Mercurial > hg > Aquinas

comparison summa/latin/sth2006.html @ 108:a576afa4a039

Find changesets by keywords (author, files, the commit message), revision number or hash, or revset expression.
Through Q19
author ht
date Sun, 17 Apr 2016 17:19:25 +0000
parents 7179606bd447
children 5cef55a2686a
comparison
equal deleted inserted replaced
107:3858f013e8cb 108:a576afa4a039
3918 Damascenus quod <i>libero arbitrio homo exquirit, et scrutatur, et 3918 Damascenus quod <i>libero arbitrio homo exquirit, et scrutatur, et
3919 iudicat, et disponit</i>. Ergo actus rationis possunt esse 3919 iudicat, et disponit</i>. Ergo actus rationis possunt esse
3920 imperati.</p><p title="I-II q. 17 a. 6 co."><a name="34227"><span class="ref">[34227] Iª-IIae q. 17 a. 6 co.</span></a> Respondeo 3920 imperati.</p><p title="I-II q. 17 a. 6 co."><a name="34227"><span class="ref">[34227] Iª-IIae q. 17 a. 6 co.</span></a> Respondeo
3921 dicendum quod, quia ratio supra seipsam reflectitur, sicut ordinat 3921 dicendum quod, quia ratio supra seipsam reflectitur, sicut ordinat
3922 de actibus aliarum potentiarum, ita etiam potest ordinare de actu 3922 de actibus aliarum potentiarum, ita etiam potest ordinare de actu
3923 suo. Unde etiam actus suus potest esse imperatus. Sed attendendum 3923 suo. Unde etiam actus suus potest esse imperatus.</p><p> Sed attendendum
3924 est quod actus rationis potest considerari dupliciter. Uno modo, 3924 est quod actus rationis potest considerari dupliciter. Uno modo,
3925 quantum ad exercitium actus. Et sic actus rationis semper imperari 3925 quantum ad exercitium actus. Et sic actus rationis semper imperari
3926 potest, sicut cum indicitur alicui quod attendat, et ratione 3926 potest, sicut cum indicitur alicui quod attendat, et ratione
3927 utatur. Alio modo, quantum ad obiectum, respectu cuius, duo actus 3927 utatur. Alio modo, quantum ad obiectum, respectu cuius, duo actus
3928 rationis attenduntur. Primo quidem, ut veritatem circa aliquid 3928 rationis attenduntur. Primo quidem, ut veritatem circa aliquid
5262 conformitate ad voluntatem divinam.</p><p title="I-II q. 19 a. 9 co."><a name="34415"><span class="ref">[34415] Iª-IIae q. 19 a. 9 co.</span></a> Respondeo 5262 conformitate ad voluntatem divinam.</p><p title="I-II q. 19 a. 9 co."><a name="34415"><span class="ref">[34415] Iª-IIae q. 19 a. 9 co.</span></a> Respondeo
5263 dicendum quod, sicut dictum est, bonitas voluntatis dependet ex 5263 dicendum quod, sicut dictum est, bonitas voluntatis dependet ex
5264 intentione finis. Finis autem ultimus voluntatis humanae est summum 5264 intentione finis. Finis autem ultimus voluntatis humanae est summum
5265 bonum, quod est Deus, ut supra dictum est. Requiritur ergo ad 5265 bonum, quod est Deus, ut supra dictum est. Requiritur ergo ad
5266 bonitatem humanae voluntatis, quod ordinetur ad summum bonum, quod 5266 bonitatem humanae voluntatis, quod ordinetur ad summum bonum, quod
5267 est Deus. Hoc autem bonum primo quidem et per se comparatur ad 5267 est Deus.</p><p>Hoc autem bonum primo quidem et per se comparatur ad
5268 voluntatem divinam ut obiectum proprium eius. Illud autem quod est 5268 voluntatem divinam ut obiectum proprium eius. Illud autem quod est
5269 primum in quolibet genere, est mensura et ratio omnium quae sunt 5269 primum in quolibet genere, est mensura et ratio omnium quae sunt
5270 illius generis. Unumquodque autem rectum et bonum est, inquantum 5270 illius generis. Unumquodque autem rectum et bonum est, inquantum
5271 attingit ad propriam mensuram. Ergo ad hoc quod voluntas hominis 5271 attingit ad propriam mensuram. Ergo ad hoc quod voluntas hominis
5272 sit bona, requiritur quod conformetur voluntati divinae.</p><p title="I-II q. 19 a. 9 ad 1"><a name="34416"><span class="ref">[34416] Iª-IIae q. 19 a. 9 ad 1</span></a> Ad primum 5272 sit bona, requiritur quod conformetur voluntati divinae.</p><p title="I-II q. 19 a. 9 ad 1"><a name="34416"><span class="ref">[34416] Iª-IIae q. 19 a. 9 ad 1</span></a> Ad primum
5300 divinae, sequitur quod teneatur conformare in volito.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 s. c. 3"><a name="34423"><span class="ref">[34423] Iª-IIae q. 19 a. 10 s. c. 3</span></a> 5300 divinae, sequitur quod teneatur conformare in volito.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 s. c. 3"><a name="34423"><span class="ref">[34423] Iª-IIae q. 19 a. 10 s. c. 3</span></a>
5301 Praeterea, repugnantia voluntatum consistit in hoc, quod homines 5301 Praeterea, repugnantia voluntatum consistit in hoc, quod homines
5302 diversa volunt. Sed quicumque habet voluntatem repugnantem divinae 5302 diversa volunt. Sed quicumque habet voluntatem repugnantem divinae
5303 voluntati, habet malam voluntatem. Ergo quicumque non conformat 5303 voluntati, habet malam voluntatem. Ergo quicumque non conformat
5304 voluntatem suam voluntati divinae in volito, habet malam 5304 voluntatem suam voluntati divinae in volito, habet malam
5305 voluntatem.</p></div><p title="I-II q. 19 a. 10 co."><a name="34424"><span class="ref">[34424] Iª-IIae q. 19 a. 10 co.</span></a> Respondeo 5305 voluntatem.</p></div>
5306 <div class="co"><p title="I-II q. 19 a. 10 co."><a name="34424"><span class="ref">[34424] Iª-IIae q. 19 a. 10 co.</span></a> Respondeo
5306 dicendum quod, sicut ex praedictis patet, voluntas fertur in suum 5307 dicendum quod, sicut ex praedictis patet, voluntas fertur in suum
5307 obiectum secundum quod a ratione proponitur. Contingit autem 5308 obiectum secundum quod a ratione proponitur. Contingit autem
5308 aliquid a ratione considerari diversimode, ita quod sub una ratione 5309 aliquid a ratione considerari diversimode, ita quod sub una ratione
5309 est bonum, et secundum aliam rationem non bonum. Et ideo voluntas 5310 est bonum, et secundum aliam rationem non bonum. Et ideo voluntas
5310 alicuius, si velit illud esse, secundum quod habet rationem boni, 5311 alicuius, si velit illud esse, secundum quod habet rationem boni,
5311 est bona, et voluntas alterius, si velit illud idem non esse, 5312 est bona, et voluntas alterius, si velit illud idem non esse,
5312 secundum quod habet rationem mali, erit voluntas etiam bona. Sicut 5313 secundum quod habet rationem mali, erit voluntas etiam bona. Sicut
5313 iudex habet bonam voluntatem, dum vult occisionem latronis, quia 5314 iudex habet bonam voluntatem, dum vult occisionem latronis, quia
5314 iusta est, voluntas autem alterius, puta uxoris vel filii, qui non 5315 iusta est, voluntas autem alterius, puta uxoris vel filii, qui non
5315 vult occidi ipsum, inquantum est secundum naturam mala occisio, est 5316 vult occidi ipsum, inquantum est secundum naturam mala occisio, est
5316 etiam bona. Cum autem voluntas sequatur apprehensionem rationis vel 5317 etiam bona.</p><p>Cum autem voluntas sequatur apprehensionem rationis vel
5317 intellectus, secundum quod ratio boni apprehensi fuerit communior, 5318 intellectus, secundum quod ratio boni apprehensi fuerit communior,
5318 secundum hoc et voluntas fertur in bonum communius. Sicut patet in 5319 secundum hoc et voluntas fertur in bonum communius. Sicut patet in
5319 exemplo proposito, nam iudex habet curam boni communis, quod est 5320 exemplo proposito, nam iudex habet curam boni communis, quod est
5320 iustitia, et ideo vult occisionem latronis, quae habet rationem 5321 iustitia, et ideo vult occisionem latronis, quae habet rationem
5321 boni secundum relationem ad statum communem; uxor autem latronis 5322 boni secundum relationem ad statum communem; uxor autem latronis
5331 contingit quod aliqua voluntas est bona volens aliquid secundum 5332 contingit quod aliqua voluntas est bona volens aliquid secundum
5332 rationem particularem consideratum, quod tamen Deus non vult 5333 rationem particularem consideratum, quod tamen Deus non vult
5333 secundum rationem universalem, et e converso. Et inde est etiam 5334 secundum rationem universalem, et e converso. Et inde est etiam
5334 quod possunt diversae voluntates diversorum hominum circa opposita 5335 quod possunt diversae voluntates diversorum hominum circa opposita
5335 esse bonae, prout sub diversis rationibus particularibus volunt hoc 5336 esse bonae, prout sub diversis rationibus particularibus volunt hoc
5336 esse vel non esse. Non est autem recta voluntas alicuius hominis 5337 esse vel non esse.</p><p>Non est autem recta voluntas alicuius hominis
5337 volentis aliquod bonum particulare, nisi referat illud in bonum 5338 volentis aliquod bonum particulare, nisi referat illud in bonum
5338 commune sicut in finem, cum etiam naturalis appetitus cuiuslibet 5339 commune sicut in finem, cum etiam naturalis appetitus cuiuslibet
5339 partis ordinetur in bonum commune totius. Ex fine autem sumitur 5340 partis ordinetur in bonum commune totius. Ex fine autem sumitur
5340 quasi formalis ratio volendi illud quod ad finem ordinatur. Unde ad 5341 quasi formalis ratio volendi illud quod ad finem ordinatur. Unde ad
5341 hoc quod aliquis recta voluntate velit aliquod particulare bonum, 5342 hoc quod aliquis recta voluntate velit aliquod particulare bonum,
5342 oportet quod illud particulare bonum sit volitum materialiter, 5343 oportet quod illud particulare bonum sit volitum materialiter,
5343 bonum autem commune divinum sit volitum formaliter. Voluntas igitur 5344 bonum autem commune divinum sit volitum formaliter. Voluntas igitur
5344 humana tenetur conformari divinae voluntati in volito formaliter, 5345 humana tenetur conformari divinae voluntati in volito formaliter,
5345 tenetur enim velle bonum divinum et commune, sed non materialiter, 5346 tenetur enim velle bonum divinum et commune, sed non materialiter,
5346 ratione iam dicta. Sed tamen quantum ad utrumque, aliquo modo 5347 ratione iam dicta.</p><p>Sed tamen quantum ad utrumque, aliquo modo
5347 voluntas humana conformatur voluntati divinae. Quia secundum quod 5348 voluntas humana conformatur voluntati divinae. Quia secundum quod
5348 conformatur voluntati divinae in communi ratione voliti, 5349 conformatur voluntati divinae in communi ratione voliti,
5349 conformatur ei in fine ultimo. Secundum autem quod non conformatur 5350 conformatur ei in fine ultimo. Secundum autem quod non conformatur
5350 ei in volito materialiter, conformatur ei secundum rationem causae 5351 ei in volito materialiter, conformatur ei secundum rationem causae
5351 efficientis, quia hanc propriam inclinationem consequentem naturam, 5352 efficientis, quia hanc propriam inclinationem consequentem naturam,
5352 vel apprehensionem particularem huius rei, habet res a Deo sicut a 5353 vel apprehensionem particularem huius rei, habet res a Deo sicut a
5353 causa effectiva. Unde consuevit dici quod conformatur, quantum ad 5354 causa effectiva. Unde consuevit dici quod conformatur, quantum ad
5354 hoc, voluntas hominis voluntati divinae, quia vult hoc quod Deus 5355 hoc, voluntas hominis voluntati divinae, quia vult hoc quod Deus
5355 vult eum velle. Est et alius modus conformitatis secundum rationem 5356 vult eum velle.</p><p> Est et alius modus conformitatis secundum rationem
5356 causae formalis, ut scilicet homo velit aliquid ex caritate, sicut 5357 causae formalis, ut scilicet homo velit aliquid ex caritate, sicut
5357 Deus vult. Et ista etiam conformitas reducitur ad conformitatem 5358 Deus vult. Et ista etiam conformitas reducitur ad conformitatem
5358 formalem quae attenditur ex ordine ad ultimum finem, quod est 5359 formalem quae attenditur ex ordine ad ultimum finem, quod est
5359 proprium obiectum caritatis.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 1"><a name="34425"><span class="ref">[34425] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 1</span></a> Ad primum 5360 proprium obiectum caritatis.</p></div><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 1"><a name="34425"><span class="ref">[34425] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 1</span></a> Ad primum
5360 ergo dicendum quod volitum divinum, secundum rationem communem, 5361 ergo dicendum quod volitum divinum, secundum rationem communem,
5361 quale sit, scire possumus. Scimus enim quod Deus quidquid vult, 5362 quale sit, scire possumus. Scimus enim quod Deus quidquid vult,
5362 vult sub ratione boni. Et ideo quicumque vult aliquid sub quacumque 5363 vult sub ratione boni. Et ideo quicumque vult aliquid sub quacumque
5363 ratione boni, habet voluntatem conformem voluntati divinae, quantum 5364 ratione boni, habet voluntatem conformem voluntati divinae, quantum
5364 ad rationem voliti. Sed in particulari nescimus quid Deus velit. Et 5365 ad rationem voliti. Sed in particulari nescimus quid Deus velit. Et
5369 conformabunt.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 2"><a name="34426"><span class="ref">[34426] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 2</span></a> Ad secundum 5370 conformabunt.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 2"><a name="34426"><span class="ref">[34426] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 2</span></a> Ad secundum
5370 dicendum quod Deus non vult damnationem alicuius sub ratione 5371 dicendum quod Deus non vult damnationem alicuius sub ratione
5371 damnationis, nec mortem alicuius inquantum est mors, <i>quia ipse 5372 damnationis, nec mortem alicuius inquantum est mors, <i>quia ipse
5372 vult omnes homines salvos fieri</i>, sed vult ista sub ratione 5373 vult omnes homines salvos fieri</i>, sed vult ista sub ratione
5373 iustitiae. Unde sufficit circa talia quod homo velit iustitiam Dei, 5374 iustitiae. Unde sufficit circa talia quod homo velit iustitiam Dei,
5374 et ordinem naturae servari.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 3"><a name="34427"><span class="ref">[34427] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 3</span></a> Unde patet 5375 et ordinem naturae servari.</p><div><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 3"><a name="34427"><span class="ref">[34427] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 3</span></a> Unde patet
5375 solutio ad tertium.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 4"><a name="34428"><span class="ref">[34428] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 4</span></a> Ad primum 5376 solutio ad tertium.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 4"><a name="34428"><span class="ref">[34428] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 4</span></a> Ad primum
5376 vero quod in contrarium obiiciebatur, dicendum quod magis vult quod 5377 vero quod in contrarium obiiciebatur, dicendum quod magis vult quod
5377 Deus vult, qui conformat voluntatem suam voluntati divinae quantum 5378 Deus vult, qui conformat voluntatem suam voluntati divinae quantum
5378 ad rationem voliti, quam qui conformat quantum ad ipsam rem 5379 ad rationem voliti, quam qui conformat quantum ad ipsam rem
5379 volitam, quia voluntas principalius fertur in finem, quam in id 5380 volitam, quia voluntas principalius fertur in finem, quam in id
5382 rationem obiecti, quam secundum id quod est materiale in 5383 rationem obiecti, quam secundum id quod est materiale in
5383 obiecto.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 6"><a name="34430"><span class="ref">[34430] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 6</span></a> Ad tertium 5384 obiecto.</p><p title="I-II q. 19 a. 10 ad 6"><a name="34430"><span class="ref">[34430] Iª-IIae q. 19 a. 10 ad 6</span></a> Ad tertium
5384 dicendum quod non est repugnantia voluntatum, quando aliqui diversa 5385 dicendum quod non est repugnantia voluntatum, quando aliqui diversa
5385 volunt non secundum eandem rationem. Sed si sub una ratione esset 5386 volunt non secundum eandem rationem. Sed si sub una ratione esset
5386 aliquid ab uno volitum, quod alius nollet, hoc induceret 5387 aliquid ab uno volitum, quod alius nollet, hoc induceret
5387 repugnantiam voluntatum. Quod tamen non est in proposito.</p></div></div><div id="q20" class="q"><h2>Quaestio 20</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="I-II q. 20 pr."><a name="34431"><span class="ref">[34431] 5388 repugnantiam voluntatum. Quod tamen non est in proposito.</p></div></div></div><div id="q20" class="q"><h2>Quaestio 20</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="I-II q. 20 pr."><a name="34431"><span class="ref">[34431]
5388 Iª-IIae q. 20 pr.</span></a> Deinde considerandum est de 5389 Iª-IIae q. 20 pr.</span></a> Deinde considerandum est de
5389 bonitate et malitia quantum ad exteriores actus. Et circa hoc 5390 bonitate et malitia quantum ad exteriores actus. Et circa hoc
5390 quaeruntur sex. Primo, utrum bonitas et malitia per prius sit in 5391 quaeruntur sex. Primo, utrum bonitas et malitia per prius sit in
5391 actu voluntatis, vel in actu exteriori secundo, utrum tota bonitas 5392 actu voluntatis, vel in actu exteriori secundo, utrum tota bonitas
5392 vel malitia actus exterioris dependeat ex bonitate voluntatis. 5393 vel malitia actus exterioris dependeat ex bonitate voluntatis.