed 2966 prima principia gratuitae cognitionis, ut ex dictis patet. Sed
3672 intellectus principiorum aequaliter invenitur in omnibus hominibus. 2967 intellectus principiorum aequaliter invenitur in omnibus hominibus.
3673 Ergo et fides aequaliter invenitur in omnibus fidelibus.</p> 2968 Ergo et fides aequaliter invenitur in omnibus fidelibus.</p><p title="II-II q. 5 a. 4 s. c."><a name="39043"><span class="ref">[39043] IIª-IIae q. 5 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra,
3674 <p title="II-II q. 5 a. 4 s. c."><a name="39043"><span class=
3675 "ref">[39043] II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra,
3676 ubicumque invenitur parvum et magnum, ibi invenitur maius et minus. 2969 ubicumque invenitur parvum et magnum, ibi invenitur maius et minus.
3677 Sed in fide invenitur magnum et parvum, dicit enim dominus Petro, 2970 Sed in fide invenitur magnum et parvum, dicit enim dominus Petro,
3678 Matth. XIV, <i>modicae fidei, quare dubitasti?</i> Et mulieri 2971 Matth. XIV, <i>modicae fidei, quare dubitasti?</i> Et mulieri
3679 dixit, Matth. XV, <i>mulier, magna est fides tua</i>. Ergo fides 2972 dixit, Matth. XV, <i>mulier, magna est fides tua</i>. Ergo fides
3680 potest esse maior in uno quam in alio.</p> 2973 potest esse maior in uno quam in alio.</p><p title="II-II q. 5 a. 4 co."><a name="39044"><span class="ref">[39044] IIª-IIae q. 5 a. 4 co.</span></a> Respondeo
3681 <p title="II-II q. 5 a. 4 co."><a name="39044"><span class=
3682 "ref">[39044] II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 co.</span></a> Respondeo
3683 dicendum quod, sicut supra dictum est, quantitas habitus ex duobus 2974 dicendum quod, sicut supra dictum est, quantitas habitus ex duobus
3684 attendi potest, uno modo, ex obiecto; alio modo, secundum 2975 attendi potest, uno modo, ex obiecto; alio modo, secundum
3685 participationem subiecti. Obiectum autem fidei potest dupliciter 2976 participationem subiecti. Obiectum autem fidei potest dupliciter
3686 considerari, uno modo, secundum formalem rationem; alio modo, 2977 considerari, uno modo, secundum formalem rationem; alio modo,
3687 secundum ea quae materialiter credenda proponuntur. Formale autem 2978 secundum ea quae materialiter credenda proponuntur. Formale autem
3695 vero consideretur fides secundum participationem subiecti, hoc 2986 vero consideretur fides secundum participationem subiecti, hoc
3696 contingit dupliciter. Nam actus fidei procedit et ex intellectu et 2987 contingit dupliciter. Nam actus fidei procedit et ex intellectu et
3697 ex voluntate, ut supra dictum est. Potest ergo fides in aliquo dici 2988 ex voluntate, ut supra dictum est. Potest ergo fides in aliquo dici
3698 maior uno modo ex parte intellectus, propter maiorem certitudinem 2989 maior uno modo ex parte intellectus, propter maiorem certitudinem
3699 et firmitatem, alio modo ex parte voluntatis, propter maiorem 2990 et firmitatem, alio modo ex parte voluntatis, propter maiorem
3700 promptitudinem seu devotionem vel confidentiam.</p> 2991 promptitudinem seu devotionem vel confidentiam.</p><p title="II-II q. 5 a. 4 ad 1"><a name="39045"><span class="ref">[39045] IIª-IIae q. 5 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
3701 <p title="II-II q. 5 a. 4 ad 1"><a name="39045"><span class=
3702 "ref">[39045] II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
3703 ergo dicendum quod ille qui pertinaciter discredit aliquid eorum 2992 ergo dicendum quod ille qui pertinaciter discredit aliquid eorum
3704 quae sub fide continentur non habet habitum fidei, quem tamen habet 2993 quae sub fide continentur non habet habitum fidei, quem tamen habet
3705 ille qui non explicite omnia credit, sed paratus est omnia credere. 2994 ille qui non explicite omnia credit, sed paratus est omnia credere.
3706 Et secundum hoc ex parte obiecti unus habet maiorem fidem quam 2995 Et secundum hoc ex parte obiecti unus habet maiorem fidem quam
3707 alius, inquantum plura explicite credit, ut dictum est.</p> 2996 alius, inquantum plura explicite credit, ut dictum est.</p><p title="II-II q. 5 a. 4 ad 2"><a name="39046"><span class="ref">[39046] IIª-IIae q. 5 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
3708 <p title="II-II q. 5 a. 4 ad 2"><a name="39046"><span class=
3709 "ref">[39046] II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
3710 dicendum quod de ratione fidei est ut veritas prima omnibus 2997 dicendum quod de ratione fidei est ut veritas prima omnibus
3711 praeferatur. Sed tamen eorum qui eam omnibus praeferunt quidam 2998 praeferatur. Sed tamen eorum qui eam omnibus praeferunt quidam
3712 certius et devotius se ei subiiciunt quam alii. Et secundum hoc 2999 certius et devotius se ei subiiciunt quam alii. Et secundum hoc
3713 fides est maior in uno quam in alio.</p> 3000 fides est maior in uno quam in alio.</p><p title="II-II q. 5 a. 4 ad 3"><a name="39047"><span class="ref">[39047] IIª-IIae q. 5 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
3714 <p title="II-II q. 5 a. 4 ad 3"><a name="39047"><span class=
3715 "ref">[39047] II&ordf;-IIae q. 5 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
3716 dicendum quod intellectus principiorum consequitur ipsam naturam 3001 dicendum quod intellectus principiorum consequitur ipsam naturam
3717 humanam, quae aequaliter in omnibus invenitur. Sed fides 3002 humanam, quae aequaliter in omnibus invenitur. Sed fides
3718 consequitur donum gratiae, quod non est aequaliter in omnibus, ut 3003 consequitur donum gratiae, quod non est aequaliter in omnibus, ut
3719 supra dictum est. Unde non est eadem ratio. Et tamen secundum 3004 supra dictum est. Unde non est eadem ratio. Et tamen secundum
3720 maiorem capacitatem intellectus, unus magis cognoscit virtutem 3005 maiorem capacitatem intellectus, unus magis cognoscit virtutem
3721 principiorum quam alius.</p> 3006 principiorum quam alius.</p></div></div><div class="q" id="q6"><h2>Quaestio 6</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 6 pr."><a name="39048"><span class="ref">[39048]
3722 <br /> 3007 IIª-IIae q. 6 pr.</span></a> Deinde considerandum est de causa
3723 <div class="D">Quaestio 6</div>
3724 <div class="G">Prooemium</div>
3725 <p title="II-II q. 6 pr."><a name="39048"><span class="ref">[39048]
3726 II&ordf;-IIae q. 6 pr.</span></a> Deinde considerandum est de causa
3727 fidei. Et circa hoc quaeruntur duo. Primo, utrum fides sit homini 3008 fidei. Et circa hoc quaeruntur duo. Primo, utrum fides sit homini
3728 infusa a Deo. Secundo, utrum fides informis sit donum.</p> 3009 infusa a Deo. Secundo, utrum fides informis sit donum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 6 a. 1 arg. 1"><a name="39049"><span class="ref">[39049] IIª-IIae q. 6 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
3729 <br />
3730 <div class="E">Articulus 1</div>
3731 <p title="II-II q. 6 a. 1 arg. 1"><a name="39049"><span class=
3732 "ref">[39049] II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
3733 sic proceditur. Videtur quod fides non sit homini infusa a Deo. 3010 sic proceditur. Videtur quod fides non sit homini infusa a Deo.
3734 Dicit enim Augustinus, XIV de Trin., quod <i>per scientiam gignitur 3011 Dicit enim Augustinus, XIV de Trin., quod <i>per scientiam gignitur
3735 in nobis fides, nutritur, defenditur et roboratur</i>. Sed ea quae 3012 in nobis fides, nutritur, defenditur et roboratur</i>. Sed ea quae
3736 per scientiam in nobis gignuntur magis videntur acquisita esse quam 3013 per scientiam in nobis gignuntur magis videntur acquisita esse quam
3737 infusa. Ergo fides non videtur in nobis esse ex infusione 3014 infusa. Ergo fides non videtur in nobis esse ex infusione
3738 divina.</p> 3015 divina.</p><p title="II-II q. 6 a. 1 arg. 2"><a name="39050"><span class="ref">[39050] IIª-IIae q. 6 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
3739 <p title="II-II q. 6 a. 1 arg. 2"><a name="39050"><span class=
3740 "ref">[39050] II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
3741 illud ad quod homo pertingit audiendo et videndo videtur esse ab 3016 illud ad quod homo pertingit audiendo et videndo videtur esse ab
3742 homine acquisitum. Sed homo pertingit ad credendum et videndo 3017 homine acquisitum. Sed homo pertingit ad credendum et videndo
3743 miracula et audiendo fidei doctrinam, dicitur enim Ioan. IV, 3018 miracula et audiendo fidei doctrinam, dicitur enim Ioan. IV,
3744 <i>cognovit pater quia illa hora erat in qua dixit ei Iesus, filius 3019 <i>cognovit pater quia illa hora erat in qua dixit ei Iesus, filius
3745 tuus vivit, et credidit ipse et domus eius tota</i>; et Rom. X 3020 tuus vivit, et credidit ipse et domus eius tota</i>; et Rom. X
3746 dicitur quod <i>fides est ex auditu</i>. Ergo fides habetur ab 3021 dicitur quod <i>fides est ex auditu</i>. Ergo fides habetur ab
3747 homine tanquam acquisita.</p> 3022 homine tanquam acquisita.</p><p title="II-II q. 6 a. 1 arg. 3"><a name="39051"><span class="ref">[39051] IIª-IIae q. 6 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
3748 <p title="II-II q. 6 a. 1 arg. 3"><a name="39051"><span class=
3749 "ref">[39051] II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
3750 illud quod consistit in hominis voluntate ab homine potest acquiri. 3023 illud quod consistit in hominis voluntate ab homine potest acquiri.
3751 Sed fides consistit in credentium voluntate, ut Augustinus dicit, 3024 Sed fides consistit in credentium voluntate, ut Augustinus dicit,
3752 in libro de Praed. Sanct. Ergo fides potest esse ab homine 3025 in libro de Praed. Sanct. Ergo fides potest esse ab homine
3753 acquisita.</p> 3026 acquisita.</p><p title="II-II q. 6 a. 1 s. c."><a name="39052"><span class="ref">[39052] IIª-IIae q. 6 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
3754 <p title="II-II q. 6 a. 1 s. c."><a name="39052"><span class=
3755 "ref">[39052] II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
3756 est quod dicitur ad Ephes. II, <i>gratia estis salvati per fidem, 3027 est quod dicitur ad Ephes. II, <i>gratia estis salvati per fidem,
3757 et non ex vobis, ne quis glorietur, Dei enim donum est</i>.</p> 3028 et non ex vobis, ne quis glorietur, Dei enim donum est</i>.</p><p title="II-II q. 6 a. 1 co."><a name="39053"><span class="ref">[39053] IIª-IIae q. 6 a. 1 co.</span></a> Respondeo
3758 <p title="II-II q. 6 a. 1 co."><a name="39053"><span class=
3759 "ref">[39053] II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 co.</span></a> Respondeo
3760 dicendum quod ad fidem duo requiruntur. Quorum unum est ut homini 3029 dicendum quod ad fidem duo requiruntur. Quorum unum est ut homini
3761 credibilia proponantur, quod requiritur ad hoc quod homo aliquid 3030 credibilia proponantur, quod requiritur ad hoc quod homo aliquid
3762 explicite credat. Aliud autem quod ad fidem requiritur est assensus 3031 explicite credat. Aliud autem quod ad fidem requiritur est assensus
3763 credentis ad ea quae proponuntur. Quantum igitur ad primum horum, 3032 credentis ad ea quae proponuntur. Quantum igitur ad primum horum,
3764 necesse est quod fides sit a Deo. Ea enim quae sunt fidei excedunt 3033 necesse est quod fides sit a Deo. Ea enim quae sunt fidei excedunt
3781 nobis proponuntur ea quae credere debemus. Sed hoc est falsum. Quia 3050 nobis proponuntur ea quae credere debemus. Sed hoc est falsum. Quia
3782 cum homo, assentiendo his quae sunt fidei, elevetur supra naturam 3051 cum homo, assentiendo his quae sunt fidei, elevetur supra naturam
3783 suam, oportet quod hoc insit ei ex supernaturali principio interius 3052 suam, oportet quod hoc insit ei ex supernaturali principio interius
3784 movente, quod est Deus. Et ideo fides quantum ad assensum, qui est 3053 movente, quod est Deus. Et ideo fides quantum ad assensum, qui est
3785 principalis actus fidei, est a Deo interius movente per 3054 principalis actus fidei, est a Deo interius movente per
3786 gratiam.</p> 3055 gratiam.</p><p title="II-II q. 6 a. 1 ad 1"><a name="39054"><span class="ref">[39054] IIª-IIae q. 6 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
3787 <p title="II-II q. 6 a. 1 ad 1"><a name="39054"><span class=
3788 "ref">[39054] II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
3789 ergo dicendum quod per scientiam gignitur fides et nutritur per 3056 ergo dicendum quod per scientiam gignitur fides et nutritur per
3790 modum exterioris persuasionis, quae fit ab aliqua scientia. Sed 3057 modum exterioris persuasionis, quae fit ab aliqua scientia. Sed
3791 principalis et propria causa fidei est id quod interius movet ad 3058 principalis et propria causa fidei est id quod interius movet ad
3792 assentiendum.</p> 3059 assentiendum.</p><p title="II-II q. 6 a. 1 ad 2"><a name="39055"><span class="ref">[39055] IIª-IIae q. 6 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
3793 <p title="II-II q. 6 a. 1 ad 2"><a name="39055"><span class=
3794 "ref">[39055] II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
3795 dicendum quod etiam ratio illa procedit de causa proponente 3060 dicendum quod etiam ratio illa procedit de causa proponente
3796 exterius ea quae sunt fidei, vel persuadente ad credendum vel verbo 3061 exterius ea quae sunt fidei, vel persuadente ad credendum vel verbo
3797 vel facto.</p> 3062 vel facto.</p><p title="II-II q. 6 a. 1 ad 3"><a name="39056"><span class="ref">[39056] IIª-IIae q. 6 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
3798 <p title="II-II q. 6 a. 1 ad 3"><a name="39056"><span class=
3799 "ref">[39056] II&ordf;-IIae q. 6 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
3800 dicendum quod credere quidem in voluntate credentium consistit, sed 3063 dicendum quod credere quidem in voluntate credentium consistit, sed
3801 oportet quod voluntas hominis praeparetur a Deo per gratiam ad hoc 3064 oportet quod voluntas hominis praeparetur a Deo per gratiam ad hoc
3802 quod elevetur in ea quae sunt supra naturam, ut supra dictum 3065 quod elevetur in ea quae sunt supra naturam, ut supra dictum
3803 est.</p> 3066 est.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 6 a. 2 arg. 1"><a name="39057"><span class="ref">[39057] IIª-IIae q. 6 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
3804 <br />
3805 <div class="E">Articulus 2</div>
3806 <p title="II-II q. 6 a. 2 arg. 1"><a name="39057"><span class=
3807 "ref">[39057] II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
3808 sic proceditur. Videtur quod fides informis non sit donum Dei. 3067 sic proceditur. Videtur quod fides informis non sit donum Dei.
3809 Dicitur enim Deut. XXXII, quod Dei perfecta sunt opera. Fides autem 3068 Dicitur enim Deut. XXXII, quod Dei perfecta sunt opera. Fides autem
3810 informis est quiddam imperfectum. Ergo fides informis non est opus 3069 informis est quiddam imperfectum. Ergo fides informis non est opus
3811 Dei.</p> 3070 Dei.</p><p title="II-II q. 6 a. 2 arg. 2"><a name="39058"><span class="ref">[39058] IIª-IIae q. 6 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
3812 <p title="II-II q. 6 a. 2 arg. 2"><a name="39058"><span class=
3813 "ref">[39058] II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
3814 sicut actus dicitur deformis propter hoc quod caret debita forma, 3071 sicut actus dicitur deformis propter hoc quod caret debita forma,
3815 ita etiam fides dicitur informis propter hoc quod caret debita 3072 ita etiam fides dicitur informis propter hoc quod caret debita
3816 forma. Sed actus deformis peccati non est a Deo, ut supra dictum 3073 forma. Sed actus deformis peccati non est a Deo, ut supra dictum
3817 est. Ergo neque etiam fides informis est a Deo.</p> 3074 est. Ergo neque etiam fides informis est a Deo.</p><p title="II-II q. 6 a. 2 arg. 3"><a name="39059"><span class="ref">[39059] IIª-IIae q. 6 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
3818 <p title="II-II q. 6 a. 2 arg. 3"><a name="39059"><span class=
3819 "ref">[39059] II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
3820 quaecumque Deus sanat totaliter sanat, dicitur enim Ioan. VII, 3075 quaecumque Deus sanat totaliter sanat, dicitur enim Ioan. VII,
3821 <i>si circumcisionem accipit homo in sabbato ut non solvatur lex 3076 <i>si circumcisionem accipit homo in sabbato ut non solvatur lex
3822 Moysi, mihi indignamini quia totum hominem salvum feci in 3077 Moysi, mihi indignamini quia totum hominem salvum feci in
3823 sabbato</i>. Sed per fidem homo sanatur ab infidelitate. Quicumque 3078 sabbato</i>. Sed per fidem homo sanatur ab infidelitate. Quicumque
3824 ergo donum fidei a Deo accipit simul sanatur ab omnibus peccatis. 3079 ergo donum fidei a Deo accipit simul sanatur ab omnibus peccatis.
3825 Sed hoc non fit nisi per fidem formatam. Ergo sola fides formata 3080 Sed hoc non fit nisi per fidem formatam. Ergo sola fides formata
3826 est donum Dei. Non ergo fides informis.</p> 3081 est donum Dei. Non ergo fides informis.</p><p title="II-II q. 6 a. 2 s. c."><a name="39060"><span class="ref">[39060] IIª-IIae q. 6 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
3827 <p title="II-II q. 6 a. 2 s. c."><a name="39060"><span class=
3828 "ref">[39060] II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
3829 est quod quaedam Glossa dicit, I ad Cor. XIII, quod <i>fides quae 3082 est quod quaedam Glossa dicit, I ad Cor. XIII, quod <i>fides quae
3830 est sine caritate est donum Dei</i>. Sed fides quae est sine 3083 est sine caritate est donum Dei</i>. Sed fides quae est sine
3831 caritate est fides informis. Ergo fides informis est donum Dei.</p> 3084 caritate est fides informis. Ergo fides informis est donum Dei.</p><p title="II-II q. 6 a. 2 co."><a name="39061"><span class="ref">[39061] IIª-IIae q. 6 a. 2 co.</span></a> Respondeo
3832 <p title="II-II q. 6 a. 2 co."><a name="39061"><span class=
3833 "ref">[39061] II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 co.</span></a> Respondeo
3834 dicendum quod informitas privatio quaedam est. Est autem 3085 dicendum quod informitas privatio quaedam est. Est autem
3835 considerandum quod privatio quandoque quidem pertinet ad rationem 3086 considerandum quod privatio quandoque quidem pertinet ad rationem
3836 speciei, quandoque autem non, sed supervenit rei iam habenti 3087 speciei, quandoque autem non, sed supervenit rei iam habenti
3837 propriam speciem. Sicut privatio debitae commensurationis humorum 3088 propriam speciem. Sicut privatio debitae commensurationis humorum
3838 est de ratione speciei ipsius aegritudinis, tenebrositas autem non 3089 est de ratione speciei ipsius aegritudinis, tenebrositas autem non
3847 ratione speciei diaphani. Informitas autem fidei non pertinet ad 3098 ratione speciei diaphani. Informitas autem fidei non pertinet ad
3848 rationem speciei ipsius fidei, cum fides dicatur informis propter 3099 rationem speciei ipsius fidei, cum fides dicatur informis propter
3849 defectum cuiusdam exterioris formae, sicut dictum est. Et ideo 3100 defectum cuiusdam exterioris formae, sicut dictum est. Et ideo
3850 illud est causa fidei informis quod est causa fidei simpliciter 3101 illud est causa fidei informis quod est causa fidei simpliciter
3851 dictae. Hoc autem est Deus, ut dictum est. Unde relinquitur quod 3102 dictae. Hoc autem est Deus, ut dictum est. Unde relinquitur quod
3852 fides informis sit donum Dei.</p> 3103 fides informis sit donum Dei.</p><p title="II-II q. 6 a. 2 ad 1"><a name="39062"><span class="ref">[39062] IIª-IIae q. 6 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
3853 <p title="II-II q. 6 a. 2 ad 1"><a name="39062"><span class=
3854 "ref">[39062] II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
3855 ergo dicendum quod fides informis, etsi non sit perfecta 3104 ergo dicendum quod fides informis, etsi non sit perfecta
3856 simpliciter perfectione virtutis, est tamen perfecta quadam 3105 simpliciter perfectione virtutis, est tamen perfecta quadam
3857 perfectione quae sufficit ad fidei rationem.</p> 3106 perfectione quae sufficit ad fidei rationem.</p><p title="II-II q. 6 a. 2 ad 2"><a name="39063"><span class="ref">[39063] IIª-IIae q. 6 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
3858 <p title="II-II q. 6 a. 2 ad 2"><a name="39063"><span class=
3859 "ref">[39063] II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
3860 dicendum quod deformitas actus est de ratione speciei ipsius actus 3107 dicendum quod deformitas actus est de ratione speciei ipsius actus
3861 secundum quod est actus moralis, ut supra dictum est, dicitur enim 3108 secundum quod est actus moralis, ut supra dictum est, dicitur enim
3862 actus deformis per privationem formae intrinsecae, quae est debita 3109 actus deformis per privationem formae intrinsecae, quae est debita
3863 commensuratio circumstantiarum actus. Et ideo non potest dici causa 3110 commensuratio circumstantiarum actus. Et ideo non potest dici causa
3864 actus deformis Deus, qui non est causa deformitatis, licet sit 3111 actus deformis Deus, qui non est causa deformitatis, licet sit
3866 solum importat privationem debitae formae, sed etiam contrariam 3113 solum importat privationem debitae formae, sed etiam contrariam
3867 dispositionem. Unde deformitas se habet ad actum sicut falsitas ad 3114 dispositionem. Unde deformitas se habet ad actum sicut falsitas ad
3868 fidem. Et ideo sicut actus deformis non est a Deo, ita nec aliqua 3115 fidem. Et ideo sicut actus deformis non est a Deo, ita nec aliqua
3869 fides falsa. Et sicut fides informis est a Deo, ita etiam actus qui 3116 fides falsa. Et sicut fides informis est a Deo, ita etiam actus qui
3870 sunt boni ex genere, quamvis non sint caritate formati, sicut 3117 sunt boni ex genere, quamvis non sint caritate formati, sicut
3871 plerumque in peccatoribus contingit.</p> 3118 plerumque in peccatoribus contingit.</p><p title="II-II q. 6 a. 2 ad 3"><a name="39064"><span class="ref">[39064] IIª-IIae q. 6 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
3872 <p title="II-II q. 6 a. 2 ad 3"><a name="39064"><span class=
3873 "ref">[39064] II&ordf;-IIae q. 6 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
3874 dicendum quod ille qui accipit a Deo fidem absque caritate non 3119 dicendum quod ille qui accipit a Deo fidem absque caritate non
3875 simpliciter sanatur ab infidelitate, quia non removetur culpa 3120 simpliciter sanatur ab infidelitate, quia non removetur culpa
3876 praecedentis infidelitatis, sed sanatur secundum quid, ut scilicet 3121 praecedentis infidelitatis, sed sanatur secundum quid, ut scilicet
3877 cesset a tali peccato. Hoc autem frequenter contingit, quod aliquis 3122 cesset a tali peccato. Hoc autem frequenter contingit, quod aliquis
3878 desistit ab uno actu peccati, etiam Deo hoc faciente, qui tamen ab 3123 desistit ab uno actu peccati, etiam Deo hoc faciente, qui tamen ab
3879 actu alterius peccati non desistit, propria iniquitate suggerente. 3124 actu alterius peccati non desistit, propria iniquitate suggerente.
3880 Et per hunc modum datur aliquando a Deo homini quod credat, non 3125 Et per hunc modum datur aliquando a Deo homini quod credat, non
3881 tamen datur ei caritatis donum, sicut etiam aliquibus absque 3126 tamen datur ei caritatis donum, sicut etiam aliquibus absque
3882 caritate datur donum prophetiae vel aliquid simile.</p> 3127 caritate datur donum prophetiae vel aliquid simile.</p></div></div><div class="q" id="q7"><h2>Quaestio 7</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 7 pr."><a name="39065"><span class="ref">[39065]
3883 <br /> 3128 IIª-IIae q. 7 pr.</span></a> Deinde considerandum est de
3884 <div class="D">Quaestio 7</div>
3885 <div class="G">Prooemium</div>
3886 <p title="II-II q. 7 pr."><a name="39065"><span class="ref">[39065]
3887 II&ordf;-IIae q. 7 pr.</span></a> Deinde considerandum est de
3888 effectibus fidei. Et circa hoc quaeruntur duo. Primo, utrum timor 3129 effectibus fidei. Et circa hoc quaeruntur duo. Primo, utrum timor
3889 sit effectus fidei. Secundo, utrum purificatio cordis sit effectus 3130 sit effectus fidei. Secundo, utrum purificatio cordis sit effectus
3890 fidei.</p> 3131 fidei.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 7 a. 1 arg. 1"><a name="39066"><span class="ref">[39066] IIª-IIae q. 7 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
3891 <br />
3892 <div class="E">Articulus 1</div>
3893 <p title="II-II q. 7 a. 1 arg. 1"><a name="39066"><span class=
3894 "ref">[39066] II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
3895 sic proceditur. Videtur quod timor non sit effectus fidei. Effectus 3132 sic proceditur. Videtur quod timor non sit effectus fidei. Effectus
3896 enim non praecedit causam. Sed timor praecedit fidem, dicitur enim 3133 enim non praecedit causam. Sed timor praecedit fidem, dicitur enim
3897 Eccli. II, <i>qui timetis Deum, credite illi</i>. Ergo timor non 3134 Eccli. II, <i>qui timetis Deum, credite illi</i>. Ergo timor non
3898 est effectus fidei.</p> 3135 est effectus fidei.</p><p title="II-II q. 7 a. 1 arg. 2"><a name="39067"><span class="ref">[39067] IIª-IIae q. 7 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
3899 <p title="II-II q. 7 a. 1 arg. 2"><a name="39067"><span class=
3900 "ref">[39067] II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
3901 idem non est causa contrariorum. Sed timor et spes sunt contraria, 3136 idem non est causa contrariorum. Sed timor et spes sunt contraria,
3902 ut supra dictum est, fides autem generat spem, ut dicitur in 3137 ut supra dictum est, fides autem generat spem, ut dicitur in
3903 Glossa, Matth. I. Ergo non est causa timoris.</p> 3138 Glossa, Matth. I. Ergo non est causa timoris.</p><p title="II-II q. 7 a. 1 arg. 3"><a name="39068"><span class="ref">[39068] IIª-IIae q. 7 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
3904 <p title="II-II q. 7 a. 1 arg. 3"><a name="39068"><span class=
3905 "ref">[39068] II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
3906 contrarium non est causa contrarii. Sed obiectum fidei est quoddam 3139 contrarium non est causa contrarii. Sed obiectum fidei est quoddam
3907 bonum, quod est veritas prima, obiectum autem timoris est malum, ut 3140 bonum, quod est veritas prima, obiectum autem timoris est malum, ut
3908 supra dictum est. Actus autem habent speciem ex obiectis, secundum 3141 supra dictum est. Actus autem habent speciem ex obiectis, secundum
3909 supradicta. Ergo fides non est causa timoris.</p> 3142 supradicta. Ergo fides non est causa timoris.</p><p title="II-II q. 7 a. 1 s. c."><a name="39069"><span class="ref">[39069] IIª-IIae q. 7 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
3910 <p title="II-II q. 7 a. 1 s. c."><a name="39069"><span class=
3911 "ref">[39069] II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
3912 est quod dicitur Iac. II, <i>Daemones credunt et 3143 est quod dicitur Iac. II, <i>Daemones credunt et
3913 contremiscunt</i>.</p> 3144 contremiscunt</i>.</p><p title="II-II q. 7 a. 1 co."><a name="39070"><span class="ref">[39070] IIª-IIae q. 7 a. 1 co.</span></a> Respondeo
3914 <p title="II-II q. 7 a. 1 co."><a name="39070"><span class=
3915 "ref">[39070] II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 co.</span></a> Respondeo
3916 dicendum quod timor est quidam motus appetitivae virtutis, ut supra 3145 dicendum quod timor est quidam motus appetitivae virtutis, ut supra
3917 dictum est. Omnium autem appetitivorum motuum principium est bonum 3146 dictum est. Omnium autem appetitivorum motuum principium est bonum
3918 vel malum apprehensum. Unde oportet quod timoris et omnium 3147 vel malum apprehensum. Unde oportet quod timoris et omnium
3919 appetitivorum motuum sit principium aliqua apprehensio. Per fidem 3148 appetitivorum motuum sit principium aliqua apprehensio. Per fidem
3920 autem fit in nobis quaedam apprehensio de quibusdam malis 3149 autem fit in nobis quaedam apprehensio de quibusdam malis
3925 ipsum; inquantum per fidem hanc existimationem habemus de Deo, quod 3154 ipsum; inquantum per fidem hanc existimationem habemus de Deo, quod
3926 sit quoddam immensum et altissimum bonum, a quo separari est 3155 sit quoddam immensum et altissimum bonum, a quo separari est
3927 pessimum et cui velle aequari est malum. Sed primi timoris, 3156 pessimum et cui velle aequari est malum. Sed primi timoris,
3928 scilicet servilis, est causa fides informis. Sed secundi timoris, 3157 scilicet servilis, est causa fides informis. Sed secundi timoris,
3929 scilicet filialis, est causa fides formata, quae per caritatem 3158 scilicet filialis, est causa fides formata, quae per caritatem
3930 facit hominem Deo inhaerere et ei subiici.</p> 3159 facit hominem Deo inhaerere et ei subiici.</p><p title="II-II q. 7 a. 1 ad 1"><a name="39071"><span class="ref">[39071] IIª-IIae q. 7 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
3931 <p title="II-II q. 7 a. 1 ad 1"><a name="39071"><span class=
3932 "ref">[39071] II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
3933 ergo dicendum quod timor Dei non potest universaliter praecedere 3160 ergo dicendum quod timor Dei non potest universaliter praecedere
3934 fidem, quia si omnino eius ignorantiam haberemus quantum ad praemia 3161 fidem, quia si omnino eius ignorantiam haberemus quantum ad praemia
3935 vel poenas de quibus per fidem instruimur, nullo modo eum 3162 vel poenas de quibus per fidem instruimur, nullo modo eum
3936 timeremus. Sed supposita fide de aliquibus articulis fidei, puta de 3163 timeremus. Sed supposita fide de aliquibus articulis fidei, puta de
3937 excellentia divina, sequitur timor reverentiae, ex quo sequitur 3164 excellentia divina, sequitur timor reverentiae, ex quo sequitur
3938 ulterius ut homo intellectum suum Deo subiiciat ad credendum omnia 3165 ulterius ut homo intellectum suum Deo subiiciat ad credendum omnia
3939 quae sunt promissa a Deo. Unde ibi sequitur, <i>et non evacuabitur 3166 quae sunt promissa a Deo. Unde ibi sequitur, <i>et non evacuabitur
3940 merces vestra</i>.</p> 3167 merces vestra</i>.</p><p title="II-II q. 7 a. 1 ad 2"><a name="39072"><span class="ref">[39072] IIª-IIae q. 7 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
3941 <p title="II-II q. 7 a. 1 ad 2"><a name="39072"><span class=
3942 "ref">[39072] II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
3943 dicendum quod idem secundum contraria potest esse contrariorum 3168 dicendum quod idem secundum contraria potest esse contrariorum
3944 causa, non autem idem secundum idem. Fides autem generat spem 3169 causa, non autem idem secundum idem. Fides autem generat spem
3945 secundum quod facit nobis existimationem de praemiis quae Deus 3170 secundum quod facit nobis existimationem de praemiis quae Deus
3946 retribuit iustis. Est autem causa timoris secundum quod facit nobis 3171 retribuit iustis. Est autem causa timoris secundum quod facit nobis
3947 aestimationem de poenis quas peccatoribus infliget.</p> 3172 aestimationem de poenis quas peccatoribus infliget.</p><p title="II-II q. 7 a. 1 ad 3"><a name="39073"><span class="ref">[39073] IIª-IIae q. 7 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
3948 <p title="II-II q. 7 a. 1 ad 3"><a name="39073"><span class=
3949 "ref">[39073] II&ordf;-IIae q. 7 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
3950 dicendum quod obiectum fidei primum et formale est bonum quod est 3173 dicendum quod obiectum fidei primum et formale est bonum quod est
3951 veritas prima. Sed materialiter fidei proponuntur credenda etiam 3174 veritas prima. Sed materialiter fidei proponuntur credenda etiam
3952 quaedam mala, puta quod malum sit Deo non subiici vel ab eo 3175 quaedam mala, puta quod malum sit Deo non subiici vel ab eo
3953 separari, et quod peccatores poenalia mala sustinebunt a Deo. Et 3176 separari, et quod peccatores poenalia mala sustinebunt a Deo. Et
3954 secundum hoc fides potest esse causa timoris.</p> 3177 secundum hoc fides potest esse causa timoris.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 7 a. 2 arg. 1"><a name="39074"><span class="ref">[39074] IIª-IIae q. 7 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
3955 <br />
3956 <div class="E">Articulus 2</div>
3957 <p title="II-II q. 7 a. 2 arg. 1"><a name="39074"><span class=
3958 "ref">[39074] II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
3959 sic proceditur. Videtur quod purificatio cordis non sit effectus 3178 sic proceditur. Videtur quod purificatio cordis non sit effectus
3960 fidei. Puritas enim cordis praecipue in affectu consistit. Sed 3179 fidei. Puritas enim cordis praecipue in affectu consistit. Sed
3961 fides in intellectu est. Ergo fides non causat cordis 3180 fides in intellectu est. Ergo fides non causat cordis
3962 purificationem.</p> 3181 purificationem.</p><p title="II-II q. 7 a. 2 arg. 2"><a name="39075"><span class="ref">[39075] IIª-IIae q. 7 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
3963 <p title="II-II q. 7 a. 2 arg. 2"><a name="39075"><span class=
3964 "ref">[39075] II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
3965 illud quod causat cordis purificationem non potest simul esse cum 3182 illud quod causat cordis purificationem non potest simul esse cum
3966 impuritate. Sed fides simul potest esse cum impuritate peccati, 3183 impuritate. Sed fides simul potest esse cum impuritate peccati,
3967 sicut patet in illis qui habent fidem informem. Ergo fides non 3184 sicut patet in illis qui habent fidem informem. Ergo fides non
3968 purificat cor.</p> 3185 purificat cor.</p><p title="II-II q. 7 a. 2 arg. 3"><a name="39076"><span class="ref">[39076] IIª-IIae q. 7 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
3969 <p title="II-II q. 7 a. 2 arg. 3"><a name="39076"><span class=
3970 "ref">[39076] II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
3971 si fides aliquo modo purificaret cor humanum, maxime purificaret 3186 si fides aliquo modo purificaret cor humanum, maxime purificaret
3972 hominis intellectum. Sed intellectum non purificat ab obscuritate, 3187 hominis intellectum. Sed intellectum non purificat ab obscuritate,
3973 cum sit cognitio aenigmatica. Ergo fides nullo modo purificat 3188 cum sit cognitio aenigmatica. Ergo fides nullo modo purificat
3974 cor.</p> 3189 cor.</p><p title="II-II q. 7 a. 2 s. c."><a name="39077"><span class="ref">[39077] IIª-IIae q. 7 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
3975 <p title="II-II q. 7 a. 2 s. c."><a name="39077"><span class=
3976 "ref">[39077] II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
3977 est quod dicit Petrus, Act. XV, <i>fide purificans corda 3190 est quod dicit Petrus, Act. XV, <i>fide purificans corda
3978 eorum</i>.</p> 3191 eorum</i>.</p><p title="II-II q. 7 a. 2 co."><a name="39078"><span class="ref">[39078] IIª-IIae q. 7 a. 2 co.</span></a> Respondeo
3979 <p title="II-II q. 7 a. 2 co."><a name="39078"><span class=
3980 "ref">[39078] II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 co.</span></a> Respondeo
3981 dicendum quod impuritas uniuscuiusque rei consistit in hoc quod 3192 dicendum quod impuritas uniuscuiusque rei consistit in hoc quod
3982 rebus vilioribus immiscetur, non enim dicitur argentum esse impurum 3193 rebus vilioribus immiscetur, non enim dicitur argentum esse impurum
3983 ex permixtione auri, per quam melius redditur, sed ex permixtione 3194 ex permixtione auri, per quam melius redditur, sed ex permixtione
3984 plumbi vel stanni. Manifestum est autem quod rationalis creatura 3195 plumbi vel stanni. Manifestum est autem quod rationalis creatura
3985 dignior est omnibus temporalibus et corporalibus creaturis. Et ideo 3196 dignior est omnibus temporalibus et corporalibus creaturis. Et ideo
3987 qua quidem impuritate purificatur per contrarium motum, dum 3198 qua quidem impuritate purificatur per contrarium motum, dum
3988 scilicet tendit in id quod est supra se, scilicet in Deum. In quo 3199 scilicet tendit in id quod est supra se, scilicet in Deum. In quo
3989 quidem motu primum principium est fides, <i>accedentem enim ad Deum 3200 quidem motu primum principium est fides, <i>accedentem enim ad Deum
3990 oportet credere</i>, ut dicitur Heb. XI. Et ideo primum principium 3201 oportet credere</i>, ut dicitur Heb. XI. Et ideo primum principium
3991 purificationis cordis est fides, quae si perficiatur per caritatem 3202 purificationis cordis est fides, quae si perficiatur per caritatem
3992 formatam, perfectam purificationem causat.</p> 3203 formatam, perfectam purificationem causat.</p><p title="II-II q. 7 a. 2 ad 1"><a name="39079"><span class="ref">[39079] IIª-IIae q. 7 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
3993 <p title="II-II q. 7 a. 2 ad 1"><a name="39079"><span class=
3994 "ref">[39079] II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
3995 ergo dicendum quod ea quae sunt in intellectu sunt principia eorum 3204 ergo dicendum quod ea quae sunt in intellectu sunt principia eorum
3996 quae sunt in affectu, inquantum scilicet bonum intellectum movet 3205 quae sunt in affectu, inquantum scilicet bonum intellectum movet
3997 affectum.</p> 3206 affectum.</p><p title="II-II q. 7 a. 2 ad 2"><a name="39080"><span class="ref">[39080] IIª-IIae q. 7 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
3998 <p title="II-II q. 7 a. 2 ad 2"><a name="39080"><span class=
3999 "ref">[39080] II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
4000 dicendum quod fides etiam informis excludit quandam impuritatem 3207 dicendum quod fides etiam informis excludit quandam impuritatem
4001 sibi oppositam, scilicet impuritatem erroris, quae contingit ex hoc 3208 sibi oppositam, scilicet impuritatem erroris, quae contingit ex hoc
4002 quod intellectus humanus inordinate inhaeret rebus se inferioribus, 3209 quod intellectus humanus inordinate inhaeret rebus se inferioribus,
4003 dum scilicet vult secundum rationes rerum sensibilium metiri 3210 dum scilicet vult secundum rationes rerum sensibilium metiri
4004 divina. Sed quando per caritatem formatur, tunc nullam impuritatem 3211 divina. Sed quando per caritatem formatur, tunc nullam impuritatem
4005 secum compatitur, <i>quia universa delicta operit caritas</i>, ut 3212 secum compatitur, <i>quia universa delicta operit caritas</i>, ut
4006 dicitur Prov. X.</p> 3213 dicitur Prov. X.</p><p title="II-II q. 7 a. 2 ad 3"><a name="39081"><span class="ref">[39081] IIª-IIae q. 7 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
4007 <p title="II-II q. 7 a. 2 ad 3"><a name="39081"><span class=
4008 "ref">[39081] II&ordf;-IIae q. 7 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
4009 dicendum quod obscuritas fidei non pertinet ad impuritatem culpae, 3214 dicendum quod obscuritas fidei non pertinet ad impuritatem culpae,
4010 sed magis ad naturalem defectum intellectus humani, secundum statum 3215 sed magis ad naturalem defectum intellectus humani, secundum statum
4011 praesentis vitae.</p> 3216 praesentis vitae.</p></div></div><div class="q" id="q8"><h2>Quaestio 8</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 8 pr."><a name="39082"><span class="ref">[39082]
4012 <br /> 3217 IIª-IIae q. 8 pr.</span></a> Deinde considerandum est de dono
4013 <div class="D">Quaestio 8</div>
4014 <div class="G">Prooemium</div>
4015 <p title="II-II q. 8 pr."><a name="39082"><span class="ref">[39082]
4016 II&ordf;-IIae q. 8 pr.</span></a> Deinde considerandum est de dono
4017 intellectus et scientiae, quae respondent virtuti fidei. Et circa 3218 intellectus et scientiae, quae respondent virtuti fidei. Et circa
4018 donum intellectus quaeruntur octo. Primo, utrum intellectus sit 3219 donum intellectus quaeruntur octo. Primo, utrum intellectus sit
4019 donum spiritus sancti. Secundo, utrum possit simul esse in eodem 3220 donum spiritus sancti. Secundo, utrum possit simul esse in eodem
4020 cum fide. Tertio, utrum intellectus qui est donum sit speculativus 3221 cum fide. Tertio, utrum intellectus qui est donum sit speculativus
4021 tantum, vel etiam practicus. Quarto, utrum omnes qui sunt in gratia 3222 tantum, vel etiam practicus. Quarto, utrum omnes qui sunt in gratia
4022 habeant donum intellectus. Quinto, utrum hoc donum inveniatur in 3223 habeant donum intellectus. Quinto, utrum hoc donum inveniatur in
4023 aliquibus absque gratia. Sexto, quomodo se habeat donum intellectus 3224 aliquibus absque gratia. Sexto, quomodo se habeat donum intellectus
4024 ad alia dona. Septimo, de eo quod respondet huic dono in 3225 ad alia dona. Septimo, de eo quod respondet huic dono in
4025 beatitudinibus. Octavo, de eo quod respondet ei in fructibus.</p> 3226 beatitudinibus. Octavo, de eo quod respondet ei in fructibus.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 8 a. 1 arg. 1"><a name="39083"><span class="ref">[39083] IIª-IIae q. 8 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
4026 <br />
4027 <div class="E">Articulus 1</div>
4028 <p title="II-II q. 8 a. 1 arg. 1"><a name="39083"><span class=
4029 "ref">[39083] II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
4030 sic proceditur. Videtur quod intellectus non sit donum spiritus 3227 sic proceditur. Videtur quod intellectus non sit donum spiritus
4031 sancti. Dona enim gratuita distinguuntur a donis naturalibus, 3228 sancti. Dona enim gratuita distinguuntur a donis naturalibus,
4032 superadduntur enim eis. Sed intellectus est quidam habitus 3229 superadduntur enim eis. Sed intellectus est quidam habitus
4033 naturalis in anima, quo cognoscuntur principia naturaliter nota, ut 3230 naturalis in anima, quo cognoscuntur principia naturaliter nota, ut
4034 patet in VI Ethic. Ergo non debet poni donum spiritus sancti.</p> 3231 patet in VI Ethic. Ergo non debet poni donum spiritus sancti.</p><p title="II-II q. 8 a. 1 arg. 2"><a name="39084"><span class="ref">[39084] IIª-IIae q. 8 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
4035 <p title="II-II q. 8 a. 1 arg. 2"><a name="39084"><span class=
4036 "ref">[39084] II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
4037 dona divina participantur a creaturis secundum earum proportionem 3232 dona divina participantur a creaturis secundum earum proportionem
4038 et modum, ut patet per Dionysium, in libro de Div. Nom. Sed modus 3233 et modum, ut patet per Dionysium, in libro de Div. Nom. Sed modus
4039 humanae naturae est ut non simpliciter veritatem cognoscat, quod 3234 humanae naturae est ut non simpliciter veritatem cognoscat, quod
4040 pertinet ad rationem intellectus, sed discursive, quod est proprium 3235 pertinet ad rationem intellectus, sed discursive, quod est proprium
4041 rationis, ut patet per Dionysium, in VII cap. de Div. Nom. Ergo 3236 rationis, ut patet per Dionysium, in VII cap. de Div. Nom. Ergo
4042 cognitio divina quae hominibus datur magis debet dici donum 3237 cognitio divina quae hominibus datur magis debet dici donum
4043 rationis quam intellectus.</p> 3238 rationis quam intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 1 arg. 3"><a name="39085"><span class="ref">[39085] IIª-IIae q. 8 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
4044 <p title="II-II q. 8 a. 1 arg. 3"><a name="39085"><span class=
4045 "ref">[39085] II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
4046 in potentiis animae intellectus contra voluntatem dividitur, ut 3239 in potentiis animae intellectus contra voluntatem dividitur, ut
4047 patet in III de anima. Sed nullum donum spiritus sancti dicitur 3240 patet in III de anima. Sed nullum donum spiritus sancti dicitur
4048 voluntas. Ergo etiam nullum donum spiritus sancti debet dici 3241 voluntas. Ergo etiam nullum donum spiritus sancti debet dici
4049 intellectus.</p> 3242 intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 1 s. c."><a name="39086"><span class="ref">[39086] IIª-IIae q. 8 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
4050 <p title="II-II q. 8 a. 1 s. c."><a name="39086"><span class=
4051 "ref">[39086] II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
4052 est quod dicitur Isaiae XI, <i>requiescet super eum spiritus 3243 est quod dicitur Isaiae XI, <i>requiescet super eum spiritus
4053 domini, spiritus sapientiae et intellectus</i>.</p> 3244 domini, spiritus sapientiae et intellectus</i>.</p><p title="II-II q. 8 a. 1 co."><a name="39087"><span class="ref">[39087] IIª-IIae q. 8 a. 1 co.</span></a> Respondeo
4054 <p title="II-II q. 8 a. 1 co."><a name="39087"><span class=
4055 "ref">[39087] II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 co.</span></a> Respondeo
4056 dicendum quod nomen intellectus quandam intimam cognitionem 3245 dicendum quod nomen intellectus quandam intimam cognitionem
4057 importat, dicitur enim intelligere quasi intus legere. Et hoc 3246 importat, dicitur enim intelligere quasi intus legere. Et hoc
4058 manifeste patet considerantibus differentiam intellectus et sensus, 3247 manifeste patet considerantibus differentiam intellectus et sensus,
4059 nam cognitio sensitiva occupatur circa qualitates sensibiles 3248 nam cognitio sensitiva occupatur circa qualitates sensibiles
4060 exteriores; cognitio autem intellectiva penetrat usque ad essentiam 3249 exteriores; cognitio autem intellectiva penetrat usque ad essentiam
4071 est fortius, tanto potest magis ad intima penetrare. Lumen autem 3260 est fortius, tanto potest magis ad intima penetrare. Lumen autem
4072 naturale nostri intellectus est finitae virtutis, unde usque ad 3261 naturale nostri intellectus est finitae virtutis, unde usque ad
4073 determinatum aliquid pertingere potest. Indiget igitur homo 3262 determinatum aliquid pertingere potest. Indiget igitur homo
4074 supernaturali lumine ut ulterius penetret ad cognoscendum quaedam 3263 supernaturali lumine ut ulterius penetret ad cognoscendum quaedam
4075 quae per lumen naturale cognoscere non valet. Et illud lumen 3264 quae per lumen naturale cognoscere non valet. Et illud lumen
4076 supernaturale homini datum vocatur donum intellectus.</p> 3265 supernaturale homini datum vocatur donum intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 1 ad 1"><a name="39088"><span class="ref">[39088] IIª-IIae q. 8 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
4077 <p title="II-II q. 8 a. 1 ad 1"><a name="39088"><span class=
4078 "ref">[39088] II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
4079 ergo dicendum quod per lumen naturale nobis inditum statim 3266 ergo dicendum quod per lumen naturale nobis inditum statim
4080 cognoscuntur quaedam principia communia quae sunt naturaliter nota. 3267 cognoscuntur quaedam principia communia quae sunt naturaliter nota.
4081 Sed quia homo ordinatur ad beatitudinem supernaturalem, ut supra 3268 Sed quia homo ordinatur ad beatitudinem supernaturalem, ut supra
4082 dictum est, necesse est quod homo ulterius pertingat ad quaedam 3269 dictum est, necesse est quod homo ulterius pertingat ad quaedam
4083 altiora. Et ad hoc requiritur donum intellectus.</p> 3270 altiora. Et ad hoc requiritur donum intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 1 ad 2"><a name="39089"><span class="ref">[39089] IIª-IIae q. 8 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
4084 <p title="II-II q. 8 a. 1 ad 2"><a name="39089"><span class=
4085 "ref">[39089] II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
4086 dicendum quod discursus rationis semper incipit ab intellectu et 3271 dicendum quod discursus rationis semper incipit ab intellectu et
4087 terminatur ad intellectum, ratiocinamur enim procedendo ex 3272 terminatur ad intellectum, ratiocinamur enim procedendo ex
4088 quibusdam intellectis, et tunc rationis discursus perficitur quando 3273 quibusdam intellectis, et tunc rationis discursus perficitur quando
4089 ad hoc pervenimus ut intelligamus illud quod prius erat ignotum. 3274 ad hoc pervenimus ut intelligamus illud quod prius erat ignotum.
4090 Quod ergo ratiocinamur ex aliquo praecedenti intellectu procedit. 3275 Quod ergo ratiocinamur ex aliquo praecedenti intellectu procedit.
4091 Donum autem gratiae non procedit ex lumine naturae, sed 3276 Donum autem gratiae non procedit ex lumine naturae, sed
4092 superadditur ei, quasi perficiens ipsum. Et ideo ista superadditio 3277 superadditur ei, quasi perficiens ipsum. Et ideo ista superadditio
4093 non dicitur ratio, sed magis intellectus, quia ita se habet lumen 3278 non dicitur ratio, sed magis intellectus, quia ita se habet lumen
4094 superadditum ad ea quae nobis supernaturaliter innotescunt sicut se 3279 superadditum ad ea quae nobis supernaturaliter innotescunt sicut se
4095 habet lumen naturale ad ea quae primordialiter cognoscimus.</p> 3280 habet lumen naturale ad ea quae primordialiter cognoscimus.</p><p title="II-II q. 8 a. 1 ad 3"><a name="39090"><span class="ref">[39090] IIª-IIae q. 8 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
4096 <p title="II-II q. 8 a. 1 ad 3"><a name="39090"><span class=
4097 "ref">[39090] II&ordf;-IIae q. 8 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
4098 dicendum quod voluntas nominat simpliciter appetitivum motum, 3281 dicendum quod voluntas nominat simpliciter appetitivum motum,
4099 absque determinatione alicuius excellentiae. Sed intellectus 3282 absque determinatione alicuius excellentiae. Sed intellectus
4100 nominat quandam excellentiam cognitionis penetrandi ad intima. Et 3283 nominat quandam excellentiam cognitionis penetrandi ad intima. Et
4101 ideo supernaturale donum magis nominatur nomine intellectus quam 3284 ideo supernaturale donum magis nominatur nomine intellectus quam
4102 nomine voluntatis.</p> 3285 nomine voluntatis.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 8 a. 2 arg. 1"><a name="39091"><span class="ref">[39091] IIª-IIae q. 8 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
4103 <br />
4104 <div class="E">Articulus 2</div>
4105 <p title="II-II q. 8 a. 2 arg. 1"><a name="39091"><span class=
4106 "ref">[39091] II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
4107 sic proceditur. Videtur quod donum intellectus non simul habeatur 3286 sic proceditur. Videtur quod donum intellectus non simul habeatur
4108 cum fide. Dicit enim Augustinus, in libro octogintatrium quaest., 3287 cum fide. Dicit enim Augustinus, in libro octogintatrium quaest.,
4109 <i>id quod intelligitur intelligentis comprehensione finitur</i>. 3288 <i>id quod intelligitur intelligentis comprehensione finitur</i>.
4110 Sed id quod creditur non comprehenditur, secundum illud apostoli, 3289 Sed id quod creditur non comprehenditur, secundum illud apostoli,
4111 ad Philipp. III, <i>non quod iam comprehenderim aut perfectus 3290 ad Philipp. III, <i>non quod iam comprehenderim aut perfectus
4112 sim</i>. Ergo videtur quod fides et intellectus non possint esse in 3291 sim</i>. Ergo videtur quod fides et intellectus non possint esse in
4113 eodem.</p> 3292 eodem.</p><p title="II-II q. 8 a. 2 arg. 2"><a name="39092"><span class="ref">[39092] IIª-IIae q. 8 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
4114 <p title="II-II q. 8 a. 2 arg. 2"><a name="39092"><span class=
4115 "ref">[39092] II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
4116 omne quod intelligitur intellectu videtur. Sed fides est de non 3293 omne quod intelligitur intellectu videtur. Sed fides est de non
4117 apparentibus, ut supra dictum est. Ergo fides non potest simul esse 3294 apparentibus, ut supra dictum est. Ergo fides non potest simul esse
4118 in eodem cum intellectu.</p> 3295 in eodem cum intellectu.</p><p title="II-II q. 8 a. 2 arg. 3"><a name="39093"><span class="ref">[39093] IIª-IIae q. 8 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
4119 <p title="II-II q. 8 a. 2 arg. 3"><a name="39093"><span class=
4120 "ref">[39093] II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
4121 intellectus est certior quam scientia. Sed scientia et fides non 3296 intellectus est certior quam scientia. Sed scientia et fides non
4122 possunt esse de eodem, ut supra habitum est. Multo ergo minus 3297 possunt esse de eodem, ut supra habitum est. Multo ergo minus
4123 intellectus et fides.</p> 3298 intellectus et fides.</p><p title="II-II q. 8 a. 2 s. c."><a name="39094"><span class="ref">[39094] IIª-IIae q. 8 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
4124 <p title="II-II q. 8 a. 2 s. c."><a name="39094"><span class=
4125 "ref">[39094] II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
4126 est quod Gregorius dicit, in libro Moral., quod <i>intellectus de 3299 est quod Gregorius dicit, in libro Moral., quod <i>intellectus de
4127 auditis mentem illustrat</i>. Sed aliquis habens fidem potest esse 3300 auditis mentem illustrat</i>. Sed aliquis habens fidem potest esse
4128 illustratus mente circa audita, unde dicitur Luc. ult. quod 3301 illustratus mente circa audita, unde dicitur Luc. ult. quod
4129 <i>dominus aperuit discipulis suis sensum ut intelligerent 3302 <i>dominus aperuit discipulis suis sensum ut intelligerent
4130 Scripturas</i>. Ergo intellectus potest simul esse cum fide.</p> 3303 Scripturas</i>. Ergo intellectus potest simul esse cum fide.</p><p title="II-II q. 8 a. 2 co."><a name="39095"><span class="ref">[39095] IIª-IIae q. 8 a. 2 co.</span></a> Respondeo
4131 <p title="II-II q. 8 a. 2 co."><a name="39095"><span class=
4132 "ref">[39095] II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 co.</span></a> Respondeo
4133 dicendum quod hic duplici distinctione est opus, una quidem ex 3304 dicendum quod hic duplici distinctione est opus, una quidem ex
4134 parte fidei; alia autem ex parte intellectus. Ex parte quidem 3305 parte fidei; alia autem ex parte intellectus. Ex parte quidem
4135 fidei, distinguendum est quod quaedam per se et directe cadunt sub 3306 fidei, distinguendum est quod quaedam per se et directe cadunt sub
4136 fide, quae naturalem rationem excedunt, sicut Deum esse trinum et 3307 fide, quae naturalem rationem excedunt, sicut Deum esse trinum et
4137 unum, filium Dei esse incarnatum. Quaedam vero cadunt sub fide 3308 unum, filium Dei esse incarnatum. Quaedam vero cadunt sub fide
4148 sit aut quomodo sit, sed tamen cognoscitur quod ea quae exterius 3319 sit aut quomodo sit, sed tamen cognoscitur quod ea quae exterius
4149 apparent veritati non contrariantur; inquantum scilicet homo 3320 apparent veritati non contrariantur; inquantum scilicet homo
4150 intelligit quod propter ea quae exterius apparent non est 3321 intelligit quod propter ea quae exterius apparent non est
4151 recedendum ab his quae sunt fidei. Et secundum hoc nihil prohibet, 3322 recedendum ab his quae sunt fidei. Et secundum hoc nihil prohibet,
4152 durante statu fidei, intelligere etiam ea quae per se sub fide 3323 durante statu fidei, intelligere etiam ea quae per se sub fide
4153 cadunt.</p> 3324 cadunt.</p><p title="II-II q. 8 a. 2 ad 1"><a name="39096"><span class="ref">[39096] IIª-IIae q. 8 a. 2 ad 1</span></a> Et per hoc
4154 <p title="II-II q. 8 a. 2 ad 1"><a name="39096"><span class=
4155 "ref">[39096] II&ordf;-IIae q. 8 a. 2 ad 1</span></a> Et per hoc
4156 patet responsio ad obiecta. Nam primae tres rationes procedunt 3325 patet responsio ad obiecta. Nam primae tres rationes procedunt
4157 secundum quod aliquid perfecte intelligitur. Ultima autem ratio 3326 secundum quod aliquid perfecte intelligitur. Ultima autem ratio
4158 procedit de intellectu eorum quae ordinantur ad fidem.</p> 3327 procedit de intellectu eorum quae ordinantur ad fidem.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 8 a. 3 arg. 1"><a name="39097"><span class="ref">[39097] IIª-IIae q. 8 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
4159 <br />
4160 <div class="E">Articulus 3</div>
4161 <p title="II-II q. 8 a. 3 arg. 1"><a name="39097"><span class=
4162 "ref">[39097] II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
4163 sic proceditur. Videtur quod intellectus qui ponitur donum spiritus 3328 sic proceditur. Videtur quod intellectus qui ponitur donum spiritus
4164 sancti non sit practicus, sed speculativus tantum. Intellectus 3329 sancti non sit practicus, sed speculativus tantum. Intellectus
4165 enim, ut Gregorius dicit, in I Moral., altiora quaedam penetrat. 3330 enim, ut Gregorius dicit, in I Moral., altiora quaedam penetrat.
4166 Sed ea quae pertinent ad intellectum practicum non sunt alta, sed 3331 Sed ea quae pertinent ad intellectum practicum non sunt alta, sed
4167 quaedam infima, scilicet singularia, circa quae sunt actus. Ergo 3332 quaedam infima, scilicet singularia, circa quae sunt actus. Ergo
4168 intellectus qui ponitur donum non est intellectus practicus.</p> 3333 intellectus qui ponitur donum non est intellectus practicus.</p><p title="II-II q. 8 a. 3 arg. 2"><a name="39098"><span class="ref">[39098] IIª-IIae q. 8 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
4169 <p title="II-II q. 8 a. 3 arg. 2"><a name="39098"><span class=
4170 "ref">[39098] II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
4171 intellectus qui est donum est dignius aliquid quam intellectus qui 3334 intellectus qui est donum est dignius aliquid quam intellectus qui
4172 est virtus intellectualis. Sed intellectus qui est virtus 3335 est virtus intellectualis. Sed intellectus qui est virtus
4173 intellectualis est solum circa necessaria, ut patet per 3336 intellectualis est solum circa necessaria, ut patet per
4174 philosophum, in VI Ethic. Ergo multo magis intellectus qui est 3337 philosophum, in VI Ethic. Ergo multo magis intellectus qui est
4175 donum est solum circa necessaria. Sed intellectus practicus non est 3338 donum est solum circa necessaria. Sed intellectus practicus non est
4176 circa necessaria, sed circa contingentia aliter se habere, quae 3339 circa necessaria, sed circa contingentia aliter se habere, quae
4177 opere humano fieri possunt. Ergo intellectus qui est donum non est 3340 opere humano fieri possunt. Ergo intellectus qui est donum non est
4178 intellectus practicus.</p> 3341 intellectus practicus.</p><p title="II-II q. 8 a. 3 arg. 3"><a name="39099"><span class="ref">[39099] IIª-IIae q. 8 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
4179 <p title="II-II q. 8 a. 3 arg. 3"><a name="39099"><span class=
4180 "ref">[39099] II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
4181 donum intellectus illustrat mentem ad ea quae naturalem rationem 3342 donum intellectus illustrat mentem ad ea quae naturalem rationem
4182 excedunt. Sed operabilia humana, quorum est practicus intellectus, 3343 excedunt. Sed operabilia humana, quorum est practicus intellectus,
4183 non excedunt naturalem rationem, quae dirigit in rebus agendis, ut 3344 non excedunt naturalem rationem, quae dirigit in rebus agendis, ut
4184 ex supradictis patet. Ergo intellectus qui est donum non est 3345 ex supradictis patet. Ergo intellectus qui est donum non est
4185 intellectus practicus.</p> 3346 intellectus practicus.</p><p title="II-II q. 8 a. 3 s. c."><a name="39100"><span class="ref">[39100] IIª-IIae q. 8 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
4186 <p title="II-II q. 8 a. 3 s. c."><a name="39100"><span class=
4187 "ref">[39100] II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
4188 est quod dicitur in Psalm., <i>intellectus bonus omnibus 3347 est quod dicitur in Psalm., <i>intellectus bonus omnibus
4189 facientibus eum</i>.</p> 3348 facientibus eum</i>.</p><p title="II-II q. 8 a. 3 co."><a name="39101"><span class="ref">[39101] IIª-IIae q. 8 a. 3 co.</span></a> Respondeo
4190 <p title="II-II q. 8 a. 3 co."><a name="39101"><span class=
4191 "ref">[39101] II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 co.</span></a> Respondeo
4192 dicendum quod, sicut dictum est, donum intellectus non solum se 3349 dicendum quod, sicut dictum est, donum intellectus non solum se
4193 habet ad ea quae primo et principaliter cadunt sub fide, sed etiam 3350 habet ad ea quae primo et principaliter cadunt sub fide, sed etiam
4194 ad omnia quae ad fidem ordinantur. Operationes autem bonae quendam 3351 ad omnia quae ad fidem ordinantur. Operationes autem bonae quendam
4195 ordinem ad fidem habent, nam fides per dilectionem operatur, ut 3352 ordinem ad fidem habent, nam fides per dilectionem operatur, ut
4196 apostolus dicit, ad Gal. V. Et ideo donum intellectus etiam ad 3353 apostolus dicit, ad Gal. V. Et ideo donum intellectus etiam ad
4197 quaedam operabilia se extendit, non quidem ut circa ea 3354 quaedam operabilia se extendit, non quidem ut circa ea
4198 principaliter versetur; sed inquantum in agendis regulamur 3355 principaliter versetur; sed inquantum in agendis regulamur
4199 <i>rationibus aeternis, quibus conspiciendis et consulendis</i>, 3356 <i>rationibus aeternis, quibus conspiciendis et consulendis</i>,
4200 secundum Augustinum, XII de Trin., inhaeret superior ratio, quae 3357 secundum Augustinum, XII de Trin., inhaeret superior ratio, quae
4201 dono intellectus perficitur.</p> 3358 dono intellectus perficitur.</p><p title="II-II q. 8 a. 3 ad 1"><a name="39102"><span class="ref">[39102] IIª-IIae q. 8 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
4202 <p title="II-II q. 8 a. 3 ad 1"><a name="39102"><span class=
4203 "ref">[39102] II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
4204 ergo dicendum quod operabilia humana, secundum quod in se 3359 ergo dicendum quod operabilia humana, secundum quod in se
4205 considerantur, non habent aliquam excellentiae altitudinem. Sed 3360 considerantur, non habent aliquam excellentiae altitudinem. Sed
4206 secundum quod referuntur ad regulam legis aeternae et ad finem 3361 secundum quod referuntur ad regulam legis aeternae et ad finem
4207 beatitudinis divinae, sic altitudinem habent, ut circa ea possit 3362 beatitudinis divinae, sic altitudinem habent, ut circa ea possit
4208 esse intellectus.</p> 3363 esse intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 3 ad 2"><a name="39103"><span class="ref">[39103] IIª-IIae q. 8 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
4209 <p title="II-II q. 8 a. 3 ad 2"><a name="39103"><span class=
4210 "ref">[39103] II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
4211 dicendum quod hoc ipsum pertinet ad dignitatem doni quod est 3364 dicendum quod hoc ipsum pertinet ad dignitatem doni quod est
4212 intellectus, quod intelligibilia aeterna vel necessaria considerat 3365 intellectus, quod intelligibilia aeterna vel necessaria considerat
4213 non solum secundum quod in se sunt, sed etiam secundum quod sunt 3366 non solum secundum quod in se sunt, sed etiam secundum quod sunt
4214 regulae quaedam humanorum actuum, quia quanto virtus cognoscitiva 3367 regulae quaedam humanorum actuum, quia quanto virtus cognoscitiva
4215 ad plura se extendit, tanto nobilior est.</p> 3368 ad plura se extendit, tanto nobilior est.</p><p title="II-II q. 8 a. 3 ad 3"><a name="39104"><span class="ref">[39104] IIª-IIae q. 8 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
4216 <p title="II-II q. 8 a. 3 ad 3"><a name="39104"><span class=
4217 "ref">[39104] II&ordf;-IIae q. 8 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
4218 dicendum quod regula humanorum actuum est et ratio humana et lex 3369 dicendum quod regula humanorum actuum est et ratio humana et lex
4219 aeterna, ut supra dictum est. Lex autem aeterna excedit naturalem 3370 aeterna, ut supra dictum est. Lex autem aeterna excedit naturalem
4220 rationem. Et ideo cognitio humanorum actuum secundum quod 3371 rationem. Et ideo cognitio humanorum actuum secundum quod
4221 regulantur a lege aeterna, excedit rationem naturalem, et indiget 3372 regulantur a lege aeterna, excedit rationem naturalem, et indiget
4222 supernaturali lumine doni spiritus sancti.</p> 3373 supernaturali lumine doni spiritus sancti.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 8 a. 4 arg. 1"><a name="39105"><span class="ref">[39105] IIª-IIae q. 8 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
4223 <br />
4224 <div class="E">Articulus 4</div>
4225 <p title="II-II q. 8 a. 4 arg. 1"><a name="39105"><span class=
4226 "ref">[39105] II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
4227 sic proceditur. Videtur quod donum intellectus non insit omnibus 3374 sic proceditur. Videtur quod donum intellectus non insit omnibus
4228 hominibus habentibus gratiam. Dicit enim Gregorius, II Moral., quod 3375 hominibus habentibus gratiam. Dicit enim Gregorius, II Moral., quod
4229 donum intellectus datur contra hebetudinem mentis. Sed multi 3376 donum intellectus datur contra hebetudinem mentis. Sed multi
4230 habentes gratiam adhuc patiuntur mentis hebetudinem. Ergo donum 3377 habentes gratiam adhuc patiuntur mentis hebetudinem. Ergo donum
4231 intellectus non est in omnibus habentibus gratiam.</p> 3378 intellectus non est in omnibus habentibus gratiam.</p><p title="II-II q. 8 a. 4 arg. 2"><a name="39106"><span class="ref">[39106] IIª-IIae q. 8 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
4232 <p title="II-II q. 8 a. 4 arg. 2"><a name="39106"><span class=
4233 "ref">[39106] II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
4234 inter ea quae ad cognitionem pertinent sola fides videtur esse 3379 inter ea quae ad cognitionem pertinent sola fides videtur esse
4235 necessaria ad salutem, quia per fidem Christus habitat in cordibus 3380 necessaria ad salutem, quia per fidem Christus habitat in cordibus
4236 nostris, ut dicitur ad Ephes. III. Sed non omnes habentes fidem 3381 nostris, ut dicitur ad Ephes. III. Sed non omnes habentes fidem
4237 habent donum intellectus, immo qui credunt, debent orare ut 3382 habent donum intellectus, immo qui credunt, debent orare ut
4238 intelligant, sicut Augustinus dicit, in libro de Trin. Ergo donum 3383 intelligant, sicut Augustinus dicit, in libro de Trin. Ergo donum
4239 intellectus non est necessarium ad salutem. Non ergo est in omnibus 3384 intellectus non est necessarium ad salutem. Non ergo est in omnibus
4240 habentibus gratiam.</p> 3385 habentibus gratiam.</p><p title="II-II q. 8 a. 4 arg. 3"><a name="39107"><span class="ref">[39107] IIª-IIae q. 8 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
4241 <p title="II-II q. 8 a. 4 arg. 3"><a name="39107"><span class=
4242 "ref">[39107] II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
4243 ea quae sunt communia omnibus habentibus gratiam nunquam ab 3386 ea quae sunt communia omnibus habentibus gratiam nunquam ab
4244 habentibus gratiam subtrahuntur. Sed gratia intellectus et aliorum 3387 habentibus gratiam subtrahuntur. Sed gratia intellectus et aliorum
4245 donorum <i>aliquando se utiliter subtrahit, quandoque enim, dum 3388 donorum <i>aliquando se utiliter subtrahit, quandoque enim, dum
4246 sublimia intelligendo in elationem se animus erigit, in rebus imis 3389 sublimia intelligendo in elationem se animus erigit, in rebus imis
4247 et vilibus gravi hebetudine pigrescit</i>, ut Gregorius dicit, in 3390 et vilibus gravi hebetudine pigrescit</i>, ut Gregorius dicit, in
4248 II Moral. Ergo donum intellectus non est in omnibus habentibus 3391 II Moral. Ergo donum intellectus non est in omnibus habentibus
4249 gratiam.</p> 3392 gratiam.</p><p title="II-II q. 8 a. 4 s. c."><a name="39108"><span class="ref">[39108] IIª-IIae q. 8 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
4250 <p title="II-II q. 8 a. 4 s. c."><a name="39108"><span class=
4251 "ref">[39108] II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
4252 est quod dicitur in Psalm., <i>nescierunt neque intellexerunt, in 3393 est quod dicitur in Psalm., <i>nescierunt neque intellexerunt, in
4253 tenebris ambulant</i>. Sed nullus habens gratiam ambulat in 3394 tenebris ambulant</i>. Sed nullus habens gratiam ambulat in
4254 tenebris, secundum illud Ioan. VIII, <i>qui sequitur me non ambulat 3395 tenebris, secundum illud Ioan. VIII, <i>qui sequitur me non ambulat
4255 in tenebris</i>. Ergo nullus habens gratiam caret dono 3396 in tenebris</i>. Ergo nullus habens gratiam caret dono
4256 intellectus.</p> 3397 intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 4 co."><a name="39109"><span class="ref">[39109] IIª-IIae q. 8 a. 4 co.</span></a> Respondeo
4257 <p title="II-II q. 8 a. 4 co."><a name="39109"><span class=
4258 "ref">[39109] II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 co.</span></a> Respondeo
4259 dicendum quod in omnibus habentibus gratiam necesse est esse 3398 dicendum quod in omnibus habentibus gratiam necesse est esse
4260 rectitudinem voluntatis, quia <i>per gratiam praeparatur voluntas 3399 rectitudinem voluntatis, quia <i>per gratiam praeparatur voluntas
4261 hominis ad bonum</i>, ut Augustinus dicit. Voluntas autem non 3400 hominis ad bonum</i>, ut Augustinus dicit. Voluntas autem non
4262 potest recte ordinari in bonum nisi praeexistente aliqua cognitione 3401 potest recte ordinari in bonum nisi praeexistente aliqua cognitione
4263 veritatis, quia obiectum voluntatis est bonum intellectum, ut 3402 veritatis, quia obiectum voluntatis est bonum intellectum, ut
4265 sanctus ordinat voluntatem hominis ut directe moveatur in bonum 3404 sanctus ordinat voluntatem hominis ut directe moveatur in bonum
4266 quoddam supernaturale, ita etiam per donum intellectus illustrat 3405 quoddam supernaturale, ita etiam per donum intellectus illustrat
4267 mentem hominis ut cognoscat veritatem quandam supernaturalem, in 3406 mentem hominis ut cognoscat veritatem quandam supernaturalem, in
4268 quam oportet tendere voluntatem rectam. Et ideo, sicut donum 3407 quam oportet tendere voluntatem rectam. Et ideo, sicut donum
4269 caritatis est in omnibus habentibus gratiam gratum facientem, ita 3408 caritatis est in omnibus habentibus gratiam gratum facientem, ita
4270 etiam donum intellectus.</p> 3409 etiam donum intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 4 ad 1"><a name="39110"><span class="ref">[39110] IIª-IIae q. 8 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
4271 <p title="II-II q. 8 a. 4 ad 1"><a name="39110"><span class=
4272 "ref">[39110] II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
4273 ergo dicendum quod aliqui habentes gratiam gratum facientem possunt 3410 ergo dicendum quod aliqui habentes gratiam gratum facientem possunt
4274 pati hebetudinem circa aliqua quae sunt praeter necessitatem 3411 pati hebetudinem circa aliqua quae sunt praeter necessitatem
4275 salutis. Sed circa ea quae sunt de necessitate salutis sufficienter 3412 salutis. Sed circa ea quae sunt de necessitate salutis sufficienter
4276 instruuntur a spiritu sancto, secundum illud I Ioan. II, <i>unctio 3413 instruuntur a spiritu sancto, secundum illud I Ioan. II, <i>unctio
4277 docet vos de omnibus</i>.</p> 3414 docet vos de omnibus</i>.</p><p title="II-II q. 8 a. 4 ad 2"><a name="39111"><span class="ref">[39111] IIª-IIae q. 8 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
4278 <p title="II-II q. 8 a. 4 ad 2"><a name="39111"><span class=
4279 "ref">[39111] II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
4280 dicendum quod etsi non omnes habentes fidem plene intelligant ea 3415 dicendum quod etsi non omnes habentes fidem plene intelligant ea
4281 quae proponuntur credenda, intelligunt tamen ea esse credenda, et 3416 quae proponuntur credenda, intelligunt tamen ea esse credenda, et
4282 quod ab eis pro nullo est deviandum.</p> 3417 quod ab eis pro nullo est deviandum.</p><p title="II-II q. 8 a. 4 ad 3"><a name="39112"><span class="ref">[39112] IIª-IIae q. 8 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
4283 <p title="II-II q. 8 a. 4 ad 3"><a name="39112"><span class=
4284 "ref">[39112] II&ordf;-IIae q. 8 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
4285 dicendum quod donum intellectus nunquam se subtrahit sanctis circa 3418 dicendum quod donum intellectus nunquam se subtrahit sanctis circa
4286 ea quae sunt necessaria ad salutem. Sed circa alia interdum se 3419 ea quae sunt necessaria ad salutem. Sed circa alia interdum se
4287 subtrahit, ut non omnia ad liquidum per intellectum penetrare 3420 subtrahit, ut non omnia ad liquidum per intellectum penetrare
4288 possint, ad hoc quod superbiae materia subtrahatur.</p> 3421 possint, ad hoc quod superbiae materia subtrahatur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 5</h3><p title="II-II q. 8 a. 5 arg. 1"><a name="39113"><span class="ref">[39113] IIª-IIae q. 8 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
4289 <br />
4290 <div class="E">Articulus 5</div>
4291 <p title="II-II q. 8 a. 5 arg. 1"><a name="39113"><span class=
4292 "ref">[39113] II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
4293 sic proceditur. Videtur quod intellectus donum inveniatur etiam in 3422 sic proceditur. Videtur quod intellectus donum inveniatur etiam in
4294 non habentibus gratiam gratum facientem. Augustinus enim, exponens 3423 non habentibus gratiam gratum facientem. Augustinus enim, exponens
4295 illud Psalm., <i>concupivit anima mea desiderare iustificationes 3424 illud Psalm., <i>concupivit anima mea desiderare iustificationes
4296 tuas</i>, dicit quod <i>praevolat intellectus, sequitur tardus aut 3425 tuas</i>, dicit quod <i>praevolat intellectus, sequitur tardus aut
4297 nullus affectus</i>. Sed in omnibus habentibus gratiam gratum 3426 nullus affectus</i>. Sed in omnibus habentibus gratiam gratum
4298 facientem est promptus affectus, propter caritatem. Ergo donum 3427 facientem est promptus affectus, propter caritatem. Ergo donum
4299 intellectus potest esse in his qui non habent gratiam gratum 3428 intellectus potest esse in his qui non habent gratiam gratum
4300 facientem.</p> 3429 facientem.</p><p title="II-II q. 8 a. 5 arg. 2"><a name="39114"><span class="ref">[39114] IIª-IIae q. 8 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
4301 <p title="II-II q. 8 a. 5 arg. 2"><a name="39114"><span class=
4302 "ref">[39114] II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
4303 Danielis X dicitur quod intelligentia opus est in visione 3430 Danielis X dicitur quod intelligentia opus est in visione
4304 prophetica, et ita videtur quod prophetia non sit sine dono 3431 prophetica, et ita videtur quod prophetia non sit sine dono
4305 intellectus. Sed prophetia potest esse sine gratia gratum faciente, 3432 intellectus. Sed prophetia potest esse sine gratia gratum faciente,
4306 ut patet Matth. VII, ubi dicentibus, in nomine tuo prophetavimus, 3433 ut patet Matth. VII, ubi dicentibus, in nomine tuo prophetavimus,
4307 respondetur, nunquam novi vos. Ergo donum intellectus potest esse 3434 respondetur, nunquam novi vos. Ergo donum intellectus potest esse
4308 sine gratia gratum faciente.</p> 3435 sine gratia gratum faciente.</p><p title="II-II q. 8 a. 5 arg. 3"><a name="39115"><span class="ref">[39115] IIª-IIae q. 8 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
4309 <p title="II-II q. 8 a. 5 arg. 3"><a name="39115"><span class=
4310 "ref">[39115] II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
4311 donum intellectus respondet virtuti fidei, secundum illud Isaiae 3436 donum intellectus respondet virtuti fidei, secundum illud Isaiae
4312 VII, secundum aliam litteram, <i>nisi credideritis, non 3437 VII, secundum aliam litteram, <i>nisi credideritis, non
4313 intelligetis</i>. Sed fides potest esse sine gratia gratum 3438 intelligetis</i>. Sed fides potest esse sine gratia gratum
4314 faciente. Ergo etiam donum intellectus.</p> 3439 faciente. Ergo etiam donum intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 5 s. c."><a name="39116"><span class="ref">[39116] IIª-IIae q. 8 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
4315 <p title="II-II q. 8 a. 5 s. c."><a name="39116"><span class=
4316 "ref">[39116] II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
4317 est quod dominus dicit, Ioan. VI, <i>omnis qui audivit a patre et 3440 est quod dominus dicit, Ioan. VI, <i>omnis qui audivit a patre et
4318 didicit, venit ad me</i>. Sed per intellectum audita addiscimus vel 3441 didicit, venit ad me</i>. Sed per intellectum audita addiscimus vel
4319 penetramus, ut patet per Gregorium, in I Moral. Ergo quicumque 3442 penetramus, ut patet per Gregorium, in I Moral. Ergo quicumque
4320 habet intellectus donum venit ad Christum. Quod non est sine gratia 3443 habet intellectus donum venit ad Christum. Quod non est sine gratia
4321 gratum faciente. Ergo donum intellectus non est sine gratia gratum 3444 gratum faciente. Ergo donum intellectus non est sine gratia gratum
4322 faciente.</p> 3445 faciente.</p><p title="II-II q. 8 a. 5 co."><a name="39117"><span class="ref">[39117] IIª-IIae q. 8 a. 5 co.</span></a> Respondeo
4323 <p title="II-II q. 8 a. 5 co."><a name="39117"><span class=
4324 "ref">[39117] II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 co.</span></a> Respondeo
4325 dicendum quod, sicut supra dictum est, dona spiritus sancti 3446 dicendum quod, sicut supra dictum est, dona spiritus sancti
4326 perficiunt animam secundum quod est bene mobilis a spiritu sancto. 3447 perficiunt animam secundum quod est bene mobilis a spiritu sancto.
4327 Sic ergo intellectuale lumen gratiae ponitur donum intellectus, 3448 Sic ergo intellectuale lumen gratiae ponitur donum intellectus,
4328 inquantum intellectus hominis est bene mobilis a spiritu sancto. 3449 inquantum intellectus hominis est bene mobilis a spiritu sancto.
4329 Huius autem motus consideratio in hoc est quod homo apprehendat 3450 Huius autem motus consideratio in hoc est quod homo apprehendat
4333 illustratione spiritus alia quaedam praeambula cognoscat. Rectam 3454 illustratione spiritus alia quaedam praeambula cognoscat. Rectam
4334 aut aestimationem de ultimo fine non habet nisi ille qui circa 3455 aut aestimationem de ultimo fine non habet nisi ille qui circa
4335 finem non errat, sed ei firmiter inhaeret tanquam optimo. Quod est 3456 finem non errat, sed ei firmiter inhaeret tanquam optimo. Quod est
4336 solum habentis gratiam gratum facientem, sicut etiam in moralibus 3457 solum habentis gratiam gratum facientem, sicut etiam in moralibus
4337 rectam aestimationem habet homo de fine per habitum virtutis. Unde 3458 rectam aestimationem habet homo de fine per habitum virtutis. Unde
4338 donum intellectus nullus habet sine gratia gratum faciente.</p> 3459 donum intellectus nullus habet sine gratia gratum faciente.</p><p title="II-II q. 8 a. 5 ad 1"><a name="39118"><span class="ref">[39118] IIª-IIae q. 8 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
4339 <p title="II-II q. 8 a. 5 ad 1"><a name="39118"><span class=
4340 "ref">[39118] II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
4341 ergo dicendum quod Augustinus intellectum nominat quamcumque 3460 ergo dicendum quod Augustinus intellectum nominat quamcumque
4342 illustrationem intellectualem. Quae tamen non pertingit ad 3461 illustrationem intellectualem. Quae tamen non pertingit ad
4343 perfectam doni rationem nisi usque ad hoc mens hominis deducatur ut 3462 perfectam doni rationem nisi usque ad hoc mens hominis deducatur ut
4344 rectam aestimationem habeat homo circa finem.</p> 3463 rectam aestimationem habeat homo circa finem.</p><p title="II-II q. 8 a. 5 ad 2"><a name="39119"><span class="ref">[39119] IIª-IIae q. 8 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
4345 <p title="II-II q. 8 a. 5 ad 2"><a name="39119"><span class=
4346 "ref">[39119] II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
4347 dicendum quod intelligentia quae necessaria est ad prophetiam est 3464 dicendum quod intelligentia quae necessaria est ad prophetiam est
4348 quaedam illustratio mentis circa ea quae prophetis revelantur. Non 3465 quaedam illustratio mentis circa ea quae prophetis revelantur. Non
4349 est autem illustratio mentis circa aestimationem rectam de ultimo 3466 est autem illustratio mentis circa aestimationem rectam de ultimo
4350 fine, quae pertinet ad donum intellectus.</p> 3467 fine, quae pertinet ad donum intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 5 ad 3"><a name="39120"><span class="ref">[39120] IIª-IIae q. 8 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
4351 <p title="II-II q. 8 a. 5 ad 3"><a name="39120"><span class=
4352 "ref">[39120] II&ordf;-IIae q. 8 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
4353 dicendum quod fides importat solum assensum ad ea quae proponuntur. 3468 dicendum quod fides importat solum assensum ad ea quae proponuntur.
4354 Sed intellectus importat quandam perceptionem veritatis, quae non 3469 Sed intellectus importat quandam perceptionem veritatis, quae non
4355 potest esse circa finem nisi in eo qui habet gratiam gratum 3470 potest esse circa finem nisi in eo qui habet gratiam gratum
4356 facientem, ut dictum est. Et ideo non est similis ratio de 3471 facientem, ut dictum est. Et ideo non est similis ratio de
4357 intellectu et fide.</p> 3472 intellectu et fide.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 6</h3><p title="II-II q. 8 a. 6 arg. 1"><a name="39121"><span class="ref">[39121] IIª-IIae q. 8 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
4358 <br />
4359 <div class="E">Articulus 6</div>
4360 <p title="II-II q. 8 a. 6 arg. 1"><a name="39121"><span class=
4361 "ref">[39121] II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
4362 sic proceditur. Videtur quod donum intellectus non distinguatur ab 3473 sic proceditur. Videtur quod donum intellectus non distinguatur ab
4363 aliis donis. Quorum enim opposita sunt eadem, ipsa quoque sunt 3474 aliis donis. Quorum enim opposita sunt eadem, ipsa quoque sunt
4364 eadem. Sed sapientiae opponitur stultitia, hebetudini intellectus, 3475 eadem. Sed sapientiae opponitur stultitia, hebetudini intellectus,
4365 praecipitationi consilium, ignorantiae scientia, ut patet per 3476 praecipitationi consilium, ignorantiae scientia, ut patet per
4366 Gregorium, II Moral. Non videntur autem differre stultitia, 3477 Gregorium, II Moral. Non videntur autem differre stultitia,
4367 hebetudo, ignorantia et praecipitatio. Ergo nec intellectus 3478 hebetudo, ignorantia et praecipitatio. Ergo nec intellectus
4368 distinguitur ab aliis donis.</p> 3479 distinguitur ab aliis donis.</p><p title="II-II q. 8 a. 6 arg. 2"><a name="39122"><span class="ref">[39122] IIª-IIae q. 8 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
4369 <p title="II-II q. 8 a. 6 arg. 2"><a name="39122"><span class=
4370 "ref">[39122] II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
4371 intellectus qui ponitur virtus intellectualis differt ab aliis 3480 intellectus qui ponitur virtus intellectualis differt ab aliis
4372 intellectualibus virtutibus per hoc sibi proprium, quod est circa 3481 intellectualibus virtutibus per hoc sibi proprium, quod est circa
4373 principia per se nota. Sed donum intellectus non est circa aliqua 3482 principia per se nota. Sed donum intellectus non est circa aliqua
4374 principia per se nota, quia ad ea quae naturaliter per se 3483 principia per se nota, quia ad ea quae naturaliter per se
4375 cognoscuntur sufficit naturalis habitus primorum principiorum; ad 3484 cognoscuntur sufficit naturalis habitus primorum principiorum; ad
4376 ea vero quae sunt supernaturalia sufficit fides, quia articuli 3485 ea vero quae sunt supernaturalia sufficit fides, quia articuli
4377 fidei sunt sicut prima principia in supernaturali cognitione, sicut 3486 fidei sunt sicut prima principia in supernaturali cognitione, sicut
4378 dictum est. Ergo donum intellectus non distinguitur ab aliis donis 3487 dictum est. Ergo donum intellectus non distinguitur ab aliis donis
4379 intellectualibus.</p> 3488 intellectualibus.</p><p title="II-II q. 8 a. 6 arg. 3"><a name="39123"><span class="ref">[39123] IIª-IIae q. 8 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
4380 <p title="II-II q. 8 a. 6 arg. 3"><a name="39123"><span class=
4381 "ref">[39123] II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
4382 omnis cognitio intellectiva vel est speculativa vel practica. Sed 3489 omnis cognitio intellectiva vel est speculativa vel practica. Sed
4383 donum intellectus se habet ad utrumque, ut dictum est. Ergo non 3490 donum intellectus se habet ad utrumque, ut dictum est. Ergo non
4384 distinguitur ab aliis donis intellectualibus, sed omnia in se 3491 distinguitur ab aliis donis intellectualibus, sed omnia in se
4385 complectitur.</p> 3492 complectitur.</p><p title="II-II q. 8 a. 6 s. c."><a name="39124"><span class="ref">[39124] IIª-IIae q. 8 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
4386 <p title="II-II q. 8 a. 6 s. c."><a name="39124"><span class=
4387 "ref">[39124] II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
4388 est quod quaecumque connumerantur ad invicem oportet esse aliquo 3493 est quod quaecumque connumerantur ad invicem oportet esse aliquo
4389 modo ab invicem distincta, quia distinctio est principium numeri. 3494 modo ab invicem distincta, quia distinctio est principium numeri.
4390 Sed donum intellectus connumeratur aliis donis, ut patet Isaiae XI. 3495 Sed donum intellectus connumeratur aliis donis, ut patet Isaiae XI.
4391 Ergo donum intellectus est distinctum ab aliis donis.</p> 3496 Ergo donum intellectus est distinctum ab aliis donis.</p><p title="II-II q. 8 a. 6 co."><a name="39125"><span class="ref">[39125] IIª-IIae q. 8 a. 6 co.</span></a> Respondeo
4392 <p title="II-II q. 8 a. 6 co."><a name="39125"><span class=
4393 "ref">[39125] II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 co.</span></a> Respondeo
4394 dicendum quod distinctio doni intellectus ab aliis tribus donis, 3497 dicendum quod distinctio doni intellectus ab aliis tribus donis,
4395 scilicet pietate, fortitudine et timore, manifesta est, quia donum 3498 scilicet pietate, fortitudine et timore, manifesta est, quia donum
4396 intellectus pertinet ad vim cognoscitivam, illa vero tria pertinent 3499 intellectus pertinet ad vim cognoscitivam, illa vero tria pertinent
4397 ad vim appetitivam. Sed differentia huius doni intellectus ad alia 3500 ad vim appetitivam. Sed differentia huius doni intellectus ad alia
4398 tria, scilicet sapientiam, scientiam et consilium, quae etiam ad 3501 tria, scilicet sapientiam, scientiam et consilium, quae etiam ad
4421 donum intellectus. Secundo autem oportet ut de eis homo habeat 3524 donum intellectus. Secundo autem oportet ut de eis homo habeat
4422 iudicium rectum, ut aestimet his esse inhaerendum et ab eorum 3525 iudicium rectum, ut aestimet his esse inhaerendum et ab eorum
4423 oppositis recedendum. Hoc igitur iudicium, quantum ad res divinas, 3526 oppositis recedendum. Hoc igitur iudicium, quantum ad res divinas,
4424 pertinet ad donum sapientiae; quantum vero ad res creatas, pertinet 3527 pertinet ad donum sapientiae; quantum vero ad res creatas, pertinet
4425 ad donum scientiae; quantum vero ad applicationem ad singularia 3528 ad donum scientiae; quantum vero ad applicationem ad singularia
4426 opera, pertinet ad donum consilii.</p> 3529 opera, pertinet ad donum consilii.</p><p title="II-II q. 8 a. 6 ad 1"><a name="39126"><span class="ref">[39126] IIª-IIae q. 8 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum
4427 <p title="II-II q. 8 a. 6 ad 1"><a name="39126"><span class=
4428 "ref">[39126] II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum
4429 ergo dicendum quod praedicta differentia quatuor donorum manifeste 3530 ergo dicendum quod praedicta differentia quatuor donorum manifeste
4430 competit distinctioni eorum quae Gregorius ponit eis esse opposita. 3531 competit distinctioni eorum quae Gregorius ponit eis esse opposita.
4431 Hebetudo enim acuitati opponitur. Dicitur autem per similitudinem 3532 Hebetudo enim acuitati opponitur. Dicitur autem per similitudinem
4432 intellectus acutus quando potest penetrare ad intima eorum quae 3533 intellectus acutus quando potest penetrare ad intima eorum quae
4433 proponuntur. Unde hebetudo mentis est per quam mens ad intima 3534 proponuntur. Unde hebetudo mentis est per quam mens ad intima
4437 Ignorantia vero importat defectum mentis etiam circa quaecumque 3538 Ignorantia vero importat defectum mentis etiam circa quaecumque
4438 particularia. Et ideo opponitur scientiae, per quam homo habet 3539 particularia. Et ideo opponitur scientiae, per quam homo habet
4439 rectum iudicium circa particulares causas, scilicet circa 3540 rectum iudicium circa particulares causas, scilicet circa
4440 creaturas. Praecipitatio vero manifeste opponitur consilio, per 3541 creaturas. Praecipitatio vero manifeste opponitur consilio, per
4441 quod homo ad actionem non procedit ante deliberationem 3542 quod homo ad actionem non procedit ante deliberationem
4442 rationis.</p> 3543 rationis.</p><p title="II-II q. 8 a. 6 ad 2"><a name="39127"><span class="ref">[39127] IIª-IIae q. 8 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum
4443 <p title="II-II q. 8 a. 6 ad 2"><a name="39127"><span class=
4444 "ref">[39127] II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum
4445 dicendum quod donum intellectus est circa prima principia 3544 dicendum quod donum intellectus est circa prima principia
4446 cognitionis gratuitae, aliter tamen quam fides. Nam ad fidem 3545 cognitionis gratuitae, aliter tamen quam fides. Nam ad fidem
4447 pertinet eis assentire, ad donum vero intellectus pertinet 3546 pertinet eis assentire, ad donum vero intellectus pertinet
4448 penetrare mente ea quae dicuntur.</p> 3547 penetrare mente ea quae dicuntur.</p><p title="II-II q. 8 a. 6 ad 3"><a name="39128"><span class="ref">[39128] IIª-IIae q. 8 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium
4449 <p title="II-II q. 8 a. 6 ad 3"><a name="39128"><span class=
4450 "ref">[39128] II&ordf;-IIae q. 8 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium
4451 dicendum quod donum intellectus pertinet ad utramque cognitionem, 3548 dicendum quod donum intellectus pertinet ad utramque cognitionem,
4452 scilicet speculativam et practicam, non quantum ad iudicium, sed 3549 scilicet speculativam et practicam, non quantum ad iudicium, sed
4453 quantum ad apprehensionem, ut capiantur ea quae dicuntur.</p> 3550 quantum ad apprehensionem, ut capiantur ea quae dicuntur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 7</h3><p title="II-II q. 8 a. 7 arg. 1"><a name="39129"><span class="ref">[39129] IIª-IIae q. 8 a. 7 arg. 1</span></a> Ad septimum
4454 <br />
4455 <div class="E">Articulus 7</div>
4456 <p title="II-II q. 8 a. 7 arg. 1"><a name="39129"><span class=
4457 "ref">[39129] II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 1</span></a> Ad septimum
4458 sic proceditur. Videtur quod dono intellectus non respondeat 3551 sic proceditur. Videtur quod dono intellectus non respondeat
4459 beatitudo sexta, scilicet, <i>beati mundo corde, quoniam ipsi Deum 3552 beatitudo sexta, scilicet, <i>beati mundo corde, quoniam ipsi Deum
4460 videbunt</i>. Munditia enim cordis maxime videtur pertinere ad 3553 videbunt</i>. Munditia enim cordis maxime videtur pertinere ad
4461 affectum. Sed donum intellectus non pertinet ad affectum, sed magis 3554 affectum. Sed donum intellectus non pertinet ad affectum, sed magis
4462 ad vim intellectivam. Ergo praedicta beatitudo non respondet dono 3555 ad vim intellectivam. Ergo praedicta beatitudo non respondet dono
4463 intellectus.</p> 3556 intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 7 arg. 2"><a name="39130"><span class="ref">[39130] IIª-IIae q. 8 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
4464 <p title="II-II q. 8 a. 7 arg. 2"><a name="39130"><span class=
4465 "ref">[39130] II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
4466 Act. XV dicitur, <i>fide purificans corda eorum</i>. Sed per 3557 Act. XV dicitur, <i>fide purificans corda eorum</i>. Sed per
4467 purificationem cordis acquiritur munditia cordis. Ergo praedicta 3558 purificationem cordis acquiritur munditia cordis. Ergo praedicta
4468 beatitudo magis pertinet ad virtutem fidei quam ad donum 3559 beatitudo magis pertinet ad virtutem fidei quam ad donum
4469 intellectus.</p> 3560 intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 7 arg. 3"><a name="39131"><span class="ref">[39131] IIª-IIae q. 8 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
4470 <p title="II-II q. 8 a. 7 arg. 3"><a name="39131"><span class=
4471 "ref">[39131] II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
4472 dona spiritus sancti perficiunt hominem in praesenti vita. Sed 3561 dona spiritus sancti perficiunt hominem in praesenti vita. Sed
4473 visio Dei non pertinet ad vitam praesentem, ipsa enim beatos facit, 3562 visio Dei non pertinet ad vitam praesentem, ipsa enim beatos facit,
4474 ut supra habitum est. Ergo sexta beatitudo, continens Dei visionem, 3563 ut supra habitum est. Ergo sexta beatitudo, continens Dei visionem,
4475 non pertinet ad donum intellectus.</p> 3564 non pertinet ad donum intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 7 s. c."><a name="39132"><span class="ref">[39132] IIª-IIae q. 8 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
4476 <p title="II-II q. 8 a. 7 s. c."><a name="39132"><span class=
4477 "ref">[39132] II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
4478 est quod Augustinus dicit, in libro de Serm. Dom. in monte, 3565 est quod Augustinus dicit, in libro de Serm. Dom. in monte,
4479 <i>sexta operatio spiritus sancti, quae est intellectus, convenit 3566 <i>sexta operatio spiritus sancti, quae est intellectus, convenit
4480 mundis corde, qui purgato oculo possunt videre quod oculus non 3567 mundis corde, qui purgato oculo possunt videre quod oculus non
4481 vidit</i>.</p> 3568 vidit</i>.</p><p title="II-II q. 8 a. 7 co."><a name="39133"><span class="ref">[39133] IIª-IIae q. 8 a. 7 co.</span></a> Respondeo
4482 <p title="II-II q. 8 a. 7 co."><a name="39133"><span class=
4483 "ref">[39133] II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 co.</span></a> Respondeo
4484 dicendum quod in sexta beatitudine, sicut et in aliis, duo 3569 dicendum quod in sexta beatitudine, sicut et in aliis, duo
4485 continentur, unum per modum meriti, scilicet munditia cordis; aliud 3570 continentur, unum per modum meriti, scilicet munditia cordis; aliud
4486 per modum praemii, scilicet visio Dei, ut supra dictum est. Et 3571 per modum praemii, scilicet visio Dei, ut supra dictum est. Et
4487 utrumque pertinet aliquo modo ad donum intellectus. Est enim duplex 3572 utrumque pertinet aliquo modo ad donum intellectus. Est enim duplex
4488 munditia. Una quidem praeambula et dispositiva ad Dei visionem, 3573 munditia. Una quidem praeambula et dispositiva ad Dei visionem,
4499 videmus tamen quid non est, et tanto in hac vita Deum perfectius 3584 videmus tamen quid non est, et tanto in hac vita Deum perfectius
4500 cognoscimus quanto magis intelligimus eum excedere quidquid 3585 cognoscimus quanto magis intelligimus eum excedere quidquid
4501 intellectu comprehenditur. Et utraque Dei visio pertinet ad donum 3586 intellectu comprehenditur. Et utraque Dei visio pertinet ad donum
4502 intellectus, prima quidem ad donum intellectus consummatum, 3587 intellectus, prima quidem ad donum intellectus consummatum,
4503 secundum quod erit in patria; secunda vero ad donum intellectus 3588 secundum quod erit in patria; secunda vero ad donum intellectus
4504 inchoatum, secundum quod habetur in via.</p> 3589 inchoatum, secundum quod habetur in via.</p><p title="II-II q. 8 a. 7 ad 1"><a name="39134"><span class="ref">[39134] IIª-IIae q. 8 a. 7 ad 1</span></a> Et per hoc
4505 <p title="II-II q. 8 a. 7 ad 1"><a name="39134"><span class=
4506 "ref">[39134] II&ordf;-IIae q. 8 a. 7 ad 1</span></a> Et per hoc
4507 patet responsio ad obiecta. Nam primae duae rationes procedunt de 3590 patet responsio ad obiecta. Nam primae duae rationes procedunt de
4508 prima munditia. Tertia vero de perfecta Dei visione, dona autem et 3591 prima munditia. Tertia vero de perfecta Dei visione, dona autem et
4509 hic nos perficiunt secundum quandam inchoationem, et in futuro 3592 hic nos perficiunt secundum quandam inchoationem, et in futuro
4510 implebuntur, ut supra dictum est.</p> 3593 implebuntur, ut supra dictum est.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 8</h3><p title="II-II q. 8 a. 8 arg. 1"><a name="39135"><span class="ref">[39135] IIª-IIae q. 8 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
4511 <br />
4512 <div class="E">Articulus 8</div>
4513 <p title="II-II q. 8 a. 8 arg. 1"><a name="39135"><span class=
4514 "ref">[39135] II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
4515 sic proceditur. Videtur quod in fructibus fides non respondeat dono 3594 sic proceditur. Videtur quod in fructibus fides non respondeat dono
4516 intellectus. Intellectus enim est fructus fidei, dicitur enim 3595 intellectus. Intellectus enim est fructus fidei, dicitur enim
4517 Isaiae VII, <i>nisi credideritis, non intelligetis</i>, secundum 3596 Isaiae VII, <i>nisi credideritis, non intelligetis</i>, secundum
4518 aliam litteram, ubi nos habemus, <i>si non credideritis, non 3597 aliam litteram, ubi nos habemus, <i>si non credideritis, non
4519 permanebitis</i>. Non ergo fides est fructus intellectus.</p> 3598 permanebitis</i>. Non ergo fides est fructus intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 8 arg. 2"><a name="39136"><span class="ref">[39136] IIª-IIae q. 8 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
4520 <p title="II-II q. 8 a. 8 arg. 2"><a name="39136"><span class=
4521 "ref">[39136] II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
4522 prius non est fructus posterioris. Sed fides videtur esse prior 3599 prius non est fructus posterioris. Sed fides videtur esse prior
4523 intellectu, quia fides est fundamentum totius spiritualis 3600 intellectu, quia fides est fundamentum totius spiritualis
4524 aedificii, ut supra dictum est. Ergo fides non est fructus 3601 aedificii, ut supra dictum est. Ergo fides non est fructus
4525 intellectus.</p> 3602 intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 8 arg. 3"><a name="39137"><span class="ref">[39137] IIª-IIae q. 8 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
4526 <p title="II-II q. 8 a. 8 arg. 3"><a name="39137"><span class=
4527 "ref">[39137] II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
4528 plura sunt dona pertinentia ad intellectum quam pertinentia ad 3603 plura sunt dona pertinentia ad intellectum quam pertinentia ad
4529 appetitum. Sed inter fructus ponitur tantum unum pertinens ad 3604 appetitum. Sed inter fructus ponitur tantum unum pertinens ad
4530 intellectum, scilicet fides, omnia vero alia pertinent ad 3605 intellectum, scilicet fides, omnia vero alia pertinent ad
4531 appetitum. Ergo fides non magis videtur respondere intellectui quam 3606 appetitum. Ergo fides non magis videtur respondere intellectui quam
4532 sapientiae vel scientiae seu consilio.</p> 3607 sapientiae vel scientiae seu consilio.</p><p title="II-II q. 8 a. 8 s. c."><a name="39138"><span class="ref">[39138] IIª-IIae q. 8 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra
4533 <p title="II-II q. 8 a. 8 s. c."><a name="39138"><span class=
4534 "ref">[39138] II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra
4535 est quod finis uniuscuiusque rei est fructus eius. Sed donum 3608 est quod finis uniuscuiusque rei est fructus eius. Sed donum
4536 intellectus videtur principaliter ordinari ad certitudinem fidei, 3609 intellectus videtur principaliter ordinari ad certitudinem fidei,
4537 quae ponitur fructus, dicit enim Glossa, ad Gal. V, quod fides quae 3610 quae ponitur fructus, dicit enim Glossa, ad Gal. V, quod fides quae
4538 est fructus est de invisibilibus certitudo. Ergo in fructibus fides 3611 est fructus est de invisibilibus certitudo. Ergo in fructibus fides
4539 respondet dono intellectus.</p> 3612 respondet dono intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 8 co."><a name="39139"><span class="ref">[39139] IIª-IIae q. 8 a. 8 co.</span></a> Respondeo
4540 <p title="II-II q. 8 a. 8 co."><a name="39139"><span class=
4541 "ref">[39139] II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 co.</span></a> Respondeo
4542 dicendum quod, sicut supra dictum est, cum de fructibus ageretur, 3613 dicendum quod, sicut supra dictum est, cum de fructibus ageretur,
4543 fructus spiritus dicuntur quaedam ultima et delectabilia quae in 3614 fructus spiritus dicuntur quaedam ultima et delectabilia quae in
4544 nobis proveniunt ex virtute spiritus sancti. Ultimum autem 3615 nobis proveniunt ex virtute spiritus sancti. Ultimum autem
4545 delectabile habet rationem finis, qui est proprium obiectum 3616 delectabile habet rationem finis, qui est proprium obiectum
4546 voluntatis. Et ideo oportet quod id quod est ultimum et delectabile 3617 voluntatis. Et ideo oportet quod id quod est ultimum et delectabile
4549 perficientis aliquam potentiam potest accipi duplex fructus, unus 3620 perficientis aliquam potentiam potest accipi duplex fructus, unus
4550 quidem pertinens ad suam potentiam; alius autem quasi ultimus, 3621 quidem pertinens ad suam potentiam; alius autem quasi ultimus,
4551 pertinens ad voluntatem. Et secundum hoc dicendum est quod dono 3622 pertinens ad voluntatem. Et secundum hoc dicendum est quod dono
4552 intellectus respondet pro proprio fructu fides, idest fidei 3623 intellectus respondet pro proprio fructu fides, idest fidei
4553 certitudo, sed pro ultimo fructu respondet ei gaudium, quod 3624 certitudo, sed pro ultimo fructu respondet ei gaudium, quod
4554 pertinet ad voluntatem.</p> 3625 pertinet ad voluntatem.</p><p title="II-II q. 8 a. 8 ad 1"><a name="39140"><span class="ref">[39140] IIª-IIae q. 8 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
4555 <p title="II-II q. 8 a. 8 ad 1"><a name="39140"><span class=
4556 "ref">[39140] II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
4557 ergo dicendum quod intellectus est fructus fidei quae est virtus. 3626 ergo dicendum quod intellectus est fructus fidei quae est virtus.
4558 Sic autem non accipitur fides cum dicitur fructus, sed pro quadam 3627 Sic autem non accipitur fides cum dicitur fructus, sed pro quadam
4559 certitudine fidei, ad quam homo pervenit per donum intellectus.</p> 3628 certitudine fidei, ad quam homo pervenit per donum intellectus.</p><p title="II-II q. 8 a. 8 ad 2"><a name="39141"><span class="ref">[39141] IIª-IIae q. 8 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
4560 <p title="II-II q. 8 a. 8 ad 2"><a name="39141"><span class=
4561 "ref">[39141] II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
4562 dicendum quod fides non potest universaliter praecedere 3629 dicendum quod fides non potest universaliter praecedere
4563 intellectum, non enim posset homo assentire credendo aliquibus 3630 intellectum, non enim posset homo assentire credendo aliquibus
4564 propositis nisi ea aliqualiter intelligeret. Sed perfectio 3631 propositis nisi ea aliqualiter intelligeret. Sed perfectio
4565 intellectus consequitur fidem quae est virtus, ad quam quidem 3632 intellectus consequitur fidem quae est virtus, ad quam quidem
4566 intellectus perfectionem sequitur quaedam fidei certitudo.</p> 3633 intellectus perfectionem sequitur quaedam fidei certitudo.</p><p title="II-II q. 8 a. 8 ad 3"><a name="39142"><span class="ref">[39142] IIª-IIae q. 8 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
4567 <p title="II-II q. 8 a. 8 ad 3"><a name="39142"><span class=
4568 "ref">[39142] II&ordf;-IIae q. 8 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
4569 dicendum quod cognitionis practicae fructus non potest esse in 3634 dicendum quod cognitionis practicae fructus non potest esse in
4570 ipsa, quia talis cognitio non scitur propter se, sed propter aliud. 3635 ipsa, quia talis cognitio non scitur propter se, sed propter aliud.
4571 Sed cognitio speculativa habet fructum in seipsa, scilicet 3636 Sed cognitio speculativa habet fructum in seipsa, scilicet
4572 certitudinem eorum quorum est. Et ideo dono consilii, quod pertinet 3637 certitudinem eorum quorum est. Et ideo dono consilii, quod pertinet
4573 solum ad practicam cognitionem, non respondet aliquis fructus 3638 solum ad practicam cognitionem, non respondet aliquis fructus
4574 proprius. Donis autem sapientiae, intellectus et scientiae, quae 3639 proprius. Donis autem sapientiae, intellectus et scientiae, quae
4575 possunt etiam ad speculativam cognitionem pertinere, respondet 3640 possunt etiam ad speculativam cognitionem pertinere, respondet
4576 solum unus fructus, qui est certitudo significata nomine fidei. 3641 solum unus fructus, qui est certitudo significata nomine fidei.
4577 Plures autem fructus ponuntur pertinentes ad partem appetitivam, 3642 Plures autem fructus ponuntur pertinentes ad partem appetitivam,
4578 quia, sicut iam dictum est, ratio finis, quae importatur in nomine 3643 quia, sicut iam dictum est, ratio finis, quae importatur in nomine
4579 fructus, magis pertinet ad vim appetitivam quam intellectivam.</p> 3644 fructus, magis pertinet ad vim appetitivam quam intellectivam.</p></div></div><div class="q" id="q9"><h2>Quaestio 9</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 9 pr."><a name="39143"><span class="ref">[39143]
4580 <br /> 3645 IIª-IIae q. 9 pr.</span></a> Deinde considerandum est de dono
4581 <div class="D">Quaestio 9</div>
4582 <div class="G">Prooemium</div>
4583 <p title="II-II q. 9 pr."><a name="39143"><span class="ref">[39143]
4584 II&ordf;-IIae q. 9 pr.</span></a> Deinde considerandum est de dono
4585 scientiae. Et circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, utrum scientia 3646 scientiae. Et circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, utrum scientia
4586 sit donum. Secundo, utrum sit circa divina. Tertio, utrum sit 3647 sit donum. Secundo, utrum sit circa divina. Tertio, utrum sit
4587 speculativa vel practica. Quarto, quae beatitudo ei respondeat.</p> 3648 speculativa vel practica. Quarto, quae beatitudo ei respondeat.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 9 a. 1 arg. 1"><a name="39144"><span class="ref">[39144] IIª-IIae q. 9 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
4588 <br />
4589 <div class="E">Articulus 1</div>
4590 <p title="II-II q. 9 a. 1 arg. 1"><a name="39144"><span class=
4591 "ref">[39144] II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
4592 sic proceditur. Videtur quod scientia non sit donum. Dona enim 3649 sic proceditur. Videtur quod scientia non sit donum. Dona enim
4593 spiritus sancti naturalem facultatem excedunt. Sed scientia 3650 spiritus sancti naturalem facultatem excedunt. Sed scientia
4594 importat effectum quendam naturalis rationis, dicit enim 3651 importat effectum quendam naturalis rationis, dicit enim
4595 philosophus, in I Poster., quod demonstratio est syllogismus 3652 philosophus, in I Poster., quod demonstratio est syllogismus
4596 faciens scire. Ergo scientia non est donum spiritus sancti.</p> 3653 faciens scire. Ergo scientia non est donum spiritus sancti.</p><p title="II-II q. 9 a. 1 arg. 2"><a name="39145"><span class="ref">[39145] IIª-IIae q. 9 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
4597 <p title="II-II q. 9 a. 1 arg. 2"><a name="39145"><span class=
4598 "ref">[39145] II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
4599 dona spiritus sancti sunt communia omnibus sanctis, ut supra dictum 3654 dona spiritus sancti sunt communia omnibus sanctis, ut supra dictum
4600 est. Sed Augustinus, XIV de Trin., dicit quod <i>scientia non 3655 est. Sed Augustinus, XIV de Trin., dicit quod <i>scientia non
4601 pollent fideles plurimi, quamvis polleant ipsa fide</i>. Ergo 3656 pollent fideles plurimi, quamvis polleant ipsa fide</i>. Ergo
4602 scientia non est donum.</p> 3657 scientia non est donum.</p><p title="II-II q. 9 a. 1 arg. 3"><a name="39146"><span class="ref">[39146] IIª-IIae q. 9 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
4603 <p title="II-II q. 9 a. 1 arg. 3"><a name="39146"><span class=
4604 "ref">[39146] II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
4605 donum est perfectius virtute, ut supra dictum est. Ergo unum donum 3658 donum est perfectius virtute, ut supra dictum est. Ergo unum donum
4606 sufficit ad perfectionem unius virtutis. Sed virtuti fidei 3659 sufficit ad perfectionem unius virtutis. Sed virtuti fidei
4607 respondet donum intellectus, ut supra dictum est. Ergo non 3660 respondet donum intellectus, ut supra dictum est. Ergo non
4608 respondet ei donum scientiae. Nec apparet cui alii virtuti 3661 respondet ei donum scientiae. Nec apparet cui alii virtuti
4609 respondeat. Ergo, cum dona sint perfectiones virtutum, ut supra 3662 respondeat. Ergo, cum dona sint perfectiones virtutum, ut supra
4610 dictum est, videtur quod scientia non sit donum.</p> 3663 dictum est, videtur quod scientia non sit donum.</p><p title="II-II q. 9 a. 1 s. c."><a name="39147"><span class="ref">[39147] IIª-IIae q. 9 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
4611 <p title="II-II q. 9 a. 1 s. c."><a name="39147"><span class= 3664 est quod Isaiae XI computatur inter septem dona.</p><p title="II-II q. 9 a. 1 co."><a name="39148"><span class="ref">[39148] IIª-IIae q. 9 a. 1 co.</span></a> Respondeo
4612 "ref">[39147] II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
4613 est quod Isaiae XI computatur inter septem dona.</p>
4614 <p title="II-II q. 9 a. 1 co."><a name="39148"><span class=
4615 "ref">[39148] II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 co.</span></a> Respondeo
4616 dicendum quod gratia est perfectior quam natura, unde non deficit 3665 dicendum quod gratia est perfectior quam natura, unde non deficit
4617 in his in quibus homo per naturam perfici potest. Cum autem homo 3666 in his in quibus homo per naturam perfici potest. Cum autem homo
4618 per naturalem rationem assentit secundum intellectum alicui 3667 per naturalem rationem assentit secundum intellectum alicui
4619 veritati, dupliciter perficitur circa veritatem illam, primo 3668 veritati, dupliciter perficitur circa veritatem illam, primo
4620 quidem, quia capit eam; secundo, quia de ea certum iudicium habet. 3669 quidem, quia capit eam; secundo, quia de ea certum iudicium habet.
4621 Et ideo ad hoc quod intellectus humanus perfecte assentiat veritati 3670 Et ideo ad hoc quod intellectus humanus perfecte assentiat veritati
4622 fidei duo requiruntur. Quorum unum est quod sane capiat ea quae 3671 fidei duo requiruntur. Quorum unum est quod sane capiat ea quae
4623 proponuntur, quod pertinet ad donum intellectus, ut supra dictum 3672 proponuntur, quod pertinet ad donum intellectus, ut supra dictum
4624 est. Aliud autem est ut habeat certum et rectum iudicium de eis, 3673 est. Aliud autem est ut habeat certum et rectum iudicium de eis,
4625 discernendo scilicet credenda non credendis. Et ad hoc necessarium 3674 discernendo scilicet credenda non credendis. Et ad hoc necessarium
4626 est donum scientiae.</p> 3675 est donum scientiae.</p><p title="II-II q. 9 a. 1 ad 1"><a name="39149"><span class="ref">[39149] IIª-IIae q. 9 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
4627 <p title="II-II q. 9 a. 1 ad 1"><a name="39149"><span class=
4628 "ref">[39149] II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
4629 ergo dicendum quod certitudo cognitionis in diversis naturis 3676 ergo dicendum quod certitudo cognitionis in diversis naturis
4630 invenitur diversimode, secundum diversam conditionem uniuscuiusque 3677 invenitur diversimode, secundum diversam conditionem uniuscuiusque
4631 naturae. Nam homo consequitur certum iudicium de veritate per 3678 naturae. Nam homo consequitur certum iudicium de veritate per
4632 discursum rationis, et ideo scientia humana ex ratione 3679 discursum rationis, et ideo scientia humana ex ratione
4633 demonstrativa acquiritur. Sed in Deo est certum iudicium veritatis 3680 demonstrativa acquiritur. Sed in Deo est certum iudicium veritatis
4634 absque omni discursu per simplicem intuitum, ut in primo dictum 3681 absque omni discursu per simplicem intuitum, ut in primo dictum
4635 est, et ideo divina scientia non est discursiva vel ratiocinativa, 3682 est, et ideo divina scientia non est discursiva vel ratiocinativa,
4636 sed absoluta et simplex. Cui similis est scientia quae ponitur 3683 sed absoluta et simplex. Cui similis est scientia quae ponitur
4637 donum spiritus sancti, cum sit quaedam participativa similitudo 3684 donum spiritus sancti, cum sit quaedam participativa similitudo
4638 ipsius.</p> 3685 ipsius.</p><p title="II-II q. 9 a. 1 ad 2"><a name="39150"><span class="ref">[39150] IIª-IIae q. 9 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
4639 <p title="II-II q. 9 a. 1 ad 2"><a name="39150"><span class=
4640 "ref">[39150] II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
4641 dicendum quod circa credenda duplex scientia potest haberi. Una 3686 dicendum quod circa credenda duplex scientia potest haberi. Una
4642 quidem per quam homo scit quid credere debeat, discernens credenda 3687 quidem per quam homo scit quid credere debeat, discernens credenda
4643 a non credendis, et secundum hoc scientia est donum, et convenit 3688 a non credendis, et secundum hoc scientia est donum, et convenit
4644 omnibus sanctis. Alia vero est scientia circa credenda per quam 3689 omnibus sanctis. Alia vero est scientia circa credenda per quam
4645 homo non solum scit quid credi debeat, sed etiam scit fidem 3690 homo non solum scit quid credi debeat, sed etiam scit fidem
4646 manifestare et alios ad credendum inducere et contradictores 3691 manifestare et alios ad credendum inducere et contradictores
4647 revincere. Et ista scientia ponitur inter gratias gratis datas, 3692 revincere. Et ista scientia ponitur inter gratias gratis datas,
4648 quae non datur omnibus, sed quibusdam. Unde Augustinus, post verba 3693 quae non datur omnibus, sed quibusdam. Unde Augustinus, post verba
4649 inducta, subiungit, <i>aliud est scire tantummodo quid homo credere 3694 inducta, subiungit, <i>aliud est scire tantummodo quid homo credere
4650 debeat, aliud scire quemadmodum hoc ipsum et piis opituletur et 3695 debeat, aliud scire quemadmodum hoc ipsum et piis opituletur et
4651 contra impios defendatur</i>.</p> 3696 contra impios defendatur</i>.</p><p title="II-II q. 9 a. 1 ad 3"><a name="39151"><span class="ref">[39151] IIª-IIae q. 9 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
4652 <p title="II-II q. 9 a. 1 ad 3"><a name="39151"><span class=
4653 "ref">[39151] II&ordf;-IIae q. 9 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
4654 dicendum quod dona sunt perfectiora virtutibus moralibus et 3697 dicendum quod dona sunt perfectiora virtutibus moralibus et
4655 intellectualibus. Non sunt autem perfectiora virtutibus 3698 intellectualibus. Non sunt autem perfectiora virtutibus
4656 theologicis, sed magis omnia dona ad perfectionem theologicarum 3699 theologicis, sed magis omnia dona ad perfectionem theologicarum
4657 virtutum ordinantur sicut ad finem. Et ideo non est inconveniens si 3700 virtutum ordinantur sicut ad finem. Et ideo non est inconveniens si
4658 diversa dona ad unam virtutem theologicam ordinantur.</p> 3701 diversa dona ad unam virtutem theologicam ordinantur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 9 a. 2 arg. 1"><a name="39152"><span class="ref">[39152] IIª-IIae q. 9 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
4659 <br />
4660 <div class="E">Articulus 2</div>
4661 <p title="II-II q. 9 a. 2 arg. 1"><a name="39152"><span class=
4662 "ref">[39152] II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 1</span></a> Ad secundum
4663 sic proceditur. Videtur quod scientiae donum sit circa res divinas. 3702 sic proceditur. Videtur quod scientiae donum sit circa res divinas.
4664 Dicit enim Augustinus, XIV de Trin., quod per scientiam, gignitur 3703 Dicit enim Augustinus, XIV de Trin., quod per scientiam, gignitur
4665 fides, nutritur et roboratur. Sed fides est de rebus divinis, quia 3704 fides, nutritur et roboratur. Sed fides est de rebus divinis, quia
4666 obiectum fidei est veritas prima, ut supra habitum est. Ergo et 3705 obiectum fidei est veritas prima, ut supra habitum est. Ergo et
4667 donum scientiae est de rebus divinis.</p> 3706 donum scientiae est de rebus divinis.</p><p title="II-II q. 9 a. 2 arg. 2"><a name="39153"><span class="ref">[39153] IIª-IIae q. 9 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
4668 <p title="II-II q. 9 a. 2 arg. 2"><a name="39153"><span class=
4669 "ref">[39153] II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
4670 donum scientiae est dignius quam scientia acquisita. Sed aliqua 3707 donum scientiae est dignius quam scientia acquisita. Sed aliqua
4671 scientia acquisita est circa res divinas, sicut scientia 3708 scientia acquisita est circa res divinas, sicut scientia
4672 metaphysicae. Ergo multo magis donum scientiae est circa res 3709 metaphysicae. Ergo multo magis donum scientiae est circa res
4673 divinas.</p> 3710 divinas.</p><p title="II-II q. 9 a. 2 arg. 3"><a name="39154"><span class="ref">[39154] IIª-IIae q. 9 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
4674 <p title="II-II q. 9 a. 2 arg. 3"><a name="39154"><span class=
4675 "ref">[39154] II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
4676 sicut dicitur Rom. I, <i>invisibilia Dei per ea quae facta sunt 3711 sicut dicitur Rom. I, <i>invisibilia Dei per ea quae facta sunt
4677 intellecta conspiciuntur</i>. Si igitur est scientia circa res 3712 intellecta conspiciuntur</i>. Si igitur est scientia circa res
4678 creatas, videtur quod etiam sit circa res divinas.</p> 3713 creatas, videtur quod etiam sit circa res divinas.</p><p title="II-II q. 9 a. 2 s. c."><a name="39155"><span class="ref">[39155] IIª-IIae q. 9 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
4679 <p title="II-II q. 9 a. 2 s. c."><a name="39155"><span class=
4680 "ref">[39155] II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
4681 est quod Augustinus, XIV de Trin., dicit, <i>rerum divinarum 3714 est quod Augustinus, XIV de Trin., dicit, <i>rerum divinarum
4682 scientia proprie sapientia nuncupetur, humanarum autem proprie 3715 scientia proprie sapientia nuncupetur, humanarum autem proprie
4683 scientiae nomen obtineat</i>.</p> 3716 scientiae nomen obtineat</i>.</p><p title="II-II q. 9 a. 2 co."><a name="39156"><span class="ref">[39156] IIª-IIae q. 9 a. 2 co.</span></a> Respondeo
4684 <p title="II-II q. 9 a. 2 co."><a name="39156"><span class=
4685 "ref">[39156] II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 co.</span></a> Respondeo
4686 dicendum quod certum iudicium de re aliqua maxime datur ex sua 3717 dicendum quod certum iudicium de re aliqua maxime datur ex sua
4687 causa. Et ideo secundum ordinem causarum oportet esse ordinem 3718 causa. Et ideo secundum ordinem causarum oportet esse ordinem
4688 iudiciorum, sicut enim causa prima est causa secundae, ita per 3719 iudiciorum, sicut enim causa prima est causa secundae, ita per
4689 causam primam iudicatur de causa secunda. De causa autem prima non 3720 causam primam iudicatur de causa secunda. De causa autem prima non
4690 potest iudicari per aliam causam. Et ideo iudicium quod fit per 3721 potest iudicari per aliam causam. Et ideo iudicium quod fit per
4705 vocatur sapientia. Cognitio vero rerum humanarum vocatur scientia, 3736 vocatur sapientia. Cognitio vero rerum humanarum vocatur scientia,
4706 quasi communi nomine importante certitudinem iudicii appropriato ad 3737 quasi communi nomine importante certitudinem iudicii appropriato ad
4707 iudicium quod fit per causas secundas. Et ideo, sic accipiendo 3738 iudicium quod fit per causas secundas. Et ideo, sic accipiendo
4708 scientiae nomen, ponitur donum distinctum a dono sapientiae. Unde 3739 scientiae nomen, ponitur donum distinctum a dono sapientiae. Unde
4709 donum scientiae est solum circa res humanas, vel circa res 3740 donum scientiae est solum circa res humanas, vel circa res
4710 creatas.</p> 3741 creatas.</p><p title="II-II q. 9 a. 2 ad 1"><a name="39157"><span class="ref">[39157] IIª-IIae q. 9 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
4711 <p title="II-II q. 9 a. 2 ad 1"><a name="39157"><span class=
4712 "ref">[39157] II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
4713 ergo dicendum quod, licet ea de quibus est fides sint res divinae 3742 ergo dicendum quod, licet ea de quibus est fides sint res divinae
4714 et aeternae, tamen ipsa fides est quoddam temporale in animo 3743 et aeternae, tamen ipsa fides est quoddam temporale in animo
4715 credentis. Et ideo scire quid credendum sit pertinet ad donum 3744 credentis. Et ideo scire quid credendum sit pertinet ad donum
4716 scientiae. Scire autem ipsas res creditas secundum seipsas per 3745 scientiae. Scire autem ipsas res creditas secundum seipsas per
4717 quandam unionem ad ipsas pertinet ad donum sapientiae. Unde donum 3746 quandam unionem ad ipsas pertinet ad donum sapientiae. Unde donum
4718 sapientiae magis respondet caritati, quae unit mentem hominis 3747 sapientiae magis respondet caritati, quae unit mentem hominis
4719 Deo.</p> 3748 Deo.</p><p title="II-II q. 9 a. 2 ad 2"><a name="39158"><span class="ref">[39158] IIª-IIae q. 9 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
4720 <p title="II-II q. 9 a. 2 ad 2"><a name="39158"><span class=
4721 "ref">[39158] II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
4722 dicendum quod ratio illa procedit secundum quod nomen scientiae 3749 dicendum quod ratio illa procedit secundum quod nomen scientiae
4723 communiter sumitur. Sic autem scientia non ponitur speciale donum, 3750 communiter sumitur. Sic autem scientia non ponitur speciale donum,
4724 sed secundum quod restringitur ad iudicium quod fit per res 3751 sed secundum quod restringitur ad iudicium quod fit per res
4725 creatas.</p> 3752 creatas.</p><p title="II-II q. 9 a. 2 ad 3"><a name="39159"><span class="ref">[39159] IIª-IIae q. 9 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
4726 <p title="II-II q. 9 a. 2 ad 3"><a name="39159"><span class=
4727 "ref">[39159] II&ordf;-IIae q. 9 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
4728 dicendum quod, sicut supra dictum est, quilibet cognoscitivus 3753 dicendum quod, sicut supra dictum est, quilibet cognoscitivus
4729 habitus formaliter quidem respicit medium per quod aliquid 3754 habitus formaliter quidem respicit medium per quod aliquid
4730 cognoscitur, materialiter autem id quod per medium cognoscitur. Et 3755 cognoscitur, materialiter autem id quod per medium cognoscitur. Et
4731 quia id quod est formale potius est, ideo illae scientiae quae ex 3756 quia id quod est formale potius est, ideo illae scientiae quae ex
4732 principiis mathematicis concludunt circa materiam naturalem, magis 3757 principiis mathematicis concludunt circa materiam naturalem, magis
4735 dicitur in II Physic. quod sunt magis naturales. Et ideo, cum homo 3760 dicitur in II Physic. quod sunt magis naturales. Et ideo, cum homo
4736 per res creatas Deum cognoscit, magis videtur hoc pertinere ad 3761 per res creatas Deum cognoscit, magis videtur hoc pertinere ad
4737 scientiam, ad quam pertinet formaliter, quam ad sapientiam, ad quam 3762 scientiam, ad quam pertinet formaliter, quam ad sapientiam, ad quam
4738 pertinet materialiter. Et e converso, cum secundum res divinas 3763 pertinet materialiter. Et e converso, cum secundum res divinas
4739 iudicamus de rebus creatis, magis hoc ad sapientiam quam ad 3764 iudicamus de rebus creatis, magis hoc ad sapientiam quam ad
4740 scientiam pertinet.</p> 3765 scientiam pertinet.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 9 a. 3 arg. 1"><a name="39160"><span class="ref">[39160] IIª-IIae q. 9 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
4741 <br />
4742 <div class="E">Articulus 3</div>
4743 <p title="II-II q. 9 a. 3 arg. 1"><a name="39160"><span class=
4744 "ref">[39160] II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
4745 sic proceditur. Videtur quod scientia quae ponitur donum sit 3766 sic proceditur. Videtur quod scientia quae ponitur donum sit
4746 scientia practica. Dicit enim Augustinus, XII de Trin., quod 3767 scientia practica. Dicit enim Augustinus, XII de Trin., quod
4747 <i>actio qua exterioribus rebus utimur scientiae deputatur</i>. Sed 3768 <i>actio qua exterioribus rebus utimur scientiae deputatur</i>. Sed
4748 scientia cui deputatur actio est practica. Ergo scientia quae est 3769 scientia cui deputatur actio est practica. Ergo scientia quae est
4749 donum est scientia practica.</p> 3770 donum est scientia practica.</p><p title="II-II q. 9 a. 3 arg. 2"><a name="39161"><span class="ref">[39161] IIª-IIae q. 9 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
4750 <p title="II-II q. 9 a. 3 arg. 2"><a name="39161"><span class=
4751 "ref">[39161] II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
4752 Gregorius dicit, in I Moral., <i>nulla est scientia si utilitatem 3771 Gregorius dicit, in I Moral., <i>nulla est scientia si utilitatem
4753 pietatis non habet, et valde inutilis est pietas si scientiae 3772 pietatis non habet, et valde inutilis est pietas si scientiae
4754 discretione caret</i>. Ex quo habetur quod scientia dirigit 3773 discretione caret</i>. Ex quo habetur quod scientia dirigit
4755 pietatem. Sed hoc non potest competere scientiae speculativae. Ergo 3774 pietatem. Sed hoc non potest competere scientiae speculativae. Ergo
4756 scientia quae est donum non est speculativa, sed practica.</p> 3775 scientia quae est donum non est speculativa, sed practica.</p><p title="II-II q. 9 a. 3 arg. 3"><a name="39162"><span class="ref">[39162] IIª-IIae q. 9 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
4757 <p title="II-II q. 9 a. 3 arg. 3"><a name="39162"><span class=
4758 "ref">[39162] II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
4759 dona spiritus sancti non habentur nisi a iustis, ut supra habitum 3776 dona spiritus sancti non habentur nisi a iustis, ut supra habitum
4760 est. Sed scientia speculativa potest haberi etiam ab iniustis, 3777 est. Sed scientia speculativa potest haberi etiam ab iniustis,
4761 secundum illud Iac. ult., <i>scienti bonum et non facienti, 3778 secundum illud Iac. ult., <i>scienti bonum et non facienti,
4762 peccatum est illi</i>. Ergo scientia quae est donum non est 3779 peccatum est illi</i>. Ergo scientia quae est donum non est
4763 speculativa, sed practica.</p> 3780 speculativa, sed practica.</p><p title="II-II q. 9 a. 3 s. c."><a name="39163"><span class="ref">[39163] IIª-IIae q. 9 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
4764 <p title="II-II q. 9 a. 3 s. c."><a name="39163"><span class=
4765 "ref">[39163] II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
4766 est quod Gregorius dicit, in I Moral., <i>scientia in die suo 3781 est quod Gregorius dicit, in I Moral., <i>scientia in die suo
4767 convivium parat, quia in ventre mentis ignorantiae ieiunium 3782 convivium parat, quia in ventre mentis ignorantiae ieiunium
4768 superat</i>. Sed ignorantia non tollitur totaliter nisi per 3783 superat</i>. Sed ignorantia non tollitur totaliter nisi per
4769 utramque scientiam, scilicet et speculativam et practicam. Ergo 3784 utramque scientiam, scilicet et speculativam et practicam. Ergo
4770 scientia quae est donum est et speculativa et practica.</p> 3785 scientia quae est donum est et speculativa et practica.</p><p title="II-II q. 9 a. 3 co."><a name="39164"><span class="ref">[39164] IIª-IIae q. 9 a. 3 co.</span></a> Respondeo
4771 <p title="II-II q. 9 a. 3 co."><a name="39164"><span class=
4772 "ref">[39164] II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 co.</span></a> Respondeo
4773 dicendum quod, sicut supra dictum est, donum scientiae ordinatur, 3786 dicendum quod, sicut supra dictum est, donum scientiae ordinatur,
4774 sicut et donum intellectus, ad certitudinem fidei. Fides autem 3787 sicut et donum intellectus, ad certitudinem fidei. Fides autem
4775 primo et principaliter in speculatione consistit, inquantum 3788 primo et principaliter in speculatione consistit, inquantum
4776 scilicet inhaeret primae veritati. Sed quia prima veritas est etiam 3789 scilicet inhaeret primae veritati. Sed quia prima veritas est etiam
4777 ultimus finis, propter quem operamur, inde etiam est quod fides ad 3790 ultimus finis, propter quem operamur, inde etiam est quod fides ad
4779 dilectionem operatur</i>. Unde etiam oportet quod donum scientiae 3792 dilectionem operatur</i>. Unde etiam oportet quod donum scientiae
4780 primo quidem et principaliter respiciat speculationem, inquantum 3793 primo quidem et principaliter respiciat speculationem, inquantum
4781 scilicet homo scit quid fide tenere debeat. Secundario autem se 3794 scilicet homo scit quid fide tenere debeat. Secundario autem se
4782 extendit etiam ad operationem, secundum quod per scientiam 3795 extendit etiam ad operationem, secundum quod per scientiam
4783 credibilium, et eorum quae ad credibilia consequuntur, dirigimur in 3796 credibilium, et eorum quae ad credibilia consequuntur, dirigimur in
4784 agendis.</p> 3797 agendis.</p><p title="II-II q. 9 a. 3 ad 1"><a name="39165"><span class="ref">[39165] IIª-IIae q. 9 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
4785 <p title="II-II q. 9 a. 3 ad 1"><a name="39165"><span class=
4786 "ref">[39165] II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
4787 ergo dicendum quod Augustinus loquitur de dono scientiae secundum 3798 ergo dicendum quod Augustinus loquitur de dono scientiae secundum
4788 quod se extendit ad operationem, attribuitur enim ei actio, sed non 3799 quod se extendit ad operationem, attribuitur enim ei actio, sed non
4789 sola nec primo. Et hoc etiam modo dirigit pietatem.</p> 3800 sola nec primo. Et hoc etiam modo dirigit pietatem.</p><p title="II-II q. 9 a. 3 ad 2"><a name="39166"><span class="ref">[39166] IIª-IIae q. 9 a. 3 ad 2</span></a> Unde patet
4790 <p title="II-II q. 9 a. 3 ad 2"><a name="39166"><span class= 3801 solutio ad secundum.</p><p title="II-II q. 9 a. 3 ad 3"><a name="39167"><span class="ref">[39167] IIª-IIae q. 9 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
4791 "ref">[39166] II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 2</span></a> Unde patet
4792 solutio ad secundum.</p>
4793 <p title="II-II q. 9 a. 3 ad 3"><a name="39167"><span class=
4794 "ref">[39167] II&ordf;-IIae q. 9 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
4795 dicendum quod, sicut dictum est de dono intellectus quod non 3802 dicendum quod, sicut dictum est de dono intellectus quod non
4796 quicumque intelligit habet donum intellectus, sed qui intelligit 3803 quicumque intelligit habet donum intellectus, sed qui intelligit
4797 quasi ex habitu gratiae; ita etiam de dono scientiae est 3804 quasi ex habitu gratiae; ita etiam de dono scientiae est
4798 intelligendum quod illi soli donum scientiae habeant qui ex 3805 intelligendum quod illi soli donum scientiae habeant qui ex
4799 infusione gratiae certum iudicium habent circa credenda et agenda, 3806 infusione gratiae certum iudicium habent circa credenda et agenda,
4800 quod in nullo deviat a rectitudine iustitiae. Et haec est scientia 3807 quod in nullo deviat a rectitudine iustitiae. Et haec est scientia
4801 sanctorum, de qua dicitur Sap. X, <i>iustum deduxit dominus per 3808 sanctorum, de qua dicitur Sap. X, <i>iustum deduxit dominus per
4802 vias rectas et dedit illi scientiam sanctorum</i>.</p> 3809 vias rectas et dedit illi scientiam sanctorum</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 9 a. 4 arg. 1"><a name="39168"><span class="ref">[39168] IIª-IIae q. 9 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
4803 <br />
4804 <div class="E">Articulus 4</div>
4805 <p title="II-II q. 9 a. 4 arg. 1"><a name="39168"><span class=
4806 "ref">[39168] II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
4807 sic proceditur. Videtur quod scientiae non respondeat tertia 3810 sic proceditur. Videtur quod scientiae non respondeat tertia
4808 beatitudo, scilicet, <i>beati qui lugent, quoniam ipsi 3811 beatitudo, scilicet, <i>beati qui lugent, quoniam ipsi
4809 consolabuntur</i>. Sicut enim malum est causa tristitiae et luctus, 3812 consolabuntur</i>. Sicut enim malum est causa tristitiae et luctus,
4810 ita etiam bonum est causa laetitiae. Sed per scientiam principalius 3813 ita etiam bonum est causa laetitiae. Sed per scientiam principalius
4811 manifestantur bona quam mala, quae per bona cognoscuntur, rectum 3814 manifestantur bona quam mala, quae per bona cognoscuntur, rectum
4812 enim est iudex sui ipsius et obliqui, ut dicitur in I de anima. 3815 enim est iudex sui ipsius et obliqui, ut dicitur in I de anima.
4813 Ergo praedicta beatitudo non convenienter respondet scientiae.</p> 3816 Ergo praedicta beatitudo non convenienter respondet scientiae.</p><p title="II-II q. 9 a. 4 arg. 2"><a name="39169"><span class="ref">[39169] IIª-IIae q. 9 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
4814 <p title="II-II q. 9 a. 4 arg. 2"><a name="39169"><span class=
4815 "ref">[39169] II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
4816 consideratio veritatis est actus scientiae. Sed in consideratione 3817 consideratio veritatis est actus scientiae. Sed in consideratione
4817 veritatis non est tristitia, sed magis gaudium, dicitur enim Sap. 3818 veritatis non est tristitia, sed magis gaudium, dicitur enim Sap.
4818 VIII, <i>non habet amaritudinem conversatio illius, nec taedium 3819 VIII, <i>non habet amaritudinem conversatio illius, nec taedium
4819 convictus illius, sed laetitiam et gaudium</i>. Ergo praedicta 3820 convictus illius, sed laetitiam et gaudium</i>. Ergo praedicta
4820 beatitudo non convenienter respondet dono scientiae.</p> 3821 beatitudo non convenienter respondet dono scientiae.</p><p title="II-II q. 9 a. 4 arg. 3"><a name="39170"><span class="ref">[39170] IIª-IIae q. 9 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
4821 <p title="II-II q. 9 a. 4 arg. 3"><a name="39170"><span class=
4822 "ref">[39170] II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
4823 donum scientiae prius consistit in speculatione quam in operatione. 3822 donum scientiae prius consistit in speculatione quam in operatione.
4824 Sed secundum quod consistit in speculatione, non respondet sibi 3823 Sed secundum quod consistit in speculatione, non respondet sibi
4825 luctus, quia intellectus speculativus nihil dicit de imitabili et 3824 luctus, quia intellectus speculativus nihil dicit de imitabili et
4826 fugiendo, ut dicitur in III de anima; neque dicit aliquid laetum et 3825 fugiendo, ut dicitur in III de anima; neque dicit aliquid laetum et
4827 triste. Ergo praedicta beatitudo non convenienter ponitur 3826 triste. Ergo praedicta beatitudo non convenienter ponitur
4828 respondere dono scientiae.</p> 3827 respondere dono scientiae.</p><p title="II-II q. 9 a. 4 s. c."><a name="39171"><span class="ref">[39171] IIª-IIae q. 9 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
4829 <p title="II-II q. 9 a. 4 s. c."><a name="39171"><span class=
4830 "ref">[39171] II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
4831 est quod Augustinus dicit, in libro de Serm. Dom. in monte, 3828 est quod Augustinus dicit, in libro de Serm. Dom. in monte,
4832 <i>scientia convenit lugentibus, qui didicerunt quibus malis vincti 3829 <i>scientia convenit lugentibus, qui didicerunt quibus malis vincti
4833 sunt, quae quasi bona petierunt</i>.</p> 3830 sunt, quae quasi bona petierunt</i>.</p><p title="II-II q. 9 a. 4 co."><a name="39172"><span class="ref">[39172] IIª-IIae q. 9 a. 4 co.</span></a> Respondeo
4834 <p title="II-II q. 9 a. 4 co."><a name="39172"><span class=
4835 "ref">[39172] II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 co.</span></a> Respondeo
4836 dicendum quod ad scientiam proprie pertinet rectum iudicium 3831 dicendum quod ad scientiam proprie pertinet rectum iudicium
4837 creaturarum. Creaturae autem sunt ex quibus homo occasionaliter a 3832 creaturarum. Creaturae autem sunt ex quibus homo occasionaliter a
4838 Deo avertitur, secundum illud Sap. XIV, <i>creaturae factae sunt in 3833 Deo avertitur, secundum illud Sap. XIV, <i>creaturae factae sunt in
4839 odium, et in muscipulam pedibus insipientium</i>, qui scilicet 3834 odium, et in muscipulam pedibus insipientium</i>, qui scilicet
4840 rectum iudicium de his non habent, dum aestimant in eis esse 3835 rectum iudicium de his non habent, dum aestimant in eis esse
4841 perfectum bonum; unde in eis finem constituendo, peccant et verum 3836 perfectum bonum; unde in eis finem constituendo, peccant et verum
4842 bonum perdunt. Et hoc damnum homini innotescit per rectum iudicium 3837 bonum perdunt. Et hoc damnum homini innotescit per rectum iudicium
4843 de creaturis, quod habetur per donum scientiae. Et ideo beatitudo 3838 de creaturis, quod habetur per donum scientiae. Et ideo beatitudo
4844 luctus ponitur respondere dono scientiae.</p> 3839 luctus ponitur respondere dono scientiae.</p><p title="II-II q. 9 a. 4 ad 1"><a name="39173"><span class="ref">[39173] IIª-IIae q. 9 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
4845 <p title="II-II q. 9 a. 4 ad 1"><a name="39173"><span class=
4846 "ref">[39173] II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
4847 ergo dicendum quod bona creata non excitant spirituale gaudium nisi 3840 ergo dicendum quod bona creata non excitant spirituale gaudium nisi
4848 quatenus referuntur ad bonum divinum, ex quo proprie consurgit 3841 quatenus referuntur ad bonum divinum, ex quo proprie consurgit
4849 gaudium spirituale. Et ideo directe quidem spiritualis pax, et 3842 gaudium spirituale. Et ideo directe quidem spiritualis pax, et
4850 gaudium consequens, respondet dono sapientiae. Dono autem scientiae 3843 gaudium consequens, respondet dono sapientiae. Dono autem scientiae
4851 respondet quidem primo luctus de praeteritis erratis; et 3844 respondet quidem primo luctus de praeteritis erratis; et
4852 consequenter consolatio, dum homo per rectum iudicium scientiae 3845 consequenter consolatio, dum homo per rectum iudicium scientiae
4853 creaturas ordinat in bonum divinum. Et ideo in hac beatitudine 3846 creaturas ordinat in bonum divinum. Et ideo in hac beatitudine
4854 ponitur luctus pro merito, et consolatio consequens pro praemio. 3847 ponitur luctus pro merito, et consolatio consequens pro praemio.
4855 Quae quidem inchoatur in hac vita, perficitur autem in futura.</p> 3848 Quae quidem inchoatur in hac vita, perficitur autem in futura.</p><p title="II-II q. 9 a. 4 ad 2"><a name="39174"><span class="ref">[39174] IIª-IIae q. 9 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
4856 <p title="II-II q. 9 a. 4 ad 2"><a name="39174"><span class=
4857 "ref">[39174] II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
4858 dicendum quod de ipsa consideratione veritatis homo gaudet, sed de 3849 dicendum quod de ipsa consideratione veritatis homo gaudet, sed de
4859 re circa quam considerat veritatem potest tristari quandoque. Et 3850 re circa quam considerat veritatem potest tristari quandoque. Et
4860 secundum hoc luctus scientiae attribuitur.</p> 3851 secundum hoc luctus scientiae attribuitur.</p><p title="II-II q. 9 a. 4 ad 3"><a name="39175"><span class="ref">[39175] IIª-IIae q. 9 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
4861 <p title="II-II q. 9 a. 4 ad 3"><a name="39175"><span class=
4862 "ref">[39175] II&ordf;-IIae q. 9 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
4863 dicendum quod scientiae secundum quod in speculatione consistit, 3852 dicendum quod scientiae secundum quod in speculatione consistit,
4864 non respondet beatitudo aliqua, quia beatitudo hominis non 3853 non respondet beatitudo aliqua, quia beatitudo hominis non
4865 consistit in consideratione creaturarum, sed in contemplatione Dei. 3854 consistit in consideratione creaturarum, sed in contemplatione Dei.
4866 Sed aliqualiter beatitudo hominis consistit in debito usu 3855 Sed aliqualiter beatitudo hominis consistit in debito usu
4867 creaturarum et ordinata affectione circa ipsas, et hoc dico quantum 3856 creaturarum et ordinata affectione circa ipsas, et hoc dico quantum
4868 ad beatitudinem viae. Et ideo scientiae non attribuitur aliqua 3857 ad beatitudinem viae. Et ideo scientiae non attribuitur aliqua
4869 beatitudo pertinens ad contemplationem; sed intellectui et 3858 beatitudo pertinens ad contemplationem; sed intellectui et
4870 sapientiae, quae sunt circa divina.</p> 3859 sapientiae, quae sunt circa divina.</p></div></div><div class="q" id="q10"><h2>Quaestio 10</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 10 pr."><a name="39176"><span class="ref">[39176] IIª-IIae q. 10 pr.</span></a> Consequenter
4871 <br />
4872 <div class="D">Quaestio 10</div>
4873 <div class="G">Prooemium</div>
4874 <p title="II-II q. 10 pr."><a name="39176"><span class=
4875 "ref">[39176] II&ordf;-IIae q. 10 pr.</span></a> Consequenter
4876 considerandum est de vitiis oppositis. Et primo, de infidelitate, 3860 considerandum est de vitiis oppositis. Et primo, de infidelitate,
4877 quae opponitur fidei; secundo, de blasphemia, quae opponitur 3861 quae opponitur fidei; secundo, de blasphemia, quae opponitur
4878 confessioni; tertio, de ignorantia et hebetudine, quae opponuntur 3862 confessioni; tertio, de ignorantia et hebetudine, quae opponuntur
4879 scientiae et intellectui. Circa primum, considerandum est de 3863 scientiae et intellectui. Circa primum, considerandum est de
4880 infidelitate in communi; secundo, de haeresi, tertio, de apostasia 3864 infidelitate in communi; secundo, de haeresi, tertio, de apostasia
4885 comparatione earum ad invicem. Septimo, utrum cum infidelibus sit 3869 comparatione earum ad invicem. Septimo, utrum cum infidelibus sit
4886 disputandum de fide. Octavo, utrum sint cogendi ad fidem. Nono, 3870 disputandum de fide. Octavo, utrum sint cogendi ad fidem. Nono,
4887 utrum sit eis communicandum. Decimo, utrum possint Christianis 3871 utrum sit eis communicandum. Decimo, utrum possint Christianis
4888 fidelibus praeesse. Undecimo, utrum ritus infidelium sint 3872 fidelibus praeesse. Undecimo, utrum ritus infidelium sint
4889 tolerandi. Duodecimo, utrum pueri infidelium sint invitis 3873 tolerandi. Duodecimo, utrum pueri infidelium sint invitis
4890 parentibus baptizandi.</p> 3874 parentibus baptizandi.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 10 a. 1 arg. 1"><a name="39177"><span class="ref">[39177] IIª-IIae q. 10 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
4891 <br />
4892 <div class="E">Articulus 1</div>
4893 <p title="II-II q. 10 a. 1 arg. 1"><a name="39177"><span class=
4894 "ref">[39177] II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
4895 sic proceditur. Videtur quod infidelitas non sit peccatum. Omne 3875 sic proceditur. Videtur quod infidelitas non sit peccatum. Omne
4896 enim peccatum est contra naturam, ut patet per Damascenum, in II 3876 enim peccatum est contra naturam, ut patet per Damascenum, in II
4897 libro. Sed infidelitas non videtur esse contra naturam, dicit enim 3877 libro. Sed infidelitas non videtur esse contra naturam, dicit enim
4898 Augustinus, in libro de Praed. Sanct., quod <i>posse habere fidem, 3878 Augustinus, in libro de Praed. Sanct., quod <i>posse habere fidem,
4899 sicut posse habere caritatem, naturae est hominum, habere autem 3879 sicut posse habere caritatem, naturae est hominum, habere autem
4900 fidem, quemadmodum habere caritatem, gratiae est fidelium</i>. Ergo 3880 fidem, quemadmodum habere caritatem, gratiae est fidelium</i>. Ergo
4901 non habere fidem, quod est infidelem esse, non est peccatum.</p> 3881 non habere fidem, quod est infidelem esse, non est peccatum.</p><p title="II-II q. 10 a. 1 arg. 2"><a name="39178"><span class="ref">[39178] IIª-IIae q. 10 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
4902 <p title="II-II q. 10 a. 1 arg. 2"><a name="39178"><span class=
4903 "ref">[39178] II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
4904 nullus peccat in eo quod vitare non potest, quia omne peccatum est 3882 nullus peccat in eo quod vitare non potest, quia omne peccatum est
4905 voluntarium. Sed non est in potestate hominis quod infidelitatem 3883 voluntarium. Sed non est in potestate hominis quod infidelitatem
4906 vitet, quam vitare non potest nisi fidem habendo, dicit enim 3884 vitet, quam vitare non potest nisi fidem habendo, dicit enim
4907 apostolus, ad Rom. X, <i>quomodo credent ei quem non audierunt? 3885 apostolus, ad Rom. X, <i>quomodo credent ei quem non audierunt?
4908 Quomodo autem audient sine praedicante?</i> Ergo infidelitas non 3886 Quomodo autem audient sine praedicante?</i> Ergo infidelitas non
4909 videtur esse peccatum.</p> 3887 videtur esse peccatum.</p><p title="II-II q. 10 a. 1 arg. 3"><a name="39179"><span class="ref">[39179] IIª-IIae q. 10 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
4910 <p title="II-II q. 10 a. 1 arg. 3"><a name="39179"><span class=
4911 "ref">[39179] II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
4912 sicut supra dictum est, sunt septem vitia capitalia, ad quae omnia 3888 sicut supra dictum est, sunt septem vitia capitalia, ad quae omnia
4913 peccata reducuntur. Sub nullo autem horum videtur contineri 3889 peccata reducuntur. Sub nullo autem horum videtur contineri
4914 infidelitas. Ergo infidelitas non est peccatum.</p> 3890 infidelitas. Ergo infidelitas non est peccatum.</p><p title="II-II q. 10 a. 1 s. c."><a name="39180"><span class="ref">[39180] IIª-IIae q. 10 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra,
4915 <p title="II-II q. 10 a. 1 s. c."><a name="39180"><span class=
4916 "ref">[39180] II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra,
4917 virtuti contrariatur vitium. Sed fides est virtus, cui contrariatur 3891 virtuti contrariatur vitium. Sed fides est virtus, cui contrariatur
4918 infidelitas. Ergo infidelitas est peccatum.</p> 3892 infidelitas. Ergo infidelitas est peccatum.</p><p title="II-II q. 10 a. 1 co."><a name="39181"><span class="ref">[39181] IIª-IIae q. 10 a. 1 co.</span></a> Respondeo
4919 <p title="II-II q. 10 a. 1 co."><a name="39181"><span class=
4920 "ref">[39181] II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 co.</span></a> Respondeo
4921 dicendum quod infidelitas dupliciter accipi potest. Uno modo, 3893 dicendum quod infidelitas dupliciter accipi potest. Uno modo,
4922 secundum puram negationem, ut dicatur infidelis ex hoc solo quod 3894 secundum puram negationem, ut dicatur infidelis ex hoc solo quod
4923 non habet fidem. Alio modo potest intelligi infidelitas secundum 3895 non habet fidem. Alio modo potest intelligi infidelitas secundum
4924 contrarietatem ad fidem, quia scilicet aliquis repugnat auditui 3896 contrarietatem ad fidem, quia scilicet aliquis repugnat auditui
4925 fidei, vel etiam contemnit ipsam, secundum illud Isaiae LIII, 3897 fidei, vel etiam contemnit ipsam, secundum illud Isaiae LIII,
4932 quidem propter alia peccata, quae sine fide remitti non possunt, 3904 quidem propter alia peccata, quae sine fide remitti non possunt,
4933 non autem damnantur propter infidelitatis peccatum. Unde dominus 3905 non autem damnantur propter infidelitatis peccatum. Unde dominus
4934 dicit, Ioan. XV, <i>si non venissem, et locutus eis non fuissem, 3906 dicit, Ioan. XV, <i>si non venissem, et locutus eis non fuissem,
4935 peccatum non haberent</i>, quod exponens Augustinus dicit quod 3907 peccatum non haberent</i>, quod exponens Augustinus dicit quod
4936 <i>loquitur de illo peccato quo non crediderunt in 3908 <i>loquitur de illo peccato quo non crediderunt in
4937 Christum</i>.</p> 3909 Christum</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 1 ad 1"><a name="39182"><span class="ref">[39182] IIª-IIae q. 10 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
4938 <p title="II-II q. 10 a. 1 ad 1"><a name="39182"><span class=
4939 "ref">[39182] II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
4940 ergo dicendum quod habere fidem non est in natura humana, sed in 3910 ergo dicendum quod habere fidem non est in natura humana, sed in
4941 natura humana est ut mens hominis non repugnet interiori instinctui 3911 natura humana est ut mens hominis non repugnet interiori instinctui
4942 et exteriori veritatis praedicationi. Unde infidelitas secundum hoc 3912 et exteriori veritatis praedicationi. Unde infidelitas secundum hoc
4943 est contra naturam.</p> 3913 est contra naturam.</p><p title="II-II q. 10 a. 1 ad 2"><a name="39183"><span class="ref">[39183] IIª-IIae q. 10 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
4944 <p title="II-II q. 10 a. 1 ad 2"><a name="39183"><span class=
4945 "ref">[39183] II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
4946 dicendum quod ratio illa procedit de infidelitate secundum quod 3914 dicendum quod ratio illa procedit de infidelitate secundum quod
4947 importat simplicem negationem.</p> 3915 importat simplicem negationem.</p><p title="II-II q. 10 a. 1 ad 3"><a name="39184"><span class="ref">[39184] IIª-IIae q. 10 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
4948 <p title="II-II q. 10 a. 1 ad 3"><a name="39184"><span class=
4949 "ref">[39184] II&ordf;-IIae q. 10 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
4950 dicendum quod infidelitas secundum quod est peccatum, oritur ex 3916 dicendum quod infidelitas secundum quod est peccatum, oritur ex
4951 superbia, ex qua contingit quod homo intellectum suum non vult 3917 superbia, ex qua contingit quod homo intellectum suum non vult
4952 subiicere regulis fidei et sano intellectui patrum. Unde Gregorius 3918 subiicere regulis fidei et sano intellectui patrum. Unde Gregorius
4953 dicit, XXXI Moral., quod <i>ex inani gloria oriuntur novitatum 3919 dicit, XXXI Moral., quod <i>ex inani gloria oriuntur novitatum
4954 praesumptiones</i>. Quamvis posset dici quod, sicut virtutes 3920 praesumptiones</i>. Quamvis posset dici quod, sicut virtutes
4955 theologicae non reducuntur ad virtutes cardinales, sed sunt priores 3921 theologicae non reducuntur ad virtutes cardinales, sed sunt priores
4956 eis; ita etiam vitia opposita virtutibus theologicis non reducuntur 3922 eis; ita etiam vitia opposita virtutibus theologicis non reducuntur
4957 ad vitia capitalia.</p> 3923 ad vitia capitalia.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 10 a. 2 arg. 1"><a name="39185"><span class="ref">[39185] IIª-IIae q. 10 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
4958 <br />
4959 <div class="E">Articulus 2</div>
4960 <p title="II-II q. 10 a. 2 arg. 1"><a name="39185"><span class=
4961 "ref">[39185] II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
4962 secundum sic proceditur. Videtur quod infidelitas non sit in 3924 secundum sic proceditur. Videtur quod infidelitas non sit in
4963 intellectu sicut in subiecto. Omne enim peccatum in voluntate est, 3925 intellectu sicut in subiecto. Omne enim peccatum in voluntate est,
4964 ut Augustinus dicit, in libro de duabus Anim. Sed infidelitas est 3926 ut Augustinus dicit, in libro de duabus Anim. Sed infidelitas est
4965 quoddam peccatum, ut dictum est. Ergo infidelitas est in voluntate, 3927 quoddam peccatum, ut dictum est. Ergo infidelitas est in voluntate,
4966 non in intellectu.</p> 3928 non in intellectu.</p><p title="II-II q. 10 a. 2 arg. 2"><a name="39186"><span class="ref">[39186] IIª-IIae q. 10 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
4967 <p title="II-II q. 10 a. 2 arg. 2"><a name="39186"><span class=
4968 "ref">[39186] II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
4969 infidelitas habet rationem peccati ex eo quod praedicatio fidei 3929 infidelitas habet rationem peccati ex eo quod praedicatio fidei
4970 contemnitur. Sed contemptus ad voluntatem pertinet. Ergo 3930 contemnitur. Sed contemptus ad voluntatem pertinet. Ergo
4971 infidelitas est in voluntate.</p> 3931 infidelitas est in voluntate.</p><p title="II-II q. 10 a. 2 arg. 3"><a name="39187"><span class="ref">[39187] IIª-IIae q. 10 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
4972 <p title="II-II q. 10 a. 2 arg. 3"><a name="39187"><span class=
4973 "ref">[39187] II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
4974 II ad Cor. XI, super illud, <i>ipse Satanas transfigurat se in 3932 II ad Cor. XI, super illud, <i>ipse Satanas transfigurat se in
4975 Angelum lucis</i>, dicit Glossa quod, <i>si Angelus malus se bonum 3933 Angelum lucis</i>, dicit Glossa quod, <i>si Angelus malus se bonum
4976 fingat, etiam si credatur bonus, non est error periculosus aut 3934 fingat, etiam si credatur bonus, non est error periculosus aut
4977 morbidus, si facit vel dicit quae bonis Angelis congruunt</i>. 3935 morbidus, si facit vel dicit quae bonis Angelis congruunt</i>.
4978 Cuius ratio esse videtur propter rectitudinem voluntatis eius qui 3936 Cuius ratio esse videtur propter rectitudinem voluntatis eius qui
4979 ei inhaeret intendens bono Angelo adhaerere. Ergo totum peccatum 3937 ei inhaeret intendens bono Angelo adhaerere. Ergo totum peccatum
4980 infidelitatis esse videtur in perversa voluntate. Non ergo est in 3938 infidelitatis esse videtur in perversa voluntate. Non ergo est in
4981 intellectu sicut in subiecto.</p> 3939 intellectu sicut in subiecto.</p><p title="II-II q. 10 a. 2 s. c."><a name="39188"><span class="ref">[39188] IIª-IIae q. 10 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra,
4982 <p title="II-II q. 10 a. 2 s. c."><a name="39188"><span class=
4983 "ref">[39188] II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra,
4984 contraria sunt in eodem subiecto. Sed fides, cui contrariatur 3940 contraria sunt in eodem subiecto. Sed fides, cui contrariatur
4985 infidelitas, est in intellectu sicut in subiecto. Ergo et 3941 infidelitas, est in intellectu sicut in subiecto. Ergo et
4986 infidelitas in intellectu est.</p> 3942 infidelitas in intellectu est.</p><p title="II-II q. 10 a. 2 co."><a name="39189"><span class="ref">[39189] IIª-IIae q. 10 a. 2 co.</span></a> Respondeo
4987 <p title="II-II q. 10 a. 2 co."><a name="39189"><span class=
4988 "ref">[39189] II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 co.</span></a> Respondeo
4989 dicendum quod, sicut supra dictum est, peccatum dicitur esse in 3943 dicendum quod, sicut supra dictum est, peccatum dicitur esse in
4990 illa potentia quae est principium actus peccati. Actus autem 3944 illa potentia quae est principium actus peccati. Actus autem
4991 peccati potest habere duplex principium. Unum quidem primum et 3945 peccati potest habere duplex principium. Unum quidem primum et
4992 universale, quod imperat omnes actus peccatorum, et hoc principium 3946 universale, quod imperat omnes actus peccatorum, et hoc principium
4993 est voluntas, quia omne peccatum est voluntarium. Aliud autem 3947 est voluntas, quia omne peccatum est voluntarium. Aliud autem
4997 concupiscibili. Dissentire autem, qui est proprius actus 3951 concupiscibili. Dissentire autem, qui est proprius actus
4998 infidelitatis, est actus intellectus, sed moti a voluntate, sicut 3952 infidelitatis, est actus intellectus, sed moti a voluntate, sicut
4999 et assentire. Et ideo infidelitas, sicut et fides, est quidem in 3953 et assentire. Et ideo infidelitas, sicut et fides, est quidem in
5000 intellectu sicut in proximo subiecto, in voluntate autem sicut in 3954 intellectu sicut in proximo subiecto, in voluntate autem sicut in
5001 primo motivo. Et hoc modo dicitur omne peccatum esse in 3955 primo motivo. Et hoc modo dicitur omne peccatum esse in
5002 voluntate.</p> 3956 voluntate.</p><p title="II-II q. 10 a. 2 ad 1"><a name="39190"><span class="ref">[39190] IIª-IIae q. 10 a. 2 ad 1</span></a> Unde patet
5003 <p title="II-II q. 10 a. 2 ad 1"><a name="39190"><span class= 3957 responsio ad primum.</p><p title="II-II q. 10 a. 2 ad 2"><a name="39191"><span class="ref">[39191] IIª-IIae q. 10 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
5004 "ref">[39190] II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 1</span></a> Unde patet
5005 responsio ad primum.</p>
5006 <p title="II-II q. 10 a. 2 ad 2"><a name="39191"><span class=
5007 "ref">[39191] II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
5008 dicendum quod contemptus voluntatis causat dissensum intellectus, 3958 dicendum quod contemptus voluntatis causat dissensum intellectus,
5009 in quo perficitur ratio infidelitatis. Unde causa infidelitatis est 3959 in quo perficitur ratio infidelitatis. Unde causa infidelitatis est
5010 in voluntate, sed ipsa infidelitas est in intellectu.</p> 3960 in voluntate, sed ipsa infidelitas est in intellectu.</p><p title="II-II q. 10 a. 2 ad 3"><a name="39192"><span class="ref">[39192] IIª-IIae q. 10 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
5011 <p title="II-II q. 10 a. 2 ad 3"><a name="39192"><span class=
5012 "ref">[39192] II&ordf;-IIae q. 10 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
5013 dicendum quod ille qui credit malum Angelum esse bonum non 3961 dicendum quod ille qui credit malum Angelum esse bonum non
5014 dissentit ab eo quod est fidei, quia <i>sensus corporis fallitur, 3962 dissentit ab eo quod est fidei, quia <i>sensus corporis fallitur,
5015 mens vero non removetur a vera rectaque sententia</i>, ut ibidem 3963 mens vero non removetur a vera rectaque sententia</i>, ut ibidem
5016 dicit Glossa. Sed si aliquis Satanae adhaereret cum incipit ad sua 3964 dicit Glossa. Sed si aliquis Satanae adhaereret cum incipit ad sua
5017 ducere, idest ad mala et falsa, tunc non careret peccato, ut ibidem 3965 ducere, idest ad mala et falsa, tunc non careret peccato, ut ibidem
5018 dicitur.</p> 3966 dicitur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 10 a. 3 arg. 1"><a name="39193"><span class="ref">[39193] IIª-IIae q. 10 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
5019 <br />
5020 <div class="E">Articulus 3</div>
5021 <p title="II-II q. 10 a. 3 arg. 1"><a name="39193"><span class=
5022 "ref">[39193] II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
5023 sic proceditur. Videtur quod infidelitas non sit maximum 3967 sic proceditur. Videtur quod infidelitas non sit maximum
5024 peccatorum. Dicit enim Augustinus, et habetur V, qu. I, <i>utrum 3968 peccatorum. Dicit enim Augustinus, et habetur V, qu. I, <i>utrum
5025 Catholicum pessimis moribus alicui haeretico in cuius vita, praeter 3969 Catholicum pessimis moribus alicui haeretico in cuius vita, praeter
5026 id quod haereticus est, non inveniunt homines quod reprehendant, 3970 id quod haereticus est, non inveniunt homines quod reprehendant,
5027 praeponere debeamus, non audeo praecipitare sententiam</i>. Sed 3971 praeponere debeamus, non audeo praecipitare sententiam</i>. Sed
5028 haereticus est infidelis. Ergo non est simpliciter dicendum quod 3972 haereticus est infidelis. Ergo non est simpliciter dicendum quod
5029 infidelitas sit maximum peccatorum.</p> 3973 infidelitas sit maximum peccatorum.</p><p title="II-II q. 10 a. 3 arg. 2"><a name="39194"><span class="ref">[39194] IIª-IIae q. 10 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
5030 <p title="II-II q. 10 a. 3 arg. 2"><a name="39194"><span class=
5031 "ref">[39194] II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
5032 illud quod diminuit vel excusat peccatum non videtur esse maximum 3974 illud quod diminuit vel excusat peccatum non videtur esse maximum
5033 peccatum. Sed infidelitas excusat vel diminuit peccatum, dicit enim 3975 peccatum. Sed infidelitas excusat vel diminuit peccatum, dicit enim
5034 apostolus, I ad Tim. I, <i>prius fui blasphemus et persecutor et 3976 apostolus, I ad Tim. I, <i>prius fui blasphemus et persecutor et
5035 contumeliosus, sed misericordiam consecutus sum, quia ignorans feci 3977 contumeliosus, sed misericordiam consecutus sum, quia ignorans feci
5036 in incredulitate</i>. Ergo infidelitas non est maximum 3978 in incredulitate</i>. Ergo infidelitas non est maximum
5037 peccatum.</p> 3979 peccatum.</p><p title="II-II q. 10 a. 3 arg. 3"><a name="39195"><span class="ref">[39195] IIª-IIae q. 10 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
5038 <p title="II-II q. 10 a. 3 arg. 3"><a name="39195"><span class=
5039 "ref">[39195] II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
5040 maiori peccato debetur maior poena, secundum illud Deut. XXV, 3980 maiori peccato debetur maior poena, secundum illud Deut. XXV,
5041 <i>pro mensura peccati erit et plagarum modus</i>. Sed maior poena 3981 <i>pro mensura peccati erit et plagarum modus</i>. Sed maior poena
5042 debetur fidelibus peccantibus quam infidelibus, secundum illud ad 3982 debetur fidelibus peccantibus quam infidelibus, secundum illud ad
5043 Heb. X, <i>quanto magis putatis deteriora mereri supplicia qui 3983 Heb. X, <i>quanto magis putatis deteriora mereri supplicia qui
5044 filium Dei conculcaverit, et sanguinem testamenti pollutum duxerit, 3984 filium Dei conculcaverit, et sanguinem testamenti pollutum duxerit,
5045 in quo sanctificatus est?</i> Ergo infidelitas non est maximum 3985 in quo sanctificatus est?</i> Ergo infidelitas non est maximum
5046 peccatum.</p> 3986 peccatum.</p><p title="II-II q. 10 a. 3 s. c."><a name="39196"><span class="ref">[39196] IIª-IIae q. 10 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
5047 <p title="II-II q. 10 a. 3 s. c."><a name="39196"><span class=
5048 "ref">[39196] II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
5049 est quod Augustinus dicit, exponens illud Ioan. XV, <i>si non 3987 est quod Augustinus dicit, exponens illud Ioan. XV, <i>si non
5050 venissem, et locutus eis non fuissem, peccatum non haberent, 3988 venissem, et locutus eis non fuissem, peccatum non haberent,
5051 magnum, inquit, quoddam peccatum sub generali nomine vult 3989 magnum, inquit, quoddam peccatum sub generali nomine vult
5052 intelligi. Hoc enim est peccatum, scilicet infidelitatis, quo 3990 intelligi. Hoc enim est peccatum, scilicet infidelitatis, quo
5053 tenentur cuncta peccata</i>. Infidelitas ergo est maximum omnium 3991 tenentur cuncta peccata</i>. Infidelitas ergo est maximum omnium
5054 peccatorum.</p> 3992 peccatorum.</p><p title="II-II q. 10 a. 3 co."><a name="39197"><span class="ref">[39197] IIª-IIae q. 10 a. 3 co.</span></a> Respondeo
5055 <p title="II-II q. 10 a. 3 co."><a name="39197"><span class=
5056 "ref">[39197] II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 co.</span></a> Respondeo
5057 dicendum quod omne peccatum formaliter consistit in aversione a 3993 dicendum quod omne peccatum formaliter consistit in aversione a
5058 Deo, ut supra dictum est. Unde tanto aliquod peccatum est gravius 3994 Deo, ut supra dictum est. Unde tanto aliquod peccatum est gravius
5059 quanto per ipsum homo magis a Deo separatur. Per infidelitatem 3995 quanto per ipsum homo magis a Deo separatur. Per infidelitatem
5060 autem maxime homo a Deo elongatur, quia nec veram Dei cognitionem 3996 autem maxime homo a Deo elongatur, quia nec veram Dei cognitionem
5061 habet; per falsam autem cognitionem ipsius non appropinquat ei, sed 3997 habet; per falsam autem cognitionem ipsius non appropinquat ei, sed
5062 magis ab eo elongatur. Nec potest esse quod quantum ad quid Deum 3998 magis ab eo elongatur. Nec potest esse quod quantum ad quid Deum
5063 cognoscat qui falsam opinionem de ipso habet, quia id quod ipse 3999 cognoscat qui falsam opinionem de ipso habet, quia id quod ipse
5064 opinatur non est Deus. Unde manifestum est quod peccatum 4000 opinatur non est Deus. Unde manifestum est quod peccatum
5065 infidelitatis est maius omnibus peccatis quae contingunt in 4001 infidelitatis est maius omnibus peccatis quae contingunt in
5066 perversitate morum. Secus autem est de peccatis quae opponuntur 4002 perversitate morum. Secus autem est de peccatis quae opponuntur
5067 aliis virtutibus theologicis, ut infra dicetur.</p> 4003 aliis virtutibus theologicis, ut infra dicetur.</p><p title="II-II q. 10 a. 3 ad 1"><a name="39198"><span class="ref">[39198] IIª-IIae q. 10 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
5068 <p title="II-II q. 10 a. 3 ad 1"><a name="39198"><span class=
5069 "ref">[39198] II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
5070 ergo dicendum quod nihil prohibet peccatum quod est gravius 4004 ergo dicendum quod nihil prohibet peccatum quod est gravius
5071 secundum suum genus esse minus grave secundum aliquas 4005 secundum suum genus esse minus grave secundum aliquas
5072 circumstantias. Et propter hoc Augustinus noluit praecipitare 4006 circumstantias. Et propter hoc Augustinus noluit praecipitare
5073 sententiam de malo Catholico et haeretico alias non peccante, quia 4007 sententiam de malo Catholico et haeretico alias non peccante, quia
5074 peccatum haeretici, etsi sit gravius ex genere, potest tamen ex 4008 peccatum haeretici, etsi sit gravius ex genere, potest tamen ex
5075 aliqua circumstantia alleviari; et e converso peccatum Catholici ex 4009 aliqua circumstantia alleviari; et e converso peccatum Catholici ex
5076 aliqua circumstantia aggravari.</p> 4010 aliqua circumstantia aggravari.</p><p title="II-II q. 10 a. 3 ad 2"><a name="39199"><span class="ref">[39199] IIª-IIae q. 10 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
5077 <p title="II-II q. 10 a. 3 ad 2"><a name="39199"><span class=
5078 "ref">[39199] II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
5079 dicendum quod infidelitas habet et ignorantiam adiunctam, et habet 4011 dicendum quod infidelitas habet et ignorantiam adiunctam, et habet
5080 renisum ad ea quae sunt fidei, et ex hac parte habet rationem 4012 renisum ad ea quae sunt fidei, et ex hac parte habet rationem
5081 peccati gravissimi. Ex parte autem ignorantiae habet aliquam 4013 peccati gravissimi. Ex parte autem ignorantiae habet aliquam
5082 rationem excusationis, et maxime quando aliquis ex malitia non 4014 rationem excusationis, et maxime quando aliquis ex malitia non
5083 peccat, sicut fuit in apostolo.</p> 4015 peccat, sicut fuit in apostolo.</p><p title="II-II q. 10 a. 3 ad 3"><a name="39200"><span class="ref">[39200] IIª-IIae q. 10 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
5084 <p title="II-II q. 10 a. 3 ad 3"><a name="39200"><span class=
5085 "ref">[39200] II&ordf;-IIae q. 10 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
5086 dicendum quod infidelis pro peccato infidelitatis gravius punitur 4016 dicendum quod infidelis pro peccato infidelitatis gravius punitur
5087 quam alius peccator pro quocumque alio peccato, considerato peccati 4017 quam alius peccator pro quocumque alio peccato, considerato peccati
5088 genere. Sed pro alio peccato, puta pro adulterio, si committatur a 4018 genere. Sed pro alio peccato, puta pro adulterio, si committatur a
5089 fideli et ab infideli, ceteris paribus, gravius peccat fidelis quam 4019 fideli et ab infideli, ceteris paribus, gravius peccat fidelis quam
5090 infidelis, tum propter notitiam veritatis ex fide; tum etiam 4020 infidelis, tum propter notitiam veritatis ex fide; tum etiam
5091 propter sacramenta fidei quibus est imbutus, quibus peccando 4021 propter sacramenta fidei quibus est imbutus, quibus peccando
5092 contumeliam facit.</p> 4022 contumeliam facit.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 10 a. 4 arg. 1"><a name="39201"><span class="ref">[39201] IIª-IIae q. 10 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
5093 <br />
5094 <div class="E">Articulus 4</div>
5095 <p title="II-II q. 10 a. 4 arg. 1"><a name="39201"><span class=
5096 "ref">[39201] II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
5097 sic proceditur. Videtur quod quaelibet actio infidelis sit 4023 sic proceditur. Videtur quod quaelibet actio infidelis sit
5098 peccatum. Quia super illud Rom. XIV, <i>omne quod non est ex fide 4024 peccatum. Quia super illud Rom. XIV, <i>omne quod non est ex fide
5099 peccatum est</i>, dicit Glossa, <i>omnis infidelium vita est 4025 peccatum est</i>, dicit Glossa, <i>omnis infidelium vita est
5100 peccatum</i>. Sed ad vitam infidelium pertinet omne quod agunt. 4026 peccatum</i>. Sed ad vitam infidelium pertinet omne quod agunt.
5101 Ergo omnis actio infidelis est peccatum.</p> 4027 Ergo omnis actio infidelis est peccatum.</p><p title="II-II q. 10 a. 4 arg. 2"><a name="39202"><span class="ref">[39202] IIª-IIae q. 10 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
5102 <p title="II-II q. 10 a. 4 arg. 2"><a name="39202"><span class=
5103 "ref">[39202] II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
5104 fides intentionem dirigit. Sed nullum bonum potest esse quod non 4028 fides intentionem dirigit. Sed nullum bonum potest esse quod non
5105 est ex intentione recta. Ergo in infidelibus nulla actio potest 4029 est ex intentione recta. Ergo in infidelibus nulla actio potest
5106 esse bona.</p> 4030 esse bona.</p><p title="II-II q. 10 a. 4 arg. 3"><a name="39203"><span class="ref">[39203] IIª-IIae q. 10 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
5107 <p title="II-II q. 10 a. 4 arg. 3"><a name="39203"><span class=
5108 "ref">[39203] II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
5109 corrupto priori, corrumpuntur posteriora. Sed actus fidei praecedit 4031 corrupto priori, corrumpuntur posteriora. Sed actus fidei praecedit
5110 actus omnium virtutum. Ergo, cum in infidelibus non sit actus 4032 actus omnium virtutum. Ergo, cum in infidelibus non sit actus
5111 fidei, nullum bonum opus facere possunt, sed in omni actu suo 4033 fidei, nullum bonum opus facere possunt, sed in omni actu suo
5112 peccant.</p> 4034 peccant.</p><p title="II-II q. 10 a. 4 s. c."><a name="39204"><span class="ref">[39204] IIª-IIae q. 10 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
5113 <p title="II-II q. 10 a. 4 s. c."><a name="39204"><span class=
5114 "ref">[39204] II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
5115 est quod Cornelio adhuc infideli existenti dictum est quod acceptae 4035 est quod Cornelio adhuc infideli existenti dictum est quod acceptae
5116 erant Deo eleemosynae eius. Ergo non omnis actio infidelis est 4036 erant Deo eleemosynae eius. Ergo non omnis actio infidelis est
5117 peccatum, sed aliqua actio eius est bona.</p> 4037 peccatum, sed aliqua actio eius est bona.</p><p title="II-II q. 10 a. 4 co."><a name="39205"><span class="ref">[39205] IIª-IIae q. 10 a. 4 co.</span></a> Respondeo
5118 <p title="II-II q. 10 a. 4 co."><a name="39205"><span class=
5119 "ref">[39205] II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 co.</span></a> Respondeo
5120 dicendum quod, sicut supra dictum est, peccatum mortale tollit 4038 dicendum quod, sicut supra dictum est, peccatum mortale tollit
5121 gratiam gratum facientem, non autem totaliter corrumpit bonum 4039 gratiam gratum facientem, non autem totaliter corrumpit bonum
5122 naturae. Unde, cum infidelitas sit quoddam mortale peccatum, 4040 naturae. Unde, cum infidelitas sit quoddam mortale peccatum,
5123 infideles quidem gratia carent, remanet tamen in eis aliquod bonum 4041 infideles quidem gratia carent, remanet tamen in eis aliquod bonum
5124 naturae. Unde manifestum est quod infideles non possunt operari 4042 naturae. Unde manifestum est quod infideles non possunt operari
5127 possunt. Unde non oportet quod in omni suo opere peccent, sed 4045 possunt. Unde non oportet quod in omni suo opere peccent, sed
5128 quandocumque aliquod opus operantur ex infidelitate, tunc peccant. 4046 quandocumque aliquod opus operantur ex infidelitate, tunc peccant.
5129 Sicut enim habens fidem potest aliquod peccatum committere in actu 4047 Sicut enim habens fidem potest aliquod peccatum committere in actu
5130 quem non refert ad fidei finem, vel venialiter vel etiam mortaliter 4048 quem non refert ad fidei finem, vel venialiter vel etiam mortaliter
5131 peccando; ita etiam infidelis potest aliquem actum bonum facere in 4049 peccando; ita etiam infidelis potest aliquem actum bonum facere in
5132 eo quod non refert ad finem infidelitatis.</p> 4050 eo quod non refert ad finem infidelitatis.</p><p title="II-II q. 10 a. 4 ad 1"><a name="39206"><span class="ref">[39206] IIª-IIae q. 10 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
5133 <p title="II-II q. 10 a. 4 ad 1"><a name="39206"><span class=
5134 "ref">[39206] II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
5135 ergo dicendum quod verbum illud est intelligendum vel quia vita 4051 ergo dicendum quod verbum illud est intelligendum vel quia vita
5136 infidelium non potest esse sine peccato, cum peccata sine fide non 4052 infidelium non potest esse sine peccato, cum peccata sine fide non
5137 tollantur. Vel quia quidquid agunt ex infidelitate peccatum est. 4053 tollantur. Vel quia quidquid agunt ex infidelitate peccatum est.
5138 Unde ibi subditur, <i>quia omnis infideliter vivens vel agens 4054 Unde ibi subditur, <i>quia omnis infideliter vivens vel agens
5139 vehementer peccat</i>.</p> 4055 vehementer peccat</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 4 ad 2"><a name="39207"><span class="ref">[39207] IIª-IIae q. 10 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
5140 <p title="II-II q. 10 a. 4 ad 2"><a name="39207"><span class=
5141 "ref">[39207] II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
5142 dicendum quod fides dirigit intentionem respectu finis ultimi 4056 dicendum quod fides dirigit intentionem respectu finis ultimi
5143 supernaturalis. Sed lumen etiam naturalis rationis potest dirigere 4057 supernaturalis. Sed lumen etiam naturalis rationis potest dirigere
5144 intentionem respectu alicuius boni connaturalis.</p> 4058 intentionem respectu alicuius boni connaturalis.</p><p title="II-II q. 10 a. 4 ad 3"><a name="39208"><span class="ref">[39208] IIª-IIae q. 10 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
5145 <p title="II-II q. 10 a. 4 ad 3"><a name="39208"><span class=
5146 "ref">[39208] II&ordf;-IIae q. 10 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
5147 dicendum quod per infidelitatem non corrumpitur totaliter in 4059 dicendum quod per infidelitatem non corrumpitur totaliter in
5148 infidelibus ratio naturalis, quin remaneat in eis aliqua veri 4060 infidelibus ratio naturalis, quin remaneat in eis aliqua veri
5149 cognitio, per quam possunt facere aliquod opus de genere bonorum. 4061 cognitio, per quam possunt facere aliquod opus de genere bonorum.
5150 De Cornelio tamen sciendum est quod infidelis non erat, alioquin 4062 De Cornelio tamen sciendum est quod infidelis non erat, alioquin
5151 eius operatio accepta non fuisset Deo, cui sine fide nullus potest 4063 eius operatio accepta non fuisset Deo, cui sine fide nullus potest
5152 placere. Habebat autem fidem implicitam, nondum manifestata 4064 placere. Habebat autem fidem implicitam, nondum manifestata
5153 Evangelii veritate. Unde ut eum in fide plene instrueret, mittitur 4065 Evangelii veritate. Unde ut eum in fide plene instrueret, mittitur
5154 ad eum Petrus.</p> 4066 ad eum Petrus.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 5</h3><p title="II-II q. 10 a. 5 arg. 1"><a name="39209"><span class="ref">[39209] IIª-IIae q. 10 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
5155 <br />
5156 <div class="E">Articulus 5</div>
5157 <p title="II-II q. 10 a. 5 arg. 1"><a name="39209"><span class=
5158 "ref">[39209] II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum
5159 sic proceditur. Videtur quod non sint plures infidelitatis species. 4067 sic proceditur. Videtur quod non sint plures infidelitatis species.
5160 Cum enim fides et infidelitas sint contraria, oportet quod sint 4068 Cum enim fides et infidelitas sint contraria, oportet quod sint
5161 circa idem. Sed formale obiectum fidei est veritas prima, a qua 4069 circa idem. Sed formale obiectum fidei est veritas prima, a qua
5162 habet unitatem, licet multa materialiter credat. Ergo etiam 4070 habet unitatem, licet multa materialiter credat. Ergo etiam
5163 obiectum infidelitatis est veritas prima, ea vero quae discredit 4071 obiectum infidelitatis est veritas prima, ea vero quae discredit
5164 infidelis materialiter se habent in infidelitate. Sed differentia 4072 infidelis materialiter se habent in infidelitate. Sed differentia
5165 secundum speciem non attenditur secundum principia materialia, sed 4073 secundum speciem non attenditur secundum principia materialia, sed
5166 secundum principia formalia. Ergo infidelitatis non sunt diversae 4074 secundum principia formalia. Ergo infidelitatis non sunt diversae
5167 species secundum diversitatem eorum in quibus infideles errant.</p> 4075 species secundum diversitatem eorum in quibus infideles errant.</p><p title="II-II q. 10 a. 5 arg. 2"><a name="39210"><span class="ref">[39210] IIª-IIae q. 10 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
5168 <p title="II-II q. 10 a. 5 arg. 2"><a name="39210"><span class=
5169 "ref">[39210] II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea,
5170 infinitis modis potest aliquis a veritate fidei deviare. Si igitur 4076 infinitis modis potest aliquis a veritate fidei deviare. Si igitur
5171 secundum diversitates errorum diversae species infidelitatis 4077 secundum diversitates errorum diversae species infidelitatis
5172 assignentur, videtur sequi quod sint infinitae infidelitatis 4078 assignentur, videtur sequi quod sint infinitae infidelitatis
5173 species. Et ita huiusmodi species non sunt considerandae.</p> 4079 species. Et ita huiusmodi species non sunt considerandae.</p><p title="II-II q. 10 a. 5 arg. 3"><a name="39211"><span class="ref">[39211] IIª-IIae q. 10 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
5174 <p title="II-II q. 10 a. 5 arg. 3"><a name="39211"><span class=
5175 "ref">[39211] II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea,
5176 idem non invenitur in diversis speciebus. Sed contingit aliquem 4080 idem non invenitur in diversis speciebus. Sed contingit aliquem
5177 esse infidelem ex eo quod errat circa diversa. Ergo diversitas 4081 esse infidelem ex eo quod errat circa diversa. Ergo diversitas
5178 errorum non facit diversas species infidelitatis. Sic igitur 4082 errorum non facit diversas species infidelitatis. Sic igitur
5179 infidelitatis non sunt plures species.</p> 4083 infidelitatis non sunt plures species.</p><p title="II-II q. 10 a. 5 s. c."><a name="39212"><span class="ref">[39212] IIª-IIae q. 10 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
5180 <p title="II-II q. 10 a. 5 s. c."><a name="39212"><span class=
5181 "ref">[39212] II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra
5182 est quod unicuique virtuti opponuntur plures species vitiorum, 4084 est quod unicuique virtuti opponuntur plures species vitiorum,
5183 bonum enim contingit uno modo, malum vero multipliciter, ut patet 4085 bonum enim contingit uno modo, malum vero multipliciter, ut patet
5184 per Dionysium, IV cap. de Div. Nom., et per philosophum, in II 4086 per Dionysium, IV cap. de Div. Nom., et per philosophum, in II
5185 Ethic. Sed fides est una virtus. Ergo ei opponuntur plures 4087 Ethic. Sed fides est una virtus. Ergo ei opponuntur plures
5186 infidelitatis species.</p> 4088 infidelitatis species.</p><p title="II-II q. 10 a. 5 co."><a name="39213"><span class="ref">[39213] IIª-IIae q. 10 a. 5 co.</span></a> Respondeo
5187 <p title="II-II q. 10 a. 5 co."><a name="39213"><span class=
5188 "ref">[39213] II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 co.</span></a> Respondeo
5189 dicendum quod quaelibet virtus consistit in hoc quod attingat 4089 dicendum quod quaelibet virtus consistit in hoc quod attingat
5190 regulam aliquam cognitionis vel operationis humanae, ut supra 4090 regulam aliquam cognitionis vel operationis humanae, ut supra
5191 dictum est. Attingere autem regulam est uno modo circa unam 4091 dictum est. Attingere autem regulam est uno modo circa unam
5192 materiam, sed a regula deviare contingit multipliciter. Et ideo uni 4092 materiam, sed a regula deviare contingit multipliciter. Et ideo uni
5193 virtuti multa vitia opponuntur. Diversitas autem vitiorum quae 4093 virtuti multa vitia opponuntur. Diversitas autem vitiorum quae
5213 Unde in generali possunt assignari tres praedictae species 4113 Unde in generali possunt assignari tres praedictae species
5214 infidelitatis. Si vero distinguantur infidelitatis species secundum 4114 infidelitatis. Si vero distinguantur infidelitatis species secundum
5215 errorem in diversis quae ad fidem pertinent, sic non sunt 4115 errorem in diversis quae ad fidem pertinent, sic non sunt
5216 determinatae infidelitatis species, possunt enim errores in 4116 determinatae infidelitatis species, possunt enim errores in
5217 infinitum multiplicari, ut patet per Augustinum, in libro de 4117 infinitum multiplicari, ut patet per Augustinum, in libro de
5218 haeresibus.</p> 4118 haeresibus.</p><p title="II-II q. 10 a. 5 ad 1"><a name="39214"><span class="ref">[39214] IIª-IIae q. 10 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
5219 <p title="II-II q. 10 a. 5 ad 1"><a name="39214"><span class=
5220 "ref">[39214] II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 1</span></a> Ad primum
5221 ergo dicendum quod formalis ratio alicuius peccati potest accipi 4119 ergo dicendum quod formalis ratio alicuius peccati potest accipi
5222 dupliciter. Uno modo, secundum intentionem peccantis, et sic id ad 4120 dupliciter. Uno modo, secundum intentionem peccantis, et sic id ad
5223 quod convertitur peccans est formale obiectum peccati; et ex hoc 4121 quod convertitur peccans est formale obiectum peccati; et ex hoc
5224 diversificantur eius species. Alio modo, secundum rationem mali, et 4122 diversificantur eius species. Alio modo, secundum rationem mali, et
5225 sic illud bonum a quo receditur est formale obiectum peccati; sed 4123 sic illud bonum a quo receditur est formale obiectum peccati; sed
5231 summo bono, sunt autem diversa vitia caritati opposita, quae per 4129 summo bono, sunt autem diversa vitia caritati opposita, quae per
5232 conversionem ad diversa bona temporalia recedunt ab uno summo bono, 4130 conversionem ad diversa bona temporalia recedunt ab uno summo bono,
5233 et iterum secundum diversas habitudines inordinatas ad Deum; ita 4131 et iterum secundum diversas habitudines inordinatas ad Deum; ita
5234 etiam fides est una virtus, ex hoc quod adhaeret uni primae 4132 etiam fides est una virtus, ex hoc quod adhaeret uni primae
5235 veritati; sed infidelitatis species sunt multae, ex hoc quod 4133 veritati; sed infidelitatis species sunt multae, ex hoc quod
5236 infideles diversas falsas sententias sequuntur.</p> 4134 infideles diversas falsas sententias sequuntur.</p><p title="II-II q. 10 a. 5 ad 2"><a name="39215"><span class="ref">[39215] IIª-IIae q. 10 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
5237 <p title="II-II q. 10 a. 5 ad 2"><a name="39215"><span class=
5238 "ref">[39215] II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 2</span></a> Ad secundum
5239 dicendum quod obiectio illa procedit de distinctione specierum 4135 dicendum quod obiectio illa procedit de distinctione specierum
5240 infidelitatis secundum diversa in quibus erratur.</p> 4136 infidelitatis secundum diversa in quibus erratur.</p><p title="II-II q. 10 a. 5 ad 3"><a name="39216"><span class="ref">[39216] IIª-IIae q. 10 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
5241 <p title="II-II q. 10 a. 5 ad 3"><a name="39216"><span class=
5242 "ref">[39216] II&ordf;-IIae q. 10 a. 5 ad 3</span></a> Ad tertium
5243 dicendum quod sicut fides est una quia multa credit in ordine ad 4137 dicendum quod sicut fides est una quia multa credit in ordine ad
5244 unum, ita infidelitas potest esse una, etiam si in multis erret, 4138 unum, ita infidelitas potest esse una, etiam si in multis erret,
5245 inquantum omnia habent ordinem ad unum. Nihil tamen prohibet 4139 inquantum omnia habent ordinem ad unum. Nihil tamen prohibet
5246 hominem diversis infidelitatis speciebus errare, sicut etiam potest 4140 hominem diversis infidelitatis speciebus errare, sicut etiam potest
5247 unus homo diversis vitiis subiacere et diversis corporalibus 4141 unus homo diversis vitiis subiacere et diversis corporalibus
5248 morbis.</p> 4142 morbis.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 6</h3><p title="II-II q. 10 a. 6 arg. 1"><a name="39217"><span class="ref">[39217] IIª-IIae q. 10 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
5249 <br />
5250 <div class="E">Articulus 6</div>
5251 <p title="II-II q. 10 a. 6 arg. 1"><a name="39217"><span class=
5252 "ref">[39217] II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum
5253 sic proceditur. Videtur quod infidelitas gentilium sive Paganorum 4143 sic proceditur. Videtur quod infidelitas gentilium sive Paganorum
5254 sit gravior ceteris. Sicut enim corporalis morbus tanto est gravior 4144 sit gravior ceteris. Sicut enim corporalis morbus tanto est gravior
5255 quanto saluti principalioris membri contrariatur, ita peccatum 4145 quanto saluti principalioris membri contrariatur, ita peccatum
5256 tanto videtur esse gravius quanto contrariatur ei quod est 4146 tanto videtur esse gravius quanto contrariatur ei quod est
5257 principalius in virtute. Sed principalius in fide est fides 4147 principalius in virtute. Sed principalius in fide est fides
5258 unitatis divinae, a qua deficiunt gentiles, multitudinem deorum 4148 unitatis divinae, a qua deficiunt gentiles, multitudinem deorum
5259 credentes. Ergo eorum infidelitas est gravissima.</p> 4149 credentes. Ergo eorum infidelitas est gravissima.</p><p title="II-II q. 10 a. 6 arg. 2"><a name="39218"><span class="ref">[39218] IIª-IIae q. 10 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
5260 <p title="II-II q. 10 a. 6 arg. 2"><a name="39218"><span class=
5261 "ref">[39218] II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea,
5262 inter haereticos tanto haeresis aliquorum detestabilior est quanto 4150 inter haereticos tanto haeresis aliquorum detestabilior est quanto
5263 in pluribus et principalioribus veritati fidei contradicunt, sicut 4151 in pluribus et principalioribus veritati fidei contradicunt, sicut
5264 haeresis Arii, qui separavit divinitatem, detestabilior fuit quam 4152 haeresis Arii, qui separavit divinitatem, detestabilior fuit quam
5265 haeresis Nestorii, qui separavit humanitatem Christi a persona 4153 haeresis Nestorii, qui separavit humanitatem Christi a persona
5266 filii Dei. Sed gentiles in pluribus et principalioribus recedunt a 4154 filii Dei. Sed gentiles in pluribus et principalioribus recedunt a
5267 fide quam Iudaei et haeretici, quia omnino nihil de fide recipiunt. 4155 fide quam Iudaei et haeretici, quia omnino nihil de fide recipiunt.
5268 Ergo eorum infidelitas est gravissima.</p> 4156 Ergo eorum infidelitas est gravissima.</p><p title="II-II q. 10 a. 6 arg. 3"><a name="39219"><span class="ref">[39219] IIª-IIae q. 10 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
5269 <p title="II-II q. 10 a. 6 arg. 3"><a name="39219"><span class=
5270 "ref">[39219] II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea,
5271 omne bonum est diminutivum mali. Sed aliquod bonum est in Iudaeis, 4157 omne bonum est diminutivum mali. Sed aliquod bonum est in Iudaeis,
5272 quia confitentur vetus testamentum esse a Deo. Bonum etiam est in 4158 quia confitentur vetus testamentum esse a Deo. Bonum etiam est in
5273 haereticis, quia venerantur novum testamentum. Ergo minus peccant 4159 haereticis, quia venerantur novum testamentum. Ergo minus peccant
5274 quam gentiles, qui utrumque testamentum detestantur.</p> 4160 quam gentiles, qui utrumque testamentum detestantur.</p><p title="II-II q. 10 a. 6 s. c."><a name="39220"><span class="ref">[39220] IIª-IIae q. 10 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
5275 <p title="II-II q. 10 a. 6 s. c."><a name="39220"><span class=
5276 "ref">[39220] II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra
5277 est quod dicitur II Pet. II, <i>melius erat illis non cognoscere 4161 est quod dicitur II Pet. II, <i>melius erat illis non cognoscere
5278 viam iustitiae quam post cognitam retrorsum converti</i>. Sed 4162 viam iustitiae quam post cognitam retrorsum converti</i>. Sed
5279 gentiles non cognoverunt viam iustitiae, haeretici autem et Iudaei 4163 gentiles non cognoverunt viam iustitiae, haeretici autem et Iudaei
5280 aliqualiter cognoscentes deseruerunt. Ergo eorum peccatum est 4164 aliqualiter cognoscentes deseruerunt. Ergo eorum peccatum est
5281 gravius.</p> 4165 gravius.</p><p title="II-II q. 10 a. 6 co."><a name="39221"><span class="ref">[39221] IIª-IIae q. 10 a. 6 co.</span></a> Respondeo
5282 <p title="II-II q. 10 a. 6 co."><a name="39221"><span class=
5283 "ref">[39221] II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 co.</span></a> Respondeo
5284 dicendum quod in infidelitate, sicut dictum est, duo possunt 4166 dicendum quod in infidelitate, sicut dictum est, duo possunt
5285 considerari. Quorum unum est comparatio eius ad fidem. Et ex hac 4167 considerari. Quorum unum est comparatio eius ad fidem. Et ex hac
5286 parte aliquis gravius contra fidem peccat qui fidei renititur quam 4168 parte aliquis gravius contra fidem peccat qui fidei renititur quam
5287 suscepit quam qui renititur fidei nondum susceptae, sicut gravius 4169 suscepit quam qui renititur fidei nondum susceptae, sicut gravius
5288 peccat qui non implet quod promisit quam si non impleat quod 4170 peccat qui non implet quod promisit quam si non impleat quod
5301 gravitatum prima praeponderat secundae quantum ad rationem culpae. 4183 gravitatum prima praeponderat secundae quantum ad rationem culpae.
5302 Quia infidelitas habet rationem culpae, ut supra dictum est, magis 4184 Quia infidelitas habet rationem culpae, ut supra dictum est, magis
5303 ex hoc quod renititur fidei quam ex hoc quod non habet ea quae 4185 ex hoc quod renititur fidei quam ex hoc quod non habet ea quae
5304 fidei sunt, hoc enim videtur, ut dictum est, magis ad rationem 4186 fidei sunt, hoc enim videtur, ut dictum est, magis ad rationem
5305 poenae pertinere unde, simpliciter loquendo, infidelitas 4187 poenae pertinere unde, simpliciter loquendo, infidelitas
5306 haereticorum est pessima.</p> 4188 haereticorum est pessima.</p><p title="II-II q. 10 a. 6 ad arg."><a name="39222"><span class="ref">[39222] IIª-IIae q. 10 a. 6 ad arg.</span></a> Et per
5307 <p title="II-II q. 10 a. 6 ad arg."><a name="39222"><span class= 4189 hoc patet responsio ad obiecta.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 7</h3><p title="II-II q. 10 a. 7 arg. 1"><a name="39223"><span class="ref">[39223] IIª-IIae q. 10 a. 7 arg. 1</span></a> Ad
5308 "ref">[39222] II&ordf;-IIae q. 10 a. 6 ad arg.</span></a> Et per
5309 hoc patet responsio ad obiecta.</p>
5310 <br />
5311 <div class="E">Articulus 7</div>
5312 <p title="II-II q. 10 a. 7 arg. 1"><a name="39223"><span class=
5313 "ref">[39223] II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 1</span></a> Ad
5314 septimum sic proceditur. Videtur quod non sit cum infidelibus 4190 septimum sic proceditur. Videtur quod non sit cum infidelibus
5315 publice disputandum. Dicit enim apostolus, II ad Tim. II, <i>noli 4191 publice disputandum. Dicit enim apostolus, II ad Tim. II, <i>noli
5316 verbis contendere, ad nihilum enim utile est nisi ad subversionem 4192 verbis contendere, ad nihilum enim utile est nisi ad subversionem
5317 audientium</i>. Sed disputatio publica cum infidelibus fieri non 4193 audientium</i>. Sed disputatio publica cum infidelibus fieri non
5318 potest sine contentione verborum. Ergo non est publice disputandum 4194 potest sine contentione verborum. Ergo non est publice disputandum
5319 cum infidelibus.</p> 4195 cum infidelibus.</p><p title="II-II q. 10 a. 7 arg. 2"><a name="39224"><span class="ref">[39224] IIª-IIae q. 10 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
5320 <p title="II-II q. 10 a. 7 arg. 2"><a name="39224"><span class=
5321 "ref">[39224] II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea,
5322 lex Marciani Augusti, per canones confirmata, sic dicit, 4196 lex Marciani Augusti, per canones confirmata, sic dicit,
5323 <i>iniuriam facit iudicio religiosissimae synodi, si quis semel 4197 <i>iniuriam facit iudicio religiosissimae synodi, si quis semel
5324 iudicata ac recte disposita revolvere et publice disputare 4198 iudicata ac recte disposita revolvere et publice disputare
5325 contendit</i>. Sed omnia quae ad fidem pertinent sunt per sacra 4199 contendit</i>. Sed omnia quae ad fidem pertinent sunt per sacra
5326 Concilia determinata. Ergo graviter peccat, iniuriam synodo 4200 Concilia determinata. Ergo graviter peccat, iniuriam synodo
5327 faciens, si quis de his quae sunt fidei publice disputare 4201 faciens, si quis de his quae sunt fidei publice disputare
5328 praesumat.</p> 4202 praesumat.</p><p title="II-II q. 10 a. 7 arg. 3"><a name="39225"><span class="ref">[39225] IIª-IIae q. 10 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
5329 <p title="II-II q. 10 a. 7 arg. 3"><a name="39225"><span class=
5330 "ref">[39225] II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea,
5331 disputatio argumentis aliquibus agitur. Sed argumentum est ratio 4203 disputatio argumentis aliquibus agitur. Sed argumentum est ratio
5332 rei dubiae faciens fidem. Ea autem quae sunt fidei, cum sint 4204 rei dubiae faciens fidem. Ea autem quae sunt fidei, cum sint
5333 certissima, non sunt in dubitationem adducenda. Ergo de his quae 4205 certissima, non sunt in dubitationem adducenda. Ergo de his quae
5334 sunt fidei non est publice disputandum.</p> 4206 sunt fidei non est publice disputandum.</p><p title="II-II q. 10 a. 7 s. c."><a name="39226"><span class="ref">[39226] IIª-IIae q. 10 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
5335 <p title="II-II q. 10 a. 7 s. c."><a name="39226"><span class=
5336 "ref">[39226] II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra
5337 est quod Act. IX dicitur quod <i>Saulus invalescebat et confundebat 4207 est quod Act. IX dicitur quod <i>Saulus invalescebat et confundebat
5338 Iudaeos; et quod loquebatur gentibus et disputabat cum 4208 Iudaeos; et quod loquebatur gentibus et disputabat cum
5339 Graecis</i>.</p> 4209 Graecis</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 7 co."><a name="39227"><span class="ref">[39227] IIª-IIae q. 10 a. 7 co.</span></a> Respondeo
5340 <p title="II-II q. 10 a. 7 co."><a name="39227"><span class=
5341 "ref">[39227] II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 co.</span></a> Respondeo
5342 dicendum quod in disputatione fidei duo sunt consideranda, unum 4210 dicendum quod in disputatione fidei duo sunt consideranda, unum
5343 quidem ex parte disputantis; aliud autem ex parte audientium. Ex 4211 quidem ex parte disputantis; aliud autem ex parte audientium. Ex
5344 parte quidem disputantis est consideranda intentio. Si enim 4212 parte quidem disputantis est consideranda intentio. Si enim
5345 disputet tanquam de fide dubitans, et veritatem fidei pro certo non 4213 disputet tanquam de fide dubitans, et veritatem fidei pro certo non
5346 supponens, sed argumentis experiri intendens, procul dubio peccat, 4214 supponens, sed argumentis experiri intendens, procul dubio peccat,
5363 locutio in errorem pertrahit, ita indiscretum silentium eos qui 4231 locutio in errorem pertrahit, ita indiscretum silentium eos qui
5364 erudiri poterant in errore derelinquit</i>. In secundo vero casu 4232 erudiri poterant in errore derelinquit</i>. In secundo vero casu
5365 periculosum est publice disputare de fide coram simplicibus; quorum 4233 periculosum est publice disputare de fide coram simplicibus; quorum
5366 fides ex hoc est firmior quod nihil diversum audierunt ab eo quod 4234 fides ex hoc est firmior quod nihil diversum audierunt ab eo quod
5367 credunt. Et ideo non expedit eis ut verba infidelium audiant 4235 credunt. Et ideo non expedit eis ut verba infidelium audiant
5368 disceptantium contra fidem.</p> 4236 disceptantium contra fidem.</p><p title="II-II q. 10 a. 7 ad 1"><a name="39228"><span class="ref">[39228] IIª-IIae q. 10 a. 7 ad 1</span></a> Ad primum
5369 <p title="II-II q. 10 a. 7 ad 1"><a name="39228"><span class=
5370 "ref">[39228] II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 1</span></a> Ad primum
5371 ergo dicendum quod apostolus non prohibet totaliter disputationem, 4237 ergo dicendum quod apostolus non prohibet totaliter disputationem,
5372 sed inordinatam, quae magis fit contentione verborum quam firmitate 4238 sed inordinatam, quae magis fit contentione verborum quam firmitate
5373 sententiarum.</p> 4239 sententiarum.</p><p title="II-II q. 10 a. 7 ad 2"><a name="39229"><span class="ref">[39229] IIª-IIae q. 10 a. 7 ad 2</span></a> Ad secundum
5374 <p title="II-II q. 10 a. 7 ad 2"><a name="39229"><span class=
5375 "ref">[39229] II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 2</span></a> Ad secundum
5376 dicendum quod lex illa prohibet publicam disputationem de fide quae 4240 dicendum quod lex illa prohibet publicam disputationem de fide quae
5377 procedit ex dubitatione fidei, non autem illam quae est ad fidei 4241 procedit ex dubitatione fidei, non autem illam quae est ad fidei
5378 conservationem.</p> 4242 conservationem.</p><p title="II-II q. 10 a. 7 ad 3"><a name="39230"><span class="ref">[39230] IIª-IIae q. 10 a. 7 ad 3</span></a> Ad tertium
5379 <p title="II-II q. 10 a. 7 ad 3"><a name="39230"><span class=
5380 "ref">[39230] II&ordf;-IIae q. 10 a. 7 ad 3</span></a> Ad tertium
5381 dicendum quod non debet disputari de his quae sunt fidei quasi de 4243 dicendum quod non debet disputari de his quae sunt fidei quasi de
5382 eis dubitando, sed propter veritatem manifestandam et errores 4244 eis dubitando, sed propter veritatem manifestandam et errores
5383 confutandos. Oportet enim ad fidei confirmationem aliquando cum 4245 confutandos. Oportet enim ad fidei confirmationem aliquando cum
5384 infidelibus disputare, quandoque quidem defendendo fidem, secundum 4246 infidelibus disputare, quandoque quidem defendendo fidem, secundum
5385 illud I Pet. III, <i>parati semper ad satisfactionem omni poscenti 4247 illud I Pet. III, <i>parati semper ad satisfactionem omni poscenti
5386 vos rationem de ea quae est in vobis spe et fide</i>; quandoque 4248 vos rationem de ea quae est in vobis spe et fide</i>; quandoque
5387 autem ad convincendos errantes, secundum illud ad Tit. I, <i>ut sit 4249 autem ad convincendos errantes, secundum illud ad Tit. I, <i>ut sit
5388 potens exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt 4250 potens exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt
5389 arguere</i>.</p> 4251 arguere</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 8</h3><p title="II-II q. 10 a. 8 arg. 1"><a name="39231"><span class="ref">[39231] IIª-IIae q. 10 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
5390 <br />
5391 <div class="E">Articulus 8</div>
5392 <p title="II-II q. 10 a. 8 arg. 1"><a name="39231"><span class=
5393 "ref">[39231] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum
5394 sic proceditur. Videtur quod infideles nullo modo compellendi sint 4252 sic proceditur. Videtur quod infideles nullo modo compellendi sint
5395 ad fidem. Dicitur enim Matth. XIII quod servi patrisfamilias in 4253 ad fidem. Dicitur enim Matth. XIII quod servi patrisfamilias in
5396 cuius agro erant zizania seminata quaesierunt ab eo, <i>vis imus et 4254 cuius agro erant zizania seminata quaesierunt ab eo, <i>vis imus et
5397 colligimus ea? Et ipse respondit, non, ne forte, colligentes 4255 colligimus ea? Et ipse respondit, non, ne forte, colligentes
5398 zizania, eradicetis simul cum eis triticum</i>. Ubi dicit 4256 zizania, eradicetis simul cum eis triticum</i>. Ubi dicit
5399 Chrysostomus, <i>haec dixit dominus prohibens occisiones fieri. Nec 4257 Chrysostomus, <i>haec dixit dominus prohibens occisiones fieri. Nec
5400 enim oportet interficere haereticos, quia si eos occideritis, 4258 enim oportet interficere haereticos, quia si eos occideritis,
5401 necesse est multos sanctorum simul subverti</i>. Ergo videtur quod 4259 necesse est multos sanctorum simul subverti</i>. Ergo videtur quod
5402 pari ratione nec aliqui infideles sint ad fidem cogendi.</p> 4260 pari ratione nec aliqui infideles sint ad fidem cogendi.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 arg. 2"><a name="39232"><span class="ref">[39232] IIª-IIae q. 10 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
5403 <p title="II-II q. 10 a. 8 arg. 2"><a name="39232"><span class=
5404 "ref">[39232] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea,
5405 in decretis, dist. XLV, sic dicitur, <i>de Iudaeis praecepit sancta 4261 in decretis, dist. XLV, sic dicitur, <i>de Iudaeis praecepit sancta
5406 synodus nemini deinceps ad credendum vim inferre</i>. Ergo pari 4262 synodus nemini deinceps ad credendum vim inferre</i>. Ergo pari
5407 ratione nec alii infideles sunt ad fidem cogendi.</p> 4263 ratione nec alii infideles sunt ad fidem cogendi.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 arg. 3"><a name="39233"><span class="ref">[39233] IIª-IIae q. 10 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
5408 <p title="II-II q. 10 a. 8 arg. 3"><a name="39233"><span class=
5409 "ref">[39233] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea,
5410 Augustinus dicit quod cetera potest homo nolens, credere nonnisi 4264 Augustinus dicit quod cetera potest homo nolens, credere nonnisi
5411 volens. Sed voluntas cogi non potest. Ergo videtur quod infideles 4265 volens. Sed voluntas cogi non potest. Ergo videtur quod infideles
5412 non sint ad fidem cogendi.</p> 4266 non sint ad fidem cogendi.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 arg. 4"><a name="39234"><span class="ref">[39234] IIª-IIae q. 10 a. 8 arg. 4</span></a> Praeterea,
5413 <p title="II-II q. 10 a. 8 arg. 4"><a name="39234"><span class=
5414 "ref">[39234] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 arg. 4</span></a> Praeterea,
5415 Ezech. XVIII dicitur ex persona Dei, <i>nolo mortem peccatoris</i>. 4267 Ezech. XVIII dicitur ex persona Dei, <i>nolo mortem peccatoris</i>.
5416 Sed nos debemus voluntatem nostram conformare divinae, ut supra 4268 Sed nos debemus voluntatem nostram conformare divinae, ut supra
5417 dictum est. Ergo etiam nos non debemus velle quod infideles 4269 dictum est. Ergo etiam nos non debemus velle quod infideles
5418 occidantur.</p> 4270 occidantur.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 s. c."><a name="39235"><span class="ref">[39235] IIª-IIae q. 10 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra
5419 <p title="II-II q. 10 a. 8 s. c."><a name="39235"><span class=
5420 "ref">[39235] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra
5421 est quod dicitur Luc. XIV, <i>exi in vias et saepes et compelle 4271 est quod dicitur Luc. XIV, <i>exi in vias et saepes et compelle
5422 intrare, ut impleatur domus mea</i>. Sed homines in domum Dei, 4272 intrare, ut impleatur domus mea</i>. Sed homines in domum Dei,
5423 idest in Ecclesiam, intrant per fidem. Ergo aliqui sunt compellendi 4273 idest in Ecclesiam, intrant per fidem. Ergo aliqui sunt compellendi
5424 ad fidem.</p> 4274 ad fidem.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 co."><a name="39236"><span class="ref">[39236] IIª-IIae q. 10 a. 8 co.</span></a> Respondeo
5425 <p title="II-II q. 10 a. 8 co."><a name="39236"><span class=
5426 "ref">[39236] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 co.</span></a> Respondeo
5427 dicendum quod infidelium quidam sunt qui nunquam susceperunt fidem, 4275 dicendum quod infidelium quidam sunt qui nunquam susceperunt fidem,
5428 sicut gentiles et Iudaei. Et tales nullo modo sunt ad fidem 4276 sicut gentiles et Iudaei. Et tales nullo modo sunt ad fidem
5429 compellendi, ut ipsi credant, quia credere voluntatis est. Sunt 4277 compellendi, ut ipsi credant, quia credere voluntatis est. Sunt
5430 tamen compellendi a fidelibus, si facultas adsit, ut fidem non 4278 tamen compellendi a fidelibus, si facultas adsit, ut fidem non
5431 impediant vel blasphemiis, vel malis persuasionibus, vel etiam 4279 impediant vel blasphemiis, vel malis persuasionibus, vel etiam
5434 cogant (quia si etiam eos vicissent et captivos haberent, in eorum 4282 cogant (quia si etiam eos vicissent et captivos haberent, in eorum
5435 libertate relinquerent an credere vellent), sed propter hoc ut eos 4283 libertate relinquerent an credere vellent), sed propter hoc ut eos
5436 compellant ne fidem Christi impediant. Alii vero sunt infideles qui 4284 compellant ne fidem Christi impediant. Alii vero sunt infideles qui
5437 quandoque fidem susceperunt et eam profitentur, sicut haeretici vel 4285 quandoque fidem susceperunt et eam profitentur, sicut haeretici vel
5438 quicumque apostatae. Et tales sunt etiam corporaliter compellendi 4286 quicumque apostatae. Et tales sunt etiam corporaliter compellendi
5439 ut impleant quod promiserunt et teneant quod semel susceperunt.</p> 4287 ut impleant quod promiserunt et teneant quod semel susceperunt.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 ad 1"><a name="39237"><span class="ref">[39237] IIª-IIae q. 10 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
5440 <p title="II-II q. 10 a. 8 ad 1"><a name="39237"><span class=
5441 "ref">[39237] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum
5442 ergo dicendum quod per illam auctoritatem quidam intellexerunt esse 4288 ergo dicendum quod per illam auctoritatem quidam intellexerunt esse
5443 prohibitam non quidem excommunicationem haereticorum, sed eorum 4289 prohibitam non quidem excommunicationem haereticorum, sed eorum
5444 occisionem, ut patet per auctoritatem Chrysostomi inductam. Et 4290 occisionem, ut patet per auctoritatem Chrysostomi inductam. Et
5445 Augustinus, ad Vincentium, de se dicit, <i>haec primitus mea 4291 Augustinus, ad Vincentium, de se dicit, <i>haec primitus mea
5446 sententia erat, neminem ad unitatem Christi esse cogendum, verbo 4292 sententia erat, neminem ad unitatem Christi esse cogendum, verbo
5453 eradicetis simul cum eis et triticum</i>. Ubi satis ostendit, sicut 4299 eradicetis simul cum eis et triticum</i>. Ubi satis ostendit, sicut
5454 Augustinus dicit (contra Epist. Parmen.), <i>cum metus iste non 4300 Augustinus dicit (contra Epist. Parmen.), <i>cum metus iste non
5455 subest, idest quando ita cuiusque crimen notum est et omnibus 4301 subest, idest quando ita cuiusque crimen notum est et omnibus
5456 execrabile apparet ut vel nullos prorsus, vel non tales habeat 4302 execrabile apparet ut vel nullos prorsus, vel non tales habeat
5457 defensores per quos possit schisma contingere, non dormiat 4303 defensores per quos possit schisma contingere, non dormiat
5458 severitas disciplinae</i>.</p> 4304 severitas disciplinae</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 ad 2"><a name="39238"><span class="ref">[39238] IIª-IIae q. 10 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
5459 <p title="II-II q. 10 a. 8 ad 2"><a name="39238"><span class=
5460 "ref">[39238] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum
5461 dicendum quod Iudaei, si nullo modo susceperunt fidem, non sunt 4305 dicendum quod Iudaei, si nullo modo susceperunt fidem, non sunt
5462 cogendi ad fidem. Si autem susceperunt fidem, <i>oportet ut fidem 4306 cogendi ad fidem. Si autem susceperunt fidem, <i>oportet ut fidem
5463 necessitate cogantur retinere</i>, sicut in eodem capitulo 4307 necessitate cogantur retinere</i>, sicut in eodem capitulo
5464 dicitur.</p> 4308 dicitur.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 ad 3"><a name="39239"><span class="ref">[39239] IIª-IIae q. 10 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
5465 <p title="II-II q. 10 a. 8 ad 3"><a name="39239"><span class=
5466 "ref">[39239] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium
5467 dicendum quod, sicut vovere est voluntatis, reddere autem est 4309 dicendum quod, sicut vovere est voluntatis, reddere autem est
5468 necessitatis, ita accipere fidem est voluntatis, sed tenere iam 4310 necessitatis, ita accipere fidem est voluntatis, sed tenere iam
5469 acceptam est necessitatis. Et ideo haeretici sunt compellendi ut 4311 acceptam est necessitatis. Et ideo haeretici sunt compellendi ut
5470 fidem teneant. Dicit enim Augustinus, ad Bonifacium comitem, <i>ubi 4312 fidem teneant. Dicit enim Augustinus, ad Bonifacium comitem, <i>ubi
5471 est quod isti clamare consueverunt, liberum est credere vel non 4313 est quod isti clamare consueverunt, liberum est credere vel non
5472 credere, cui vim Christus intulit? Agnoscant in Paulo prius 4314 credere, cui vim Christus intulit? Agnoscant in Paulo prius
5473 cogentem Christum et postea docentem</i>.</p> 4315 cogentem Christum et postea docentem</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 8 ad 4"><a name="39240"><span class="ref">[39240] IIª-IIae q. 10 a. 8 ad 4</span></a> Ad quartum
5474 <p title="II-II q. 10 a. 8 ad 4"><a name="39240"><span class=
5475 "ref">[39240] II&ordf;-IIae q. 10 a. 8 ad 4</span></a> Ad quartum
5476 dicendum quod, sicut in eadem epistola Augustinus dicit, <i>nullus 4316 dicendum quod, sicut in eadem epistola Augustinus dicit, <i>nullus
5477 nostrum vult aliquem haereticum perire. Sed aliter non meruit 4317 nostrum vult aliquem haereticum perire. Sed aliter non meruit
5478 habere pacem domus David, nisi Absalom filius eius in bello quod 4318 habere pacem domus David, nisi Absalom filius eius in bello quod
5479 contra patrem gerebat fuisset extinctus. Sic Ecclesia Catholica, si 4319 contra patrem gerebat fuisset extinctus. Sic Ecclesia Catholica, si
5480 aliquorum perditione ceteros colligit, dolorem materni sanat cordis 4320 aliquorum perditione ceteros colligit, dolorem materni sanat cordis
5481 tantorum liberatione populorum</i>.</p> 4321 tantorum liberatione populorum</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 9</h3><p title="II-II q. 10 a. 9 arg. 1"><a name="39241"><span class="ref">[39241] IIª-IIae q. 10 a. 9 arg. 1</span></a> Ad nonum
5482 <br />
5483 <div class="E">Articulus 9</div>
5484 <p title="II-II q. 10 a. 9 arg. 1"><a name="39241"><span class=
5485 "ref">[39241] II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 1</span></a> Ad nonum
5486 sic proceditur. Videtur quod cum infidelibus possit communicari. 4322 sic proceditur. Videtur quod cum infidelibus possit communicari.
5487 Dicit enim apostolus, I ad Cor. X, <i>si quis vocat vos infidelium 4323 Dicit enim apostolus, I ad Cor. X, <i>si quis vocat vos infidelium
5488 ad coenam, et vultis ire, omne quod vobis apponitur manducate</i>. 4324 ad coenam, et vultis ire, omne quod vobis apponitur manducate</i>.
5489 Et Chrysostomus dicit, <i>ad mensam Paganorum si volueris ire, sine 4325 Et Chrysostomus dicit, <i>ad mensam Paganorum si volueris ire, sine
5490 ulla prohibitione permittimus</i>. Sed ad coenam alicuius ire est 4326 ulla prohibitione permittimus</i>. Sed ad coenam alicuius ire est
5491 ei communicare. Ergo licet infidelibus communicare.</p> 4327 ei communicare. Ergo licet infidelibus communicare.</p><p title="II-II q. 10 a. 9 arg. 2"><a name="39242"><span class="ref">[39242] IIª-IIae q. 10 a. 9 arg. 2</span></a> Praeterea,
5492 <p title="II-II q. 10 a. 9 arg. 2"><a name="39242"><span class=
5493 "ref">[39242] II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 2</span></a> Praeterea,
5494 apostolus dicit, I ad Cor. V, <i>quid mihi est de his qui foris 4328 apostolus dicit, I ad Cor. V, <i>quid mihi est de his qui foris
5495 sunt iudicare?</i> Foris autem sunt infideles. Cum igitur per 4329 sunt iudicare?</i> Foris autem sunt infideles. Cum igitur per
5496 iudicium Ecclesiae aliquorum communio fidelibus inhibeatur, videtur 4330 iudicium Ecclesiae aliquorum communio fidelibus inhibeatur, videtur
5497 quod non sit inhibendum fidelibus cum infidelibus communicare.</p> 4331 quod non sit inhibendum fidelibus cum infidelibus communicare.</p><p title="II-II q. 10 a. 9 arg. 3"><a name="39243"><span class="ref">[39243] IIª-IIae q. 10 a. 9 arg. 3</span></a> Praeterea,
5498 <p title="II-II q. 10 a. 9 arg. 3"><a name="39243"><span class=
5499 "ref">[39243] II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 arg. 3</span></a> Praeterea,
5500 dominus non potest uti servo nisi ei communicando saltem verbo, 4332 dominus non potest uti servo nisi ei communicando saltem verbo,
5501 quia dominus movet servum per imperium. Sed Christiani possunt 4333 quia dominus movet servum per imperium. Sed Christiani possunt
5502 habere servos infideles, vel Iudaeos vel etiam Paganos sive 4334 habere servos infideles, vel Iudaeos vel etiam Paganos sive
5503 Saracenos. Ergo possunt licite cum eis communicare.</p> 4335 Saracenos. Ergo possunt licite cum eis communicare.</p><p title="II-II q. 10 a. 9 s. c."><a name="39244"><span class="ref">[39244] IIª-IIae q. 10 a. 9 s. c.</span></a> Sed contra
5504 <p title="II-II q. 10 a. 9 s. c."><a name="39244"><span class=
5505 "ref">[39244] II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 s. c.</span></a> Sed contra
5506 est quod dicitur Deut. VII, <i>non inibis cum eis foedus, nec 4336 est quod dicitur Deut. VII, <i>non inibis cum eis foedus, nec
5507 misereberis eorum, neque sociabis cum eis connubia</i>. Et super 4337 misereberis eorum, neque sociabis cum eis connubia</i>. Et super
5508 illud Lev. XV, <i>mulier quae redeunte mense</i> etc., dicit 4338 illud Lev. XV, <i>mulier quae redeunte mense</i> etc., dicit
5509 Glossa, <i>sic oportet ab idololatria abstinere ut nec idololatras 4339 Glossa, <i>sic oportet ab idololatria abstinere ut nec idololatras
5510 nec eorum discipulos contingamus, nec cum eis communionem 4340 nec eorum discipulos contingamus, nec cum eis communionem
5511 habeamus</i>.</p> 4341 habeamus</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 9 co."><a name="39245"><span class="ref">[39245] IIª-IIae q. 10 a. 9 co.</span></a> Respondeo
5512 <p title="II-II q. 10 a. 9 co."><a name="39245"><span class=
5513 "ref">[39245] II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 co.</span></a> Respondeo
5514 dicendum quod communio alicuius personae interdicitur fidelibus 4342 dicendum quod communio alicuius personae interdicitur fidelibus
5515 dupliciter, uno modo, in poenam illius cui communio fidelium 4343 dupliciter, uno modo, in poenam illius cui communio fidelium
5516 subtrahitur; alio modo, ad cautelam eorum quibus interdicitur ne 4344 subtrahitur; alio modo, ad cautelam eorum quibus interdicitur ne
5517 alii communicent. Et utraque causa ex verbis apostoli accipi 4345 alii communicent. Et utraque causa ex verbis apostoli accipi
5518 potest, I ad Cor. V. Nam postquam sententiam excommunicationis 4346 potest, I ad Cor. V. Nam postquam sententiam excommunicationis
5537 infidelibus communicare qui fidem non susceperunt, scilicet Paganis 4365 infidelibus communicare qui fidem non susceperunt, scilicet Paganis
5538 vel Iudaeis, et maxime si necessitas urgeat. Si autem sint 4366 vel Iudaeis, et maxime si necessitas urgeat. Si autem sint
5539 simplices et infirmi in fide, de quorum subversione probabiliter 4367 simplices et infirmi in fide, de quorum subversione probabiliter
5540 timeri possit, prohibendi sunt ab infidelium communione, et 4368 timeri possit, prohibendi sunt ab infidelium communione, et
5541 praecipue ne magnam familiaritatem cum eis habeant, vel absque 4369 praecipue ne magnam familiaritatem cum eis habeant, vel absque
5542 necessitate eis communicent.</p> 4370 necessitate eis communicent.</p><p title="II-II q. 10 a. 9 ad 1"><a name="39246"><span class="ref">[39246] IIª-IIae q. 10 a. 9 ad 1</span></a> Ad primum
5543 <p title="II-II q. 10 a. 9 ad 1"><a name="39246"><span class=
5544 "ref">[39246] II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 1</span></a> Ad primum
5545 ergo dicendum quod dominus illud praecipit de illis gentibus quarum 4371 ergo dicendum quod dominus illud praecipit de illis gentibus quarum
5546 terram ingressuri erant Iudaei, qui erant proni ad idololatriam, et 4372 terram ingressuri erant Iudaei, qui erant proni ad idololatriam, et
5547 ideo timendum erat ne per continuam conversationem cum eis 4373 ideo timendum erat ne per continuam conversationem cum eis
5548 alienarentur a fide. Et ideo ibidem subditur, <i>quia seducet 4374 alienarentur a fide. Et ideo ibidem subditur, <i>quia seducet
5549 filium tuum ne sequatur me</i>.</p> 4375 filium tuum ne sequatur me</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 9 ad 2"><a name="39247"><span class="ref">[39247] IIª-IIae q. 10 a. 9 ad 2</span></a> Ad secundum
5550 <p title="II-II q. 10 a. 9 ad 2"><a name="39247"><span class=
5551 "ref">[39247] II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 2</span></a> Ad secundum
5552 dicendum quod Ecclesia in infideles non habet iudicium quoad poenam 4376 dicendum quod Ecclesia in infideles non habet iudicium quoad poenam
5553 spiritualem eis infligendam. Habet tamen iudicium super aliquos 4377 spiritualem eis infligendam. Habet tamen iudicium super aliquos
5554 infideles quoad temporalem poenam infligendam, ad quod pertinet 4378 infideles quoad temporalem poenam infligendam, ad quod pertinet
5555 quod Ecclesia aliquando, propter aliquas speciales culpas, 4379 quod Ecclesia aliquando, propter aliquas speciales culpas,
5556 subtrahit aliquibus infidelibus communionem fidelium.</p> 4380 subtrahit aliquibus infidelibus communionem fidelium.</p><p title="II-II q. 10 a. 9 ad 3"><a name="39248"><span class="ref">[39248] IIª-IIae q. 10 a. 9 ad 3</span></a> Ad tertium
5557 <p title="II-II q. 10 a. 9 ad 3"><a name="39248"><span class=
5558 "ref">[39248] II&ordf;-IIae q. 10 a. 9 ad 3</span></a> Ad tertium
5559 dicendum quod magis est probabile quod servus, qui regitur imperio 4381 dicendum quod magis est probabile quod servus, qui regitur imperio
5560 domini, convertatur ad fidem domini fidelis, quam e converso. Et 4382 domini, convertatur ad fidem domini fidelis, quam e converso. Et
5561 ideo non est prohibitum quin fideles habeant servos infideles. Si 4383 ideo non est prohibitum quin fideles habeant servos infideles. Si
5562 tamen domino periculum immineret ex communione talis servi, deberet 4384 tamen domino periculum immineret ex communione talis servi, deberet
5563 eum a se abiicere, secundum illud mandatum domini, Matth. V et 4385 eum a se abiicere, secundum illud mandatum domini, Matth. V et
5564 XVIII, <i>si pes tuus scandalizaverit te, abscinde eum et proiice 4386 XVIII, <i>si pes tuus scandalizaverit te, abscinde eum et proiice
5565 abs te</i>.</p> 4387 abs te</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 10</h3><p title="II-II q. 10 a. 10 arg. 1"><a name="39249"><span class="ref">[39249] IIª-IIae q. 10 a. 10 arg. 1</span></a> Ad
5566 <br />
5567 <div class="E">Articulus 10</div>
5568 <p title="II-II q. 10 a. 10 arg. 1"><a name="39249"><span class=
5569 "ref">[39249] II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 1</span></a> Ad
5570 decimum sic proceditur. Videtur quod infideles possint habere 4388 decimum sic proceditur. Videtur quod infideles possint habere
5571 praelationem vel dominium supra fideles. Dicit enim apostolus, I ad 4389 praelationem vel dominium supra fideles. Dicit enim apostolus, I ad
5572 Tim. VI, <i>quicumque sunt sub iugo servi dominos suos omni honore 4390 Tim. VI, <i>quicumque sunt sub iugo servi dominos suos omni honore
5573 dignos arbitrentur</i>, et quod loquatur de infidelibus patet per 4391 dignos arbitrentur</i>, et quod loquatur de infidelibus patet per
5574 hoc quod subdit, <i>qui autem fideles habent dominos non 4392 hoc quod subdit, <i>qui autem fideles habent dominos non
5575 contemnant</i>. Et I Pet. II dicitur, <i>servi, subditi estote in 4393 contemnant</i>. Et I Pet. II dicitur, <i>servi, subditi estote in
5576 omni timore dominis, non tantum bonis et modestis, sed etiam 4394 omni timore dominis, non tantum bonis et modestis, sed etiam
5577 dyscolis</i>. Non autem hoc praeciperetur per apostolicam doctrinam 4395 dyscolis</i>. Non autem hoc praeciperetur per apostolicam doctrinam
5578 nisi infideles possent fidelibus praeesse. Ergo videtur quod 4396 nisi infideles possent fidelibus praeesse. Ergo videtur quod
5579 infideles possint praeesse fidelibus.</p> 4397 infideles possint praeesse fidelibus.</p><p title="II-II q. 10 a. 10 arg. 2"><a name="39250"><span class="ref">[39250] IIª-IIae q. 10 a. 10 arg. 2</span></a>
5580 <p title="II-II q. 10 a. 10 arg. 2"><a name="39250"><span class=
5581 "ref">[39250] II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 2</span></a>
5582 Praeterea, quicumque sunt de familia alicuius principis subsunt ei. 4398 Praeterea, quicumque sunt de familia alicuius principis subsunt ei.
5583 Sed fideles aliqui erant de familiis infidelium principum, unde 4399 Sed fideles aliqui erant de familiis infidelium principum, unde
5584 dicitur ad Philipp. IV, <i>salutant vos omnes sancti, maxime autem 4400 dicitur ad Philipp. IV, <i>salutant vos omnes sancti, maxime autem
5585 qui de Caesaris domo sunt</i>, scilicet Neronis, qui infidelis 4401 qui de Caesaris domo sunt</i>, scilicet Neronis, qui infidelis
5586 erat. Ergo infideles possunt fidelibus praeesse.</p> 4402 erat. Ergo infideles possunt fidelibus praeesse.</p><p title="II-II q. 10 a. 10 arg. 3"><a name="39251"><span class="ref">[39251] IIª-IIae q. 10 a. 10 arg. 3</span></a>
5587 <p title="II-II q. 10 a. 10 arg. 3"><a name="39251"><span class=
5588 "ref">[39251] II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 arg. 3</span></a>
5589 Praeterea, sicut philosophus dicit, in I Polit., servus est 4403 Praeterea, sicut philosophus dicit, in I Polit., servus est
5590 instrumentum domini in his quae ad humanam vitam pertinent, sicut 4404 instrumentum domini in his quae ad humanam vitam pertinent, sicut
5591 et minister artificis est instrumentum artificis in his quae 4405 et minister artificis est instrumentum artificis in his quae
5592 pertinent ad operationem artis. Sed in talibus potest fidelis 4406 pertinent ad operationem artis. Sed in talibus potest fidelis
5593 infideli subiici, possunt enim fideles infidelium coloni esse. Ergo 4407 infideli subiici, possunt enim fideles infidelium coloni esse. Ergo
5594 infideles possunt fidelibus praefici etiam quantum ad dominium.</p> 4408 infideles possunt fidelibus praefici etiam quantum ad dominium.</p><p title="II-II q. 10 a. 10 s. c."><a name="39252"><span class="ref">[39252] IIª-IIae q. 10 a. 10 s. c.</span></a> Sed contra
5595 <p title="II-II q. 10 a. 10 s. c."><a name="39252"><span class=
5596 "ref">[39252] II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 s. c.</span></a> Sed contra
5597 est quod ad eum qui praeest pertinet habere iudicium super eos 4409 est quod ad eum qui praeest pertinet habere iudicium super eos
5598 quibus praeest. Sed infideles non possunt iudicare de fidelibus, 4410 quibus praeest. Sed infideles non possunt iudicare de fidelibus,
5599 dicit enim apostolus, I ad Cor. VI, <i>audet aliquis vestrum, 4411 dicit enim apostolus, I ad Cor. VI, <i>audet aliquis vestrum,
5600 habens negotium adversus alterum, iudicari apud iniquos, idest 4412 habens negotium adversus alterum, iudicari apud iniquos, idest
5601 infideles, et non apud sanctos?</i> Ergo videtur quod infideles 4413 infideles, et non apud sanctos?</i> Ergo videtur quod infideles
5602 fidelibus praeesse non possint.</p> 4414 fidelibus praeesse non possint.</p><p title="II-II q. 10 a. 10 co."><a name="39253"><span class="ref">[39253] IIª-IIae q. 10 a. 10 co.</span></a> Respondeo
5603 <p title="II-II q. 10 a. 10 co."><a name="39253"><span class=
5604 "ref">[39253] II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 co.</span></a> Respondeo
5605 dicendum quod circa hoc dupliciter loqui possumus. Uno modo, de 4415 dicendum quod circa hoc dupliciter loqui possumus. Uno modo, de
5606 dominio vel praelatione infidelium super fideles de novo 4416 dominio vel praelatione infidelium super fideles de novo
5607 instituenda. Et hoc nullo modo permitti debet. Cedit enim hoc in 4417 instituenda. Et hoc nullo modo permitti debet. Cedit enim hoc in
5608 scandalum et in periculum fidei, de facili enim illi qui 4418 scandalum et in periculum fidei, de facili enim illi qui
5609 subiiciuntur aliorum iurisdictioni immutari possunt ab eis quibus 4419 subiiciuntur aliorum iurisdictioni immutari possunt ab eis quibus
5639 ius Ecclesia non statuit, licet posset instituere de iure. Et hoc 4449 ius Ecclesia non statuit, licet posset instituere de iure. Et hoc
5640 facit ad scandalum vitandum. Sicut etiam dominus, Matth. XVII, 4450 facit ad scandalum vitandum. Sicut etiam dominus, Matth. XVII,
5641 ostendit quod poterat se a tributo excusare quia liberi sunt filii, 4451 ostendit quod poterat se a tributo excusare quia liberi sunt filii,
5642 sed tamen mandavit tributum solvi ad scandalum vitandum. Ita etiam 4452 sed tamen mandavit tributum solvi ad scandalum vitandum. Ita etiam
5643 et Paulus, cum dixisset quod servi dominos suos honorarent, 4453 et Paulus, cum dixisset quod servi dominos suos honorarent,
5644 subiungit, <i>ne nomen domini et doctrina blasphemetur</i>.</p> 4454 subiungit, <i>ne nomen domini et doctrina blasphemetur</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 10 ad 1"><a name="39254"><span class="ref">[39254] IIª-IIae q. 10 a. 10 ad 1</span></a> Unde patet
5645 <p title="II-II q. 10 a. 10 ad 1"><a name="39254"><span class= 4455 responsio ad primum.</p><p title="II-II q. 10 a. 10 ad 2"><a name="39255"><span class="ref">[39255] IIª-IIae q. 10 a. 10 ad 2</span></a> Ad secundum
5646 "ref">[39254] II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 1</span></a> Unde patet
5647 responsio ad primum.</p>
5648 <p title="II-II q. 10 a. 10 ad 2"><a name="39255"><span class=
5649 "ref">[39255] II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 2</span></a> Ad secundum
5650 dicendum quod illa praelatio Caesaris praeexistebat distinctioni 4456 dicendum quod illa praelatio Caesaris praeexistebat distinctioni
5651 fidelium ab infidelibus, unde non solvebatur per conversionem 4457 fidelium ab infidelibus, unde non solvebatur per conversionem
5652 aliquorum ad fidem. Et utile erat quod aliqui fideles locum in 4458 aliquorum ad fidem. Et utile erat quod aliqui fideles locum in
5653 familia imperatoris haberent, ad defendendum alios fideles, sicut 4459 familia imperatoris haberent, ad defendendum alios fideles, sicut
5654 beatus Sebastianus Christianorum animos, quos in tormentis videbat 4460 beatus Sebastianus Christianorum animos, quos in tormentis videbat
5655 deficere, confortabat, et adhuc latebat sub militari chlamyde in 4461 deficere, confortabat, et adhuc latebat sub militari chlamyde in
5656 domo Diocletiani.</p> 4462 domo Diocletiani.</p><p title="II-II q. 10 a. 10 ad 3"><a name="39256"><span class="ref">[39256] IIª-IIae q. 10 a. 10 ad 3</span></a> Ad tertium
5657 <p title="II-II q. 10 a. 10 ad 3"><a name="39256"><span class=
5658 "ref">[39256] II&ordf;-IIae q. 10 a. 10 ad 3</span></a> Ad tertium
5659 dicendum quod servi subiiciuntur dominis suis ad totam vitam, et 4463 dicendum quod servi subiiciuntur dominis suis ad totam vitam, et
5660 subditi praefectis ad omnia negotia, sed ministri artificum 4464 subditi praefectis ad omnia negotia, sed ministri artificum
5661 subduntur eis ad aliqua specialia opera. Unde periculosius est quod 4465 subduntur eis ad aliqua specialia opera. Unde periculosius est quod
5662 infideles accipiant dominium vel praelationem super fideles quam 4466 infideles accipiant dominium vel praelationem super fideles quam
5663 quod accipiant ab eis ministerium in aliquo artificio. Et ideo 4467 quod accipiant ab eis ministerium in aliquo artificio. Et ideo
5664 permittit Ecclesia quod Christiani possint colere terras Iudaeorum, 4468 permittit Ecclesia quod Christiani possint colere terras Iudaeorum,
5665 quia per hoc non habent necesse conversari cum eis. Salomon etiam 4469 quia per hoc non habent necesse conversari cum eis. Salomon etiam
5666 expetiit a rege Tyri magistros operum ad ligna caedenda, ut habetur 4470 expetiit a rege Tyri magistros operum ad ligna caedenda, ut habetur
5667 III Reg. V. Et tamen si ex tali communicatione vel convictu 4471 III Reg. V. Et tamen si ex tali communicatione vel convictu
5668 subversio fidelium timeretur, esset penitus interdicendum.</p> 4472 subversio fidelium timeretur, esset penitus interdicendum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 11</h3><p title="II-II q. 10 a. 11 arg. 1"><a name="39257"><span class="ref">[39257] IIª-IIae q. 10 a. 11 arg. 1</span></a> Ad
5669 <br />
5670 <div class="E">Articulus 11</div>
5671 <p title="II-II q. 10 a. 11 arg. 1"><a name="39257"><span class=
5672 "ref">[39257] II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 1</span></a> Ad
5673 undecimum sic proceditur. Videtur quod ritus infidelium non sint 4473 undecimum sic proceditur. Videtur quod ritus infidelium non sint
5674 tolerandi. Manifestum est enim quod infideles in suis ritibus 4474 tolerandi. Manifestum est enim quod infideles in suis ritibus
5675 peccant eos servando. Sed peccato consentire videtur qui non 4475 peccant eos servando. Sed peccato consentire videtur qui non
5676 prohibet cum prohibere possit, ut habetur in Glossa Rom. I, super 4476 prohibet cum prohibere possit, ut habetur in Glossa Rom. I, super
5677 illud, <i>non solum qui faciunt, sed etiam qui consentiunt 4477 illud, <i>non solum qui faciunt, sed etiam qui consentiunt
5678 facientibus</i>. Ergo peccant qui eorum ritus tolerant.</p> 4478 facientibus</i>. Ergo peccant qui eorum ritus tolerant.</p><p title="II-II q. 10 a. 11 arg. 2"><a name="39258"><span class="ref">[39258] IIª-IIae q. 10 a. 11 arg. 2</span></a>
5679 <p title="II-II q. 10 a. 11 arg. 2"><a name="39258"><span class=
5680 "ref">[39258] II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 2</span></a>
5681 Praeterea, ritus Iudaeorum idololatriae comparantur, quia super 4479 Praeterea, ritus Iudaeorum idololatriae comparantur, quia super
5682 illud Gal. V, <i>nolite iterum iugo servitutis contineri</i>, dicit 4480 illud Gal. V, <i>nolite iterum iugo servitutis contineri</i>, dicit
5683 Glossa, <i>non est levior haec legis servitus quam 4481 Glossa, <i>non est levior haec legis servitus quam
5684 idololatriae</i>. Sed non sustineretur quod idololatriae ritum 4482 idololatriae</i>. Sed non sustineretur quod idololatriae ritum
5685 aliqui exercerent, quinimmo Christiani principes templa idolorum 4483 aliqui exercerent, quinimmo Christiani principes templa idolorum
5686 primo claudi, et postea dirui fecerunt, ut Augustinus narrat, XVIII 4484 primo claudi, et postea dirui fecerunt, ut Augustinus narrat, XVIII
5687 de Civ. Dei. Ergo etiam ritus Iudaeorum tolerari non debent.</p> 4485 de Civ. Dei. Ergo etiam ritus Iudaeorum tolerari non debent.</p><p title="II-II q. 10 a. 11 arg. 3"><a name="39259"><span class="ref">[39259] IIª-IIae q. 10 a. 11 arg. 3</span></a>
5688 <p title="II-II q. 10 a. 11 arg. 3"><a name="39259"><span class=
5689 "ref">[39259] II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 arg. 3</span></a>
5690 Praeterea, peccatum infidelitatis est gravissimum, ut supra dictum 4486 Praeterea, peccatum infidelitatis est gravissimum, ut supra dictum
5691 est. Sed alia peccata non tolerantur, sed lege puniuntur, sicut 4487 est. Sed alia peccata non tolerantur, sed lege puniuntur, sicut
5692 adulterium, furtum et alia huiusmodi. Ergo etiam ritus infidelium 4488 adulterium, furtum et alia huiusmodi. Ergo etiam ritus infidelium
5693 tolerandi non sunt.</p> 4489 tolerandi non sunt.</p><p title="II-II q. 10 a. 11 s. c."><a name="39260"><span class="ref">[39260] IIª-IIae q. 10 a. 11 s. c.</span></a> Sed contra
5694 <p title="II-II q. 10 a. 11 s. c."><a name="39260"><span class=
5695 "ref">[39260] II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 s. c.</span></a> Sed contra
5696 est quod in decretis, dist. XLV, Can. qui sincera, dicit Gregorius 4490 est quod in decretis, dist. XLV, Can. qui sincera, dicit Gregorius
5697 de Iudaeis, <i>omnes festivitates suas, sicut hactenus ipsi et 4491 de Iudaeis, <i>omnes festivitates suas, sicut hactenus ipsi et
5698 patres eorum per longa colentes tempora tenuerunt, liberam habeant 4492 patres eorum per longa colentes tempora tenuerunt, liberam habeant
5699 observandi celebrandique licentiam</i>.</p> 4493 observandi celebrandique licentiam</i>.</p><p title="II-II q. 10 a. 11 co."><a name="39261"><span class="ref">[39261] IIª-IIae q. 10 a. 11 co.</span></a> Respondeo
5700 <p title="II-II q. 10 a. 11 co."><a name="39261"><span class=
5701 "ref">[39261] II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 co.</span></a> Respondeo
5702 dicendum quod humanum regimen derivatur a divino regimine, et ipsum 4494 dicendum quod humanum regimen derivatur a divino regimine, et ipsum
5703 debet imitari. Deus autem, quamvis sit omnipotens et summe bonus, 4495 debet imitari. Deus autem, quamvis sit omnipotens et summe bonus,
5704 permittit tamen aliqua mala fieri in universo, quae prohibere 4496 permittit tamen aliqua mala fieri in universo, quae prohibere
5705 posset, ne, eis sublatis, maiora bona tollerentur, vel etiam peiora 4497 posset, ne, eis sublatis, maiora bona tollerentur, vel etiam peiora
5706 mala sequerentur. Sic igitur et in regimine humano illi qui 4498 mala sequerentur. Sic igitur et in regimine humano illi qui
5718 utilitatis afferunt, non sunt aliqualiter tolerandi, nisi forte ad 4510 utilitatis afferunt, non sunt aliqualiter tolerandi, nisi forte ad
5719 aliquod malum vitandum, scilicet ad vitandum scandalum vel 4511 aliquod malum vitandum, scilicet ad vitandum scandalum vel
5720 dissidium quod ex hoc posset provenire, vel impedimentum salutis 4512 dissidium quod ex hoc posset provenire, vel impedimentum salutis
5721 eorum, qui paulatim, sic tolerati, convertuntur ad fidem. Propter 4513 eorum, qui paulatim, sic tolerati, convertuntur ad fidem. Propter
5722 hoc enim etiam haereticorum et Paganorum ritus aliquando Ecclesia 4514 hoc enim etiam haereticorum et Paganorum ritus aliquando Ecclesia
5723 toleravit, quando erat magna infidelium multitudo.</p> 4515 toleravit, quando erat magna infidelium multitudo.</p><p title="II-II q. 10 a. 11 ad arg."><a name="39262"><span class="ref">[39262] IIª-IIae q. 10 a. 11 ad arg.</span></a> Et per
5724 <p title="II-II q. 10 a. 11 ad arg."><a name="39262"><span class= 4516 hoc patet responsio ad obiecta.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 12</h3><p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 1"><a name="39263"><span class="ref">[39263] IIª-IIae q. 10 a. 12 arg. 1</span></a> Ad
5725 "ref">[39262] II&ordf;-IIae q. 10 a. 11 ad arg.</span></a> Et per
5726 hoc patet responsio ad obiecta.</p>
5727 <br />
5728 <div class="E">Articulus 12</div>
5729 <p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 1"><a name="39263"><span class=
5730 "ref">[39263] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 1</span></a> Ad
5731 duodecimum sic proceditur. Videtur quod pueri Iudaeorum et aliorum 4517 duodecimum sic proceditur. Videtur quod pueri Iudaeorum et aliorum
5732 infidelium sint baptizandi parentibus invitis. Maius enim est 4518 infidelium sint baptizandi parentibus invitis. Maius enim est
5733 vinculum matrimoniale quam ius patriae potestatis, quia ius patriae 4519 vinculum matrimoniale quam ius patriae potestatis, quia ius patriae
5734 potestatis potest per hominem solvi, cum filiusfamilias 4520 potestatis potest per hominem solvi, cum filiusfamilias
5735 emancipatur; vinculum autem matrimoniale non potest solvi per 4521 emancipatur; vinculum autem matrimoniale non potest solvi per
5739 infidelis discedit, discedat, non enim servituti subiectus est 4525 infidelis discedit, discedat, non enim servituti subiectus est
5740 frater aut soror in huiusmodi</i>; et canon dicit quod si coniux 4526 frater aut soror in huiusmodi</i>; et canon dicit quod si coniux
5741 infidelis non vult sine contumelia sui creatoris cum altero stare, 4527 infidelis non vult sine contumelia sui creatoris cum altero stare,
5742 quod alter coniugum non debet ei cohabitare. Ergo multo magis 4528 quod alter coniugum non debet ei cohabitare. Ergo multo magis
5743 propter infidelitatem tollitur ius patriae potestatis in suos 4529 propter infidelitatem tollitur ius patriae potestatis in suos
5744 filios. Possunt ergo eorum filii baptizari eis invitis.</p> 4530 filios. Possunt ergo eorum filii baptizari eis invitis.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 2"><a name="39264"><span class="ref">[39264] IIª-IIae q. 10 a. 12 arg. 2</span></a>
5745 <p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 2"><a name="39264"><span class=
5746 "ref">[39264] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 2</span></a>
5747 Praeterea, magis debet homini subveniri circa periculum mortis 4531 Praeterea, magis debet homini subveniri circa periculum mortis
5748 aeternae quam circa periculum mortis temporalis. Sed si aliquis 4532 aeternae quam circa periculum mortis temporalis. Sed si aliquis
5749 videret hominem in periculo mortis temporalis et ei non ferret 4533 videret hominem in periculo mortis temporalis et ei non ferret
5750 auxilium, peccaret. Cum ergo filii Iudaeorum et aliorum infidelium 4534 auxilium, peccaret. Cum ergo filii Iudaeorum et aliorum infidelium
5751 sint in periculo mortis aeternae si parentibus relinquuntur, qui 4535 sint in periculo mortis aeternae si parentibus relinquuntur, qui
5752 eos in sua infidelitate informant, videtur quod sint eis auferendi 4536 eos in sua infidelitate informant, videtur quod sint eis auferendi
5753 et baptizandi et in fidelitate instruendi.</p> 4537 et baptizandi et in fidelitate instruendi.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 3"><a name="39265"><span class="ref">[39265] IIª-IIae q. 10 a. 12 arg. 3</span></a>
5754 <p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 3"><a name="39265"><span class=
5755 "ref">[39265] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 3</span></a>
5756 Praeterea, filii servorum sunt servi et in potestate dominorum. Sed 4538 Praeterea, filii servorum sunt servi et in potestate dominorum. Sed
5757 Iudaei sunt servi regum et principum. Ergo et filii eorum. Reges 4539 Iudaei sunt servi regum et principum. Ergo et filii eorum. Reges
5758 igitur et principes habent potestatem de filiis Iudaeorum facere 4540 igitur et principes habent potestatem de filiis Iudaeorum facere
5759 quod voluerint. Nulla ergo erit iniuria si eos baptizent invitis 4541 quod voluerint. Nulla ergo erit iniuria si eos baptizent invitis
5760 parentibus.</p> 4542 parentibus.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 4"><a name="39266"><span class="ref">[39266] IIª-IIae q. 10 a. 12 arg. 4</span></a>
5761 <p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 4"><a name="39266"><span class=
5762 "ref">[39266] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 4</span></a>
5763 Praeterea, quilibet homo magis est Dei, a quo habet animam, quam 4543 Praeterea, quilibet homo magis est Dei, a quo habet animam, quam
5764 patris carnalis, a quo habet corpus. Non ergo est iniustum si pueri 4544 patris carnalis, a quo habet corpus. Non ergo est iniustum si pueri
5765 Iudaeorum carnalibus parentibus auferantur et Deo per Baptismum 4545 Iudaeorum carnalibus parentibus auferantur et Deo per Baptismum
5766 consecrentur.</p> 4546 consecrentur.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 5"><a name="39267"><span class="ref">[39267] IIª-IIae q. 10 a. 12 arg. 5</span></a>
5767 <p title="II-II q. 10 a. 12 arg. 5"><a name="39267"><span class=
5768 "ref">[39267] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 arg. 5</span></a>
5769 Praeterea, Baptismus efficacior est ad salutem quam praedicatio, 4547 Praeterea, Baptismus efficacior est ad salutem quam praedicatio,
5770 quia per Baptismum statim tollitur peccati macula, reatus poenae, 4548 quia per Baptismum statim tollitur peccati macula, reatus poenae,
5771 et aperitur ianua caeli. Sed si periculum sequitur ex defectu 4549 et aperitur ianua caeli. Sed si periculum sequitur ex defectu
5772 praedicationis, imputatur ei qui non praedicavit, ut habetur Ezech. 4550 praedicationis, imputatur ei qui non praedicavit, ut habetur Ezech.
5773 III, et XXXIII de eo qui <i>videt gladium venientem et non 4551 III, et XXXIII de eo qui <i>videt gladium venientem et non
5774 insonuerit tuba</i>. Ergo multo magis, si pueri Iudaeorum damnentur 4552 insonuerit tuba</i>. Ergo multo magis, si pueri Iudaeorum damnentur
5775 propter defectum Baptismi, imputatur ad peccatum eis qui potuerunt 4553 propter defectum Baptismi, imputatur ad peccatum eis qui potuerunt
5776 baptizare et non baptizaverunt.</p> 4554 baptizare et non baptizaverunt.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 s. c."><a name="39268"><span class="ref">[39268] IIª-IIae q. 10 a. 12 s. c.</span></a> Sed
5777 <p title="II-II q. 10 a. 12 s. c."><a name="39268"><span class=
5778 "ref">[39268] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 s. c.</span></a> Sed
5779 contra, nemini facienda est iniuria. Fieret autem Iudaeis iniuria 4555 contra, nemini facienda est iniuria. Fieret autem Iudaeis iniuria
5780 si eorum filii baptizarentur eis invitis, quia amitterent ius 4556 si eorum filii baptizarentur eis invitis, quia amitterent ius
5781 patriae potestatis in filios iam fideles. Ergo eis invitis non sunt 4557 patriae potestatis in filios iam fideles. Ergo eis invitis non sunt
5782 baptizandi.</p> 4558 baptizandi.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 co."><a name="39269"><span class="ref">[39269] IIª-IIae q. 10 a. 12 co.</span></a> Respondeo
5783 <p title="II-II q. 10 a. 12 co."><a name="39269"><span class=
5784 "ref">[39269] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 co.</span></a> Respondeo
5785 dicendum quod maximam habet auctoritatem Ecclesiae consuetudo, quae 4559 dicendum quod maximam habet auctoritatem Ecclesiae consuetudo, quae
5786 semper est in omnibus aemulanda. Quia et ipsa doctrina Catholicorum 4560 semper est in omnibus aemulanda. Quia et ipsa doctrina Catholicorum
5787 doctorum ab Ecclesia auctoritatem habet, unde magis standum est 4561 doctorum ab Ecclesia auctoritatem habet, unde magis standum est
5788 auctoritati Ecclesiae quam auctoritati vel Augustini vel Hieronymi 4562 auctoritati Ecclesiae quam auctoritati vel Augustini vel Hieronymi
5789 vel cuiuscumque doctoris. Hoc autem Ecclesiae usus nunquam habuit 4563 vel cuiuscumque doctoris. Hoc autem Ecclesiae usus nunquam habuit
5818 non coactione, sed persuasione; et potest etiam invitis parentibus 4592 non coactione, sed persuasione; et potest etiam invitis parentibus
5819 consentire fidei et baptizari, non autem antequam habeat usum 4593 consentire fidei et baptizari, non autem antequam habeat usum
5820 rationis. Unde de pueris antiquorum patrum dicitur quod salvati 4594 rationis. Unde de pueris antiquorum patrum dicitur quod salvati
5821 sunt in fide parentum, per quod datur intelligi quod ad parentes 4595 sunt in fide parentum, per quod datur intelligi quod ad parentes
5822 pertinet providere filiis de sua salute, praecipue antequam habeant 4596 pertinet providere filiis de sua salute, praecipue antequam habeant
5823 usum rationis.</p> 4597 usum rationis.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 ad 1"><a name="39270"><span class="ref">[39270] IIª-IIae q. 10 a. 12 ad 1</span></a> Ad primum
5824 <p title="II-II q. 10 a. 12 ad 1"><a name="39270"><span class=
5825 "ref">[39270] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 1</span></a> Ad primum
5826 ergo dicendum quod in vinculo matrimoniali uterque coniugum habet 4598 ergo dicendum quod in vinculo matrimoniali uterque coniugum habet
5827 usum liberi arbitrii, et uterque potest invito altero fidei 4599 usum liberi arbitrii, et uterque potest invito altero fidei
5828 assentire. Sed hoc non habet locum in puero antequam habeat usum 4600 assentire. Sed hoc non habet locum in puero antequam habeat usum
5829 rationis. Sed postquam habet usum rationis, tunc tenet similitudo, 4601 rationis. Sed postquam habet usum rationis, tunc tenet similitudo,
5830 si converti voluerit.</p> 4602 si converti voluerit.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 ad 2"><a name="39271"><span class="ref">[39271] IIª-IIae q. 10 a. 12 ad 2</span></a> Ad secundum
5831 <p title="II-II q. 10 a. 12 ad 2"><a name="39271"><span class=
5832 "ref">[39271] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 2</span></a> Ad secundum
5833 dicendum quod a morte naturali non est aliquis eripiendus contra 4603 dicendum quod a morte naturali non est aliquis eripiendus contra
5834 ordinem iuris civilis, puta, si aliquis a suo iudice condemnetur ad 4604 ordinem iuris civilis, puta, si aliquis a suo iudice condemnetur ad
5835 mortem temporalem, nullus debet eum violenter eripere. Unde nec 4605 mortem temporalem, nullus debet eum violenter eripere. Unde nec
5836 aliquis debet irrumpere ordinem iuris naturalis, quo filius est sub 4606 aliquis debet irrumpere ordinem iuris naturalis, quo filius est sub
5837 cura patris, ut eum liberet a periculo mortis aeternae.</p> 4607 cura patris, ut eum liberet a periculo mortis aeternae.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 ad 3"><a name="39272"><span class="ref">[39272] IIª-IIae q. 10 a. 12 ad 3</span></a> Ad tertium
5838 <p title="II-II q. 10 a. 12 ad 3"><a name="39272"><span class=
5839 "ref">[39272] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 3</span></a> Ad tertium
5840 dicendum quod Iudaei sunt servi principum servitute civili, quae 4608 dicendum quod Iudaei sunt servi principum servitute civili, quae
5841 non excludit ordinem iuris naturalis vel divini.</p> 4609 non excludit ordinem iuris naturalis vel divini.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 ad 4"><a name="39273"><span class="ref">[39273] IIª-IIae q. 10 a. 12 ad 4</span></a> Ad quartum
5842 <p title="II-II q. 10 a. 12 ad 4"><a name="39273"><span class=
5843 "ref">[39273] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 4</span></a> Ad quartum
5844 dicendum quod homo ordinatur ad Deum per rationem, per quam eum 4610 dicendum quod homo ordinatur ad Deum per rationem, per quam eum
5845 cognoscere potest. Unde puer, antequam usum rationis habeat, 4611 cognoscere potest. Unde puer, antequam usum rationis habeat,
5846 naturali ordine ordinatur in Deum per rationem parentum, quorum 4612 naturali ordine ordinatur in Deum per rationem parentum, quorum
5847 curae naturaliter subiacet; et secundum eorum dispositionem sunt 4613 curae naturaliter subiacet; et secundum eorum dispositionem sunt
5848 circa ipsum divina agenda.</p> 4614 circa ipsum divina agenda.</p><p title="II-II q. 10 a. 12 ad 5"><a name="39274"><span class="ref">[39274] IIª-IIae q. 10 a. 12 ad 5</span></a> Ad quintum
5849 <p title="II-II q. 10 a. 12 ad 5"><a name="39274"><span class=
5850 "ref">[39274] II&ordf;-IIae q. 10 a. 12 ad 5</span></a> Ad quintum
5851 dicendum quod periculum quod sequitur de praedicatione omissa non 4615 dicendum quod periculum quod sequitur de praedicatione omissa non
5852 imminet nisi eis quibus commissum est officium praedicandi, unde in 4616 imminet nisi eis quibus commissum est officium praedicandi, unde in
5853 Ezechiel praemittitur, <i>speculatorem dedi te filiis Israel</i>. 4617 Ezechiel praemittitur, <i>speculatorem dedi te filiis Israel</i>.
5854 Providere autem pueris infidelium de sacramentis salutis pertinet 4618 Providere autem pueris infidelium de sacramentis salutis pertinet
5855 ad parentes eorum. Unde eis imminet periculum si, propter 4619 ad parentes eorum. Unde eis imminet periculum si, propter
5856 subtractionem sacramentorum, eorum parvuli detrimentum salutis 4620 subtractionem sacramentorum, eorum parvuli detrimentum salutis
5857 patiantur.</p> 4621 patiantur.</p></div></div><div class="q" id="q11"><h2>Quaestio 11</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 11 pr."><a name="39275"><span class="ref">[39275] IIª-IIae q. 11 pr.</span></a> Deinde
5858 <br />
5859 <div class="D">Quaestio 11</div>
5860 <div class="G">Prooemium</div>
5861 <p title="II-II q. 11 pr."><a name="39275"><span class=
5862 "ref">[39275] II&ordf;-IIae q. 11 pr.</span></a> Deinde
5863 considerandum est de haeresi. Circa quam quaeruntur quatuor. Primo, 4622 considerandum est de haeresi. Circa quam quaeruntur quatuor. Primo,
5864 utrum haeresis sit infidelitatis species. Secundo, de materia eius 4623 utrum haeresis sit infidelitatis species. Secundo, de materia eius
5865 circa quam est. Tertio, utrum haeretici sint tolerandi. Quarto, 4624 circa quam est. Tertio, utrum haeretici sint tolerandi. Quarto,
5866 utrum revertentes sint recipiendi.</p> 4625 utrum revertentes sint recipiendi.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 11 a. 1 arg. 1"><a name="39276"><span class="ref">[39276] IIª-IIae q. 11 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
5867 <br />
5868 <div class="E">Articulus 1</div>
5869 <p title="II-II q. 11 a. 1 arg. 1"><a name="39276"><span class=
5870 "ref">[39276] II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
5871 sic proceditur. Videtur quod haeresis non sit infidelitatis 4626 sic proceditur. Videtur quod haeresis non sit infidelitatis
5872 species. Infidelitas enim in intellectu est, ut supra dictum est. 4627 species. Infidelitas enim in intellectu est, ut supra dictum est.
5873 Sed haeresis non videtur ad intellectum pertinere, sed magis ad vim 4628 Sed haeresis non videtur ad intellectum pertinere, sed magis ad vim
5874 appetitivam. Dicit enim Hieronymus, et habetur in decretis, XXIV, 4629 appetitivam. Dicit enim Hieronymus, et habetur in decretis, XXIV,
5875 qu. III, <i>haeresis Graece ab electione dicitur, quod scilicet eam 4630 qu. III, <i>haeresis Graece ab electione dicitur, quod scilicet eam
5876 sibi unusquisque eligat disciplinam quam putat esse meliorem</i>, 4631 sibi unusquisque eligat disciplinam quam putat esse meliorem</i>,
5877 electio autem est actus appetitivae virtutis, ut supra dictum est. 4632 electio autem est actus appetitivae virtutis, ut supra dictum est.
5878 Ergo haeresis non est infidelitatis species.</p> 4633 Ergo haeresis non est infidelitatis species.</p><p title="II-II q. 11 a. 1 arg. 2"><a name="39277"><span class="ref">[39277] IIª-IIae q. 11 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
5879 <p title="II-II q. 11 a. 1 arg. 2"><a name="39277"><span class=
5880 "ref">[39277] II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
5881 vitium praecipue accipit speciem a fine, unde philosophus dicit, in 4634 vitium praecipue accipit speciem a fine, unde philosophus dicit, in
5882 V Ethic., quod <i>ille qui moechatur ut furetur, magis est fur quam 4635 V Ethic., quod <i>ille qui moechatur ut furetur, magis est fur quam
5883 moechus</i>. Sed finis haeresis est commodum temporale, et maxime 4636 moechus</i>. Sed finis haeresis est commodum temporale, et maxime
5884 principatus et gloria, quod pertinet ad vitium superbiae vel 4637 principatus et gloria, quod pertinet ad vitium superbiae vel
5885 cupiditatis, dicit enim Augustinus, in libro de Util. Cred., quod 4638 cupiditatis, dicit enim Augustinus, in libro de Util. Cred., quod
5886 <i>haereticus est qui alicuius temporalis commodi, et maxime 4639 <i>haereticus est qui alicuius temporalis commodi, et maxime
5887 gloriae principatusque sui gratia, falsas ac novas opiniones vel 4640 gloriae principatusque sui gratia, falsas ac novas opiniones vel
5888 gignit vel sequitur</i>. Ergo haeresis non est species 4641 gignit vel sequitur</i>. Ergo haeresis non est species
5889 infidelitatis, sed magis superbiae.</p> 4642 infidelitatis, sed magis superbiae.</p><p title="II-II q. 11 a. 1 arg. 3"><a name="39278"><span class="ref">[39278] IIª-IIae q. 11 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
5890 <p title="II-II q. 11 a. 1 arg. 3"><a name="39278"><span class=
5891 "ref">[39278] II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
5892 infidelitas, cum sit in intellectu, non videtur ad carnem 4643 infidelitas, cum sit in intellectu, non videtur ad carnem
5893 pertinere. Sed haeresis pertinet ad opera carnis, dicit enim 4644 pertinere. Sed haeresis pertinet ad opera carnis, dicit enim
5894 apostolus, ad Gal. V, <i>manifesta sunt opera carnis, quae sunt 4645 apostolus, ad Gal. V, <i>manifesta sunt opera carnis, quae sunt
5895 fornicatio, immunditia</i>; et inter cetera postmodum subdit, 4646 fornicatio, immunditia</i>; et inter cetera postmodum subdit,
5896 dissensiones, sectae, quae sunt idem quod haereses. Ergo haeresis 4647 dissensiones, sectae, quae sunt idem quod haereses. Ergo haeresis
5897 non est infidelitatis species.</p> 4648 non est infidelitatis species.</p><p title="II-II q. 11 a. 1 s. c."><a name="39279"><span class="ref">[39279] IIª-IIae q. 11 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
5898 <p title="II-II q. 11 a. 1 s. c."><a name="39279"><span class=
5899 "ref">[39279] II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
5900 est quod falsitas veritati opponitur. Sed <i>haereticus est qui 4649 est quod falsitas veritati opponitur. Sed <i>haereticus est qui
5901 falsas vel novas opiniones vel gignit vel sequitur</i>. Ergo 4650 falsas vel novas opiniones vel gignit vel sequitur</i>. Ergo
5902 opponitur veritati, cui fides innititur. Ergo sub infidelitate 4651 opponitur veritati, cui fides innititur. Ergo sub infidelitate
5903 continetur.</p> 4652 continetur.</p><p title="II-II q. 11 a. 1 co."><a name="39280"><span class="ref">[39280] IIª-IIae q. 11 a. 1 co.</span></a> Respondeo
5904 <p title="II-II q. 11 a. 1 co."><a name="39280"><span class=
5905 "ref">[39280] II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 co.</span></a> Respondeo
5906 dicendum quod nomen haeresis, sicut dictum est, electionem 4653 dicendum quod nomen haeresis, sicut dictum est, electionem
5907 importat. Electio autem, ut supra dictum est, est eorum quae sunt 4654 importat. Electio autem, ut supra dictum est, est eorum quae sunt
5908 ad finem, praesupposito fine. In credendis autem voluntas assentit 4655 ad finem, praesupposito fine. In credendis autem voluntas assentit
5909 alicui vero tanquam proprio bono, ut ex supradictis patet. Unde 4656 alicui vero tanquam proprio bono, ut ex supradictis patet. Unde
5910 quod est principale verum habet rationem finis ultimi, quae autem 4657 quod est principale verum habet rationem finis ultimi, quae autem
5920 Et hoc pertinet ad speciem infidelitatis Paganorum et Iudaeorum. 4667 Et hoc pertinet ad speciem infidelitatis Paganorum et Iudaeorum.
5921 Alio modo, per hoc quod intendit quidem Christo assentire, sed 4668 Alio modo, per hoc quod intendit quidem Christo assentire, sed
5922 deficit in eligendo ea quibus Christo assentiat, quia non eligit ea 4669 deficit in eligendo ea quibus Christo assentiat, quia non eligit ea
5923 quae sunt vere a Christo tradita, sed ea quae sibi propria mens 4670 quae sunt vere a Christo tradita, sed ea quae sibi propria mens
5924 suggerit. Et ideo haeresis est infidelitatis species pertinens ad 4671 suggerit. Et ideo haeresis est infidelitatis species pertinens ad
5925 eos qui fidem Christi profitentur, sed eius dogmata corrumpunt.</p> 4672 eos qui fidem Christi profitentur, sed eius dogmata corrumpunt.</p><p title="II-II q. 11 a. 1 ad 1"><a name="39281"><span class="ref">[39281] IIª-IIae q. 11 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
5926 <p title="II-II q. 11 a. 1 ad 1"><a name="39281"><span class=
5927 "ref">[39281] II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
5928 ergo dicendum quod hoc modo electio pertinet ad infidelitatem sicut 4673 ergo dicendum quod hoc modo electio pertinet ad infidelitatem sicut
5929 et voluntas ad fidem, ut supra dictum est.</p> 4674 et voluntas ad fidem, ut supra dictum est.</p><p title="II-II q. 11 a. 1 ad 2"><a name="39282"><span class="ref">[39282] IIª-IIae q. 11 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
5930 <p title="II-II q. 11 a. 1 ad 2"><a name="39282"><span class=
5931 "ref">[39282] II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
5932 dicendum quod vitia habent speciem ex fine proximo, sed ex fine 4675 dicendum quod vitia habent speciem ex fine proximo, sed ex fine
5933 remoto habent genus et causam. Sicut cum aliquis moechatur ut 4676 remoto habent genus et causam. Sicut cum aliquis moechatur ut
5934 furetur, est ibi quidem species moechiae ex proprio fine et 4677 furetur, est ibi quidem species moechiae ex proprio fine et
5935 obiecto, sed ex fine ultimo ostenditur quod moechia ex furto 4678 obiecto, sed ex fine ultimo ostenditur quod moechia ex furto
5936 oritur, et sub eo continetur sicut effectus sub causa vel sicut 4679 oritur, et sub eo continetur sicut effectus sub causa vel sicut
5937 species sub genere, ut patet ex his quae supra de actibus dicta 4680 species sub genere, ut patet ex his quae supra de actibus dicta
5938 sunt in communi. Unde et similiter in proposito finis proximus 4681 sunt in communi. Unde et similiter in proposito finis proximus
5939 haeresis est adhaerere falsae sententiae propriae, et ex hoc 4682 haeresis est adhaerere falsae sententiae propriae, et ex hoc
5940 speciem habet. Sed ex fine remoto ostenditur causa eius, scilicet 4683 speciem habet. Sed ex fine remoto ostenditur causa eius, scilicet
5941 quod oritur ex superbia vel cupiditate.</p> 4684 quod oritur ex superbia vel cupiditate.</p><p title="II-II q. 11 a. 1 ad 3"><a name="39283"><span class="ref">[39283] IIª-IIae q. 11 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
5942 <p title="II-II q. 11 a. 1 ad 3"><a name="39283"><span class=
5943 "ref">[39283] II&ordf;-IIae q. 11 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
5944 dicendum quod, sicut haeresis dicitur ab eligendo, ita secta a 4685 dicendum quod, sicut haeresis dicitur ab eligendo, ita secta a
5945 sectando, sicut Isidorus dicit, in libro Etymol., et ideo haeresis 4686 sectando, sicut Isidorus dicit, in libro Etymol., et ideo haeresis
5946 et secta idem sunt. Et utrumque pertinet ad opera carnis, non 4687 et secta idem sunt. Et utrumque pertinet ad opera carnis, non
5947 quidem quantum ad ipsum actum infidelitatis respectu proximi 4688 quidem quantum ad ipsum actum infidelitatis respectu proximi
5948 obiecti, sed ratione causae, quae est vel appetitus finis indebiti, 4689 obiecti, sed ratione causae, quae est vel appetitus finis indebiti,
5949 secundum quod oritur ex superbia vel cupiditate, ut dictum est; vel 4690 secundum quod oritur ex superbia vel cupiditate, ut dictum est; vel
5950 etiam aliqua phantastica illusio, quae est errandi principium, ut 4691 etiam aliqua phantastica illusio, quae est errandi principium, ut
5951 etiam philosophus dicit, in IV Metaphys. Phantasia autem quodammodo 4692 etiam philosophus dicit, in IV Metaphys. Phantasia autem quodammodo
5952 ad carnem pertinet, inquantum actus eius est cum organo 4693 ad carnem pertinet, inquantum actus eius est cum organo
5953 corporali.</p> 4694 corporali.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 11 a. 2 arg. 1"><a name="39284"><span class="ref">[39284] IIª-IIae q. 11 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
5954 <br />
5955 <div class="E">Articulus 2</div>
5956 <p title="II-II q. 11 a. 2 arg. 1"><a name="39284"><span class=
5957 "ref">[39284] II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
5958 secundum sic proceditur. Videtur quod haeresis non sit proprie 4695 secundum sic proceditur. Videtur quod haeresis non sit proprie
5959 circa ea quae sunt fidei. Sicut enim sunt haereses et sectae in 4696 circa ea quae sunt fidei. Sicut enim sunt haereses et sectae in
5960 Christianis, ita etiam fuerunt in Iudaeis et Pharisaeis, sicut 4697 Christianis, ita etiam fuerunt in Iudaeis et Pharisaeis, sicut
5961 Isidorus dicit, in libro Etymol. Sed eorum dissensiones non erant 4698 Isidorus dicit, in libro Etymol. Sed eorum dissensiones non erant
5962 circa ea quae sunt fidei. Ergo haeresis non est circa ea quae sunt 4699 circa ea quae sunt fidei. Ergo haeresis non est circa ea quae sunt
5963 fidei sicut circa propriam materiam.</p> 4700 fidei sicut circa propriam materiam.</p><p title="II-II q. 11 a. 2 arg. 2"><a name="39285"><span class="ref">[39285] IIª-IIae q. 11 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
5964 <p title="II-II q. 11 a. 2 arg. 2"><a name="39285"><span class=
5965 "ref">[39285] II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
5966 materia fidei sunt res quae creduntur. Sed haeresis non solum est 4701 materia fidei sunt res quae creduntur. Sed haeresis non solum est
5967 circa res, sed etiam circa verba, et circa expositiones sacrae 4702 circa res, sed etiam circa verba, et circa expositiones sacrae
5968 Scripturae. Dicit enim Hieronymus quod <i>quicumque aliter 4703 Scripturae. Dicit enim Hieronymus quod <i>quicumque aliter
5969 Scripturam intelligit quam sensus spiritus sancti efflagitat, a quo 4704 Scripturam intelligit quam sensus spiritus sancti efflagitat, a quo
5970 scripta est, licet ab Ecclesia non recesserit, tamen haereticus 4705 scripta est, licet ab Ecclesia non recesserit, tamen haereticus
5971 appellari potest</i>, et alibi dicit quod ex verbis inordinate 4706 appellari potest</i>, et alibi dicit quod ex verbis inordinate
5972 prolatis fit haeresis. Ergo haeresis non est proprie circa materiam 4707 prolatis fit haeresis. Ergo haeresis non est proprie circa materiam
5973 fidei.</p> 4708 fidei.</p><p title="II-II q. 11 a. 2 arg. 3"><a name="39286"><span class="ref">[39286] IIª-IIae q. 11 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
5974 <p title="II-II q. 11 a. 2 arg. 3"><a name="39286"><span class=
5975 "ref">[39286] II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
5976 etiam circa ea quae ad fidem pertinent inveniuntur quandoque sacri 4709 etiam circa ea quae ad fidem pertinent inveniuntur quandoque sacri
5977 doctores dissentire, sicut Hieronymus et Augustinus circa 4710 doctores dissentire, sicut Hieronymus et Augustinus circa
5978 cessationem legalium. Et tamen hoc est absque vitio haeresis. Ergo 4711 cessationem legalium. Et tamen hoc est absque vitio haeresis. Ergo
5979 haeresis non est proprie circa materiam fidei.</p> 4712 haeresis non est proprie circa materiam fidei.</p><p title="II-II q. 11 a. 2 s. c."><a name="39287"><span class="ref">[39287] IIª-IIae q. 11 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
5980 <p title="II-II q. 11 a. 2 s. c."><a name="39287"><span class=
5981 "ref">[39287] II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
5982 est quod Augustinus dicit, contra Manichaeos, <i>qui in Ecclesia 4713 est quod Augustinus dicit, contra Manichaeos, <i>qui in Ecclesia
5983 Christi morbidum aliquid pravumque quid sapiunt, si correcti ut 4714 Christi morbidum aliquid pravumque quid sapiunt, si correcti ut
5984 sanum rectumque sapiant, resistant contumaciter, suaque pestifera 4715 sanum rectumque sapiant, resistant contumaciter, suaque pestifera
5985 et mortifera dogmata emendare nolunt, sed defendere persistunt, 4716 et mortifera dogmata emendare nolunt, sed defendere persistunt,
5986 haeretici sunt</i>. Sed pestifera et mortifera dogmata non sunt 4717 haeretici sunt</i>. Sed pestifera et mortifera dogmata non sunt
5987 nisi illa quae opponuntur dogmatibus fidei, per quam iustus vivit, 4718 nisi illa quae opponuntur dogmatibus fidei, per quam iustus vivit,
5988 ut dicitur Rom. I. Ergo haeresis est circa ea quae sunt fidei sicut 4719 ut dicitur Rom. I. Ergo haeresis est circa ea quae sunt fidei sicut
5989 circa propriam materiam.</p> 4720 circa propriam materiam.</p><p title="II-II q. 11 a. 2 co."><a name="39288"><span class="ref">[39288] IIª-IIae q. 11 a. 2 co.</span></a> Respondeo
5990 <p title="II-II q. 11 a. 2 co."><a name="39288"><span class=
5991 "ref">[39288] II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 co.</span></a> Respondeo
5992 dicendum quod de haeresi nunc loquimur secundum quod importat 4721 dicendum quod de haeresi nunc loquimur secundum quod importat
5993 corruptionem fidei Christianae. Non autem ad corruptionem fidei 4722 corruptionem fidei Christianae. Non autem ad corruptionem fidei
5994 Christianae pertinet si aliquis habeat falsam opinionem in his quae 4723 Christianae pertinet si aliquis habeat falsam opinionem in his quae
5995 non sunt fidei, puta in geometricalibus vel in aliis huiusmodi, 4724 non sunt fidei, puta in geometricalibus vel in aliis huiusmodi,
5996 quae omnino ad fidem pertinere non possunt, sed solum quando 4725 quae omnino ad fidem pertinere non possunt, sed solum quando
5997 aliquis habet falsam opinionem circa ea quae ad fidem pertinent. Ad 4726 aliquis habet falsam opinionem circa ea quae ad fidem pertinent. Ad
5998 quam aliquid pertinet dupliciter, sicut supra dictum est, uno modo, 4727 quam aliquid pertinet dupliciter, sicut supra dictum est, uno modo,
5999 directe et principaliter, sicut articuli fidei; alio modo, 4728 directe et principaliter, sicut articuli fidei; alio modo,
6000 indirecte et secundario, sicut ea ex quibus sequitur corruptio 4729 indirecte et secundario, sicut ea ex quibus sequitur corruptio
6001 alicuius articuli. Et circa utraque potest esse haeresis, eo modo 4730 alicuius articuli. Et circa utraque potest esse haeresis, eo modo
6002 quo et fides.</p> 4731 quo et fides.</p><p title="II-II q. 11 a. 2 ad 1"><a name="39289"><span class="ref">[39289] IIª-IIae q. 11 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
6003 <p title="II-II q. 11 a. 2 ad 1"><a name="39289"><span class=
6004 "ref">[39289] II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
6005 ergo dicendum quod sicut haereses Iudaeorum et Pharisaeorum erant 4732 ergo dicendum quod sicut haereses Iudaeorum et Pharisaeorum erant
6006 circa opiniones aliquas ad Iudaismum vel Pharisaeam pertinentes, 4733 circa opiniones aliquas ad Iudaismum vel Pharisaeam pertinentes,
6007 ita etiam Christianorum haereses sunt circa ea quae pertinent ad 4734 ita etiam Christianorum haereses sunt circa ea quae pertinent ad
6008 fidem Christi.</p> 4735 fidem Christi.</p><p title="II-II q. 11 a. 2 ad 2"><a name="39290"><span class="ref">[39290] IIª-IIae q. 11 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
6009 <p title="II-II q. 11 a. 2 ad 2"><a name="39290"><span class=
6010 "ref">[39290] II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
6011 dicendum quod ille dicitur aliter exponere sacram Scripturam quam 4736 dicendum quod ille dicitur aliter exponere sacram Scripturam quam
6012 spiritus sanctus efflagitat qui ad hoc expositionem sacrae 4737 spiritus sanctus efflagitat qui ad hoc expositionem sacrae
6013 Scripturae intorquet quod contrariatur ei quod est per spiritum 4738 Scripturae intorquet quod contrariatur ei quod est per spiritum
6014 sanctum revelatum. Unde dicitur Ezech. XIII de falsis prophetis 4739 sanctum revelatum. Unde dicitur Ezech. XIII de falsis prophetis
6015 quod perseveraverunt confirmare sermonem, scilicet per falsas 4740 quod perseveraverunt confirmare sermonem, scilicet per falsas
6018 supra dictum est. Et ideo si sit inordinata locutio circa ea quae 4743 supra dictum est. Et ideo si sit inordinata locutio circa ea quae
6019 sunt fidei, sequi potest ex hoc corruptio fidei. Unde Leo Papa in 4744 sunt fidei, sequi potest ex hoc corruptio fidei. Unde Leo Papa in
6020 quadam epistola ad Proterium episcopum Alexandrinum, dicit, <i>quia 4745 quadam epistola ad Proterium episcopum Alexandrinum, dicit, <i>quia
6021 inimici Christi crucis omnibus et verbis nostris insidiantur et 4746 inimici Christi crucis omnibus et verbis nostris insidiantur et
6022 syllabis, nullam illis vel tenuem occasionem demus qua nos 4747 syllabis, nullam illis vel tenuem occasionem demus qua nos
6023 Nestoriano sensui congruere mentiantur</i>.</p> 4748 Nestoriano sensui congruere mentiantur</i>.</p><p title="II-II q. 11 a. 2 ad 3"><a name="39291"><span class="ref">[39291] IIª-IIae q. 11 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
6024 <p title="II-II q. 11 a. 2 ad 3"><a name="39291"><span class=
6025 "ref">[39291] II&ordf;-IIae q. 11 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
6026 dicendum quod, sicut Augustinus dicit, et habetur in decretis, 4749 dicendum quod, sicut Augustinus dicit, et habetur in decretis,
6027 XXIV, qu. III, <i>si qui sententiam suam, quamvis falsam atque 4750 XXIV, qu. III, <i>si qui sententiam suam, quamvis falsam atque
6028 perversam, nulla pertinaci animositate defendunt, quaerunt autem 4751 perversam, nulla pertinaci animositate defendunt, quaerunt autem
6029 cauta sollicitudine veritatem, corrigi parati cum invenerint, 4752 cauta sollicitudine veritatem, corrigi parati cum invenerint,
6030 nequaquam sunt inter haereticos deputandi</i>, quia scilicet non 4753 nequaquam sunt inter haereticos deputandi</i>, quia scilicet non
6044 Catholica didicimus Ecclesia. In qua si minus perite aut parum 4767 Catholica didicimus Ecclesia. In qua si minus perite aut parum
6045 caute forte aliquid positum est, emendari cupimus a te, qui Petri 4768 caute forte aliquid positum est, emendari cupimus a te, qui Petri
6046 fidem et sedem tenes. Si autem haec nostra confessio apostolatus 4769 fidem et sedem tenes. Si autem haec nostra confessio apostolatus
6047 tui iudicio comprobatur, quicumque me culpare voluerit, se 4770 tui iudicio comprobatur, quicumque me culpare voluerit, se
6048 imperitum vel malevolum, vel etiam non Catholicum sed haereticum, 4771 imperitum vel malevolum, vel etiam non Catholicum sed haereticum,
6049 comprobabit</i>.</p> 4772 comprobabit</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 11 a. 3 arg. 1"><a name="39292"><span class="ref">[39292] IIª-IIae q. 11 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
6050 <br />
6051 <div class="E">Articulus 3</div>
6052 <p title="II-II q. 11 a. 3 arg. 1"><a name="39292"><span class=
6053 "ref">[39292] II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
6054 sic proceditur. Videtur quod haeretici sint tolerandi. Dicit enim 4773 sic proceditur. Videtur quod haeretici sint tolerandi. Dicit enim
6055 apostolus, II ad Tim. II, <i>servum Dei oportet mansuetum esse, cum 4774 apostolus, II ad Tim. II, <i>servum Dei oportet mansuetum esse, cum
6056 modestia corripientem eos qui resistunt veritati, ne quando det 4775 modestia corripientem eos qui resistunt veritati, ne quando det
6057 illis poenitentiam Deus ad cognoscendam veritatem, et resipiscant a 4776 illis poenitentiam Deus ad cognoscendam veritatem, et resipiscant a
6058 laqueis Diaboli</i>. Sed si haeretici non tolerantur, sed morti 4777 laqueis Diaboli</i>. Sed si haeretici non tolerantur, sed morti
6059 traduntur, aufertur eis facultas poenitendi. Ergo hoc videtur esse 4778 traduntur, aufertur eis facultas poenitendi. Ergo hoc videtur esse
6060 contra praeceptum apostoli.</p> 4779 contra praeceptum apostoli.</p><p title="II-II q. 11 a. 3 arg. 2"><a name="39293"><span class="ref">[39293] IIª-IIae q. 11 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
6061 <p title="II-II q. 11 a. 3 arg. 2"><a name="39293"><span class=
6062 "ref">[39293] II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
6063 illud quod est necessarium in Ecclesia est tolerandum. Sed haereses 4780 illud quod est necessarium in Ecclesia est tolerandum. Sed haereses
6064 sunt necessariae in Ecclesia, dicit enim apostolus, I ad Cor. XI, 4781 sunt necessariae in Ecclesia, dicit enim apostolus, I ad Cor. XI,
6065 <i>oportet haereses esse, ut et qui probati sunt manifesti fiant in 4782 <i>oportet haereses esse, ut et qui probati sunt manifesti fiant in
6066 vobis</i>. Ergo videtur quod haeretici sunt tolerandi.</p> 4783 vobis</i>. Ergo videtur quod haeretici sunt tolerandi.</p><p title="II-II q. 11 a. 3 arg. 3"><a name="39294"><span class="ref">[39294] IIª-IIae q. 11 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
6067 <p title="II-II q. 11 a. 3 arg. 3"><a name="39294"><span class=
6068 "ref">[39294] II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
6069 dominus mandavit, Matth. XIII, servis suis ut zizania permitterent 4784 dominus mandavit, Matth. XIII, servis suis ut zizania permitterent
6070 crescere usque ad messem, quae est finis saeculi, ut ibidem 4785 crescere usque ad messem, quae est finis saeculi, ut ibidem
6071 exponitur. Sed per zizania significantur haeretici, secundum 4786 exponitur. Sed per zizania significantur haeretici, secundum
6072 expositionem sanctorum. Ergo haeretici sunt tolerandi.</p> 4787 expositionem sanctorum. Ergo haeretici sunt tolerandi.</p><p title="II-II q. 11 a. 3 s. c."><a name="39295"><span class="ref">[39295] IIª-IIae q. 11 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
6073 <p title="II-II q. 11 a. 3 s. c."><a name="39295"><span class=
6074 "ref">[39295] II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
6075 est quod apostolus dicit, ad Tit. III, <i>haereticum hominem, post 4788 est quod apostolus dicit, ad Tit. III, <i>haereticum hominem, post
6076 primam et secundam correptionem, devita, sciens quia subversus est 4789 primam et secundam correptionem, devita, sciens quia subversus est
6077 qui eiusmodi est</i>.</p> 4790 qui eiusmodi est</i>.</p><p title="II-II q. 11 a. 3 co."><a name="39296"><span class="ref">[39296] IIª-IIae q. 11 a. 3 co.</span></a> Respondeo
6078 <p title="II-II q. 11 a. 3 co."><a name="39296"><span class=
6079 "ref">[39296] II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 co.</span></a> Respondeo
6080 dicendum quod circa haereticos duo sunt consideranda, unum quidem 4791 dicendum quod circa haereticos duo sunt consideranda, unum quidem
6081 ex parte ipsorum; aliud ex parte Ecclesiae. Ex parte quidem ipsorum 4792 ex parte ipsorum; aliud ex parte Ecclesiae. Ex parte quidem ipsorum
6082 est peccatum per quod meruerunt non solum ab Ecclesia per 4793 est peccatum per quod meruerunt non solum ab Ecclesia per
6083 excommunicationem separari, sed etiam per mortem a mundo excludi. 4794 excommunicationem separari, sed etiam per mortem a mundo excludi.
6084 Multo enim gravius est corrumpere fidem, per quam est animae vita, 4795 Multo enim gravius est corrumpere fidem, per quam est animae vita,
6095 saeculari a mundo exterminandum per mortem. Dicit enim Hieronymus, 4806 saeculari a mundo exterminandum per mortem. Dicit enim Hieronymus,
6096 et habetur XXIV, qu. III, <i>resecandae sunt putridae carnes, et 4807 et habetur XXIV, qu. III, <i>resecandae sunt putridae carnes, et
6097 scabiosa ovis a caulis repellenda, ne tota domus, massa, corpus et 4808 scabiosa ovis a caulis repellenda, ne tota domus, massa, corpus et
6098 pecora, ardeat, corrumpatur, putrescat, intereat. Arius in 4809 pecora, ardeat, corrumpatur, putrescat, intereat. Arius in
6099 Alexandria una scintilla fuit, sed quoniam non statim oppressus 4810 Alexandria una scintilla fuit, sed quoniam non statim oppressus
6100 est, totum orbem eius flamma populata est</i>.</p> 4811 est, totum orbem eius flamma populata est</i>.</p><p title="II-II q. 11 a. 3 ad 1"><a name="39297"><span class="ref">[39297] IIª-IIae q. 11 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
6101 <p title="II-II q. 11 a. 3 ad 1"><a name="39297"><span class=
6102 "ref">[39297] II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
6103 ergo dicendum quod ad modestiam illam pertinet ut primo et secundo 4812 ergo dicendum quod ad modestiam illam pertinet ut primo et secundo
6104 corripiatur. Quod si redire noluerit, iam pro subverso habetur, ut 4813 corripiatur. Quod si redire noluerit, iam pro subverso habetur, ut
6105 patet in auctoritate apostoli inducta.</p> 4814 patet in auctoritate apostoli inducta.</p><p title="II-II q. 11 a. 3 ad 2"><a name="39298"><span class="ref">[39298] IIª-IIae q. 11 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
6106 <p title="II-II q. 11 a. 3 ad 2"><a name="39298"><span class=
6107 "ref">[39298] II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
6108 dicendum quod utilitas quae ex haeresibus provenit est praeter 4815 dicendum quod utilitas quae ex haeresibus provenit est praeter
6109 haereticorum intentionem, dum scilicet constantia fidelium 4816 haereticorum intentionem, dum scilicet constantia fidelium
6110 comprobatur, ut apostolus dicit; et ut excutiamus pigritiam, 4817 comprobatur, ut apostolus dicit; et ut excutiamus pigritiam,
6111 divinas Scripturas sollicitius intuentes, sicut Augustinus dicit. 4818 divinas Scripturas sollicitius intuentes, sicut Augustinus dicit.
6112 Sed ex intentione eorum est corrumpere fidem, quod est maximi 4819 Sed ex intentione eorum est corrumpere fidem, quod est maximi
6113 nocumenti. Et ideo magis respiciendum est ad id quod est per se de 4820 nocumenti. Et ideo magis respiciendum est ad id quod est per se de
6114 eorum intentione, ut excludantur; quam ad hoc quod est praeter 4821 eorum intentione, ut excludantur; quam ad hoc quod est praeter
6115 eorum intentionem, ut sustineantur.</p> 4822 eorum intentionem, ut sustineantur.</p><p title="II-II q. 11 a. 3 ad 3"><a name="39299"><span class="ref">[39299] IIª-IIae q. 11 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
6116 <p title="II-II q. 11 a. 3 ad 3"><a name="39299"><span class=
6117 "ref">[39299] II&ordf;-IIae q. 11 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
6118 dicendum quod, sicut habetur in decretis, XXIV, qu. III, <i>aliud 4823 dicendum quod, sicut habetur in decretis, XXIV, qu. III, <i>aliud
6119 est excommunicatio, et aliud eradicatio. Excommunicatur enim ad hoc 4824 est excommunicatio, et aliud eradicatio. Excommunicatur enim ad hoc
6120 aliquis</i>, ut ait apostolus, <i>ut spiritus eius salvus fiat in 4825 aliquis</i>, ut ait apostolus, <i>ut spiritus eius salvus fiat in
6121 die domini</i>. Si tamen totaliter eradicentur per mortem 4826 die domini</i>. Si tamen totaliter eradicentur per mortem
6122 haeretici, non est etiam contra mandatum domini, quod est in eo 4827 haeretici, non est etiam contra mandatum domini, quod est in eo
6123 casu intelligendum quando non possunt extirpari zizania sine 4828 casu intelligendum quando non possunt extirpari zizania sine
6124 extirpatione tritici, ut supra dictum est, cum de infidelibus in 4829 extirpatione tritici, ut supra dictum est, cum de infidelibus in
6125 communi ageretur.</p> 4830 communi ageretur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 11 a. 4 arg. 1"><a name="39300"><span class="ref">[39300] IIª-IIae q. 11 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
6126 <br />
6127 <div class="E">Articulus 4</div>
6128 <p title="II-II q. 11 a. 4 arg. 1"><a name="39300"><span class=
6129 "ref">[39300] II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
6130 sic proceditur. Videtur quod revertentes ab haeresi sint omnino ab 4831 sic proceditur. Videtur quod revertentes ab haeresi sint omnino ab
6131 Ecclesia recipiendi. Dicitur enim Ierem. III, ex persona domini, 4832 Ecclesia recipiendi. Dicitur enim Ierem. III, ex persona domini,
6132 <i>fornicata es cum amatoribus multis, tamen revertere ad me, dicit 4833 <i>fornicata es cum amatoribus multis, tamen revertere ad me, dicit
6133 dominus</i>. Sed Ecclesiae iudicium est iudicium Dei, secundum 4834 dominus</i>. Sed Ecclesiae iudicium est iudicium Dei, secundum
6134 illud Deut. I, <i>ita parvum audietis ut magnum, neque accipietis 4835 illud Deut. I, <i>ita parvum audietis ut magnum, neque accipietis
6135 cuiusquam personam, quia Dei iudicium est</i>. Ergo si aliqui 4836 cuiusquam personam, quia Dei iudicium est</i>. Ergo si aliqui
6136 fornicati fuerint per infidelitatem, quae est spiritualis 4837 fornicati fuerint per infidelitatem, quae est spiritualis
6137 fornicatio, nihilominus sunt recipiendi.</p> 4838 fornicatio, nihilominus sunt recipiendi.</p><p title="II-II q. 11 a. 4 arg. 2"><a name="39301"><span class="ref">[39301] IIª-IIae q. 11 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
6138 <p title="II-II q. 11 a. 4 arg. 2"><a name="39301"><span class=
6139 "ref">[39301] II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
6140 dominus, Matth. XVIII, Petro mandat ut fratri peccanti dimittat non 4839 dominus, Matth. XVIII, Petro mandat ut fratri peccanti dimittat non
6141 solum septies, sed usque septuagies septies, per quod intelligitur, 4840 solum septies, sed usque septuagies septies, per quod intelligitur,
6142 secundum expositionem Hieronymi, quod quotiescumque aliquis 4841 secundum expositionem Hieronymi, quod quotiescumque aliquis
6143 peccaverit, est ei dimittendum. Ergo quotiescumque aliquis 4842 peccaverit, est ei dimittendum. Ergo quotiescumque aliquis
6144 peccaverit in haeresim relapsus, erit ab Ecclesia suscipiendus.</p> 4843 peccaverit in haeresim relapsus, erit ab Ecclesia suscipiendus.</p><p title="II-II q. 11 a. 4 arg. 3"><a name="39302"><span class="ref">[39302] IIª-IIae q. 11 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
6145 <p title="II-II q. 11 a. 4 arg. 3"><a name="39302"><span class=
6146 "ref">[39302] II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
6147 haeresis est quaedam infidelitas. Sed alii infideles volentes 4844 haeresis est quaedam infidelitas. Sed alii infideles volentes
6148 converti ab Ecclesia recipiuntur. Ergo etiam haeretici sunt 4845 converti ab Ecclesia recipiuntur. Ergo etiam haeretici sunt
6149 recipiendi.</p> 4846 recipiendi.</p><p title="II-II q. 11 a. 4 s. c."><a name="39303"><span class="ref">[39303] IIª-IIae q. 11 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
6150 <p title="II-II q. 11 a. 4 s. c."><a name="39303"><span class=
6151 "ref">[39303] II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
6152 est quod decretalis dicit, quod <i>si aliqui, post abiurationem 4847 est quod decretalis dicit, quod <i>si aliqui, post abiurationem
6153 erroris, deprehensi fuerint in abiuratam haeresim recidisse, 4848 erroris, deprehensi fuerint in abiuratam haeresim recidisse,
6154 saeculari iudicio sunt relinquendi</i>. Non ergo ab Ecclesia sunt 4849 saeculari iudicio sunt relinquendi</i>. Non ergo ab Ecclesia sunt
6155 recipiendi.</p> 4850 recipiendi.</p><p title="II-II q. 11 a. 4 co."><a name="39304"><span class="ref">[39304] IIª-IIae q. 11 a. 4 co.</span></a> Respondeo
6156 <p title="II-II q. 11 a. 4 co."><a name="39304"><span class=
6157 "ref">[39304] II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 co.</span></a> Respondeo
6158 dicendum quod Ecclesia, secundum domini institutionem, caritatem 4851 dicendum quod Ecclesia, secundum domini institutionem, caritatem
6159 suam extendit ad omnes, non solum amicos, verum etiam inimicos et 4852 suam extendit ad omnes, non solum amicos, verum etiam inimicos et
6160 persequentes, secundum illud Matth. V, <i>diligite inimicos 4853 persequentes, secundum illud Matth. V, <i>diligite inimicos
6161 vestros, benefacite his qui oderunt vos</i>. Pertinet autem ad 4854 vestros, benefacite his qui oderunt vos</i>. Pertinet autem ad
6162 caritatem ut aliquis bonum proximi et velit et operetur. Est autem 4855 caritatem ut aliquis bonum proximi et velit et operetur. Est autem
6185 interdum restituit eos dispensative ad ecclesiasticas dignitates 4878 interdum restituit eos dispensative ad ecclesiasticas dignitates
6186 quas prius habebant, si videantur vere conversi. Et hoc pro bono 4879 quas prius habebant, si videantur vere conversi. Et hoc pro bono
6187 pacis frequenter legitur esse factum. Sed quando recepti iterum 4880 pacis frequenter legitur esse factum. Sed quando recepti iterum
6188 relabuntur, videtur esse signum inconstantiae eorum circa fidem. Et 4881 relabuntur, videtur esse signum inconstantiae eorum circa fidem. Et
6189 ideo ulterius redeuntes recipiuntur quidem ad poenitentiam, non 4882 ideo ulterius redeuntes recipiuntur quidem ad poenitentiam, non
6190 tamen ut liberentur a sententia mortis.</p> 4883 tamen ut liberentur a sententia mortis.</p><p title="II-II q. 11 a. 4 ad 1"><a name="39305"><span class="ref">[39305] IIª-IIae q. 11 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
6191 <p title="II-II q. 11 a. 4 ad 1"><a name="39305"><span class=
6192 "ref">[39305] II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
6193 ergo dicendum quod in iudicio Dei semper recipiuntur redeuntes, 4884 ergo dicendum quod in iudicio Dei semper recipiuntur redeuntes,
6194 quia Deus scrutator est cordium, et vere redeuntes cognoscit. Sed 4885 quia Deus scrutator est cordium, et vere redeuntes cognoscit. Sed
6195 hoc Ecclesia imitari non potest. Praesumit autem eos non vere 4886 hoc Ecclesia imitari non potest. Praesumit autem eos non vere
6196 reverti qui, cum recepti fuissent, iterum sunt relapsi. Et ideo eis 4887 reverti qui, cum recepti fuissent, iterum sunt relapsi. Et ideo eis
6197 viam salutis non denegat, sed a periculo mortis eos non tuetur.</p> 4888 viam salutis non denegat, sed a periculo mortis eos non tuetur.</p><p title="II-II q. 11 a. 4 ad 2"><a name="39306"><span class="ref">[39306] IIª-IIae q. 11 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
6198 <p title="II-II q. 11 a. 4 ad 2"><a name="39306"><span class=
6199 "ref">[39306] II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
6200 dicendum quod dominus loquitur Petro de peccato in eum commisso, 4889 dicendum quod dominus loquitur Petro de peccato in eum commisso,
6201 quod est semper dimittendum, ut fratri redeunti parcatur. Non autem 4890 quod est semper dimittendum, ut fratri redeunti parcatur. Non autem
6202 intelligitur de peccato in proximum vel in Deum commisso, quod non 4891 intelligitur de peccato in proximum vel in Deum commisso, quod non
6203 est nostri arbitrii dimittere, ut Hieronymus dicit; sed in hoc est 4892 est nostri arbitrii dimittere, ut Hieronymus dicit; sed in hoc est
6204 lege modus statutus, secundum quod congruit honori Dei et utilitati 4893 lege modus statutus, secundum quod congruit honori Dei et utilitati
6205 proximorum.</p> 4894 proximorum.</p><p title="II-II q. 11 a. 4 ad 3"><a name="39307"><span class="ref">[39307] IIª-IIae q. 11 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
6206 <p title="II-II q. 11 a. 4 ad 3"><a name="39307"><span class=
6207 "ref">[39307] II&ordf;-IIae q. 11 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
6208 dicendum quod alii infideles, qui nunquam fidem acceperant, 4895 dicendum quod alii infideles, qui nunquam fidem acceperant,
6209 conversi ad fidem nondum ostendunt aliquod signum inconstantiae 4896 conversi ad fidem nondum ostendunt aliquod signum inconstantiae
6210 circa fidem, sicut haeretici relapsi. Et ideo non est similis ratio 4897 circa fidem, sicut haeretici relapsi. Et ideo non est similis ratio
6211 de utrisque.</p> 4898 de utrisque.</p></div></div><div class="q" id="q12"><h2>Quaestio 12</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 12 pr."><a name="39308"><span class="ref">[39308] IIª-IIae q. 12 pr.</span></a> Deinde
6212 <br />
6213 <div class="D">Quaestio 12</div>
6214 <div class="G">Prooemium</div>
6215 <p title="II-II q. 12 pr."><a name="39308"><span class=
6216 "ref">[39308] II&ordf;-IIae q. 12 pr.</span></a> Deinde
6217 considerandum est de apostasia. Et circa hoc quaeruntur duo. Primo, 4899 considerandum est de apostasia. Et circa hoc quaeruntur duo. Primo,
6218 utrum apostasia ad infidelitatem pertineat. Secundo, utrum propter 4900 utrum apostasia ad infidelitatem pertineat. Secundo, utrum propter
6219 apostasiam a fide subditi absolvantur a dominio praesidentium 4901 apostasiam a fide subditi absolvantur a dominio praesidentium
6220 apostatarum.</p> 4902 apostatarum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 12 a. 1 arg. 1"><a name="39309"><span class="ref">[39309] IIª-IIae q. 12 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
6221 <br />
6222 <div class="E">Articulus 1</div>
6223 <p title="II-II q. 12 a. 1 arg. 1"><a name="39309"><span class=
6224 "ref">[39309] II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
6225 sic proceditur. Videtur quod apostasia non pertineat ad 4903 sic proceditur. Videtur quod apostasia non pertineat ad
6226 infidelitatem. Illud enim quod est omnis peccati principium non 4904 infidelitatem. Illud enim quod est omnis peccati principium non
6227 videtur ad infidelitatem pertinere, quia multa peccata sine 4905 videtur ad infidelitatem pertinere, quia multa peccata sine
6228 infidelitate existunt. Sed apostasia videtur esse omnis peccati 4906 infidelitate existunt. Sed apostasia videtur esse omnis peccati
6229 principium, dicitur enim Eccli. X, <i>initium superbiae hominis 4907 principium, dicitur enim Eccli. X, <i>initium superbiae hominis
6230 apostatare a Deo</i>; et postea subditur, <i>initium omnis peccati 4908 apostatare a Deo</i>; et postea subditur, <i>initium omnis peccati
6231 superbia</i>. Ergo apostasia non pertinet ad infidelitatem.</p> 4909 superbia</i>. Ergo apostasia non pertinet ad infidelitatem.</p><p title="II-II q. 12 a. 1 arg. 2"><a name="39310"><span class="ref">[39310] IIª-IIae q. 12 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
6232 <p title="II-II q. 12 a. 1 arg. 2"><a name="39310"><span class=
6233 "ref">[39310] II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
6234 infidelitas in intellectu consistit. Sed apostasia magis videtur 4910 infidelitas in intellectu consistit. Sed apostasia magis videtur
6235 consistere in exteriori opere vel sermone, aut etiam in interiori 4911 consistere in exteriori opere vel sermone, aut etiam in interiori
6236 voluntate, dicitur enim Prov. VI, <i>homo apostata vir inutilis, 4912 voluntate, dicitur enim Prov. VI, <i>homo apostata vir inutilis,
6237 gradiens ore perverso, annuit oculis, terit pede, digito loquitur, 4913 gradiens ore perverso, annuit oculis, terit pede, digito loquitur,
6238 pravo corde machinatur malum, et in omni tempore iurgia 4914 pravo corde machinatur malum, et in omni tempore iurgia
6239 seminat</i>. Si quis etiam se circumcideret, vel sepulcrum Mahumeti 4915 seminat</i>. Si quis etiam se circumcideret, vel sepulcrum Mahumeti
6240 adoraret, apostata reputaretur. Ergo apostasia non pertinet directe 4916 adoraret, apostata reputaretur. Ergo apostasia non pertinet directe
6241 ad infidelitatem.</p> 4917 ad infidelitatem.</p><p title="II-II q. 12 a. 1 arg. 3"><a name="39311"><span class="ref">[39311] IIª-IIae q. 12 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
6242 <p title="II-II q. 12 a. 1 arg. 3"><a name="39311"><span class=
6243 "ref">[39311] II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
6244 haeresis, quia ad infidelitatem pertinet, est quaedam determinata 4918 haeresis, quia ad infidelitatem pertinet, est quaedam determinata
6245 species infidelitatis. Si ergo apostasia ad infidelitatem 4919 species infidelitatis. Si ergo apostasia ad infidelitatem
6246 pertineret, sequeretur quod esset quaedam determinata species 4920 pertineret, sequeretur quod esset quaedam determinata species
6247 infidelitatis. Quod non videtur, secundum praedicta. Non ergo 4921 infidelitatis. Quod non videtur, secundum praedicta. Non ergo
6248 apostasia ad infidelitatem pertinet.</p> 4922 apostasia ad infidelitatem pertinet.</p><p title="II-II q. 12 a. 1 s. c."><a name="39312"><span class="ref">[39312] IIª-IIae q. 12 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
6249 <p title="II-II q. 12 a. 1 s. c."><a name="39312"><span class=
6250 "ref">[39312] II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
6251 est quod dicitur Ioan. VI, multi ex discipulis eius abierunt retro, 4923 est quod dicitur Ioan. VI, multi ex discipulis eius abierunt retro,
6252 quod est apostatare, de quibus supra dixerat dominus, sunt quidam 4924 quod est apostatare, de quibus supra dixerat dominus, sunt quidam
6253 ex vobis qui non credunt. Ergo apostasia pertinet ad 4925 ex vobis qui non credunt. Ergo apostasia pertinet ad
6254 infidelitatem.</p> 4926 infidelitatem.</p><p title="II-II q. 12 a. 1 co."><a name="39313"><span class="ref">[39313] IIª-IIae q. 12 a. 1 co.</span></a> Respondeo
6255 <p title="II-II q. 12 a. 1 co."><a name="39313"><span class=
6256 "ref">[39313] II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 co.</span></a> Respondeo
6257 dicendum quod apostasia importat retrocessionem quandam a Deo. Quae 4927 dicendum quod apostasia importat retrocessionem quandam a Deo. Quae
6258 quidem diversimode fit, secundum diversos modos quibus homo Deo 4928 quidem diversimode fit, secundum diversos modos quibus homo Deo
6259 coniungitur. Primo namque coniungitur homo Deo per fidem; secundo, 4929 coniungitur. Primo namque coniungitur homo Deo per fidem; secundo,
6260 per debitam et subiectam voluntatem ad obediendum praeceptis eius; 4930 per debitam et subiectam voluntatem ad obediendum praeceptis eius;
6261 tertio, per aliqua specialia ad supererogationem pertinentia, sicut 4931 tertio, per aliqua specialia ad supererogationem pertinentia, sicut
6267 per mentem repugnantem divinis mandatis. Quibus duabus apostasiis 4937 per mentem repugnantem divinis mandatis. Quibus duabus apostasiis
6268 existentibus, adhuc potest remanere homo Deo coniunctus per fidem. 4938 existentibus, adhuc potest remanere homo Deo coniunctus per fidem.
6269 Sed si a fide discedat, tunc omnino a Deo retrocedere videtur. Et 4939 Sed si a fide discedat, tunc omnino a Deo retrocedere videtur. Et
6270 ideo simpliciter et absolute est apostasia per quam aliquis 4940 ideo simpliciter et absolute est apostasia per quam aliquis
6271 discedit a fide, quae vocatur apostasia perfidiae. Et per hunc 4941 discedit a fide, quae vocatur apostasia perfidiae. Et per hunc
6272 modum apostasia simpliciter dicta ad infidelitatem pertinet.</p> 4942 modum apostasia simpliciter dicta ad infidelitatem pertinet.</p><p title="II-II q. 12 a. 1 ad 1"><a name="39314"><span class="ref">[39314] IIª-IIae q. 12 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
6273 <p title="II-II q. 12 a. 1 ad 1"><a name="39314"><span class=
6274 "ref">[39314] II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
6275 ergo dicendum quod obiectio illa procedit de secunda apostasia, 4943 ergo dicendum quod obiectio illa procedit de secunda apostasia,
6276 quae importat voluntatem a mandatis Dei resilientem, quae invenitur 4944 quae importat voluntatem a mandatis Dei resilientem, quae invenitur
6277 in omni peccato mortali.</p> 4945 in omni peccato mortali.</p><p title="II-II q. 12 a. 1 ad 2"><a name="39315"><span class="ref">[39315] IIª-IIae q. 12 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
6278 <p title="II-II q. 12 a. 1 ad 2"><a name="39315"><span class=
6279 "ref">[39315] II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
6280 dicendum quod ad fidem pertinet non solum credulitas cordis, sed 4946 dicendum quod ad fidem pertinet non solum credulitas cordis, sed
6281 etiam protestatio interioris fidei per exteriora verba et facta, 4947 etiam protestatio interioris fidei per exteriora verba et facta,
6282 nam confessio est actus fidei. Et per hunc etiam modum quaedam 4948 nam confessio est actus fidei. Et per hunc etiam modum quaedam
6283 exteriora verba vel opera ad infidelitatem pertinent, inquantum 4949 exteriora verba vel opera ad infidelitatem pertinent, inquantum
6284 sunt infidelitatis signa, per modum quo signum sanitatis sanum 4950 sunt infidelitatis signa, per modum quo signum sanitatis sanum
6293 dispositione recedunt; ita, sublata vita iustitiae, quae est per 4959 dispositione recedunt; ita, sublata vita iustitiae, quae est per
6294 fidem, apparet inordinatio in omnibus membris. Et primo quidem in 4960 fidem, apparet inordinatio in omnibus membris. Et primo quidem in
6295 ore, per quod maxime manifestatur cor; secundo, in oculis; tertio, 4961 ore, per quod maxime manifestatur cor; secundo, in oculis; tertio,
6296 in instrumentis motus; quarto, in voluntate, quae ad malum tendit. 4962 in instrumentis motus; quarto, in voluntate, quae ad malum tendit.
6297 Et ex his sequitur quod iurgia seminet, alios intendens separare a 4963 Et ex his sequitur quod iurgia seminet, alios intendens separare a
6298 fide, sicut et ipse recessit.</p> 4964 fide, sicut et ipse recessit.</p><p title="II-II q. 12 a. 1 ad 3"><a name="39316"><span class="ref">[39316] IIª-IIae q. 12 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
6299 <p title="II-II q. 12 a. 1 ad 3"><a name="39316"><span class=
6300 "ref">[39316] II&ordf;-IIae q. 12 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
6301 dicendum quod species alicuius qualitatis vel formae non 4965 dicendum quod species alicuius qualitatis vel formae non
6302 diversificatur per hoc quod est terminus motus a quo vel ad quem, 4966 diversificatur per hoc quod est terminus motus a quo vel ad quem,
6303 sed potius e converso secundum terminos motuum species attenduntur. 4967 sed potius e converso secundum terminos motuum species attenduntur.
6304 Apostasia autem respicit infidelitatem ut terminum ad quem est 4968 Apostasia autem respicit infidelitatem ut terminum ad quem est
6305 motus recedentis a fide. Unde apostasia non importat determinatam 4969 motus recedentis a fide. Unde apostasia non importat determinatam
6306 speciem infidelitatis, sed quandam circumstantiam aggravantem, 4970 speciem infidelitatis, sed quandam circumstantiam aggravantem,
6307 secundum illud II Pet. II, <i>melius erat eis veritatem non 4971 secundum illud II Pet. II, <i>melius erat eis veritatem non
6308 cognoscere quam post agnitam retroire</i>.</p> 4972 cognoscere quam post agnitam retroire</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 12 a. 2 arg. 1"><a name="39317"><span class="ref">[39317] IIª-IIae q. 12 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
6309 <br />
6310 <div class="E">Articulus 2</div>
6311 <p title="II-II q. 12 a. 2 arg. 1"><a name="39317"><span class=
6312 "ref">[39317] II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
6313 secundum sic proceditur. Videtur quod princeps propter apostasiam a 4973 secundum sic proceditur. Videtur quod princeps propter apostasiam a
6314 fide non amittat dominium in subditos, quin ei teneantur obedire. 4974 fide non amittat dominium in subditos, quin ei teneantur obedire.
6315 Dicit enim Ambrosius quod <i>Iulianus imperator, quamvis esset 4975 Dicit enim Ambrosius quod <i>Iulianus imperator, quamvis esset
6316 apostata, habuit tamen sub se Christianos milites, quibus cum 4976 apostata, habuit tamen sub se Christianos milites, quibus cum
6317 dicebat, producite aciem pro defensione reipublicae, obediebant 4977 dicebat, producite aciem pro defensione reipublicae, obediebant
6318 ei</i>. Ergo propter apostasiam principis subditi non absolvuntur 4978 ei</i>. Ergo propter apostasiam principis subditi non absolvuntur
6319 ab eius dominio.</p> 4979 ab eius dominio.</p><p title="II-II q. 12 a. 2 arg. 2"><a name="39318"><span class="ref">[39318] IIª-IIae q. 12 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
6320 <p title="II-II q. 12 a. 2 arg. 2"><a name="39318"><span class=
6321 "ref">[39318] II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
6322 apostata a fide infidelis est. Sed infidelibus dominis inveniuntur 4980 apostata a fide infidelis est. Sed infidelibus dominis inveniuntur
6323 aliqui sancti viri fideliter servisse, sicut Ioseph Pharaoni, et 4981 aliqui sancti viri fideliter servisse, sicut Ioseph Pharaoni, et
6324 Daniel Nabuchodonosor, et Mardochaeus Assuero. Ergo propter 4982 Daniel Nabuchodonosor, et Mardochaeus Assuero. Ergo propter
6325 apostasiam a fide non est dimittendum quin principi obediatur a 4983 apostasiam a fide non est dimittendum quin principi obediatur a
6326 subditis.</p> 4984 subditis.</p><p title="II-II q. 12 a. 2 arg. 3"><a name="39319"><span class="ref">[39319] IIª-IIae q. 12 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
6327 <p title="II-II q. 12 a. 2 arg. 3"><a name="39319"><span class=
6328 "ref">[39319] II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
6329 sicut per apostasiam a fide receditur a Deo, ita per quodlibet 4985 sicut per apostasiam a fide receditur a Deo, ita per quodlibet
6330 peccatum. Si ergo propter apostasiam a fide perderent principes ius 4986 peccatum. Si ergo propter apostasiam a fide perderent principes ius
6331 imperandi subditis fidelibus, pari ratione propter alia peccata hoc 4987 imperandi subditis fidelibus, pari ratione propter alia peccata hoc
6332 amitterent. Sed hoc patet esse falsum. Non ergo propter apostasiam 4988 amitterent. Sed hoc patet esse falsum. Non ergo propter apostasiam
6333 a fide est recedendum ab obedientia principum.</p> 4989 a fide est recedendum ab obedientia principum.</p><p title="II-II q. 12 a. 2 s. c."><a name="39320"><span class="ref">[39320] IIª-IIae q. 12 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
6334 <p title="II-II q. 12 a. 2 s. c."><a name="39320"><span class=
6335 "ref">[39320] II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
6336 est quod Gregorius VII dicit, <i>nos, sanctorum praedecessorum 4990 est quod Gregorius VII dicit, <i>nos, sanctorum praedecessorum
6337 statuta tenentes, eos qui excommunicatis fidelitate aut sacramento 4991 statuta tenentes, eos qui excommunicatis fidelitate aut sacramento
6338 sunt constricti, apostolica auctoritate a sacramento absolvimus, et 4992 sunt constricti, apostolica auctoritate a sacramento absolvimus, et
6339 ne sibi fidelitatem observent omnibus modis prohibemus, quousque ad 4993 ne sibi fidelitatem observent omnibus modis prohibemus, quousque ad
6340 satisfactionem veniant</i>. Sed apostatae a fide sunt 4994 satisfactionem veniant</i>. Sed apostatae a fide sunt
6341 excommunicati, sicut et haeretici, ut dicit decretalis ad 4995 excommunicati, sicut et haeretici, ut dicit decretalis ad
6342 abolendam. Ergo principibus apostatantibus a fide non est 4996 abolendam. Ergo principibus apostatantibus a fide non est
6343 obediendum.</p> 4997 obediendum.</p><p title="II-II q. 12 a. 2 co."><a name="39321"><span class="ref">[39321] IIª-IIae q. 12 a. 2 co.</span></a> Respondeo
6344 <p title="II-II q. 12 a. 2 co."><a name="39321"><span class=
6345 "ref">[39321] II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 co.</span></a> Respondeo
6346 dicendum quod, sicut supra dictum est, infidelitas secundum seipsam 4998 dicendum quod, sicut supra dictum est, infidelitas secundum seipsam
6347 non repugnat dominio, eo quod dominium introductum est de iure 4999 non repugnat dominio, eo quod dominium introductum est de iure
6348 gentium, quod est ius humanum; distinctio autem fidelium et 5000 gentium, quod est ius humanum; distinctio autem fidelium et
6349 infidelium est secundum ius divinum, per quod non tollitur ius 5001 infidelium est secundum ius divinum, per quod non tollitur ius
6350 humanum. Sed aliquis per infidelitatem peccans potest 5002 humanum. Sed aliquis per infidelitatem peccans potest
6358 corruptionem; quia, ut dictum est, <i>homo apostata suo corde 5010 corruptionem; quia, ut dictum est, <i>homo apostata suo corde
6359 machinatur malum et iurgia seminat</i>, intendens homines separare 5011 machinatur malum et iurgia seminat</i>, intendens homines separare
6360 a fide. Et ideo quam cito aliquis per sententiam denuntiatur 5012 a fide. Et ideo quam cito aliquis per sententiam denuntiatur
6361 excommunicatus propter apostasiam a fide, ipso facto eius subditi 5013 excommunicatus propter apostasiam a fide, ipso facto eius subditi
6362 sunt absoluti a dominio eius et iuramento fidelitatis quo ei 5014 sunt absoluti a dominio eius et iuramento fidelitatis quo ei
6363 tenebantur.</p> 5015 tenebantur.</p><p title="II-II q. 12 a. 2 ad 1"><a name="39322"><span class="ref">[39322] IIª-IIae q. 12 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
6364 <p title="II-II q. 12 a. 2 ad 1"><a name="39322"><span class=
6365 "ref">[39322] II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
6366 ergo dicendum quod illo tempore Ecclesia, in sui novitate, nondum 5016 ergo dicendum quod illo tempore Ecclesia, in sui novitate, nondum
6367 habebat potestatem terrenos principes compescendi. Et ideo 5017 habebat potestatem terrenos principes compescendi. Et ideo
6368 toleravit fideles Iuliano apostatae obedire in his quae non erant 5018 toleravit fideles Iuliano apostatae obedire in his quae non erant
6369 contra fidem, ut maius fidei periculum vitaretur.</p> 5019 contra fidem, ut maius fidei periculum vitaretur.</p><p title="II-II q. 12 a. 2 ad 2"><a name="39323"><span class="ref">[39323] IIª-IIae q. 12 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
6370 <p title="II-II q. 12 a. 2 ad 2"><a name="39323"><span class=
6371 "ref">[39323] II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
6372 dicendum quod alia ratio est de aliis infidelibus, qui nunquam 5020 dicendum quod alia ratio est de aliis infidelibus, qui nunquam
6373 fidem susceperunt, ut dictum est.</p> 5021 fidem susceperunt, ut dictum est.</p><p title="II-II q. 12 a. 2 ad 3"><a name="39324"><span class="ref">[39324] IIª-IIae q. 12 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
6374 <p title="II-II q. 12 a. 2 ad 3"><a name="39324"><span class=
6375 "ref">[39324] II&ordf;-IIae q. 12 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
6376 dicendum quod apostasia a fide totaliter separat hominem a Deo, ut 5022 dicendum quod apostasia a fide totaliter separat hominem a Deo, ut
6377 dictum est, quod non contingit in quibuscumque aliis peccatis.</p> 5023 dictum est, quod non contingit in quibuscumque aliis peccatis.</p></div></div><div class="q" id="q13"><h2>Quaestio 13</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 13 pr."><a name="39325"><span class="ref">[39325] IIª-IIae q. 13 pr.</span></a> Deinde
6378 <br />
6379 <div class="D">Quaestio 13</div>
6380 <div class="G">Prooemium</div>
6381 <p title="II-II q. 13 pr."><a name="39325"><span class=
6382 "ref">[39325] II&ordf;-IIae q. 13 pr.</span></a> Deinde
6383 considerandum est de peccato blasphemiae, quod opponitur 5024 considerandum est de peccato blasphemiae, quod opponitur
6384 confessioni fidei. Et primo, de blasphemia in generali; secundo, de 5025 confessioni fidei. Et primo, de blasphemia in generali; secundo, de
6385 blasphemia quae dicitur peccatum in spiritum sanctum. Circa primum 5026 blasphemia quae dicitur peccatum in spiritum sanctum. Circa primum
6386 quaeruntur quatuor. Primo, utrum blasphemia opponatur confessioni 5027 quaeruntur quatuor. Primo, utrum blasphemia opponatur confessioni
6387 fidei. Secundo, utrum blasphemia semper sit peccatum mortale. 5028 fidei. Secundo, utrum blasphemia semper sit peccatum mortale.
6388 Tertio, utrum blasphemia sit maximum peccatorum. Quarto, utrum 5029 Tertio, utrum blasphemia sit maximum peccatorum. Quarto, utrum
6389 blasphemia sit in damnatis.</p> 5030 blasphemia sit in damnatis.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 13 a. 1 arg. 1"><a name="39326"><span class="ref">[39326] IIª-IIae q. 13 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
6390 <br />
6391 <div class="E">Articulus 1</div>
6392 <p title="II-II q. 13 a. 1 arg. 1"><a name="39326"><span class=
6393 "ref">[39326] II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
6394 sic proceditur. Videtur quod blasphemia non opponatur confessioni 5031 sic proceditur. Videtur quod blasphemia non opponatur confessioni
6395 fidei. Nam blasphemare est contumeliam vel aliquod convicium 5032 fidei. Nam blasphemare est contumeliam vel aliquod convicium
6396 inferre in iniuriam creatoris. Sed hoc magis pertinet ad 5033 inferre in iniuriam creatoris. Sed hoc magis pertinet ad
6397 malevolentiam contra Deum quam ad infidelitatem. Ergo blasphemia 5034 malevolentiam contra Deum quam ad infidelitatem. Ergo blasphemia
6398 non opponitur confessioni fidei.</p> 5035 non opponitur confessioni fidei.</p><p title="II-II q. 13 a. 1 arg. 2"><a name="39327"><span class="ref">[39327] IIª-IIae q. 13 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
6399 <p title="II-II q. 13 a. 1 arg. 2"><a name="39327"><span class=
6400 "ref">[39327] II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
6401 ad Ephes. IV, super illud, <i>blasphemia tollatur a vobis</i>, 5036 ad Ephes. IV, super illud, <i>blasphemia tollatur a vobis</i>,
6402 dicit Glossa, quae fit in Deum vel in sanctos. Sed confessio fidei 5037 dicit Glossa, quae fit in Deum vel in sanctos. Sed confessio fidei
6403 non videtur esse nisi de his quae pertinent ad Deum, qui est fidei 5038 non videtur esse nisi de his quae pertinent ad Deum, qui est fidei
6404 obiectum. Ergo blasphemia non semper opponitur confessioni 5039 obiectum. Ergo blasphemia non semper opponitur confessioni
6405 fidei.</p> 5040 fidei.</p><p title="II-II q. 13 a. 1 arg. 3"><a name="39328"><span class="ref">[39328] IIª-IIae q. 13 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
6406 <p title="II-II q. 13 a. 1 arg. 3"><a name="39328"><span class=
6407 "ref">[39328] II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
6408 a quibusdam dicitur quod sunt tres blasphemiae species, quarum una 5041 a quibusdam dicitur quod sunt tres blasphemiae species, quarum una
6409 est cum attribuitur Deo quod ei non convenit; secunda est cum ab eo 5042 est cum attribuitur Deo quod ei non convenit; secunda est cum ab eo
6410 removetur quod ei convenit; tertia est cum attribuitur creaturae 5043 removetur quod ei convenit; tertia est cum attribuitur creaturae
6411 quod Deo appropriatur. Et sic videtur quod blasphemia non solum sit 5044 quod Deo appropriatur. Et sic videtur quod blasphemia non solum sit
6412 circa Deum, sed etiam circa creaturas. Fides autem habet Deum pro 5045 circa Deum, sed etiam circa creaturas. Fides autem habet Deum pro
6413 obiecto. Ergo blasphemia non opponitur confessioni fidei.</p> 5046 obiecto. Ergo blasphemia non opponitur confessioni fidei.</p><p title="II-II q. 13 a. 1 s. c."><a name="39329"><span class="ref">[39329] IIª-IIae q. 13 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
6414 <p title="II-II q. 13 a. 1 s. c."><a name="39329"><span class=
6415 "ref">[39329] II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
6416 est quod apostolus dicit, I ad Tim. I, <i>prius fui blasphemus et 5047 est quod apostolus dicit, I ad Tim. I, <i>prius fui blasphemus et
6417 persecutor</i>; et postea subdit, <i>ignorans feci in 5048 persecutor</i>; et postea subdit, <i>ignorans feci in
6418 incredulitate</i>. Ex quo videtur quod blasphemia ad infidelitatem 5049 incredulitate</i>. Ex quo videtur quod blasphemia ad infidelitatem
6419 pertineat.</p> 5050 pertineat.</p><p title="II-II q. 13 a. 1 co."><a name="39330"><span class="ref">[39330] IIª-IIae q. 13 a. 1 co.</span></a> Respondeo
6420 <p title="II-II q. 13 a. 1 co."><a name="39330"><span class=
6421 "ref">[39330] II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 co.</span></a> Respondeo
6422 dicendum quod nomen blasphemiae importare videtur quandam 5051 dicendum quod nomen blasphemiae importare videtur quandam
6423 derogationem alicuius excellentis bonitatis, et praecipue divinae. 5052 derogationem alicuius excellentis bonitatis, et praecipue divinae.
6424 Deus autem, ut Dionysius dicit, I cap. de Div. Nom., est ipsa 5053 Deus autem, ut Dionysius dicit, I cap. de Div. Nom., est ipsa
6425 essentia bonitatis. Unde quidquid Deo convenit pertinet ad 5054 essentia bonitatis. Unde quidquid Deo convenit pertinet ad
6426 bonitatem ipsius; et quidquid ad ipsum non pertinet longe est a 5055 bonitatem ipsius; et quidquid ad ipsum non pertinet longe est a
6432 sicut e contrario fides Dei per dilectionem perficitur ipsius. 5061 sicut e contrario fides Dei per dilectionem perficitur ipsius.
6433 Huiusmodi igitur derogatio divinae bonitatis est vel secundum 5062 Huiusmodi igitur derogatio divinae bonitatis est vel secundum
6434 intellectum tantum; vel etiam secundum affectum. Si consistat 5063 intellectum tantum; vel etiam secundum affectum. Si consistat
6435 tantum in corde, est cordis blasphemia. Si autem exterius prodeat 5064 tantum in corde, est cordis blasphemia. Si autem exterius prodeat
6436 per locutionem, est oris blasphemia. Et secundum hoc blasphemia 5065 per locutionem, est oris blasphemia. Et secundum hoc blasphemia
6437 confessioni opponitur.</p> 5066 confessioni opponitur.</p><p title="II-II q. 13 a. 1 ad 1"><a name="39331"><span class="ref">[39331] IIª-IIae q. 13 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
6438 <p title="II-II q. 13 a. 1 ad 1"><a name="39331"><span class=
6439 "ref">[39331] II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
6440 ergo dicendum quod ille qui contra Deum loquitur convicium inferre 5067 ergo dicendum quod ille qui contra Deum loquitur convicium inferre
6441 intendens, derogat divinae bonitati non solum secundum veritatem 5068 intendens, derogat divinae bonitati non solum secundum veritatem
6442 intellectus, sed etiam secundum pravitatem voluntatis detestantis 5069 intellectus, sed etiam secundum pravitatem voluntatis detestantis
6443 et impedientis pro posse divinum honorem. Quod est blasphemia 5070 et impedientis pro posse divinum honorem. Quod est blasphemia
6444 perfecta.</p> 5071 perfecta.</p><p title="II-II q. 13 a. 1 ad 2"><a name="39332"><span class="ref">[39332] IIª-IIae q. 13 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
6445 <p title="II-II q. 13 a. 1 ad 2"><a name="39332"><span class=
6446 "ref">[39332] II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
6447 dicendum quod sicut Deus in sanctis suis laudatur, inquantum 5072 dicendum quod sicut Deus in sanctis suis laudatur, inquantum
6448 laudantur opera quae Deus in sanctis efficit; ita et blasphemia 5073 laudantur opera quae Deus in sanctis efficit; ita et blasphemia
6449 quae fit in sanctos ex consequenti in Deum redundat.</p> 5074 quae fit in sanctos ex consequenti in Deum redundat.</p><p title="II-II q. 13 a. 1 ad 3"><a name="39333"><span class="ref">[39333] IIª-IIae q. 13 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
6450 <p title="II-II q. 13 a. 1 ad 3"><a name="39333"><span class=
6451 "ref">[39333] II&ordf;-IIae q. 13 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
6452 dicendum quod secundum illa tria non possunt, proprie loquendo, 5075 dicendum quod secundum illa tria non possunt, proprie loquendo,
6453 distingui diversae species peccati blasphemiae. Attribuere enim Deo 5076 distingui diversae species peccati blasphemiae. Attribuere enim Deo
6454 quod ei non convenit, vel removere ab eo quod ei convenit, non 5077 quod ei non convenit, vel removere ab eo quod ei convenit, non
6455 differt nisi secundum affirmationem et negationem. Quae quidem 5078 differt nisi secundum affirmationem et negationem. Quae quidem
6456 diversitas habitus speciem non distinguit, quia per eandem 5079 diversitas habitus speciem non distinguit, quia per eandem
6458 eandem ignorantiam utroque modo erratur, cum negatio probetur per 5081 eandem ignorantiam utroque modo erratur, cum negatio probetur per
6459 affirmationem, ut habetur I Poster. Quod autem ea quae sunt Dei 5082 affirmationem, ut habetur I Poster. Quod autem ea quae sunt Dei
6460 propria creaturis attribuantur, ad hoc pertinere videtur quod 5083 propria creaturis attribuantur, ad hoc pertinere videtur quod
6461 aliquid ei attribuatur quod ei non conveniat. Quidquid enim est Deo 5084 aliquid ei attribuatur quod ei non conveniat. Quidquid enim est Deo
6462 proprium est ipse Deus, attribuere ergo id quod Dei proprium est 5085 proprium est ipse Deus, attribuere ergo id quod Dei proprium est
6463 alicui creaturae est ipsum Deum dicere idem creaturae.</p> 5086 alicui creaturae est ipsum Deum dicere idem creaturae.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 13 a. 2 arg. 1"><a name="39334"><span class="ref">[39334] IIª-IIae q. 13 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
6464 <br />
6465 <div class="E">Articulus 2</div>
6466 <p title="II-II q. 13 a. 2 arg. 1"><a name="39334"><span class=
6467 "ref">[39334] II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
6468 secundum sic proceditur. Videtur quod blasphemia non semper sit 5087 secundum sic proceditur. Videtur quod blasphemia non semper sit
6469 peccatum mortale. Quia super illud ad Col. III, <i>nunc autem 5088 peccatum mortale. Quia super illud ad Col. III, <i>nunc autem
6470 deponite vos</i> etc., dicit Glossa, post maiora prohibet minora. 5089 deponite vos</i> etc., dicit Glossa, post maiora prohibet minora.
6471 Et tamen subdit de blasphemia. Ergo blasphemia inter peccata minora 5090 Et tamen subdit de blasphemia. Ergo blasphemia inter peccata minora
6472 computatur, quae sunt peccata venialia.</p> 5091 computatur, quae sunt peccata venialia.</p><p title="II-II q. 13 a. 2 arg. 2"><a name="39335"><span class="ref">[39335] IIª-IIae q. 13 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
6473 <p title="II-II q. 13 a. 2 arg. 2"><a name="39335"><span class=
6474 "ref">[39335] II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
6475 omne peccatum mortale opponitur alicui praecepto Decalogi. Sed 5092 omne peccatum mortale opponitur alicui praecepto Decalogi. Sed
6476 blasphemia non videtur alicui eorum opponi. Ergo blasphemia non est 5093 blasphemia non videtur alicui eorum opponi. Ergo blasphemia non est
6477 peccatum mortale.</p> 5094 peccatum mortale.</p><p title="II-II q. 13 a. 2 arg. 3"><a name="39336"><span class="ref">[39336] IIª-IIae q. 13 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
6478 <p title="II-II q. 13 a. 2 arg. 3"><a name="39336"><span class=
6479 "ref">[39336] II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
6480 peccata quae absque deliberatione committuntur non sunt mortalia, 5095 peccata quae absque deliberatione committuntur non sunt mortalia,
6481 propter quod primi motus non sunt peccata mortalia, quia 5096 propter quod primi motus non sunt peccata mortalia, quia
6482 deliberationem rationis praecedunt, ut ex supradictis patet. Sed 5097 deliberationem rationis praecedunt, ut ex supradictis patet. Sed
6483 blasphemia quandoque absque deliberatione procedit. Ergo non semper 5098 blasphemia quandoque absque deliberatione procedit. Ergo non semper
6484 est peccatum mortale.</p> 5099 est peccatum mortale.</p><p title="II-II q. 13 a. 2 s. c."><a name="39337"><span class="ref">[39337] IIª-IIae q. 13 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
6485 <p title="II-II q. 13 a. 2 s. c."><a name="39337"><span class=
6486 "ref">[39337] II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
6487 est quod dicitur Levit. XXIV, <i>qui blasphemaverit nomen domini, 5100 est quod dicitur Levit. XXIV, <i>qui blasphemaverit nomen domini,
6488 morte moriatur</i>. Sed poena mortis non infertur nisi pro peccato 5101 morte moriatur</i>. Sed poena mortis non infertur nisi pro peccato
6489 mortali. Ergo blasphemia est peccatum mortale.</p> 5102 mortali. Ergo blasphemia est peccatum mortale.</p><p title="II-II q. 13 a. 2 co."><a name="39338"><span class="ref">[39338] IIª-IIae q. 13 a. 2 co.</span></a> Respondeo
6490 <p title="II-II q. 13 a. 2 co."><a name="39338"><span class=
6491 "ref">[39338] II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 co.</span></a> Respondeo
6492 dicendum quod, sicut supra dictum est, peccatum mortale est per 5103 dicendum quod, sicut supra dictum est, peccatum mortale est per
6493 quod homo separatur a primo principio spiritualis vitae, quod est 5104 quod homo separatur a primo principio spiritualis vitae, quod est
6494 caritas Dei. Unde quaecumque caritati repugnant, ex suo genere sunt 5105 caritas Dei. Unde quaecumque caritati repugnant, ex suo genere sunt
6495 peccata mortalia. Blasphemia autem secundum genus suum repugnat 5106 peccata mortalia. Blasphemia autem secundum genus suum repugnat
6496 caritati divinae, quia derogat divinae bonitati, ut dictum est, 5107 caritati divinae, quia derogat divinae bonitati, ut dictum est,
6497 quae est obiectum caritatis. Et ideo blasphemia est peccatum 5108 quae est obiectum caritatis. Et ideo blasphemia est peccatum
6498 mortale ex suo genere.</p> 5109 mortale ex suo genere.</p><p title="II-II q. 13 a. 2 ad 1"><a name="39339"><span class="ref">[39339] IIª-IIae q. 13 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
6499 <p title="II-II q. 13 a. 2 ad 1"><a name="39339"><span class=
6500 "ref">[39339] II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
6501 ergo dicendum quod Glossa illa non est sic intelligenda quasi omnia 5110 ergo dicendum quod Glossa illa non est sic intelligenda quasi omnia
6502 quae subduntur sint peccata minora. Sed quia, cum supra non 5111 quae subduntur sint peccata minora. Sed quia, cum supra non
6503 expressisset nisi maiora, postmodum etiam quaedam minora subdit, 5112 expressisset nisi maiora, postmodum etiam quaedam minora subdit,
6504 inter quae etiam quaedam de maioribus ponit.</p> 5113 inter quae etiam quaedam de maioribus ponit.</p><p title="II-II q. 13 a. 2 ad 2"><a name="39340"><span class="ref">[39340] IIª-IIae q. 13 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
6505 <p title="II-II q. 13 a. 2 ad 2"><a name="39340"><span class=
6506 "ref">[39340] II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
6507 dicendum quod, cum blasphemia opponatur confessioni fidei, ut 5114 dicendum quod, cum blasphemia opponatur confessioni fidei, ut
6508 dictum est, eius prohibitio reducitur ad prohibitionem 5115 dictum est, eius prohibitio reducitur ad prohibitionem
6509 infidelitatis, quae intelligitur in eo quod dicitur, <i>ego sum 5116 infidelitatis, quae intelligitur in eo quod dicitur, <i>ego sum
6510 dominus Deus tuus</i> et cetera. Vel prohibetur per id quod 5117 dominus Deus tuus</i> et cetera. Vel prohibetur per id quod
6511 dicitur, <i>non assumes nomen Dei tui in vanum</i>. Magis enim in 5118 dicitur, <i>non assumes nomen Dei tui in vanum</i>. Magis enim in
6512 vanum assumit nomen Dei qui aliquod falsum de Deo asserit quam qui 5119 vanum assumit nomen Dei qui aliquod falsum de Deo asserit quam qui
6513 per nomen Dei aliquod falsum confirmat.</p> 5120 per nomen Dei aliquod falsum confirmat.</p><p title="II-II q. 13 a. 2 ad 3"><a name="39341"><span class="ref">[39341] IIª-IIae q. 13 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
6514 <p title="II-II q. 13 a. 2 ad 3"><a name="39341"><span class=
6515 "ref">[39341] II&ordf;-IIae q. 13 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
6516 dicendum quod blasphemia potest absque deliberatione ex subreptione 5121 dicendum quod blasphemia potest absque deliberatione ex subreptione
6517 procedere dupliciter. Uno modo, quod aliquis non advertat hoc quod 5122 procedere dupliciter. Uno modo, quod aliquis non advertat hoc quod
6518 dicit esse blasphemiam. Quod potest contingere cum aliquis subito 5123 dicit esse blasphemiam. Quod potest contingere cum aliquis subito
6519 ex aliqua passione in verba imaginata prorumpit, quorum 5124 ex aliqua passione in verba imaginata prorumpit, quorum
6520 significationem non considerat. Et tunc est peccatum veniale, et 5125 significationem non considerat. Et tunc est peccatum veniale, et
6521 non habet proprie rationem blasphemiae. Alio modo, quando advertit 5126 non habet proprie rationem blasphemiae. Alio modo, quando advertit
6522 hoc esse blasphemiam, considerans significata verborum. Et tunc non 5127 hoc esse blasphemiam, considerans significata verborum. Et tunc non
6523 excusatur a peccato mortali, sicut nec ille qui ex subito motu irae 5128 excusatur a peccato mortali, sicut nec ille qui ex subito motu irae
6524 aliquem occidit iuxta se sedentem.</p> 5129 aliquem occidit iuxta se sedentem.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 13 a. 3 arg. 1"><a name="39342"><span class="ref">[39342] IIª-IIae q. 13 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
6525 <br />
6526 <div class="E">Articulus 3</div>
6527 <p title="II-II q. 13 a. 3 arg. 1"><a name="39342"><span class=
6528 "ref">[39342] II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
6529 sic proceditur. Videtur quod peccatum blasphemiae non sit maximum 5130 sic proceditur. Videtur quod peccatum blasphemiae non sit maximum
6530 peccatum. Malum enim dicitur quod nocet, secundum Augustinum, in 5131 peccatum. Malum enim dicitur quod nocet, secundum Augustinum, in
6531 Enchirid. Sed magis nocet peccatum homicidii, quod perimit vitam 5132 Enchirid. Sed magis nocet peccatum homicidii, quod perimit vitam
6532 hominis, quam peccatum blasphemiae, quod Deo nullum nocumentum 5133 hominis, quam peccatum blasphemiae, quod Deo nullum nocumentum
6533 potest inferre. Ergo peccatum homicidii est gravius peccato 5134 potest inferre. Ergo peccatum homicidii est gravius peccato
6534 blasphemiae.</p> 5135 blasphemiae.</p><p title="II-II q. 13 a. 3 arg. 2"><a name="39343"><span class="ref">[39343] IIª-IIae q. 13 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
6535 <p title="II-II q. 13 a. 3 arg. 2"><a name="39343"><span class=
6536 "ref">[39343] II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
6537 quicumque peierat inducit Deum testem falsitati, et ita videtur eum 5136 quicumque peierat inducit Deum testem falsitati, et ita videtur eum
6538 asserere esse falsum. Sed non quilibet blasphemus usque ad hoc 5137 asserere esse falsum. Sed non quilibet blasphemus usque ad hoc
6539 procedit ut Deum asserat esse falsum. Ergo periurium est gravius 5138 procedit ut Deum asserat esse falsum. Ergo periurium est gravius
6540 peccatum quam blasphemia.</p> 5139 peccatum quam blasphemia.</p><p title="II-II q. 13 a. 3 arg. 3"><a name="39344"><span class="ref">[39344] IIª-IIae q. 13 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
6541 <p title="II-II q. 13 a. 3 arg. 3"><a name="39344"><span class=
6542 "ref">[39344] II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
6543 super illud Psalm., <i>nolite extollere in altum cornu vestrum</i>, 5140 super illud Psalm., <i>nolite extollere in altum cornu vestrum</i>,
6544 dicit Glossa, <i>maximum est vitium excusationis peccati</i>. Non 5141 dicit Glossa, <i>maximum est vitium excusationis peccati</i>. Non
6545 ergo blasphemia est maximum peccatum.</p> 5142 ergo blasphemia est maximum peccatum.</p><p title="II-II q. 13 a. 3 s. c."><a name="39345"><span class="ref">[39345] IIª-IIae q. 13 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
6546 <p title="II-II q. 13 a. 3 s. c."><a name="39345"><span class=
6547 "ref">[39345] II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
6548 est quod Isaiae XVIII, super illud, ad populum terribilem etc., 5143 est quod Isaiae XVIII, super illud, ad populum terribilem etc.,
6549 dicit Glossa, <i>omne peccatum, blasphemiae comparatum, levius 5144 dicit Glossa, <i>omne peccatum, blasphemiae comparatum, levius
6550 est</i>.</p> 5145 est</i>.</p><p title="II-II q. 13 a. 3 co."><a name="39346"><span class="ref">[39346] IIª-IIae q. 13 a. 3 co.</span></a> Respondeo
6551 <p title="II-II q. 13 a. 3 co."><a name="39346"><span class=
6552 "ref">[39346] II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 co.</span></a> Respondeo
6553 dicendum quod, sicut supra dictum est, blasphemia opponitur 5146 dicendum quod, sicut supra dictum est, blasphemia opponitur
6554 confessioni fidei. Et ideo habet in se gravitatem infidelitatis. Et 5147 confessioni fidei. Et ideo habet in se gravitatem infidelitatis. Et
6555 aggravatur peccatum si superveniat detestatio voluntatis; et adhuc 5148 aggravatur peccatum si superveniat detestatio voluntatis; et adhuc
6556 magis si prorumpat in verba; sicut et laus fidei augetur per 5149 magis si prorumpat in verba; sicut et laus fidei augetur per
6557 dilectionem et confessionem. Unde, cum infidelitas sit maximum 5150 dilectionem et confessionem. Unde, cum infidelitas sit maximum
6558 peccatum secundum suum genus, sicut supra dictum est, consequens 5151 peccatum secundum suum genus, sicut supra dictum est, consequens
6559 est quod etiam blasphemia sit peccatum maximum, ad idem genus 5152 est quod etiam blasphemia sit peccatum maximum, ad idem genus
6560 pertinens et ipsum aggravans.</p> 5153 pertinens et ipsum aggravans.</p><p title="II-II q. 13 a. 3 ad 1"><a name="39347"><span class="ref">[39347] IIª-IIae q. 13 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
6561 <p title="II-II q. 13 a. 3 ad 1"><a name="39347"><span class=
6562 "ref">[39347] II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
6563 ergo dicendum quod homicidium et blasphemia si comparentur secundum 5154 ergo dicendum quod homicidium et blasphemia si comparentur secundum
6564 obiecta in quae peccatur, manifestum est quod blasphemia, quae est 5155 obiecta in quae peccatur, manifestum est quod blasphemia, quae est
6565 directe peccatum in Deum, praeponderat homicidio, quod est peccatum 5156 directe peccatum in Deum, praeponderat homicidio, quod est peccatum
6566 in proximum. Si autem comparentur secundum effectum nocendi, sic 5157 in proximum. Si autem comparentur secundum effectum nocendi, sic
6567 homicidium praeponderat, plus enim homicidium nocet proximo quam 5158 homicidium praeponderat, plus enim homicidium nocet proximo quam
6568 blasphemia Deo. Sed quia in gravitate culpae magis attenditur 5159 blasphemia Deo. Sed quia in gravitate culpae magis attenditur
6569 intentio voluntatis perversae quam effectus operis, ut ex 5160 intentio voluntatis perversae quam effectus operis, ut ex
6570 supradictis patet; ideo, cum blasphemus intendat nocumentum inferre 5161 supradictis patet; ideo, cum blasphemus intendat nocumentum inferre
6571 honori divino, simpliciter loquendo gravius peccat quam homicida. 5162 honori divino, simpliciter loquendo gravius peccat quam homicida.
6572 Homicidium tamen primum locum tenet in peccatis inter peccata in 5163 Homicidium tamen primum locum tenet in peccatis inter peccata in
6573 proximum commissa.</p> 5164 proximum commissa.</p><p title="II-II q. 13 a. 3 ad 2"><a name="39348"><span class="ref">[39348] IIª-IIae q. 13 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
6574 <p title="II-II q. 13 a. 3 ad 2"><a name="39348"><span class=
6575 "ref">[39348] II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
6576 dicendum quod super illud ad Ephes. IV, <i>blasphemia tollatur a 5165 dicendum quod super illud ad Ephes. IV, <i>blasphemia tollatur a
6577 vobis</i>, dicit Glossa <i>peius est blasphemare quam peierare</i>. 5166 vobis</i>, dicit Glossa <i>peius est blasphemare quam peierare</i>.
6578 Qui enim peierat non dicit aut sentit aliquid falsum de Deo, sicut 5167 Qui enim peierat non dicit aut sentit aliquid falsum de Deo, sicut
6579 blasphemus, sed Deum adhibet testem falsitati non tanquam aestimans 5168 blasphemus, sed Deum adhibet testem falsitati non tanquam aestimans
6580 Deum esse falsum testem, sed tanquam sperans quod Deus super hoc 5169 Deum esse falsum testem, sed tanquam sperans quod Deus super hoc
6581 non testificetur per aliquod evidens signum.</p> 5170 non testificetur per aliquod evidens signum.</p><p title="II-II q. 13 a. 3 ad 3"><a name="39349"><span class="ref">[39349] IIª-IIae q. 13 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
6582 <p title="II-II q. 13 a. 3 ad 3"><a name="39349"><span class=
6583 "ref">[39349] II&ordf;-IIae q. 13 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
6584 dicendum quod excusatio peccati est quaedam circumstantia aggravans 5171 dicendum quod excusatio peccati est quaedam circumstantia aggravans
6585 omne peccatum, etiam ipsam blasphemiam. Et pro tanto dicitur esse 5172 omne peccatum, etiam ipsam blasphemiam. Et pro tanto dicitur esse
6586 maximum peccatum, quia quodlibet facit maius.</p> 5173 maximum peccatum, quia quodlibet facit maius.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 13 a. 4 arg. 1"><a name="39350"><span class="ref">[39350] IIª-IIae q. 13 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
6587 <br />
6588 <div class="E">Articulus 4</div>
6589 <p title="II-II q. 13 a. 4 arg. 1"><a name="39350"><span class=
6590 "ref">[39350] II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
6591 sic proceditur. Videtur quod damnati non blasphement. Detinentur 5174 sic proceditur. Videtur quod damnati non blasphement. Detinentur
6592 enim nunc aliqui mali a blasphemando propter timorem futurarum 5175 enim nunc aliqui mali a blasphemando propter timorem futurarum
6593 poenarum. Sed damnati has poenas experiuntur, unde magis eas 5176 poenarum. Sed damnati has poenas experiuntur, unde magis eas
6594 abhorrent. Ergo multo magis a blasphemando compescuntur.</p> 5177 abhorrent. Ergo multo magis a blasphemando compescuntur.</p><p title="II-II q. 13 a. 4 arg. 2"><a name="39351"><span class="ref">[39351] IIª-IIae q. 13 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
6595 <p title="II-II q. 13 a. 4 arg. 2"><a name="39351"><span class=
6596 "ref">[39351] II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
6597 blasphemia, cum sit gravissimum peccatum, est maxime demeritorium. 5178 blasphemia, cum sit gravissimum peccatum, est maxime demeritorium.
6598 Sed in futura vita non est status merendi neque demerendi. Ergo 5179 Sed in futura vita non est status merendi neque demerendi. Ergo
6599 nullus erit locus blasphemiae.</p> 5180 nullus erit locus blasphemiae.</p><p title="II-II q. 13 a. 4 arg. 3"><a name="39352"><span class="ref">[39352] IIª-IIae q. 13 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
6600 <p title="II-II q. 13 a. 4 arg. 3"><a name="39352"><span class=
6601 "ref">[39352] II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
6602 Eccle. XI dicitur quod <i>in quocumque loco lignum ceciderit, ibi 5181 Eccle. XI dicitur quod <i>in quocumque loco lignum ceciderit, ibi
6603 erit</i>, ex quo patet quod post hanc vitam homini non accrescit 5182 erit</i>, ex quo patet quod post hanc vitam homini non accrescit
6604 nec meritum nec peccatum quod non habuit in hac vita. Sed multi 5183 nec meritum nec peccatum quod non habuit in hac vita. Sed multi
6605 damnabuntur qui in hac vita non fuerunt blasphemi. Ergo nec in 5184 damnabuntur qui in hac vita non fuerunt blasphemi. Ergo nec in
6606 futura vita blasphemabunt.</p> 5185 futura vita blasphemabunt.</p><p title="II-II q. 13 a. 4 s. c."><a name="39353"><span class="ref">[39353] IIª-IIae q. 13 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
6607 <p title="II-II q. 13 a. 4 s. c."><a name="39353"><span class=
6608 "ref">[39353] II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
6609 est quod dicitur Apoc. XVI, <i>aestuaverunt homines aestu magno, et 5186 est quod dicitur Apoc. XVI, <i>aestuaverunt homines aestu magno, et
6610 blasphemaverunt nomen domini habentis potestatem super has 5187 blasphemaverunt nomen domini habentis potestatem super has
6611 plagas</i>, ubi dicit Glossa quod <i>in Inferno positi, quamvis 5188 plagas</i>, ubi dicit Glossa quod <i>in Inferno positi, quamvis
6612 sciant se pro merito puniri, dolebunt tamen quod Deus tantam 5189 sciant se pro merito puniri, dolebunt tamen quod Deus tantam
6613 potentiam habeat quod plagas eis inferat</i>. Hoc autem esset 5190 potentiam habeat quod plagas eis inferat</i>. Hoc autem esset
6614 blasphemia in praesenti. Ergo et in futuro.</p> 5191 blasphemia in praesenti. Ergo et in futuro.</p><p title="II-II q. 13 a. 4 co."><a name="39354"><span class="ref">[39354] IIª-IIae q. 13 a. 4 co.</span></a> Respondeo
6615 <p title="II-II q. 13 a. 4 co."><a name="39354"><span class=
6616 "ref">[39354] II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 co.</span></a> Respondeo
6617 dicendum quod, sicut dictum est, ad rationem blasphemiae pertinet 5192 dicendum quod, sicut dictum est, ad rationem blasphemiae pertinet
6618 detestatio divinae bonitatis. Illi autem qui sunt in Inferno 5193 detestatio divinae bonitatis. Illi autem qui sunt in Inferno
6619 retinebunt perversam voluntatem, aversam a Dei iustitia, in hoc 5194 retinebunt perversam voluntatem, aversam a Dei iustitia, in hoc
6620 quod diligunt ea pro quibus puniuntur, et vellent eis uti si 5195 quod diligunt ea pro quibus puniuntur, et vellent eis uti si
6621 possent, et odiunt poenas quae pro huiusmodi peccatis infliguntur; 5196 possent, et odiunt poenas quae pro huiusmodi peccatis infliguntur;
6622 dolent tamen de peccatis quae commiserunt, non quia ipsa odiant, 5197 dolent tamen de peccatis quae commiserunt, non quia ipsa odiant,
6623 sed quia pro eis puniuntur. Sic ergo talis detestatio divinae 5198 sed quia pro eis puniuntur. Sic ergo talis detestatio divinae
6624 iustitiae est in eis interior cordis blasphemia. Et credibile est 5199 iustitiae est in eis interior cordis blasphemia. Et credibile est
6625 quod post resurrectionem erit in eis etiam vocalis blasphemia, 5200 quod post resurrectionem erit in eis etiam vocalis blasphemia,
6626 sicut in sanctis vocalis laus Dei.</p> 5201 sicut in sanctis vocalis laus Dei.</p><p title="II-II q. 13 a. 4 ad 1"><a name="39355"><span class="ref">[39355] IIª-IIae q. 13 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
6627 <p title="II-II q. 13 a. 4 ad 1"><a name="39355"><span class=
6628 "ref">[39355] II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
6629 ergo dicendum quod homines deterrentur in praesenti a blasphemia 5202 ergo dicendum quod homines deterrentur in praesenti a blasphemia
6630 propter timorem poenarum quas se putant evadere. Sed damnati in 5203 propter timorem poenarum quas se putant evadere. Sed damnati in
6631 Inferno non sperant se posse poenas evadere. Et ideo, tanquam 5204 Inferno non sperant se posse poenas evadere. Et ideo, tanquam
6632 desperati, feruntur ad omne ad quod eis perversa voluntas 5205 desperati, feruntur ad omne ad quod eis perversa voluntas
6633 suggerit.</p> 5206 suggerit.</p><p title="II-II q. 13 a. 4 ad 2"><a name="39356"><span class="ref">[39356] IIª-IIae q. 13 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
6634 <p title="II-II q. 13 a. 4 ad 2"><a name="39356"><span class=
6635 "ref">[39356] II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
6636 dicendum quod mereri et demereri pertinent ad statum viae. Unde 5207 dicendum quod mereri et demereri pertinent ad statum viae. Unde
6637 bona in viatoribus sunt meritoria, mala vero demeritoria. In beatis 5208 bona in viatoribus sunt meritoria, mala vero demeritoria. In beatis
6638 autem bona non sunt meritoria, sed pertinentia ad eorum 5209 autem bona non sunt meritoria, sed pertinentia ad eorum
6639 beatitudinis praemium. Et similiter mala in damnatis non sunt 5210 beatitudinis praemium. Et similiter mala in damnatis non sunt
6640 demeritoria, sed pertinent ad damnationis poenam.</p> 5211 demeritoria, sed pertinent ad damnationis poenam.</p><p title="II-II q. 13 a. 4 ad 3"><a name="39357"><span class="ref">[39357] IIª-IIae q. 13 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
6641 <p title="II-II q. 13 a. 4 ad 3"><a name="39357"><span class=
6642 "ref">[39357] II&ordf;-IIae q. 13 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
6643 dicendum quod quilibet in peccato mortali decedens fert secum 5212 dicendum quod quilibet in peccato mortali decedens fert secum
6644 voluntatem detestantem divinam iustitiam quantum ad aliquid. Et 5213 voluntatem detestantem divinam iustitiam quantum ad aliquid. Et
6645 secundum hoc poterit ei inesse blasphemia.</p> 5214 secundum hoc poterit ei inesse blasphemia.</p></div></div><div class="q" id="q14"><h2>Quaestio 14</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 14 pr."><a name="39358"><span class="ref">[39358] IIª-IIae q. 14 pr.</span></a> Deinde
6646 <br />
6647 <div class="D">Quaestio 14</div>
6648 <div class="G">Prooemium</div>
6649 <p title="II-II q. 14 pr."><a name="39358"><span class=
6650 "ref">[39358] II&ordf;-IIae q. 14 pr.</span></a> Deinde
6651 considerandum est in speciali de blasphemia in spiritum sanctum. Et 5215 considerandum est in speciali de blasphemia in spiritum sanctum. Et
6652 circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, utrum blasphemia vel peccatum 5216 circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, utrum blasphemia vel peccatum
6653 in spiritum sanctum sit idem quod peccatum ex certa malitia. 5217 in spiritum sanctum sit idem quod peccatum ex certa malitia.
6654 Secundo, de speciebus huius peccati. Tertio, utrum sit 5218 Secundo, de speciebus huius peccati. Tertio, utrum sit
6655 irremissibile. Quarto, utrum aliquis possit peccare in spiritum 5219 irremissibile. Quarto, utrum aliquis possit peccare in spiritum
6656 sanctum a principio, antequam alia peccata committat.</p> 5220 sanctum a principio, antequam alia peccata committat.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 14 a. 1 arg. 1"><a name="39359"><span class="ref">[39359] IIª-IIae q. 14 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
6657 <br />
6658 <div class="E">Articulus 1</div>
6659 <p title="II-II q. 14 a. 1 arg. 1"><a name="39359"><span class=
6660 "ref">[39359] II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
6661 sic proceditur. Videtur quod peccatum in spiritum sanctum non sit 5221 sic proceditur. Videtur quod peccatum in spiritum sanctum non sit
6662 idem quod peccatum ex certa malitia. Peccatum enim in spiritum 5222 idem quod peccatum ex certa malitia. Peccatum enim in spiritum
6663 sanctum est peccatum blasphemiae, ut patet Matth. XII. Sed non omne 5223 sanctum est peccatum blasphemiae, ut patet Matth. XII. Sed non omne
6664 peccatum ex certa malitia est peccatum blasphemiae, contingit enim 5224 peccatum ex certa malitia est peccatum blasphemiae, contingit enim
6665 multa alia peccatorum genera ex certa malitia committi. Ergo 5225 multa alia peccatorum genera ex certa malitia committi. Ergo
6666 peccatum in spiritum sanctum non est idem quod peccatum ex certa 5226 peccatum in spiritum sanctum non est idem quod peccatum ex certa
6667 malitia.</p> 5227 malitia.</p><p title="II-II q. 14 a. 1 arg. 2"><a name="39360"><span class="ref">[39360] IIª-IIae q. 14 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
6668 <p title="II-II q. 14 a. 1 arg. 2"><a name="39360"><span class=
6669 "ref">[39360] II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
6670 peccatum ex certa malitia dividitur contra peccatum ex ignorantia 5228 peccatum ex certa malitia dividitur contra peccatum ex ignorantia
6671 et contra peccatum ex infirmitate. Sed peccatum in spiritum sanctum 5229 et contra peccatum ex infirmitate. Sed peccatum in spiritum sanctum
6672 dividitur contra peccatum in filium hominis, ut patet Matth. XII. 5230 dividitur contra peccatum in filium hominis, ut patet Matth. XII.
6673 Ergo peccatum in spiritum sanctum non est idem quod peccatum ex 5231 Ergo peccatum in spiritum sanctum non est idem quod peccatum ex
6674 certa malitia, quia quorum opposita sunt diversa, ipsa quoque sunt 5232 certa malitia, quia quorum opposita sunt diversa, ipsa quoque sunt
6675 diversa.</p> 5233 diversa.</p><p title="II-II q. 14 a. 1 arg. 3"><a name="39361"><span class="ref">[39361] IIª-IIae q. 14 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
6676 <p title="II-II q. 14 a. 1 arg. 3"><a name="39361"><span class=
6677 "ref">[39361] II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
6678 peccatum in spiritum sanctum est quoddam genus peccati cui 5234 peccatum in spiritum sanctum est quoddam genus peccati cui
6679 determinatae species assignantur. Sed peccatum ex certa malitia non 5235 determinatae species assignantur. Sed peccatum ex certa malitia non
6680 est speciale genus peccati, sed est quaedam conditio vel 5236 est speciale genus peccati, sed est quaedam conditio vel
6681 circumstantia generalis quae potest esse circa omnia peccatorum 5237 circumstantia generalis quae potest esse circa omnia peccatorum
6682 genera. Ergo peccatum in spiritum sanctum non est idem quod 5238 genera. Ergo peccatum in spiritum sanctum non est idem quod
6683 peccatum ex certa malitia.</p> 5239 peccatum ex certa malitia.</p><p title="II-II q. 14 a. 1 s. c."><a name="39362"><span class="ref">[39362] IIª-IIae q. 14 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
6684 <p title="II-II q. 14 a. 1 s. c."><a name="39362"><span class=
6685 "ref">[39362] II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
6686 est quod Magister dicit, XLIII dist. II Lib. Sent., quod ille 5240 est quod Magister dicit, XLIII dist. II Lib. Sent., quod ille
6687 peccat in spiritum sanctum cui malitia propter se placet. Hoc autem 5241 peccat in spiritum sanctum cui malitia propter se placet. Hoc autem
6688 est peccare ex certa malitia. Ergo idem videtur esse peccatum ex 5242 est peccare ex certa malitia. Ergo idem videtur esse peccatum ex
6689 certa malitia quod peccatum in spiritum sanctum.</p> 5243 certa malitia quod peccatum in spiritum sanctum.</p><p title="II-II q. 14 a. 1 co."><a name="39363"><span class="ref">[39363] IIª-IIae q. 14 a. 1 co.</span></a> Respondeo
6690 <p title="II-II q. 14 a. 1 co."><a name="39363"><span class=
6691 "ref">[39363] II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 co.</span></a> Respondeo
6692 dicendum quod de peccato seu blasphemia in spiritum sanctum 5244 dicendum quod de peccato seu blasphemia in spiritum sanctum
6693 tripliciter aliqui loquuntur. Antiqui enim doctores, scilicet 5245 tripliciter aliqui loquuntur. Antiqui enim doctores, scilicet
6694 Athanasius, Hilarius, Ambrosius, Hieronymus et Chrysostomus dicunt 5246 Athanasius, Hilarius, Ambrosius, Hieronymus et Chrysostomus dicunt
6695 esse peccatum in spiritum sanctum quando, ad litteram, aliquid 5247 esse peccatum in spiritum sanctum quando, ad litteram, aliquid
6696 blasphemum dicitur contra spiritum sanctum, sive spiritus sanctus 5248 blasphemum dicitur contra spiritum sanctum, sive spiritus sanctus
6736 Alio modo contingit ex eo quod per contemptum abiicitur et 5288 Alio modo contingit ex eo quod per contemptum abiicitur et
6737 removetur id quod electionem peccati poterat impedire, sicut spes 5289 removetur id quod electionem peccati poterat impedire, sicut spes
6738 per desperationem, et timor per praesumptionem, et quaedam alia 5290 per desperationem, et timor per praesumptionem, et quaedam alia
6739 huiusmodi, ut infra dicetur. Haec autem omnia quae peccati 5291 huiusmodi, ut infra dicetur. Haec autem omnia quae peccati
6740 electionem impediunt, sunt effectus spiritus sancti in nobis. Et 5292 electionem impediunt, sunt effectus spiritus sancti in nobis. Et
6741 ideo sic ex malitia peccare est peccare in spiritum sanctum.</p> 5293 ideo sic ex malitia peccare est peccare in spiritum sanctum.</p><p title="II-II q. 14 a. 1 ad 1"><a name="39364"><span class="ref">[39364] IIª-IIae q. 14 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
6742 <p title="II-II q. 14 a. 1 ad 1"><a name="39364"><span class=
6743 "ref">[39364] II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
6744 ergo dicendum quod, sicut confessio fidei non solum consistit in 5294 ergo dicendum quod, sicut confessio fidei non solum consistit in
6745 protestatione oris, sed etiam in protestatione operis; ita etiam 5295 protestatione oris, sed etiam in protestatione operis; ita etiam
6746 blasphemia spiritus sancti potest considerari et in ore et in corde 5296 blasphemia spiritus sancti potest considerari et in ore et in corde
6747 et in opere.</p> 5297 et in opere.</p><p title="II-II q. 14 a. 1 ad 2"><a name="39365"><span class="ref">[39365] IIª-IIae q. 14 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
6748 <p title="II-II q. 14 a. 1 ad 2"><a name="39365"><span class=
6749 "ref">[39365] II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
6750 dicendum quod secundum tertiam acceptionem blasphemia in spiritum 5298 dicendum quod secundum tertiam acceptionem blasphemia in spiritum
6751 sanctum distinguitur contra blasphemiam in filium hominis secundum 5299 sanctum distinguitur contra blasphemiam in filium hominis secundum
6752 quod filius hominis est etiam filius Dei, idest Dei virtus et Dei 5300 quod filius hominis est etiam filius Dei, idest Dei virtus et Dei
6753 sapientia. Unde secundum hoc, peccatum in filium hominis erit 5301 sapientia. Unde secundum hoc, peccatum in filium hominis erit
6754 peccatum ex ignorantia vel ex infirmitate.</p> 5302 peccatum ex ignorantia vel ex infirmitate.</p><p title="II-II q. 14 a. 1 ad 3"><a name="39366"><span class="ref">[39366] IIª-IIae q. 14 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
6755 <p title="II-II q. 14 a. 1 ad 3"><a name="39366"><span class=
6756 "ref">[39366] II&ordf;-IIae q. 14 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
6757 dicendum quod peccatum ex certa malitia secundum quod provenit ex 5303 dicendum quod peccatum ex certa malitia secundum quod provenit ex
6758 inclinatione habitus, non est speciale peccatum, sed quaedam 5304 inclinatione habitus, non est speciale peccatum, sed quaedam
6759 generalis peccati conditio. Prout vero est ex speciali contemptu 5305 generalis peccati conditio. Prout vero est ex speciali contemptu
6760 effectus spiritus sancti in nobis, habet rationem specialis 5306 effectus spiritus sancti in nobis, habet rationem specialis
6761 peccati. Et secundum hoc etiam peccatum in spiritum sanctum est 5307 peccati. Et secundum hoc etiam peccatum in spiritum sanctum est
6762 speciale genus peccati. Et similiter secundum primam expositionem. 5308 speciale genus peccati. Et similiter secundum primam expositionem.
6763 Secundum autem secundam expositionem, non est speciale genus 5309 Secundum autem secundam expositionem, non est speciale genus
6764 peccati, nam finalis impoenitentia potest esse circumstantia 5310 peccati, nam finalis impoenitentia potest esse circumstantia
6765 cuiuslibet generis peccati.</p> 5311 cuiuslibet generis peccati.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 14 a. 2 arg. 1"><a name="39367"><span class="ref">[39367] IIª-IIae q. 14 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
6766 <br />
6767 <div class="E">Articulus 2</div>
6768 <p title="II-II q. 14 a. 2 arg. 1"><a name="39367"><span class=
6769 "ref">[39367] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
6770 secundum sic proceditur. Videtur quod inconvenienter assignentur 5312 secundum sic proceditur. Videtur quod inconvenienter assignentur
6771 sex species peccati in spiritum sanctum, scilicet desperatio, 5313 sex species peccati in spiritum sanctum, scilicet desperatio,
6772 praesumptio, impoenitentia, obstinatio, impugnatio veritatis 5314 praesumptio, impoenitentia, obstinatio, impugnatio veritatis
6773 agnitae et invidentia fraternae gratiae; quas species ponit 5315 agnitae et invidentia fraternae gratiae; quas species ponit
6774 Magister, XLIII dist. II Lib. Sent. Negare enim divinam iustitiam 5316 Magister, XLIII dist. II Lib. Sent. Negare enim divinam iustitiam
6775 vel misericordiam ad infidelitatem pertinet. Sed per desperationem 5317 vel misericordiam ad infidelitatem pertinet. Sed per desperationem
6776 aliquis reiicit divinam misericordiam, per praesumptionem autem 5318 aliquis reiicit divinam misericordiam, per praesumptionem autem
6777 divinam iustitiam. Ergo unumquodque eorum potius est species 5319 divinam iustitiam. Ergo unumquodque eorum potius est species
6778 infidelitatis quam peccati in spiritum sanctum.</p> 5320 infidelitatis quam peccati in spiritum sanctum.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 arg. 2"><a name="39368"><span class="ref">[39368] IIª-IIae q. 14 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
6779 <p title="II-II q. 14 a. 2 arg. 2"><a name="39368"><span class=
6780 "ref">[39368] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
6781 impoenitentia videtur respicere peccatum praeteritum, obstinatio 5321 impoenitentia videtur respicere peccatum praeteritum, obstinatio
6782 autem peccatum futurum. Sed praeteritum vel futurum non 5322 autem peccatum futurum. Sed praeteritum vel futurum non
6783 diversificant speciem virtutis vel vitii, secundum enim eandem 5323 diversificant speciem virtutis vel vitii, secundum enim eandem
6784 fidem qua credimus Christum natum, antiqui crediderunt eum 5324 fidem qua credimus Christum natum, antiqui crediderunt eum
6785 nasciturum. Ergo obstinatio et impoenitentia non debent poni duae 5325 nasciturum. Ergo obstinatio et impoenitentia non debent poni duae
6786 species peccati in spiritum sanctum.</p> 5326 species peccati in spiritum sanctum.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 arg. 3"><a name="39369"><span class="ref">[39369] IIª-IIae q. 14 a. 2 arg. 3</span></a>
6787 <p title="II-II q. 14 a. 2 arg. 3"><a name="39369"><span class=
6788 "ref">[39369] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 3</span></a>
6789 <i>Praeterea, veritas et gratia per Iesum Christum facta est</i>, 5327 <i>Praeterea, veritas et gratia per Iesum Christum facta est</i>,
6790 ut habetur Ioan. I. Ergo videtur quod impugnatio veritatis agnitae 5328 ut habetur Ioan. I. Ergo videtur quod impugnatio veritatis agnitae
6791 et invidentia fraternae gratiae magis pertineant ad blasphemiam in 5329 et invidentia fraternae gratiae magis pertineant ad blasphemiam in
6792 filium hominis quam ad blasphemiam in spiritum sanctum.</p> 5330 filium hominis quam ad blasphemiam in spiritum sanctum.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 arg. 4"><a name="39370"><span class="ref">[39370] IIª-IIae q. 14 a. 2 arg. 4</span></a> Praeterea,
6793 <p title="II-II q. 14 a. 2 arg. 4"><a name="39370"><span class=
6794 "ref">[39370] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 arg. 4</span></a> Praeterea,
6795 Bernardus dicit, in libro de Dispensat. et Praecept., <i>quod nolle 5331 Bernardus dicit, in libro de Dispensat. et Praecept., <i>quod nolle
6796 obedire est resistere spiritui sancto</i>. Glossa etiam dicit, 5332 obedire est resistere spiritui sancto</i>. Glossa etiam dicit,
6797 Levit. X, quod <i>simulata poenitentia est blasphemia spiritus 5333 Levit. X, quod <i>simulata poenitentia est blasphemia spiritus
6798 sancti</i>. Schisma etiam videtur directe opponi spiritui sancto, 5334 sancti</i>. Schisma etiam videtur directe opponi spiritui sancto,
6799 per quem Ecclesia unitur. Et ita videtur quod non sufficienter 5335 per quem Ecclesia unitur. Et ita videtur quod non sufficienter
6800 tradantur species peccati in spiritum sanctum.</p> 5336 tradantur species peccati in spiritum sanctum.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 s. c."><a name="39371"><span class="ref">[39371] IIª-IIae q. 14 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra,
6801 <p title="II-II q. 14 a. 2 s. c."><a name="39371"><span class=
6802 "ref">[39371] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra,
6803 Augustinus dicit, in libro de fide ad Petrum, quod illi qui 5337 Augustinus dicit, in libro de fide ad Petrum, quod illi qui
6804 desperant de indulgentia peccatorum, vel qui sine meritis de 5338 desperant de indulgentia peccatorum, vel qui sine meritis de
6805 misericordia Dei praesumunt, peccant in spiritum sanctum. Et in 5339 misericordia Dei praesumunt, peccant in spiritum sanctum. Et in
6806 Enchiridio dicit quod <i>qui in obstinatione mentis diem claudit 5340 Enchiridio dicit quod <i>qui in obstinatione mentis diem claudit
6807 extremum, reus est peccato in spiritum sanctum</i>. Et in libro de 5341 extremum, reus est peccato in spiritum sanctum</i>. Et in libro de
6809 sanctum. Et in libro de Serm. Dom. in monte dicit quod invidiae 5343 sanctum. Et in libro de Serm. Dom. in monte dicit quod invidiae
6810 facibus fraternitatem impugnare est peccare in spiritum sanctum. Et 5344 facibus fraternitatem impugnare est peccare in spiritum sanctum. Et
6811 in libro de unico Bapt. dicit quod <i>qui veritatem contemnit, aut 5345 in libro de unico Bapt. dicit quod <i>qui veritatem contemnit, aut
6812 circa fratres malignus est, quibus veritas revelatur; aut circa 5346 circa fratres malignus est, quibus veritas revelatur; aut circa
6813 Deum ingratus, cuius inspiratione Ecclesia instruitur</i>; et sic 5347 Deum ingratus, cuius inspiratione Ecclesia instruitur</i>; et sic
6814 videtur quod peccet in spiritum sanctum.</p> 5348 videtur quod peccet in spiritum sanctum.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 co."><a name="39372"><span class="ref">[39372] IIª-IIae q. 14 a. 2 co.</span></a> Respondeo
6815 <p title="II-II q. 14 a. 2 co."><a name="39372"><span class=
6816 "ref">[39372] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 co.</span></a> Respondeo
6817 dicendum quod, secundum quod peccatum in spiritum sanctum tertio 5349 dicendum quod, secundum quod peccatum in spiritum sanctum tertio
6818 modo accipitur, convenienter praedictae species ei assignantur. 5350 modo accipitur, convenienter praedictae species ei assignantur.
6819 Quae distinguuntur secundum remotionem vel contemptum eorum per 5351 Quae distinguuntur secundum remotionem vel contemptum eorum per
6820 quae potest homo ab electione peccati impediri. Quae quidem sunt 5352 quae potest homo ab electione peccati impediri. Quae quidem sunt
6821 vel ex parte divini iudicii; vel ex parte donorum ipsius; vel etiam 5353 vel ex parte divini iudicii; vel ex parte donorum ipsius; vel etiam
6847 quod eius voluntas in peccato non firmetur. Et hoc tollitur per 5379 quod eius voluntas in peccato non firmetur. Et hoc tollitur per
6848 obstinationem, quando scilicet homo firmat suum propositum in hoc 5380 obstinationem, quando scilicet homo firmat suum propositum in hoc
6849 quod peccato inhaereat. Et de his duobus dicitur Ierem. VIII, 5381 quod peccato inhaereat. Et de his duobus dicitur Ierem. VIII,
6850 <i>nullus est qui agat poenitentiam super peccato suo, dicens, quid 5382 <i>nullus est qui agat poenitentiam super peccato suo, dicens, quid
6851 feci?</i> Quantum ad primum; <i>omnes conversi sunt ad cursum quasi 5383 feci?</i> Quantum ad primum; <i>omnes conversi sunt ad cursum quasi
6852 equus impetu vadens ad praelium</i>, quantum ad secundum.</p> 5384 equus impetu vadens ad praelium</i>, quantum ad secundum.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 ad 1"><a name="39373"><span class="ref">[39373] IIª-IIae q. 14 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
6853 <p title="II-II q. 14 a. 2 ad 1"><a name="39373"><span class=
6854 "ref">[39373] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
6855 ergo dicendum quod peccatum desperationis vel praesumptionis non 5385 ergo dicendum quod peccatum desperationis vel praesumptionis non
6856 consistit in hoc quod Dei iustitia vel misericordia non credatur, 5386 consistit in hoc quod Dei iustitia vel misericordia non credatur,
6857 sed in hoc quod contemnatur.</p> 5387 sed in hoc quod contemnatur.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 ad 2"><a name="39374"><span class="ref">[39374] IIª-IIae q. 14 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
6858 <p title="II-II q. 14 a. 2 ad 2"><a name="39374"><span class=
6859 "ref">[39374] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
6860 dicendum quod obstinatio et impoenitentia non solum differunt 5388 dicendum quod obstinatio et impoenitentia non solum differunt
6861 secundum praeteritum et futurum, sed secundum quasdam formales 5389 secundum praeteritum et futurum, sed secundum quasdam formales
6862 rationes ex diversa consideratione eorum quae in peccato 5390 rationes ex diversa consideratione eorum quae in peccato
6863 considerari possunt, ut dictum est.</p> 5391 considerari possunt, ut dictum est.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 ad 3"><a name="39375"><span class="ref">[39375] IIª-IIae q. 14 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
6864 <p title="II-II q. 14 a. 2 ad 3"><a name="39375"><span class=
6865 "ref">[39375] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
6866 dicendum quod gratiam et veritatem Christus fecit per dona spiritus 5392 dicendum quod gratiam et veritatem Christus fecit per dona spiritus
6867 sancti, quae hominibus dedit.</p> 5393 sancti, quae hominibus dedit.</p><p title="II-II q. 14 a. 2 ad 4"><a name="39376"><span class="ref">[39376] IIª-IIae q. 14 a. 2 ad 4</span></a> Ad quartum
6868 <p title="II-II q. 14 a. 2 ad 4"><a name="39376"><span class=
6869 "ref">[39376] II&ordf;-IIae q. 14 a. 2 ad 4</span></a> Ad quartum
6870 dicendum quod nolle obedire pertinet ad obstinationem; simulatio 5394 dicendum quod nolle obedire pertinet ad obstinationem; simulatio
6871 poenitentiae ad impoenitentiam; schisma ad invidentiam fraternae 5395 poenitentiae ad impoenitentiam; schisma ad invidentiam fraternae
6872 gratiae, per quam membra Ecclesiae uniuntur.</p> 5396 gratiae, per quam membra Ecclesiae uniuntur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 14 a. 3 arg. 1"><a name="39377"><span class="ref">[39377] IIª-IIae q. 14 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
6873 <br />
6874 <div class="E">Articulus 3</div>
6875 <p title="II-II q. 14 a. 3 arg. 1"><a name="39377"><span class=
6876 "ref">[39377] II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
6877 sic proceditur. Videtur quod peccatum in spiritum sanctum non sit 5397 sic proceditur. Videtur quod peccatum in spiritum sanctum non sit
6878 irremissibile. Dicit enim Augustinus, in libro de Verb. Dom., <i>de 5398 irremissibile. Dicit enim Augustinus, in libro de Verb. Dom., <i>de
6879 nullo desperandum est quandiu patientia domini ad poenitentiam 5399 nullo desperandum est quandiu patientia domini ad poenitentiam
6880 adducit</i>. Sed si aliquod peccatum esset irremissibile, esset de 5400 adducit</i>. Sed si aliquod peccatum esset irremissibile, esset de
6881 aliquo peccatore desperandum. Ergo peccatum in spiritum sanctum non 5401 aliquo peccatore desperandum. Ergo peccatum in spiritum sanctum non
6882 est irremissibile.</p> 5402 est irremissibile.</p><p title="II-II q. 14 a. 3 arg. 2"><a name="39378"><span class="ref">[39378] IIª-IIae q. 14 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
6883 <p title="II-II q. 14 a. 3 arg. 2"><a name="39378"><span class=
6884 "ref">[39378] II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
6885 nullum peccatum remittitur nisi per hoc quod anima sanatur a Deo. 5403 nullum peccatum remittitur nisi per hoc quod anima sanatur a Deo.
6886 <i>Sed omnipotenti medico nullus insanabilis languor occurrit</i>, 5404 <i>Sed omnipotenti medico nullus insanabilis languor occurrit</i>,
6887 sicut dicit Glossa super illud Psalm., <i>qui sanat omnes 5405 sicut dicit Glossa super illud Psalm., <i>qui sanat omnes
6888 infirmitates tuas</i>. Ergo peccatum in spiritum sanctum non est 5406 infirmitates tuas</i>. Ergo peccatum in spiritum sanctum non est
6889 irremissibile.</p> 5407 irremissibile.</p><p title="II-II q. 14 a. 3 arg. 3"><a name="39379"><span class="ref">[39379] IIª-IIae q. 14 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
6890 <p title="II-II q. 14 a. 3 arg. 3"><a name="39379"><span class=
6891 "ref">[39379] II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
6892 liberum arbitrium se habet ad bonum et ad malum. Sed quandiu durat 5408 liberum arbitrium se habet ad bonum et ad malum. Sed quandiu durat
6893 status viae, potest aliquis a quacumque virtute excidere, cum etiam 5409 status viae, potest aliquis a quacumque virtute excidere, cum etiam
6894 Angelus de caelo ceciderit, unde dicitur Iob IV, <i>in Angelis suis 5410 Angelus de caelo ceciderit, unde dicitur Iob IV, <i>in Angelis suis
6895 reperit pravitatem, quanto magis qui habitant domos luteas?</i> 5411 reperit pravitatem, quanto magis qui habitant domos luteas?</i>
6896 Ergo pari ratione potest aliquis a quocumque peccato ad statum 5412 Ergo pari ratione potest aliquis a quocumque peccato ad statum
6897 iustitiae redire. Ergo peccatum in spiritum sanctum non est 5413 iustitiae redire. Ergo peccatum in spiritum sanctum non est
6898 irremissibile.</p> 5414 irremissibile.</p><p title="II-II q. 14 a. 3 s. c."><a name="39380"><span class="ref">[39380] IIª-IIae q. 14 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
6899 <p title="II-II q. 14 a. 3 s. c."><a name="39380"><span class=
6900 "ref">[39380] II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
6901 est quod dicitur Matth. XII, <i>qui dixerit verbum contra spiritum 5415 est quod dicitur Matth. XII, <i>qui dixerit verbum contra spiritum
6902 sanctum, non remittetur ei neque in hoc saeculo neque in 5416 sanctum, non remittetur ei neque in hoc saeculo neque in
6903 futuro</i>. Et Augustinus dicit, in libro de Serm. Dom. in monte, 5417 futuro</i>. Et Augustinus dicit, in libro de Serm. Dom. in monte,
6904 quod <i>tanta est labes huius peccati quod humilitatem deprecandi 5418 quod <i>tanta est labes huius peccati quod humilitatem deprecandi
6905 subire non potest</i>.</p> 5419 subire non potest</i>.</p><p title="II-II q. 14 a. 3 co."><a name="39381"><span class="ref">[39381] IIª-IIae q. 14 a. 3 co.</span></a> Respondeo
6906 <p title="II-II q. 14 a. 3 co."><a name="39381"><span class=
6907 "ref">[39381] II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 co.</span></a> Respondeo
6908 dicendum quod secundum diversas acceptiones peccati in spiritum 5420 dicendum quod secundum diversas acceptiones peccati in spiritum
6909 sanctum, diversimode irremissibile dicitur. Si enim dicatur 5421 sanctum, diversimode irremissibile dicitur. Si enim dicatur
6910 peccatum in spiritum sanctum finalis impoenitentia, sic dicitur 5422 peccatum in spiritum sanctum finalis impoenitentia, sic dicitur
6911 irremissibile quia nullo modo remittitur. Peccatum enim mortale in 5423 irremissibile quia nullo modo remittitur. Peccatum enim mortale in
6912 quo homo perseverat usque ad mortem, quia in hac vita non 5424 quo homo perseverat usque ad mortem, quia in hac vita non
6942 inducit fastidium cibi et medicinae; licet etiam talem morbum Deus 5454 inducit fastidium cibi et medicinae; licet etiam talem morbum Deus
6943 possit curare. Ita etiam peccatum in spiritum sanctum dicitur 5455 possit curare. Ita etiam peccatum in spiritum sanctum dicitur
6944 irremissibile secundum suam naturam, inquantum excludit ea per quae 5456 irremissibile secundum suam naturam, inquantum excludit ea per quae
6945 fit remissio peccatorum. Per hoc tamen non praecluditur via 5457 fit remissio peccatorum. Per hoc tamen non praecluditur via
6946 remittendi et sanandi omnipotentiae et misericordiae Dei, per quam 5458 remittendi et sanandi omnipotentiae et misericordiae Dei, per quam
6947 aliquando tales quasi miraculose spiritualiter sanantur.</p> 5459 aliquando tales quasi miraculose spiritualiter sanantur.</p><p title="II-II q. 14 a. 3 ad 1"><a name="39382"><span class="ref">[39382] IIª-IIae q. 14 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
6948 <p title="II-II q. 14 a. 3 ad 1"><a name="39382"><span class=
6949 "ref">[39382] II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
6950 ergo dicendum quod de nemine desperandum est in hac vita, 5460 ergo dicendum quod de nemine desperandum est in hac vita,
6951 considerata omnipotentia et misericordia Dei. Sed considerata 5461 considerata omnipotentia et misericordia Dei. Sed considerata
6952 conditione peccati, dicuntur aliqui filii diffidentiae, ut habetur 5462 conditione peccati, dicuntur aliqui filii diffidentiae, ut habetur
6953 ad Ephes. II.</p> 5463 ad Ephes. II.</p><p title="II-II q. 14 a. 3 ad 2"><a name="39383"><span class="ref">[39383] IIª-IIae q. 14 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
6954 <p title="II-II q. 14 a. 3 ad 2"><a name="39383"><span class=
6955 "ref">[39383] II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
6956 dicendum quod ratio illa procedit ex parte omnipotentiae Dei, non 5464 dicendum quod ratio illa procedit ex parte omnipotentiae Dei, non
6957 secundum conditionem peccati.</p> 5465 secundum conditionem peccati.</p><p title="II-II q. 14 a. 3 ad 3"><a name="39384"><span class="ref">[39384] IIª-IIae q. 14 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
6958 <p title="II-II q. 14 a. 3 ad 3"><a name="39384"><span class=
6959 "ref">[39384] II&ordf;-IIae q. 14 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
6960 dicendum quod liberum arbitrium remanet quidem semper in hac vita 5466 dicendum quod liberum arbitrium remanet quidem semper in hac vita
6961 vertibile, tamen quandoque abiicit a se id per quod verti potest ad 5467 vertibile, tamen quandoque abiicit a se id per quod verti potest ad
6962 bonum, quantum in ipso est. Unde ex parte sua peccatum est 5468 bonum, quantum in ipso est. Unde ex parte sua peccatum est
6963 irremissibile, licet Deus remittere possit.</p> 5469 irremissibile, licet Deus remittere possit.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 14 a. 4 arg. 1"><a name="39385"><span class="ref">[39385] IIª-IIae q. 14 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
6964 <br />
6965 <div class="E">Articulus 4</div>
6966 <p title="II-II q. 14 a. 4 arg. 1"><a name="39385"><span class=
6967 "ref">[39385] II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum
6968 sic proceditur. Videtur quod homo non possit primo peccare in 5470 sic proceditur. Videtur quod homo non possit primo peccare in
6969 spiritum sanctum, non praesuppositis aliis peccatis. Naturalis enim 5471 spiritum sanctum, non praesuppositis aliis peccatis. Naturalis enim
6970 ordo est ut ab imperfecto ad perfectum quis moveatur. Et hoc quidem 5472 ordo est ut ab imperfecto ad perfectum quis moveatur. Et hoc quidem
6971 in bonis apparet, secundum illud Proverb. IV, <i>iustorum semita 5473 in bonis apparet, secundum illud Proverb. IV, <i>iustorum semita
6972 quasi lux splendens crescit et proficit usque ad perfectum 5474 quasi lux splendens crescit et proficit usque ad perfectum
6973 diem</i>. Sed perfectum dicitur in malis quod est maximum malum, ut 5475 diem</i>. Sed perfectum dicitur in malis quod est maximum malum, ut
6974 patet per philosophum, in V Metaphys. Cum igitur peccatum in 5476 patet per philosophum, in V Metaphys. Cum igitur peccatum in
6975 spiritum sanctum sit gravissimum, videtur quod homo ad hoc peccatum 5477 spiritum sanctum sit gravissimum, videtur quod homo ad hoc peccatum
6976 perveniat per alia peccata minora.</p> 5478 perveniat per alia peccata minora.</p><p title="II-II q. 14 a. 4 arg. 2"><a name="39386"><span class="ref">[39386] IIª-IIae q. 14 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
6977 <p title="II-II q. 14 a. 4 arg. 2"><a name="39386"><span class=
6978 "ref">[39386] II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea,
6979 peccare in spiritum sanctum est peccare ex certa malitia, sive ex 5479 peccare in spiritum sanctum est peccare ex certa malitia, sive ex
6980 electione. Sed hoc non statim potest homo, antequam multoties 5480 electione. Sed hoc non statim potest homo, antequam multoties
6981 peccaverit, dicit enim philosophus, in V Ethic., quod, si homo 5481 peccaverit, dicit enim philosophus, in V Ethic., quod, si homo
6982 possit iniusta facere, non tamen potest statim operari sicut 5482 possit iniusta facere, non tamen potest statim operari sicut
6983 iniustus, scilicet ex electione. Ergo videtur quod peccatum in 5483 iniustus, scilicet ex electione. Ergo videtur quod peccatum in
6984 spiritum sanctum non possit committi nisi post alia peccata.</p> 5484 spiritum sanctum non possit committi nisi post alia peccata.</p><p title="II-II q. 14 a. 4 arg. 3"><a name="39387"><span class="ref">[39387] IIª-IIae q. 14 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
6985 <p title="II-II q. 14 a. 4 arg. 3"><a name="39387"><span class=
6986 "ref">[39387] II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea,
6987 poenitentia et impoenitentia sunt circa idem. Sed poenitentia non 5485 poenitentia et impoenitentia sunt circa idem. Sed poenitentia non
6988 est nisi de peccatis praeteritis. Ergo etiam neque impoenitentia, 5486 est nisi de peccatis praeteritis. Ergo etiam neque impoenitentia,
6989 quae est species peccati in spiritum sanctum. Peccatum ergo in 5487 quae est species peccati in spiritum sanctum. Peccatum ergo in
6990 spiritum sanctum praesupponit alia peccata.</p> 5488 spiritum sanctum praesupponit alia peccata.</p><p title="II-II q. 14 a. 4 s. c."><a name="39388"><span class="ref">[39388] IIª-IIae q. 14 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
6991 <p title="II-II q. 14 a. 4 s. c."><a name="39388"><span class=
6992 "ref">[39388] II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra
6993 est quod <i>facile est in conspectu Dei subito honestare 5489 est quod <i>facile est in conspectu Dei subito honestare
6994 pauperem</i>, ut dicitur Eccli. XI. Ergo e contrario possibile est, 5490 pauperem</i>, ut dicitur Eccli. XI. Ergo e contrario possibile est,
6995 secundum malitiam Daemonis suggerentis, ut statim aliquis inducatur 5491 secundum malitiam Daemonis suggerentis, ut statim aliquis inducatur
6996 in gravissimum peccatum, quod est in spiritum sanctum.</p> 5492 in gravissimum peccatum, quod est in spiritum sanctum.</p><p title="II-II q. 14 a. 4 co."><a name="39389"><span class="ref">[39389] IIª-IIae q. 14 a. 4 co.</span></a> Respondeo
6997 <p title="II-II q. 14 a. 4 co."><a name="39389"><span class=
6998 "ref">[39389] II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 co.</span></a> Respondeo
6999 dicendum quod, sicut dictum est, peccare in spiritum sanctum uno 5493 dicendum quod, sicut dictum est, peccare in spiritum sanctum uno
7000 modo est peccare ex certa malitia. Ex certa autem malitia 5494 modo est peccare ex certa malitia. Ex certa autem malitia
7001 dupliciter peccare contingit, sicut dictum est. Uno modo, ex 5495 dupliciter peccare contingit, sicut dictum est. Uno modo, ex
7002 inclinatione habitus, quod non est proprie peccare in spiritum 5496 inclinatione habitus, quod non est proprie peccare in spiritum
7003 sanctum. Et hoc modo peccare ex certa malitia non contingit a 5497 sanctum. Et hoc modo peccare ex certa malitia non contingit a
7021 accipiatur ad litteram pro blasphemia spiritus sancti. Talis enim 5515 accipiatur ad litteram pro blasphemia spiritus sancti. Talis enim
7022 blasphemia de qua dominus loquitur, semper ex malitiae contemptu 5516 blasphemia de qua dominus loquitur, semper ex malitiae contemptu
7023 procedit. Si vero per peccatum in spiritum sanctum intelligatur 5517 procedit. Si vero per peccatum in spiritum sanctum intelligatur
7024 finalis impoenitentia, secundum intellectum Augustini, quaestionem 5518 finalis impoenitentia, secundum intellectum Augustini, quaestionem
7025 non habet, quia ad peccatum in spiritum sanctum requiritur 5519 non habet, quia ad peccatum in spiritum sanctum requiritur
7026 continuatio peccatorum usque in finem vitae.</p> 5520 continuatio peccatorum usque in finem vitae.</p><p title="II-II q. 14 a. 4 ad 1"><a name="39390"><span class="ref">[39390] IIª-IIae q. 14 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
7027 <p title="II-II q. 14 a. 4 ad 1"><a name="39390"><span class=
7028 "ref">[39390] II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum
7029 ergo dicendum quod tam in bono quam in malo, ut in pluribus, 5521 ergo dicendum quod tam in bono quam in malo, ut in pluribus,
7030 proceditur ab imperfecto ad perfectum, prout homo proficit vel in 5522 proceditur ab imperfecto ad perfectum, prout homo proficit vel in
7031 bono vel in malo. Et tamen in utroque unus potest incipere a maiori 5523 bono vel in malo. Et tamen in utroque unus potest incipere a maiori
7032 quam alius. Et ita illud a quo aliquis incipit, potest esse 5524 quam alius. Et ita illud a quo aliquis incipit, potest esse
7033 perfectum in bono vel in malo secundum genus suum; licet sit 5525 perfectum in bono vel in malo secundum genus suum; licet sit
7034 imperfectum secundum seriem processus hominis in melius vel in 5526 imperfectum secundum seriem processus hominis in melius vel in
7035 peius proficientis.</p> 5527 peius proficientis.</p><p title="II-II q. 14 a. 4 ad 2"><a name="39391"><span class="ref">[39391] IIª-IIae q. 14 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
7036 <p title="II-II q. 14 a. 4 ad 2"><a name="39391"><span class=
7037 "ref">[39391] II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum
7038 dicendum quod ratio illa procedit de peccato ex malitia quando est 5528 dicendum quod ratio illa procedit de peccato ex malitia quando est
7039 ex inclinatione habitus.</p> 5529 ex inclinatione habitus.</p><p title="II-II q. 14 a. 4 ad 3"><a name="39392"><span class="ref">[39392] IIª-IIae q. 14 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
7040 <p title="II-II q. 14 a. 4 ad 3"><a name="39392"><span class=
7041 "ref">[39392] II&ordf;-IIae q. 14 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium
7042 dicendum quod, si accipiatur impoenitentia secundum intentionem 5530 dicendum quod, si accipiatur impoenitentia secundum intentionem
7043 Augustini, secundum quod importat permanentiam in peccato usque in 5531 Augustini, secundum quod importat permanentiam in peccato usque in
7044 finem, sic planum est quod impoenitentia praesupponit peccata, 5532 finem, sic planum est quod impoenitentia praesupponit peccata,
7045 sicut et poenitentia. Sed si loquamur de impoenitentia habituali, 5533 sicut et poenitentia. Sed si loquamur de impoenitentia habituali,
7046 secundum quod ponitur species peccati in spiritum sanctum, sic 5534 secundum quod ponitur species peccati in spiritum sanctum, sic
7047 manifestum est quod impoenitentia potest esse etiam ante peccata, 5535 manifestum est quod impoenitentia potest esse etiam ante peccata,
7048 potest enim ille qui nunquam peccavit habere propositum vel 5536 potest enim ille qui nunquam peccavit habere propositum vel
7049 poenitendi vel non poenitendi, si contingeret eum peccare.</p> 5537 poenitendi vel non poenitendi, si contingeret eum peccare.</p></div></div><div class="q" id="q15"><h2>Quaestio 15</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 15 pr."><a name="39393"><span class="ref">[39393] IIª-IIae q. 15 pr.</span></a> Deinde
7050 <br />
7051 <div class="D">Quaestio 15</div>
7052 <div class="G">Prooemium</div>
7053 <p title="II-II q. 15 pr."><a name="39393"><span class=
7054 "ref">[39393] II&ordf;-IIae q. 15 pr.</span></a> Deinde
7055 considerandum est de vitiis oppositis scientiae et intellectui. Et 5538 considerandum est de vitiis oppositis scientiae et intellectui. Et
7056 quia de ignorantia, quae opponitur scientiae, dictum est supra, cum 5539 quia de ignorantia, quae opponitur scientiae, dictum est supra, cum
7057 de causis peccatorum ageretur; quaerendum est nunc de caecitate 5540 de causis peccatorum ageretur; quaerendum est nunc de caecitate
7058 mentis et hebetudine sensus, quae opponuntur dono intellectus. Et 5541 mentis et hebetudine sensus, quae opponuntur dono intellectus. Et
7059 circa hoc quaeruntur tria. Primo, utrum caecitas mentis sit 5542 circa hoc quaeruntur tria. Primo, utrum caecitas mentis sit
7060 peccatum. Secundo, utrum hebetudo sensus sit aliud peccatum a 5543 peccatum. Secundo, utrum hebetudo sensus sit aliud peccatum a
7061 caecitate mentis. Tertio, utrum haec vitia a peccatis carnalibus 5544 caecitate mentis. Tertio, utrum haec vitia a peccatis carnalibus
7062 oriantur.</p> 5545 oriantur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 15 a. 1 arg. 1"><a name="39394"><span class="ref">[39394] IIª-IIae q. 15 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
7063 <br />
7064 <div class="E">Articulus 1</div>
7065 <p title="II-II q. 15 a. 1 arg. 1"><a name="39394"><span class=
7066 "ref">[39394] II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
7067 sic proceditur. Videtur quod caecitas mentis non sit peccatum. 5546 sic proceditur. Videtur quod caecitas mentis non sit peccatum.
7068 Illud enim quod excusat a peccato non videtur esse peccatum. Sed 5547 Illud enim quod excusat a peccato non videtur esse peccatum. Sed
7069 caecitas excusat a peccato, dicitur enim Ioan. IX, <i>si caeci 5548 caecitas excusat a peccato, dicitur enim Ioan. IX, <i>si caeci
7070 essetis, non haberetis peccatum</i>. Ergo caecitas mentis non est 5549 essetis, non haberetis peccatum</i>. Ergo caecitas mentis non est
7071 peccatum.</p> 5550 peccatum.</p><p title="II-II q. 15 a. 1 arg. 2"><a name="39395"><span class="ref">[39395] IIª-IIae q. 15 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
7072 <p title="II-II q. 15 a. 1 arg. 2"><a name="39395"><span class=
7073 "ref">[39395] II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
7074 poena differt a culpa. Sed caecitas mentis est quaedam poena, ut 5551 poena differt a culpa. Sed caecitas mentis est quaedam poena, ut
7075 patet per illud quod habetur Isaiae VI, <i>excaeca cor populi 5552 patet per illud quod habetur Isaiae VI, <i>excaeca cor populi
7076 huius</i>; non enim esset a Deo, cum sit malum, nisi poena esset. 5553 huius</i>; non enim esset a Deo, cum sit malum, nisi poena esset.
7077 Ergo caecitas mentis non est peccatum.</p> 5554 Ergo caecitas mentis non est peccatum.</p><p title="II-II q. 15 a. 1 arg. 3"><a name="39396"><span class="ref">[39396] IIª-IIae q. 15 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
7078 <p title="II-II q. 15 a. 1 arg. 3"><a name="39396"><span class=
7079 "ref">[39396] II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
7080 omne peccatum est voluntarium, ut Augustinus dicit. Sed caecitas 5555 omne peccatum est voluntarium, ut Augustinus dicit. Sed caecitas
7081 mentis non est voluntaria, quia ut Augustinus dicit, X Confess., 5556 mentis non est voluntaria, quia ut Augustinus dicit, X Confess.,
7082 <i>cognoscere veritatem lucentem omnes amant</i>; et Eccle. XI 5557 <i>cognoscere veritatem lucentem omnes amant</i>; et Eccle. XI
7083 dicitur, <i>dulce lumen, et delectabile oculis videre solem</i>. 5558 dicitur, <i>dulce lumen, et delectabile oculis videre solem</i>.
7084 Ergo caecitas mentis non est peccatum.</p> 5559 Ergo caecitas mentis non est peccatum.</p><p title="II-II q. 15 a. 1 s. c."><a name="39397"><span class="ref">[39397] IIª-IIae q. 15 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
7085 <p title="II-II q. 15 a. 1 s. c."><a name="39397"><span class=
7086 "ref">[39397] II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
7087 est quod Gregorius, XXXI Moral., caecitatem mentis ponit inter 5560 est quod Gregorius, XXXI Moral., caecitatem mentis ponit inter
7088 vitia quae causantur ex luxuria.</p> 5561 vitia quae causantur ex luxuria.</p><p title="II-II q. 15 a. 1 co."><a name="39398"><span class="ref">[39398] IIª-IIae q. 15 a. 1 co.</span></a> Respondeo
7089 <p title="II-II q. 15 a. 1 co."><a name="39398"><span class=
7090 "ref">[39398] II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 co.</span></a> Respondeo
7091 dicendum quod sicut caecitas corporalis est privatio eius quod est 5562 dicendum quod sicut caecitas corporalis est privatio eius quod est
7092 principium corporalis visionis, ita etiam caecitas mentis est 5563 principium corporalis visionis, ita etiam caecitas mentis est
7093 privatio eius quod est principium mentalis sive intellectualis 5564 privatio eius quod est principium mentalis sive intellectualis
7094 visionis. Cuius quidem principium est triplex. Unum quidem est 5565 visionis. Cuius quidem principium est triplex. Unum quidem est
7095 lumen naturalis rationis. Et hoc lumen, cum pertineat ad speciem 5566 lumen naturalis rationis. Et hoc lumen, cum pertineat ad speciem
7110 consideratione talis principii, secundum illud Psalm., <i>noluit 5581 consideratione talis principii, secundum illud Psalm., <i>noluit
7111 intelligere ut bene ageret</i>. Alio modo, per occupationem mentis 5582 intelligere ut bene ageret</i>. Alio modo, per occupationem mentis
7112 circa alia quae magis diligit, quibus ab inspectione huius 5583 circa alia quae magis diligit, quibus ab inspectione huius
7113 principii mens avertitur, secundum illud Psalm., <i>supercecidit 5584 principii mens avertitur, secundum illud Psalm., <i>supercecidit
7114 ignis</i>, scilicet concupiscentiae, <i>et non viderunt solem</i>. 5585 ignis</i>, scilicet concupiscentiae, <i>et non viderunt solem</i>.
7115 Et utroque modo caecitas mentis est peccatum.</p> 5586 Et utroque modo caecitas mentis est peccatum.</p><p title="II-II q. 15 a. 1 ad 1"><a name="39399"><span class="ref">[39399] IIª-IIae q. 15 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
7116 <p title="II-II q. 15 a. 1 ad 1"><a name="39399"><span class=
7117 "ref">[39399] II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
7118 ergo dicendum quod caecitas quae excusat a peccato est quae 5587 ergo dicendum quod caecitas quae excusat a peccato est quae
7119 contingit ex naturali defectu non potentis videre.</p> 5588 contingit ex naturali defectu non potentis videre.</p><p title="II-II q. 15 a. 1 ad 2"><a name="39400"><span class="ref">[39400] IIª-IIae q. 15 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
7120 <p title="II-II q. 15 a. 1 ad 2"><a name="39400"><span class=
7121 "ref">[39400] II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
7122 dicendum quod ratio illa procedit de secunda caecitate, quae est 5589 dicendum quod ratio illa procedit de secunda caecitate, quae est
7123 poena.</p> 5590 poena.</p><p title="II-II q. 15 a. 1 ad 3"><a name="39401"><span class="ref">[39401] IIª-IIae q. 15 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
7124 <p title="II-II q. 15 a. 1 ad 3"><a name="39401"><span class=
7125 "ref">[39401] II&ordf;-IIae q. 15 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
7126 dicendum quod intelligere veritatem cuilibet est secundum se 5591 dicendum quod intelligere veritatem cuilibet est secundum se
7127 amabile. Potest tamen per accidens esse alicui odibile, inquantum 5592 amabile. Potest tamen per accidens esse alicui odibile, inquantum
7128 scilicet per hoc homo impeditur ab aliis quae magis amat.</p> 5593 scilicet per hoc homo impeditur ab aliis quae magis amat.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 15 a. 2 arg. 1"><a name="39402"><span class="ref">[39402] IIª-IIae q. 15 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
7129 <br />
7130 <div class="E">Articulus 2</div>
7131 <p title="II-II q. 15 a. 2 arg. 1"><a name="39402"><span class=
7132 "ref">[39402] II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
7133 secundum sic proceditur. Videtur quod hebetudo sensus non sit aliud 5594 secundum sic proceditur. Videtur quod hebetudo sensus non sit aliud
7134 a caecitate mentis. Unum enim uni est contrarium. Sed dono 5595 a caecitate mentis. Unum enim uni est contrarium. Sed dono
7135 intellectus opponitur hebetudo, ut patet per Gregorium, in II 5596 intellectus opponitur hebetudo, ut patet per Gregorium, in II
7136 Moral.; cui etiam opponitur caecitas mentis, eo quod intellectus 5597 Moral.; cui etiam opponitur caecitas mentis, eo quod intellectus
7137 principium quoddam visivum designat. Ergo hebetudo sensus est idem 5598 principium quoddam visivum designat. Ergo hebetudo sensus est idem
7138 quod caecitas mentis.</p> 5599 quod caecitas mentis.</p><p title="II-II q. 15 a. 2 arg. 2"><a name="39403"><span class="ref">[39403] IIª-IIae q. 15 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
7139 <p title="II-II q. 15 a. 2 arg. 2"><a name="39403"><span class=
7140 "ref">[39403] II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
7141 Gregorius, in XXXI Moral., de hebetudine loquens, nominat eam 5600 Gregorius, in XXXI Moral., de hebetudine loquens, nominat eam
7142 hebetudinem sensus circa intelligentiam. Sed hebetari sensu circa 5601 hebetudinem sensus circa intelligentiam. Sed hebetari sensu circa
7143 intelligentiam nihil aliud esse videtur quam intelligendo deficere, 5602 intelligentiam nihil aliud esse videtur quam intelligendo deficere,
7144 quod pertinet ad mentis caecitatem. Ergo hebetudo sensus idem est 5603 quod pertinet ad mentis caecitatem. Ergo hebetudo sensus idem est
7145 quod caecitas mentis.</p> 5604 quod caecitas mentis.</p><p title="II-II q. 15 a. 2 arg. 3"><a name="39404"><span class="ref">[39404] IIª-IIae q. 15 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
7146 <p title="II-II q. 15 a. 2 arg. 3"><a name="39404"><span class=
7147 "ref">[39404] II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
7148 si in aliquo differunt, maxime videntur in hoc differre quod 5605 si in aliquo differunt, maxime videntur in hoc differre quod
7149 caecitas mentis est voluntaria, ut supra dictum est, hebetudo autem 5606 caecitas mentis est voluntaria, ut supra dictum est, hebetudo autem
7150 sensus est naturalis. Sed defectus naturalis non est peccatum. Ergo 5607 sensus est naturalis. Sed defectus naturalis non est peccatum. Ergo
7151 secundum hoc hebetudo sensus non esset peccatum. Quod est contra 5608 secundum hoc hebetudo sensus non esset peccatum. Quod est contra
7152 Gregorium, qui connumerat eam inter vitia quae ex gula 5609 Gregorium, qui connumerat eam inter vitia quae ex gula
7153 oriuntur.</p> 5610 oriuntur.</p><p title="II-II q. 15 a. 2 s. c."><a name="39405"><span class="ref">[39405] IIª-IIae q. 15 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
7154 <p title="II-II q. 15 a. 2 s. c."><a name="39405"><span class=
7155 "ref">[39405] II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
7156 est quod diversarum causarum sunt diversi effectus. Sed Gregorius, 5611 est quod diversarum causarum sunt diversi effectus. Sed Gregorius,
7157 XXXI Moral., dicit quod hebetudo mentis oritur ex gula, caecitas 5612 XXXI Moral., dicit quod hebetudo mentis oritur ex gula, caecitas
7158 autem mentis ex luxuria. Ergo sunt diversa vitia.</p> 5613 autem mentis ex luxuria. Ergo sunt diversa vitia.</p><p title="II-II q. 15 a. 2 co."><a name="39406"><span class="ref">[39406] IIª-IIae q. 15 a. 2 co.</span></a> Respondeo
7159 <p title="II-II q. 15 a. 2 co."><a name="39406"><span class=
7160 "ref">[39406] II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 co.</span></a> Respondeo
7161 dicendum quod hebes acuto opponitur. Acutum autem dicitur aliquid 5614 dicendum quod hebes acuto opponitur. Acutum autem dicitur aliquid
7162 ex hoc quod est penetrativum. Unde et hebes dicitur aliquid ex hoc 5615 ex hoc quod est penetrativum. Unde et hebes dicitur aliquid ex hoc
7163 quod est obtusum, penetrare non valens. Sensus autem corporalis per 5616 quod est obtusum, penetrare non valens. Sensus autem corporalis per
7164 quandam similitudinem penetrare dicitur medium inquantum ex aliqua 5617 quandam similitudinem penetrare dicitur medium inquantum ex aliqua
7165 distantia suum obiectum percipit; vel inquantum potest quasi 5618 distantia suum obiectum percipit; vel inquantum potest quasi
7188 utrumque opponitur dono intellectus, per quem homo spiritualia bona 5641 utrumque opponitur dono intellectus, per quem homo spiritualia bona
7189 apprehendendo cognoscit et ad eorum intima subtiliter penetrat. 5642 apprehendendo cognoscit et ad eorum intima subtiliter penetrat.
7190 Habet autem hebetudo rationem peccati sicut et caecitas mentis, 5643 Habet autem hebetudo rationem peccati sicut et caecitas mentis,
7191 inquantum scilicet est voluntaria, ut patet in eo qui, affectus 5644 inquantum scilicet est voluntaria, ut patet in eo qui, affectus
7192 circa carnalia, de spiritualibus subtiliter discutere fastidit vel 5645 circa carnalia, de spiritualibus subtiliter discutere fastidit vel
7193 negligit.</p> 5646 negligit.</p><p title="II-II q. 15 a. 2 ad arg."><a name="39407"><span class="ref">[39407] IIª-IIae q. 15 a. 2 ad arg.</span></a> Et per
7194 <p title="II-II q. 15 a. 2 ad arg."><a name="39407"><span class= 5647 hoc patet responsio ad obiecta.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 15 a. 3 arg. 1"><a name="39408"><span class="ref">[39408] IIª-IIae q. 15 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
7195 "ref">[39407] II&ordf;-IIae q. 15 a. 2 ad arg.</span></a> Et per
7196 hoc patet responsio ad obiecta.</p>
7197 <br />
7198 <div class="E">Articulus 3</div>
7199 <p title="II-II q. 15 a. 3 arg. 1"><a name="39408"><span class=
7200 "ref">[39408] II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium
7201 sic proceditur. Videtur quod caecitas mentis et hebetudo sensus non 5648 sic proceditur. Videtur quod caecitas mentis et hebetudo sensus non
7202 oriantur ex vitiis carnalibus. Augustinus enim, in libro Retract., 5649 oriantur ex vitiis carnalibus. Augustinus enim, in libro Retract.,
7203 retractans illud quod dixerat in Soliloq., <i>Deus, qui non nisi 5650 retractans illud quod dixerat in Soliloq., <i>Deus, qui non nisi
7204 mundos verum scire voluisti</i>, dicit quod <i>responderi potest 5651 mundos verum scire voluisti</i>, dicit quod <i>responderi potest
7205 multos etiam non mundos multa vera scire</i>. Sed homines maxime 5652 multos etiam non mundos multa vera scire</i>. Sed homines maxime
7206 efficiuntur immundi per vitia carnalia. Ergo caecitas mentis et 5653 efficiuntur immundi per vitia carnalia. Ergo caecitas mentis et
7207 hebetudo sensus non causantur a vitiis carnalibus.</p> 5654 hebetudo sensus non causantur a vitiis carnalibus.</p><p title="II-II q. 15 a. 3 arg. 2"><a name="39409"><span class="ref">[39409] IIª-IIae q. 15 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
7208 <p title="II-II q. 15 a. 3 arg. 2"><a name="39409"><span class=
7209 "ref">[39409] II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea,
7210 caecitas mentis et hebetudo sensus sunt defectus quidam circa 5655 caecitas mentis et hebetudo sensus sunt defectus quidam circa
7211 partem animae intellectivam; vitia autem carnalia pertinent ad 5656 partem animae intellectivam; vitia autem carnalia pertinent ad
7212 corruptionem carnis. Sed caro non agit in animam, sed potius e 5657 corruptionem carnis. Sed caro non agit in animam, sed potius e
7213 converso. Ergo vitia carnalia non causant caecitatem mentis et 5658 converso. Ergo vitia carnalia non causant caecitatem mentis et
7214 hebetudinem sensus.</p> 5659 hebetudinem sensus.</p><p title="II-II q. 15 a. 3 arg. 3"><a name="39410"><span class="ref">[39410] IIª-IIae q. 15 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
7215 <p title="II-II q. 15 a. 3 arg. 3"><a name="39410"><span class=
7216 "ref">[39410] II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea,
7217 unumquodque magis patitur a propinquiori quam a remotiori. Sed 5660 unumquodque magis patitur a propinquiori quam a remotiori. Sed
7218 propinquiora sunt menti vitia spiritualia quam carnalia. Ergo 5661 propinquiora sunt menti vitia spiritualia quam carnalia. Ergo
7219 caecitas mentis et hebetudo sensus magis causantur ex vitiis 5662 caecitas mentis et hebetudo sensus magis causantur ex vitiis
7220 spiritualibus quam ex vitiis carnalibus.</p> 5663 spiritualibus quam ex vitiis carnalibus.</p><p title="II-II q. 15 a. 3 s. c."><a name="39411"><span class="ref">[39411] IIª-IIae q. 15 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
7221 <p title="II-II q. 15 a. 3 s. c."><a name="39411"><span class=
7222 "ref">[39411] II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra
7223 est quod Gregorius, XXXI Moral., dicit quod hebetudo sensus circa 5664 est quod Gregorius, XXXI Moral., dicit quod hebetudo sensus circa
7224 intelligentiam oritur ex gula, caecitas mentis ex luxuria.</p> 5665 intelligentiam oritur ex gula, caecitas mentis ex luxuria.</p><p title="II-II q. 15 a. 3 co."><a name="39412"><span class="ref">[39412] IIª-IIae q. 15 a. 3 co.</span></a> Respondeo
7225 <p title="II-II q. 15 a. 3 co."><a name="39412"><span class=
7226 "ref">[39412] II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 co.</span></a> Respondeo
7227 dicendum quod perfectio intellectualis operationis in homine 5666 dicendum quod perfectio intellectualis operationis in homine
7228 consistit in quadam abstractione a sensibilium phantasmatibus. Et 5667 consistit in quadam abstractione a sensibilium phantasmatibus. Et
7229 ideo quanto intellectus hominis magis fuerit liber ab huiusmodi 5668 ideo quanto intellectus hominis magis fuerit liber ab huiusmodi
7230 phantasmatibus, tanto potius considerare intelligibilia poterit et 5669 phantasmatibus, tanto potius considerare intelligibilia poterit et
7231 ordinare omnia sensibilia, sicut et Anaxagoras dixit quod oportet 5670 ordinare omnia sensibilia, sicut et Anaxagoras dixit quod oportet
7246 hebetudo sensus, quae reddit hominem debilem circa huiusmodi 5685 hebetudo sensus, quae reddit hominem debilem circa huiusmodi
7247 intelligibilia. Et e converso oppositae virtutes, scilicet 5686 intelligibilia. Et e converso oppositae virtutes, scilicet
7248 abstinentia et castitas, maxime disponunt hominem ad perfectionem 5687 abstinentia et castitas, maxime disponunt hominem ad perfectionem
7249 intellectualis operationis. Unde dicitur Dan. I, quod pueris his, 5688 intellectualis operationis. Unde dicitur Dan. I, quod pueris his,
7250 scilicet abstinentibus et continentibus, <i>dedit Deus scientiam et 5689 scilicet abstinentibus et continentibus, <i>dedit Deus scientiam et
7251 disciplinam in omni libro et sapientia</i>.</p> 5690 disciplinam in omni libro et sapientia</i>.</p><p title="II-II q. 15 a. 3 ad 1"><a name="39413"><span class="ref">[39413] IIª-IIae q. 15 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
7252 <p title="II-II q. 15 a. 3 ad 1"><a name="39413"><span class=
7253 "ref">[39413] II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum
7254 ergo dicendum quod, quamvis aliqui vitiis carnalibus subditi 5691 ergo dicendum quod, quamvis aliqui vitiis carnalibus subditi
7255 possint quandoque subtiliter aliqua speculari circa intelligibilia, 5692 possint quandoque subtiliter aliqua speculari circa intelligibilia,
7256 propter bonitatem ingenii naturalis vel habitus superadditi; tamen 5693 propter bonitatem ingenii naturalis vel habitus superadditi; tamen
7257 necesse est ut ab hac subtilitate contemplationis eorum intentio 5694 necesse est ut ab hac subtilitate contemplationis eorum intentio
7258 plerumque retrahatur propter delectationes corporales. Et ita 5695 plerumque retrahatur propter delectationes corporales. Et ita
7259 immundi possunt aliqua vera scire sed ex sua immunditia circa hoc 5696 immundi possunt aliqua vera scire sed ex sua immunditia circa hoc
7260 impediuntur.</p> 5697 impediuntur.</p><p title="II-II q. 15 a. 3 ad 2"><a name="39414"><span class="ref">[39414] IIª-IIae q. 15 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
7261 <p title="II-II q. 15 a. 3 ad 2"><a name="39414"><span class=
7262 "ref">[39414] II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum
7263 dicendum quod caro non agit in partem intellectivam alterando 5698 dicendum quod caro non agit in partem intellectivam alterando
7264 ipsam, sed impediendo operationem ipsius per modum praedictum.</p> 5699 ipsam, sed impediendo operationem ipsius per modum praedictum.</p><p title="II-II q. 15 a. 3 ad 3"><a name="39415"><span class="ref">[39415] IIª-IIae q. 15 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
7265 <p title="II-II q. 15 a. 3 ad 3"><a name="39415"><span class=
7266 "ref">[39415] II&ordf;-IIae q. 15 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium
7267 dicendum quod vitia carnalia, quo magis sunt remota a mente, eo 5700 dicendum quod vitia carnalia, quo magis sunt remota a mente, eo
7268 magis eius intentionem ad remotiora distrahunt. Unde magis 5701 magis eius intentionem ad remotiora distrahunt. Unde magis
7269 impediunt mentis contemplationem.</p> 5702 impediunt mentis contemplationem.</p></div></div><div class="q" id="q16"><h2>Quaestio 16</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 16 pr."><a name="39416"><span class="ref">[39416] IIª-IIae q. 16 pr.</span></a> Deinde
7270 <br />
7271 <div class="D">Quaestio 16</div>
7272 <div class="G">Prooemium</div>
7273 <p title="II-II q. 16 pr."><a name="39416"><span class=
7274 "ref">[39416] II&ordf;-IIae q. 16 pr.</span></a> Deinde
7275 considerandum est de praeceptis pertinentibus ad praedicta. Et 5703 considerandum est de praeceptis pertinentibus ad praedicta. Et
7276 circa hoc quaeruntur duo. Primo, de praeceptis pertinentibus ad 5704 circa hoc quaeruntur duo. Primo, de praeceptis pertinentibus ad
7277 fidem. Secundo, de praeceptis pertinentibus ad dona scientiae et 5705 fidem. Secundo, de praeceptis pertinentibus ad dona scientiae et
7278 intellectus.</p> 5706 intellectus.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 1"><a name="39417"><span class="ref">[39417] IIª-IIae q. 16 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
7279 <br />
7280 <div class="E">Articulus 1</div>
7281 <p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 1"><a name="39417"><span class=
7282 "ref">[39417] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum
7283 sic proceditur. Videtur quod in veteri lege dari debuerint 5707 sic proceditur. Videtur quod in veteri lege dari debuerint
7284 praecepta credendi. Praeceptum enim est de eo quod est debitum et 5708 praecepta credendi. Praeceptum enim est de eo quod est debitum et
7285 necessarium. Sed maxime necessarium est homini quod credat, 5709 necessarium. Sed maxime necessarium est homini quod credat,
7286 secundum illud Heb. XI, <i>sine fide impossibile est placere 5710 secundum illud Heb. XI, <i>sine fide impossibile est placere
7287 Deo</i>. Ergo maxime oportuit praecepta dari de fide.</p> 5711 Deo</i>. Ergo maxime oportuit praecepta dari de fide.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 2"><a name="39418"><span class="ref">[39418] IIª-IIae q. 16 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
7288 <p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 2"><a name="39418"><span class=
7289 "ref">[39418] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea,
7290 novum testamentum continetur in veteri sicut figuratum in figura, 5712 novum testamentum continetur in veteri sicut figuratum in figura,
7291 ut supra dictum est. Sed in novo testamento ponuntur expressa 5713 ut supra dictum est. Sed in novo testamento ponuntur expressa
7292 mandata de fide, ut patet Ioan. XIV, <i>creditis in Deum, et in me 5714 mandata de fide, ut patet Ioan. XIV, <i>creditis in Deum, et in me
7293 credite</i>. Ergo videtur quod in veteri lege etiam debuerint 5715 credite</i>. Ergo videtur quod in veteri lege etiam debuerint
7294 aliqua praecepta dari de fide.</p> 5716 aliqua praecepta dari de fide.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 3"><a name="39419"><span class="ref">[39419] IIª-IIae q. 16 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
7295 <p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 3"><a name="39419"><span class=
7296 "ref">[39419] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea,
7297 eiusdem rationis est praecipere actum virtutis et prohibere vitia 5717 eiusdem rationis est praecipere actum virtutis et prohibere vitia
7298 opposita. Sed in veteri lege ponuntur multa praecepta prohibentia 5718 opposita. Sed in veteri lege ponuntur multa praecepta prohibentia
7299 infidelitatem, sicut Exod. XX, <i>non habebis deos alienos coram 5719 infidelitatem, sicut Exod. XX, <i>non habebis deos alienos coram
7300 me</i>; et iterum Deut. XIII mandatur quod non audient verba 5720 me</i>; et iterum Deut. XIII mandatur quod non audient verba
7301 prophetae aut somniatoris qui eos de fide Dei vellet divertere. 5721 prophetae aut somniatoris qui eos de fide Dei vellet divertere.
7302 Ergo in veteri lege etiam debuerunt dari praecepta de fide.</p> 5722 Ergo in veteri lege etiam debuerunt dari praecepta de fide.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 4"><a name="39420"><span class="ref">[39420] IIª-IIae q. 16 a. 1 arg. 4</span></a> Praeterea,
7303 <p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 4"><a name="39420"><span class=
7304 "ref">[39420] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 4</span></a> Praeterea,
7305 confessio est actus fidei, ut supra dictum est. Sed de confessione 5723 confessio est actus fidei, ut supra dictum est. Sed de confessione
7306 et promulgatione fidei dantur praecepta in veteri lege, mandatur 5724 et promulgatione fidei dantur praecepta in veteri lege, mandatur
7307 enim Exod. XII quod filiis suis interrogantibus rationem assignent 5725 enim Exod. XII quod filiis suis interrogantibus rationem assignent
7308 paschalis observantiae; et Deut. XIII mandatur quod ille qui 5726 paschalis observantiae; et Deut. XIII mandatur quod ille qui
7309 disseminat doctrinam contra fidem occidatur. Ergo lex vetus 5727 disseminat doctrinam contra fidem occidatur. Ergo lex vetus
7310 praecepta fidei debuit habere.</p> 5728 praecepta fidei debuit habere.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 5"><a name="39421"><span class="ref">[39421] IIª-IIae q. 16 a. 1 arg. 5</span></a> Praeterea,
7311 <p title="II-II q. 16 a. 1 arg. 5"><a name="39421"><span class=
7312 "ref">[39421] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 arg. 5</span></a> Praeterea,
7313 omnes libri veteris testamenti sub lege veteri continentur, unde 5729 omnes libri veteris testamenti sub lege veteri continentur, unde
7314 dominus, Ioan. XV, dicit in lege esse scriptum, <i>odio habuerunt 5730 dominus, Ioan. XV, dicit in lege esse scriptum, <i>odio habuerunt
7315 me gratis</i>, quod tamen scribitur in Psalmo. Sed Eccli. II 5731 me gratis</i>, quod tamen scribitur in Psalmo. Sed Eccli. II
7316 dicitur, <i>qui timetis dominum, credite illi</i>. Ergo in veteri 5732 dicitur, <i>qui timetis dominum, credite illi</i>. Ergo in veteri
7317 lege fuerunt praecepta danda de fide.</p> 5733 lege fuerunt praecepta danda de fide.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 s. c."><a name="39422"><span class="ref">[39422] IIª-IIae q. 16 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
7318 <p title="II-II q. 16 a. 1 s. c."><a name="39422"><span class=
7319 "ref">[39422] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra
7320 est quod apostolus, ad Rom. III, legem veterem nominat legem 5734 est quod apostolus, ad Rom. III, legem veterem nominat legem
7321 factorum, et dividit eam contra legem fidei. Ergo in lege veteri 5735 factorum, et dividit eam contra legem fidei. Ergo in lege veteri
7322 non fuerunt praecepta danda de fide.</p> 5736 non fuerunt praecepta danda de fide.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 co."><a name="39423"><span class="ref">[39423] IIª-IIae q. 16 a. 1 co.</span></a> Respondeo
7323 <p title="II-II q. 16 a. 1 co."><a name="39423"><span class=
7324 "ref">[39423] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 co.</span></a> Respondeo
7325 dicendum quod lex non imponitur ab aliquo domino nisi suis 5737 dicendum quod lex non imponitur ab aliquo domino nisi suis
7326 subditis, et ideo praecepta legis cuiuslibet praesupponunt 5738 subditis, et ideo praecepta legis cuiuslibet praesupponunt
7327 subiectionem recipientis legem ad eum qui dat legem. Prima autem 5739 subiectionem recipientis legem ad eum qui dat legem. Prima autem
7328 subiectio hominis ad Deum est per fidem, secundum illud Heb. XI, 5740 subiectio hominis ad Deum est per fidem, secundum illud Heb. XI,
7329 <i>accedentem ad Deum oportet credere quia est</i>. Et ideo fides 5741 <i>accedentem ad Deum oportet credere quia est</i>. Et ideo fides
7338 Deo subiiciatur, possunt dari praecepta de aliis credendis, sicut 5750 Deo subiiciatur, possunt dari praecepta de aliis credendis, sicut
7339 Augustinus dicit, super Ioan., quod plurima sunt nobis de fide 5751 Augustinus dicit, super Ioan., quod plurima sunt nobis de fide
7340 mandata, exponens illud, hoc est praeceptum meum. Sed in veteri 5752 mandata, exponens illud, hoc est praeceptum meum. Sed in veteri
7341 lege non erant secreta fidei populo exponenda. Et ideo, supposita 5753 lege non erant secreta fidei populo exponenda. Et ideo, supposita
7342 fide unius Dei, nulla alia praecepta sunt in veteri lege data de 5754 fide unius Dei, nulla alia praecepta sunt in veteri lege data de
7343 credendis.</p> 5755 credendis.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 ad 1"><a name="39424"><span class="ref">[39424] IIª-IIae q. 16 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
7344 <p title="II-II q. 16 a. 1 ad 1"><a name="39424"><span class=
7345 "ref">[39424] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum
7346 ergo dicendum quod fides est necessaria tanquam principium 5756 ergo dicendum quod fides est necessaria tanquam principium
7347 spiritualis vitae. Et ideo praesupponitur ad legis 5757 spiritualis vitae. Et ideo praesupponitur ad legis
7348 susceptionem.</p> 5758 susceptionem.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 ad 2"><a name="39425"><span class="ref">[39425] IIª-IIae q. 16 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
7349 <p title="II-II q. 16 a. 1 ad 2"><a name="39425"><span class=
7350 "ref">[39425] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum
7351 dicendum quod ibi etiam dominus praesupponit aliquid de fide, 5759 dicendum quod ibi etiam dominus praesupponit aliquid de fide,
7352 scilicet fidem unius Dei, cum dicit, creditis in Deum, et aliquid 5760 scilicet fidem unius Dei, cum dicit, creditis in Deum, et aliquid
7353 praecipit, scilicet fidem incarnationis, per quam unus est Deus et 5761 praecipit, scilicet fidem incarnationis, per quam unus est Deus et
7354 homo; quae quidem fidei explicatio pertinet ad fidem novi 5762 homo; quae quidem fidei explicatio pertinet ad fidem novi
7355 testamenti. Et ideo subdit, et in me credite.</p> 5763 testamenti. Et ideo subdit, et in me credite.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 ad 3"><a name="39426"><span class="ref">[39426] IIª-IIae q. 16 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
7356 <p title="II-II q. 16 a. 1 ad 3"><a name="39426"><span class=
7357 "ref">[39426] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium
7358 dicendum quod praecepta prohibitiva respiciunt peccata, quae 5764 dicendum quod praecepta prohibitiva respiciunt peccata, quae
7359 corrumpunt virtutem. Virtus autem corrumpitur ex particularibus 5765 corrumpunt virtutem. Virtus autem corrumpitur ex particularibus
7360 defectibus, ut supra dictum est. Et ideo, praesupposita fide unius 5766 defectibus, ut supra dictum est. Et ideo, praesupposita fide unius
7361 Dei, in lege veteri fuerunt danda prohibitiva praecepta, quibus 5767 Dei, in lege veteri fuerunt danda prohibitiva praecepta, quibus
7362 homines prohiberentur ab his particularibus defectibus per quos 5768 homines prohiberentur ab his particularibus defectibus per quos
7363 fides corrumpi posset.</p> 5769 fides corrumpi posset.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 ad 4"><a name="39427"><span class="ref">[39427] IIª-IIae q. 16 a. 1 ad 4</span></a> Ad quartum
7364 <p title="II-II q. 16 a. 1 ad 4"><a name="39427"><span class=
7365 "ref">[39427] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 4</span></a> Ad quartum
7366 dicendum quod etiam confessio vel doctrina fidei praesupponit 5770 dicendum quod etiam confessio vel doctrina fidei praesupponit
7367 subiectionem hominis ad Deum per fidem. Et ideo magis potuerunt 5771 subiectionem hominis ad Deum per fidem. Et ideo magis potuerunt
7368 dari praecepta in veteri lege pertinentia ad confessionem et 5772 dari praecepta in veteri lege pertinentia ad confessionem et
7369 doctrinam fidei quam pertinentia ad ipsam fidem.</p> 5773 doctrinam fidei quam pertinentia ad ipsam fidem.</p><p title="II-II q. 16 a. 1 ad 5"><a name="39428"><span class="ref">[39428] IIª-IIae q. 16 a. 1 ad 5</span></a> Ad quintum
7370 <p title="II-II q. 16 a. 1 ad 5"><a name="39428"><span class=
7371 "ref">[39428] II&ordf;-IIae q. 16 a. 1 ad 5</span></a> Ad quintum
7372 dicendum quod in illa etiam auctoritate praesupponitur fides per 5774 dicendum quod in illa etiam auctoritate praesupponitur fides per
7373 quam credimus Deum esse, unde praemittit, qui timetis Deum, quod 5775 quam credimus Deum esse, unde praemittit, qui timetis Deum, quod
7374 non posset esse sine fide. Quod autem addit, credite illi, ad 5776 non posset esse sine fide. Quod autem addit, credite illi, ad
7375 quaedam credibilia specialia referendum est, et praecipue ad illa 5777 quaedam credibilia specialia referendum est, et praecipue ad illa
7376 quae promittit Deus sibi obedientibus. Unde subdit, <i>et non 5778 quae promittit Deus sibi obedientibus. Unde subdit, <i>et non
7377 evacuabitur merces vestra</i>.</p> 5779 evacuabitur merces vestra</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 16 a. 2 arg. 1"><a name="39429"><span class="ref">[39429] IIª-IIae q. 16 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
7378 <br />
7379 <div class="E">Articulus 2</div>
7380 <p title="II-II q. 16 a. 2 arg. 1"><a name="39429"><span class=
7381 "ref">[39429] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 1</span></a> Ad
7382 secundum sic proceditur. Videtur quod in veteri lege inconvenienter 5780 secundum sic proceditur. Videtur quod in veteri lege inconvenienter
7383 tradantur praecepta pertinentia ad scientiam et intellectum. 5781 tradantur praecepta pertinentia ad scientiam et intellectum.
7384 Scientia enim et intellectus ad cognitionem pertinent. Cognitio 5782 Scientia enim et intellectus ad cognitionem pertinent. Cognitio
7385 autem praecedit et dirigit actionem. Ergo praecepta ad scientiam et 5783 autem praecedit et dirigit actionem. Ergo praecepta ad scientiam et
7386 intellectum pertinentia debent praecedere praecepta pertinentia ad 5784 intellectum pertinentia debent praecedere praecepta pertinentia ad
7387 actionem. Cum ergo prima praecepta legis sint praecepta Decalogi, 5785 actionem. Cum ergo prima praecepta legis sint praecepta Decalogi,
7388 videtur quod inter praecepta Decalogi debuerunt tradi aliqua 5786 videtur quod inter praecepta Decalogi debuerunt tradi aliqua
7389 praecepta pertinentia ad scientiam et intellectum.</p> 5787 praecepta pertinentia ad scientiam et intellectum.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 arg. 2"><a name="39430"><span class="ref">[39430] IIª-IIae q. 16 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
7390 <p title="II-II q. 16 a. 2 arg. 2"><a name="39430"><span class=
7391 "ref">[39430] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea,
7392 disciplina praecedit doctrinam, prius enim homo ab alio discit quam 5788 disciplina praecedit doctrinam, prius enim homo ab alio discit quam
7393 alium doceat. Sed dantur in veteri lege aliqua praecepta de 5789 alium doceat. Sed dantur in veteri lege aliqua praecepta de
7394 doctrina, et affirmativa, ut praecipitur Deut. IV, <i>docebis ea 5790 doctrina, et affirmativa, ut praecipitur Deut. IV, <i>docebis ea
7395 filios ac nepotes tuos</i>; et etiam prohibitiva, sicut habetur 5791 filios ac nepotes tuos</i>; et etiam prohibitiva, sicut habetur
7396 Deut. IV, <i>non addetis ad verbum quod vobis loquor, neque 5792 Deut. IV, <i>non addetis ad verbum quod vobis loquor, neque
7397 auferetis ab eo</i>. Ergo videtur quod etiam aliqua praecepta dari 5793 auferetis ab eo</i>. Ergo videtur quod etiam aliqua praecepta dari
7398 debuerint inducentia hominem ad addiscendum.</p> 5794 debuerint inducentia hominem ad addiscendum.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 arg. 3"><a name="39431"><span class="ref">[39431] IIª-IIae q. 16 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
7399 <p title="II-II q. 16 a. 2 arg. 3"><a name="39431"><span class=
7400 "ref">[39431] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea,
7401 scientia et intellectus magis videntur necessaria sacerdoti quam 5795 scientia et intellectus magis videntur necessaria sacerdoti quam
7402 regi, unde dicitur Malach. II, <i>labia sacerdotis custodiunt 5796 regi, unde dicitur Malach. II, <i>labia sacerdotis custodiunt
7403 scientiam, et legem requirunt ex ore eius</i>; et Osee IV dicitur, 5797 scientiam, et legem requirunt ex ore eius</i>; et Osee IV dicitur,
7404 <i>quia scientiam repulisti, repellam te et ego, ne sacerdotio 5798 <i>quia scientiam repulisti, repellam te et ego, ne sacerdotio
7405 fungaris mihi</i>. Sed regi mandatur quod addiscat scientiam legis, 5799 fungaris mihi</i>. Sed regi mandatur quod addiscat scientiam legis,
7406 ut patet Deut. XVII. Ergo multo magis debuit praecipi in lege quod 5800 ut patet Deut. XVII. Ergo multo magis debuit praecipi in lege quod
7407 sacerdotes legem addiscerent.</p> 5801 sacerdotes legem addiscerent.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 arg. 4"><a name="39432"><span class="ref">[39432] IIª-IIae q. 16 a. 2 arg. 4</span></a> Praeterea,
7408 <p title="II-II q. 16 a. 2 arg. 4"><a name="39432"><span class=
7409 "ref">[39432] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 arg. 4</span></a> Praeterea,
7410 meditatio eorum quae ad scientiam et intellectum pertinent non 5802 meditatio eorum quae ad scientiam et intellectum pertinent non
7411 potest esse in dormiendo. Impeditur etiam per occupationes 5803 potest esse in dormiendo. Impeditur etiam per occupationes
7412 extraneas. Ergo inconvenienter praecipitur, Deut. VI, 5804 extraneas. Ergo inconvenienter praecipitur, Deut. VI,
7413 <i>meditaberis ea sedens in domo tua, et ambulans in itinere, 5805 <i>meditaberis ea sedens in domo tua, et ambulans in itinere,
7414 dormiens atque consurgens</i>. Inconvenienter ergo traduntur in 5806 dormiens atque consurgens</i>. Inconvenienter ergo traduntur in
7415 veteri lege praecepta ad scientiam et intellectum pertinentia.</p> 5807 veteri lege praecepta ad scientiam et intellectum pertinentia.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 s. c."><a name="39433"><span class="ref">[39433] IIª-IIae q. 16 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
7416 <p title="II-II q. 16 a. 2 s. c."><a name="39433"><span class=
7417 "ref">[39433] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra
7418 est quod dicitur Deut. IV, <i>audientes universi praecepta haec, 5808 est quod dicitur Deut. IV, <i>audientes universi praecepta haec,
7419 dicant, en populus sapiens et intelligens</i>.</p> 5809 dicant, en populus sapiens et intelligens</i>.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 co."><a name="39434"><span class="ref">[39434] IIª-IIae q. 16 a. 2 co.</span></a> Respondeo
7420 <p title="II-II q. 16 a. 2 co."><a name="39434"><span class=
7421 "ref">[39434] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 co.</span></a> Respondeo
7422 dicendum quod circa scientiam et intellectum tria possunt 5810 dicendum quod circa scientiam et intellectum tria possunt
7423 considerari, primo quidem, acceptio ipsius; secundo, usus eius; 5811 considerari, primo quidem, acceptio ipsius; secundo, usus eius;
7424 tertio vero, conservatio ipsius. Acceptio quidem scientiae vel 5812 tertio vero, conservatio ipsius. Acceptio quidem scientiae vel
7425 intellectus fit per doctrinam et disciplinam. Et utrumque in lege 5813 intellectus fit per doctrinam et disciplinam. Et utrumque in lege
7426 praecipitur. Dicitur enim Deut. VI, <i>erunt verba haec quae ego 5814 praecipitur. Dicitur enim Deut. VI, <i>erunt verba haec quae ego
7439 vel ad quae oportet nos saepe recurrere, sicut ad ostium domus; a 5827 vel ad quae oportet nos saepe recurrere, sicut ad ostium domus; a
7440 memoria nostra excidere non possunt. Et Deut. IV manifestius 5828 memoria nostra excidere non possunt. Et Deut. IV manifestius
7441 dicitur, <i>ne obliviscaris verborum quae viderunt oculi tui, et ne 5829 dicitur, <i>ne obliviscaris verborum quae viderunt oculi tui, et ne
7442 excidant de corde tuo cunctis diebus vitae tuae</i>. Et haec etiam 5830 excidant de corde tuo cunctis diebus vitae tuae</i>. Et haec etiam
7443 abundantius in novo testamento, tam in doctrina evangelica quam 5831 abundantius in novo testamento, tam in doctrina evangelica quam
7444 apostolica, mandata leguntur.</p> 5832 apostolica, mandata leguntur.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 ad 1"><a name="39435"><span class="ref">[39435] IIª-IIae q. 16 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
7445 <p title="II-II q. 16 a. 2 ad 1"><a name="39435"><span class=
7446 "ref">[39435] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum
7447 ergo dicendum quod, sicut dicitur Deut. IV, <i>haec est vestra 5833 ergo dicendum quod, sicut dicitur Deut. IV, <i>haec est vestra
7448 sapientia et intellectus coram populis</i>, ex quo datur intelligi 5834 sapientia et intellectus coram populis</i>, ex quo datur intelligi
7449 quod scientia et intellectus fidelium Dei consistit in praeceptis 5835 quod scientia et intellectus fidelium Dei consistit in praeceptis
7450 legis. Et ideo primo sunt proponenda legis praecepta; et postmodum 5836 legis. Et ideo primo sunt proponenda legis praecepta; et postmodum
7451 homines sunt inducendi ad eorum scientiam vel intellectum. Et ideo 5837 homines sunt inducendi ad eorum scientiam vel intellectum. Et ideo
7452 praemissa praecepta non debuerunt poni inter praecepta Decalogi, 5838 praemissa praecepta non debuerunt poni inter praecepta Decalogi,
7453 quae sunt prima.</p> 5839 quae sunt prima.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 ad 2"><a name="39436"><span class="ref">[39436] IIª-IIae q. 16 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
7454 <p title="II-II q. 16 a. 2 ad 2"><a name="39436"><span class=
7455 "ref">[39436] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum
7456 dicendum quod etiam in lege ponuntur praecepta pertinentia ad 5840 dicendum quod etiam in lege ponuntur praecepta pertinentia ad
7457 disciplinam, ut dictum est. Expressius tamen praecipitur doctrina 5841 disciplinam, ut dictum est. Expressius tamen praecipitur doctrina
7458 quam disciplina, quia doctrina pertinet ad maiores, qui sunt sui 5842 quam disciplina, quia doctrina pertinet ad maiores, qui sunt sui
7459 iuris, immediate sub lege existentes, quibus debent dari legis 5843 iuris, immediate sub lege existentes, quibus debent dari legis
7460 praecepta, disciplina autem pertinet ad minores, ad quos praecepta 5844 praecepta, disciplina autem pertinet ad minores, ad quos praecepta
7461 legis per maiores debent pervenire.</p> 5845 legis per maiores debent pervenire.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 ad 3"><a name="39437"><span class="ref">[39437] IIª-IIae q. 16 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
7462 <p title="II-II q. 16 a. 2 ad 3"><a name="39437"><span class=
7463 "ref">[39437] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium
7464 dicendum quod scientia legis est adeo annexa officio sacerdotis ut 5846 dicendum quod scientia legis est adeo annexa officio sacerdotis ut
7465 simul cum iniunctione officii intelligatur etiam et scientiae legis 5847 simul cum iniunctione officii intelligatur etiam et scientiae legis
7466 iniunctio. Et ideo non oportuit specialia praecepta dari de 5848 iniunctio. Et ideo non oportuit specialia praecepta dari de
7467 instructione sacerdotum. Sed doctrina legis Dei non adeo est annexa 5849 instructione sacerdotum. Sed doctrina legis Dei non adeo est annexa
7468 regali officio, quia rex constituitur super populum in 5850 regali officio, quia rex constituitur super populum in
7469 temporalibus. Et ideo specialiter praecipitur ut rex instruatur de 5851 temporalibus. Et ideo specialiter praecipitur ut rex instruatur de
7470 his quae pertinent ad legem Dei per sacerdotes.</p> 5852 his quae pertinent ad legem Dei per sacerdotes.</p><p title="II-II q. 16 a. 2 ad 4"><a name="39438"><span class="ref">[39438] IIª-IIae q. 16 a. 2 ad 4</span></a> Ad quartum
7471 <p title="II-II q. 16 a. 2 ad 4"><a name="39438"><span class=
7472 "ref">[39438] II&ordf;-IIae q. 16 a. 2 ad 4</span></a> Ad quartum
7473 dicendum quod illud praeceptum legis non est sic intelligendum quod 5853 dicendum quod illud praeceptum legis non est sic intelligendum quod
7474 homo dormiendo meditetur de lege Dei, sed quod dormiens, idest 5854 homo dormiendo meditetur de lege Dei, sed quod dormiens, idest
7475 vadens dormitum, de lege Dei meditetur; quia ex hoc etiam homines 5855 vadens dormitum, de lege Dei meditetur; quia ex hoc etiam homines
7476 dormiendo nanciscuntur meliora phantasmata, secundum quod 5856 dormiendo nanciscuntur meliora phantasmata, secundum quod
7477 pertranseunt motus a vigilantibus ad dormientes, ut patet per 5857 pertranseunt motus a vigilantibus ad dormientes, ut patet per
7478 philosophum, in I Ethic. Similiter etiam mandatur ut in omni actu 5858 philosophum, in I Ethic. Similiter etiam mandatur ut in omni actu
7479 suo aliquis meditetur de lege, non quod semper actu de lege 5859 suo aliquis meditetur de lege, non quod semper actu de lege
7480 cogitet, sed quod omnia quae facit secundum legem moderetur.</p> 5860 cogitet, sed quod omnia quae facit secundum legem moderetur.</p></div></div><div class="centro"><br/>
7481 <div class="centro"><br /> 5861 <p><a href="sth3000.html"><img alt="age retro" border="0" align="middle" height="19" width="19" src="icons/ageretro.gif"/></a>  
7482 <p><a href="sth3000.html"><img src="icons/ageretro.gif" width="19" 5862 <a href="sth3017.html"><img alt="age ultra" border="0" align="middle" height="19" width="19" src="icons/ageultra.gif"/></a></p>
7483 height="19" align="middle" border="0" alt="age retro" /></a> &nbsp; 5863 <br/>
7484 <a href="sth3017.html"><img src="icons/ageultra.gif" width="19" 5864 <hr/>
7485 height="19" align="middle" border="0" alt="age ultra" /></a></p> 5865 <br/>
7486 <br /> 5866 <address>© 2006 Fundación Tomás de Aquino quoad
7487 <hr /> 5867 hanc editionem<br/>
7488 <br /> 5868 Iura omnia asservantur<br/>
7489 <address>&copy; 2006 Fundaci&oacute;n Tom&aacute;s de Aquino quoad 5869 OCLC nr. <a style="text-decoration=none" href="http://worldcatlibraries.org/wcpa/oclc/49644264">49644264</a></address>
7490 hanc editionem<br /> 5870 </div></body>
7491 Iura omnia asservantur<br />
7492 OCLC nr. <a href="http://worldcatlibraries.org/wcpa/oclc/49644264"
7493 style="text-decoration=none">49644264</a></address>
7494 </div>
7495 </body>
7496 </html> 5871 </html>