Mercurial > hg > Aquinas
annotate summa/latin/sth3044.html @ 53:d777cc3962f2
div-wrapped
| author | ht |
|---|---|
| date | Mon, 28 Dec 2009 13:00:58 +0000 |
| parents | 544e12f679ad |
| children |
| rev | line source |
|---|---|
| 53 | 1 <?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?> |
| 2 <!DOCTYPE html | |
| 3 PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN" "file:///c:/cygwin/usr/local/share/lib/xml/xhtml1-transitional.dtd"> | |
| 4 <html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="LA" lang="LA"> | |
| 28 | 5 <head> |
| 53 | 6 <meta content="HTML Tidy for Windows (vers 1st February 2005), see www.w3.org" name="generator"/> |
| 7 <meta content="text/html; charset=us-ascii" http-equiv="Content-Type"/> | |
| 8 <meta content="text/css" http-equiv="Content-Style-Type"/> | |
| 9 <meta content="text/javascript" http-equiv="Content-Script-Type"/> | |
| 10 <meta content="Thomas de Aquino, Summa Theologiae, Corpus Thomisticum" name="keywords"/> | |
| 11 <meta content="Latin" name="language"/> | |
| 12 <meta content="public" name="security"/> | |
| 13 <meta content="ealarcon@unav.es" name="owner"/> | |
| 14 <meta content="Enrique Alarcón" name="author"/> | |
| 15 <meta content="" name="abstract"/> | |
| 16 <link type="text/css" href="vscreen.css" media="screen" rel="stylesheet"/> | |
| 17 <link type="text/css" href="vprint.css" media="print" rel="stylesheet"/> | |
| 18 <title>Thomas de Aquino, Summa Theologiae, IIª-IIae q. | |
| 28 | 19 44</title> |
| 20 </head> | |
| 53 | 21 <body><a href="http://www.corpusthomisticum.org/"/><div class="tres">CORPUS THOMISTICUM</div><div class="uno">Sancti Thomae de Aquino</div><div class="uno">Summa Theologiae</div><div class="dos">secunda pars secundae partis quaestio XLIV</div><div class="centro"> |
| 22 <table summary="Imago" align="center"> | |
| 28 | 23 <tr> |
| 53 | 24 <th><img align="middle" alt="Thomas de Aquino a Filippino Lippi depictus (Cappella Carafa, S. Maria sopra Minerva, Roma)" border="0" height="190" width="275" src="icons/fugit190.jpg"/></th> |
| 28 | 25 </tr> |
| 26 </table> | |
| 53 | 27 <br/> |
| 28 <span class="tres">Textum Leoninum Romae 1895 editum<br/> | |
| 28 | 29 ac automato translatum a Roberto Busa SJ in taenias |
| 53 | 30 magneticas<br/> |
| 31 denuo recognovit Enrique Alarcón atque instruxit<br/> | |
| 32 <br/></span><br/> | |
| 33 <hr/> | |
| 34 <br/> | |
| 35 <p><a href="sth3034.html"><img alt="age retro" border="0" align="middle" height="19" width="19" src="icons/ageretro.gif"/></a> | |
| 36 <a href="sth3045.html"><img alt="age ultra" border="0" align="middle" height="19" width="19" src="icons/ageultra.gif"/></a></p> | |
| 37 <script type="text/javascript" language="JavaScript"> | |
| 38 // | |
| 39 <!-- | |
|
26
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
40 // original code by Bill Trefzger 12/12/96; revised by Enrique Alarcon 12/9/2000 |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
41 function go(){if(document.selecter.select1.options[document.selecter.select1.selectedIndex].value !="none"){location=document.selecter.select1.options[document.selecter.select1.selectedIndex].value}} |
| 53 | 42 document.write('<FORM NAME="selecter"><SELECT NAME="select1">'); |
| 43 document.write('<OPTION VALUE="none">INDEX'); | |
| 44 document.write('<OPTION VALUE="none">------------------------------------------------'); | |
| 45 document.write('<OPTION VALUE="index.html">Corpus Thomisticum'); | |
| 46 document.write('<OPTION VALUE="iopera.html">Opera omnia'); | |
| 47 document.write('<OPTION VALUE="zbiblia.html">Bibliographia Thomistica'); | |
| 48 document.write('<OPTION VALUE="none">------------------------------------------------'); | |
| 49 document.write('<OPTION VALUE="#40781">II&ordf;-IIae q. 44 pr.'); | |
| 50 document.write('<OPTION VALUE="#40782">II&ordf;-IIae q. 44 a. 1 arg. 1'); | |
| 51 document.write('<OPTION VALUE="#40783">II&ordf;-IIae q. 44 a. 1 arg. 2'); | |
| 52 document.write('<OPTION VALUE="#40784">II&ordf;-IIae q. 44 a. 1 arg. 3'); | |
| 53 document.write('<OPTION VALUE="#40785">II&ordf;-IIae q. 44 a. 1 s. c.'); | |
| 54 document.write('<OPTION VALUE="#40786">II&ordf;-IIae q. 44 a. 1 co.'); | |
| 55 document.write('<OPTION VALUE="#40787">II&ordf;-IIae q. 44 a. 1 ad 1'); | |
| 56 document.write('<OPTION VALUE="#40788">II&ordf;-IIae q. 44 a. 1 ad 2'); | |
| 57 document.write('<OPTION VALUE="#40789">II&ordf;-IIae q. 44 a. 1 ad 3'); | |
| 58 document.write('<OPTION VALUE="#40790">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 arg. 1'); | |
| 59 document.write('<OPTION VALUE="#40791">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 arg. 2'); | |
| 60 document.write('<OPTION VALUE="#40792">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 arg. 3'); | |
| 61 document.write('<OPTION VALUE="#40793">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 arg. 4'); | |
| 62 document.write('<OPTION VALUE="#40794">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 s. c.'); | |
| 63 document.write('<OPTION VALUE="#40795">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 co.'); | |
| 64 document.write('<OPTION VALUE="#40796">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 ad 1'); | |
| 65 document.write('<OPTION VALUE="#40797">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 ad 2'); | |
| 66 document.write('<OPTION VALUE="#40798">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 ad 3'); | |
| 67 document.write('<OPTION VALUE="#40799">II&ordf;-IIae q. 44 a. 2 ad 4'); | |
| 68 document.write('<OPTION VALUE="#40800">II&ordf;-IIae q. 44 a. 3 arg. 1'); | |
| 69 document.write('<OPTION VALUE="#40801">II&ordf;-IIae q. 44 a. 3 arg. 2'); | |
| 70 document.write('<OPTION VALUE="#40802">II&ordf;-IIae q. 44 a. 3 arg. 3'); | |
| 71 document.write('<OPTION VALUE="#40803">II&ordf;-IIae q. 44 a. 3 s. c.'); | |
| 72 document.write('<OPTION VALUE="#40804">II&ordf;-IIae q. 44 a. 3 co.'); | |
| 73 document.write('<OPTION VALUE="#40805">II&ordf;-IIae q. 44 a. 3 ad 1'); | |
| 74 document.write('<OPTION VALUE="#40806">II&ordf;-IIae q. 44 a. 3 ad 2'); | |
| 75 document.write('<OPTION VALUE="#40807">II&ordf;-IIae q. 44 a. 3 ad 3'); | |
| 76 document.write('<OPTION VALUE="#40808">II&ordf;-IIae q. 44 a. 4 arg. 1'); | |
| 77 document.write('<OPTION VALUE="#40809">II&ordf;-IIae q. 44 a. 4 arg. 2'); | |
| 78 document.write('<OPTION VALUE="#40810">II&ordf;-IIae q. 44 a. 4 arg. 3'); | |
| 79 document.write('<OPTION VALUE="#40811">II&ordf;-IIae q. 44 a. 4 s. c.'); | |
| 80 document.write('<OPTION VALUE="#40812">II&ordf;-IIae q. 44 a. 4 co.'); | |
| 81 document.write('<OPTION VALUE="#40813">II&ordf;-IIae q. 44 a. 4 ad 1'); | |
| 82 document.write('<OPTION VALUE="#40814">II&ordf;-IIae q. 44 a. 4 ad 2'); | |
| 83 document.write('<OPTION VALUE="#40815">II&ordf;-IIae q. 44 a. 4 ad 3'); | |
| 84 document.write('<OPTION VALUE="#40816">II&ordf;-IIae q. 44 a. 5 arg. 1'); | |
| 85 document.write('<OPTION VALUE="#40817">II&ordf;-IIae q. 44 a. 5 arg. 2'); | |
| 86 document.write('<OPTION VALUE="#40818">II&ordf;-IIae q. 44 a. 5 arg. 3'); | |
| 87 document.write('<OPTION VALUE="#40819">II&ordf;-IIae q. 44 a. 5 s. c.'); | |
| 88 document.write('<OPTION VALUE="#40820">II&ordf;-IIae q. 44 a. 5 co.'); | |
| 89 document.write('<OPTION VALUE="#40821">II&ordf;-IIae q. 44 a. 5 ad'); | |
| 90 document.write('<OPTION VALUE="#40822">II&ordf;-IIae q. 44 a. 6 arg. 1'); | |
| 91 document.write('<OPTION VALUE="#40823">II&ordf;-IIae q. 44 a. 6 arg. 2'); | |
| 92 document.write('<OPTION VALUE="#40824">II&ordf;-IIae q. 44 a. 6 arg. 3'); | |
| 93 document.write('<OPTION VALUE="#40825">II&ordf;-IIae q. 44 a. 6 s. c.'); | |
| 94 document.write('<OPTION VALUE="#40826">II&ordf;-IIae q. 44 a. 6 co.'); | |
| 95 document.write('<OPTION VALUE="#40827">II&ordf;-IIae q. 44 a. 6 ad 1'); | |
| 96 document.write('<OPTION VALUE="#40828">II&ordf;-IIae q. 44 a. 6 ad 2'); | |
| 97 document.write('<OPTION VALUE="#40829">II&ordf;-IIae q. 44 a. 6 ad 3'); | |
| 98 document.write('<OPTION VALUE="#40830">II&ordf;-IIae q. 44 a. 7 arg. 1'); | |
| 99 document.write('<OPTION VALUE="#40831">II&ordf;-IIae q. 44 a. 7 arg. 2'); | |
| 100 document.write('<OPTION VALUE="#40832">II&ordf;-IIae q. 44 a. 7 arg. 3'); | |
| 101 document.write('<OPTION VALUE="#40833">II&ordf;-IIae q. 44 a. 7 s. c.'); | |
| 102 document.write('<OPTION VALUE="#40834">II&ordf;-IIae q. 44 a. 7 co.'); | |
| 103 document.write('<OPTION VALUE="#40835">II&ordf;-IIae q. 44 a. 7 ad'); | |
| 104 document.write('<OPTION VALUE="#40836">II&ordf;-IIae q. 44 a. 8 arg. 1'); | |
| 105 document.write('<OPTION VALUE="#40837">II&ordf;-IIae q. 44 a. 8 arg. 2'); | |
| 106 document.write('<OPTION VALUE="#40838">II&ordf;-IIae q. 44 a. 8 arg. 3'); | |
| 107 document.write('<OPTION VALUE="#40839">II&ordf;-IIae q. 44 a. 8 s. c.'); | |
| 108 document.write('<OPTION VALUE="#40840">II&ordf;-IIae q. 44 a. 8 co.'); | |
| 109 document.write('<OPTION VALUE="#40841">II&ordf;-IIae q. 44 a. 8 ad 1'); | |
| 110 document.write('<OPTION VALUE="#40842">II&ordf;-IIae q. 44 a. 8 ad 2'); | |
| 111 document.write('<OPTION VALUE="#40843">II&ordf;-IIae q. 44 a. 8 ad 3'); | |
| 112 document.write('<\/SELECT>'); | |
| 113 document.write('<BR><BR>'); | |
| 114 document.write('<INPUT TYPE="button" VALUE="Agedum" ONCLICK="go()">'); | |
| 115 document.write('<\/FORM>'); | |
| 116 // --> | |
| 117 // | |
| 118 </script><br/> | |
| 119 <hr/> | |
| 120 <br/></div><div class="q" id="q44"><h2>Quaestio 44</h2><div class="p"><h3>Prooemium</h3><p title="II-II q. 44 pr."><a name="40781"><span class="ref">[40781] IIª-IIae q. 44 pr.</span></a> Deinde | |
| 28 | 121 considerandum est de praeceptis caritatis. Et circa hoc quaeruntur |
| 122 octo. Primo, utrum de caritate sint danda praecepta. Secundo, utrum | |
| 123 unum tantum, vel duo. Tertio, utrum duo sufficiant. Quarto, utrum | |
| 124 convenienter praecipiatur ut Deus ex toto corde diligatur. Quinto, | |
| 125 utrum convenienter addatur, ex tota mente et cetera. Sexto, utrum | |
| 126 praeceptum hoc possit in vita ista impleri. Septimo, de hoc | |
| 127 praecepto, diliges proximum tuum sicut teipsum. Octavo, utrum ordo | |
| 53 | 128 caritatis cadat sub praecepto.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 1</h3><p title="II-II q. 44 a. 1 arg. 1"><a name="40782"><span class="ref">[40782] IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum |
| 28 | 129 sic proceditur. Videtur quod de caritate non debeat dari aliquod |
| 130 praeceptum. Caritas enim imponit modum actibus omnium virtutum, de | |
| 131 quibus dantur praecepta, cum sit forma virtutum, ut supra dictum | |
| 132 est. Sed modus non est in praecepto, ut communiter dicitur. Ergo de | |
| 53 | 133 caritate non sunt danda praecepta.</p><p title="II-II q. 44 a. 1 arg. 2"><a name="40783"><span class="ref">[40783] IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea, |
| 28 | 134 caritas, quae in cordibus nostris per spiritum sanctum diffunditur, |
| 135 facit nos liberos, quia ubi spiritus domini, ibi libertas, ut | |
| 136 dicitur II ad Cor. III. Sed obligatio, quae ex praeceptis nascitur, | |
| 137 libertati opponitur, quia necessitatem imponit. Ergo de caritate | |
| 53 | 138 non sunt danda praecepta.</p><p title="II-II q. 44 a. 1 arg. 3"><a name="40784"><span class="ref">[40784] IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea, |
| 28 | 139 caritas est praecipua inter omnes virtutes, ad quas ordinantur |
| 140 praecepta, ut ex supradictis patet. Si igitur de caritate dantur | |
| 141 aliqua praecepta, deberent poni inter praecipua praecepta, quae | |
| 142 sunt praecepta Decalogi. Non autem ponuntur. Ergo nulla praecepta | |
| 53 | 143 sunt de caritate danda.</p><p title="II-II q. 44 a. 1 s. c."><a name="40785"><span class="ref">[40785] IIª-IIae q. 44 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra, |
| 28 | 144 illud quod Deus requirit a nobis cadit sub praecepto. Requirit |
| 145 autem Deus ab homine ut diligat eum, ut dicitur Deut. X. Ergo de | |
| 146 dilectione caritatis, quae est dilectio Dei, sunt danda | |
| 53 | 147 praecepta.</p><p title="II-II q. 44 a. 1 co."><a name="40786"><span class="ref">[40786] IIª-IIae q. 44 a. 1 co.</span></a> Respondeo |
| 28 | 148 dicendum quod, sicut supra dictum est, praeceptum importat rationem |
| 149 debiti. Intantum ergo aliquid cadit sub praecepto inquantum habet | |
| 150 rationem debiti. Est autem aliquid debitum dupliciter, uno modo, | |
| 151 per se; alio modo, propter aliud. Per se quidem debitum est in | |
| 152 unoquoque negotio id quod est finis, quia habet rationem per se | |
| 153 boni; propter aliud autem est debitum id quod ordinatur ad finem, | |
| 154 sicut medico per se debitum est ut sanet; propter aliud autem, ut | |
| 155 det medicinam ad sanandum. Finis autem spiritualis vitae est ut | |
| 156 homo uniatur Deo, quod fit per caritatem, et ad hoc ordinantur, | |
| 157 sicut ad finem, omnia quae pertinent ad spiritualem vitam. Unde et | |
| 158 apostolus dicit, I ad Tim. I, <i>finis praecepti est caritas de | |
| 159 corde puro et conscientia bona et fide non ficta</i>. Omnes enim | |
| 160 virtutes, de quarum actibus dantur praecepta, ordinantur vel ad | |
| 161 purificandum cor a turbinibus passionum, sicut virtutes quae sunt | |
| 162 circa passiones; vel saltem ad habendam bonam conscientiam, sicut | |
| 163 virtutes quae sunt circa operationes; vel ad habendam rectam fidem, | |
| 164 sicut illa quae pertinent ad divinum cultum. Et haec tria | |
| 165 requiruntur ad diligendum Deum, nam cor impurum a Dei dilectione | |
| 166 abstrahitur propter passionem inclinantem ad terrena; conscientia | |
| 167 vero mala facit horrere divinam iustitiam propter timorem poenae; | |
| 168 fides autem ficta trahit affectum in id quod de Deo fingitur, | |
| 169 separans a Dei veritate. In quolibet autem genere id quod est per | |
| 170 se potius est eo quod est propter aliud. Et ideo maximum praeceptum | |
| 53 | 171 est de caritate, ut dicitur Matth. XXII.</p><p title="II-II q. 44 a. 1 ad 1"><a name="40787"><span class="ref">[40787] IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum |
| 28 | 172 ergo dicendum quod, sicut supra dictum est cum de praeceptis |
| 173 ageretur, modus dilectionis non cadit sub illis praeceptis quae | |
| 174 dantur de aliis actibus virtutum, puta sub hoc praecepto, honora | |
| 175 patrem tuum et matrem tuam, non cadit quod hoc ex caritate fiat. | |
| 53 | 176 Cadit tamen actus dilectionis sub praeceptis specialibus.</p><p title="II-II q. 44 a. 1 ad 2"><a name="40788"><span class="ref">[40788] IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum |
| 28 | 177 dicendum quod obligatio praecepti non opponitur libertati nisi in |
| 178 eo cuius mens aversa est ab eo quod praecipitur sicut patet in his | |
| 179 qui ex solo timore praecepta custodiunt. Sed praeceptum dilectionis | |
| 180 non potest impleri nisi ex propria voluntate. Et ideo libertati non | |
| 53 | 181 repugnat.</p><p title="II-II q. 44 a. 1 ad 3"><a name="40789"><span class="ref">[40789] IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium |
| 28 | 182 dicendum quod omnia praecepta Decalogi ordinantur ad dilectionem |
| 183 Dei et proximi. Et ideo praecepta caritatis non fuerunt | |
| 184 connumeranda inter praecepta Decalogi, sed in omnibus | |
| 53 | 185 includuntur.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 2</h3><p title="II-II q. 44 a. 2 arg. 1"><a name="40790"><span class="ref">[40790] IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 1</span></a> Ad |
| 28 | 186 secundum sic proceditur. Videtur quod de caritate non fuerint danda |
| 187 duo praecepta. Praecepta enim legis ordinantur ad virtutem, ut | |
| 188 supra dictum est. Sed caritas est una virtus, ut ex supradictis | |
| 53 | 189 patet. Ergo de caritate non fuit dandum nisi unum praeceptum.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 arg. 2"><a name="40791"><span class="ref">[40791] IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea, |
| 28 | 190 sicut Augustinus dicit, in I de Doct. Christ., caritas in proximo |
| 191 non diligit nisi Deum. Sed ad diligendum Deum sufficienter | |
| 192 ordinamur per hoc praeceptum, diliges dominum Deum tuum. Ergo non | |
| 53 | 193 oportuit addere aliud praeceptum de dilectione proximi.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 arg. 3"><a name="40792"><span class="ref">[40792] IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea, |
| 28 | 194 diversa peccata diversis praeceptis opponuntur. Sed non peccat |
| 195 aliquis praetermittens dilectionem proximi, si non praetermittat | |
| 196 dilectionem Dei, quinimmo dicitur Luc. XIV, <i>si quis venit ad me | |
| 197 et non odit patrem suum et matrem suam, non potest meus esse | |
| 198 discipulus</i>. Ergo non est aliud praeceptum de dilectione Dei et | |
| 53 | 199 de dilectione proximi.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 arg. 4"><a name="40793"><span class="ref">[40793] IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 4</span></a> Praeterea, |
| 28 | 200 apostolus dicit, ad Rom. XIII, <i>qui diligit proximum legem |
| 201 implevit</i>. Sed non impletur lex nisi per observantiam omnium | |
| 202 praeceptorum. Ergo omnia praecepta includuntur in dilectione | |
| 203 proximi. Sufficit ergo hoc unum praeceptum de dilectione proximi. | |
| 53 | 204 Non ergo debent esse duo praecepta caritatis.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 s. c."><a name="40794"><span class="ref">[40794] IIª-IIae q. 44 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra |
| 28 | 205 est quod dicitur I Ioan. IV, <i>hoc mandatum habemus a Deo, ut qui |
| 53 | 206 diligit Deum diligat et fratrem suum</i>.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 co."><a name="40795"><span class="ref">[40795] IIª-IIae q. 44 a. 2 co.</span></a> Respondeo |
| 28 | 207 dicendum quod, sicut supra dictum est cum de praeceptis ageretur, |
| 208 hoc modo se habent praecepta in lege sicut propositiones in | |
| 209 scientiis speculativis. In quibus conclusiones virtute continentur | |
| 210 in primis principiis, unde qui perfecte cognosceret principia | |
| 211 secundum totam suam virtutem, non opus haberet ut ei conclusiones | |
| 212 seorsum proponerentur. Sed quia non omnes qui cognoscunt principia | |
| 213 sufficiunt considerare quidquid in principiis virtute continetur, | |
| 214 necesse est propter eos ut in scientiis ex principiis conclusiones | |
| 215 deducantur. In operabilibus autem, in quibus praecepta legis nos | |
| 216 dirigunt, finis habet rationem principii, ut supra dictum est. | |
| 217 Dilectio autem Dei finis est, ad quem dilectio proximi ordinatur. | |
| 218 Et ideo non solum oportet dari praeceptum de dilectione Dei, sed | |
| 219 etiam de dilectione proximi, propter minus capaces, qui non de | |
| 220 facili considerarent unum horum praeceptorum sub alio | |
| 53 | 221 contineri.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 ad 1"><a name="40796"><span class="ref">[40796] IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum |
| 28 | 222 ergo dicendum quod, si caritas sit una virtus, habet tamen duos |
| 223 actus, quorum unus ordinatur ad alium sicut ad finem. Praecepta | |
| 224 autem dantur de actibus virtutum. Et ideo oportuit esse plura | |
| 53 | 225 praecepta caritatis.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 ad 2"><a name="40797"><span class="ref">[40797] IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum |
| 28 | 226 dicendum quod Deus diligitur in proximo sicut finis in eo quod est |
| 227 ad finem. Et tamen oportuit de utroque explicite dari praecepta, | |
| 53 | 228 ratione iam dicta.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 ad 3"><a name="40798"><span class="ref">[40798] IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium |
| 28 | 229 dicendum quod id quod est ad finem habet rationem boni ex ordine ad |
| 230 finem. Et secundum hoc etiam recedere ab eo habet rationem mali, et | |
| 53 | 231 non aliter.</p><p title="II-II q. 44 a. 2 ad 4"><a name="40799"><span class="ref">[40799] IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 4</span></a> Ad quartum |
| 28 | 232 dicendum quod in dilectione proximi includitur dilectio Dei sicut |
| 233 finis in eo quod est ad finem, et e converso. Et tamen oportuit | |
| 53 | 234 utrumque praeceptum explicite dari, ratione iam dicta.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 3</h3><p title="II-II q. 44 a. 3 arg. 1"><a name="40800"><span class="ref">[40800] IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium |
| 28 | 235 sic proceditur. Videtur quod non sufficiant duo praecepta |
| 236 caritatis. Praecepta enim dantur de actibus virtutum. Actus autem | |
| 237 secundum obiecta distinguuntur. Cum igitur quatuor homo debeat ex | |
| 238 caritate diligere, scilicet Deum, seipsum, proximum et corpus | |
| 239 proprium, ut ex supradictis patet; videtur quod quatuor debeant | |
| 53 | 240 esse caritatis praecepta. Et sic duo non sufficiunt.</p><p title="II-II q. 44 a. 3 arg. 2"><a name="40801"><span class="ref">[40801] IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea, |
| 28 | 241 caritatis actus non solum est dilectio, sed gaudium, pax, |
| 242 beneficentia. Sed de actibus virtutum sunt danda praecepta. Ergo | |
| 53 | 243 duo praecepta caritatis non sufficiunt.</p><p title="II-II q. 44 a. 3 arg. 3"><a name="40802"><span class="ref">[40802] IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea, |
| 28 | 244 sicut ad virtutem pertinet facere bonum, ita et declinare a malo. |
| 245 Sed ad faciendum bonum inducimur per praecepta affirmativa, ad | |
| 246 declinandum a malo per praecepta negativa. Ergo de caritate fuerunt | |
| 247 danda praecepta non solum affirmativa, sed etiam negativa. Et sic | |
| 53 | 248 praedicta duo praecepta caritatis non sufficiunt.</p><p title="II-II q. 44 a. 3 s. c."><a name="40803"><span class="ref">[40803] IIª-IIae q. 44 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra |
| 28 | 249 est quod dominus dicit, Matth. XXII, <i>in his duobus mandatis tota |
| 53 | 250 lex pendet et prophetae</i>.</p><p title="II-II q. 44 a. 3 co."><a name="40804"><span class="ref">[40804] IIª-IIae q. 44 a. 3 co.</span></a> Respondeo |
| 28 | 251 dicendum quod caritas, sicut supra dictum est, est amicitia |
| 252 quaedam. Amicitia autem ad alterum est. Unde Gregorius dicit, in | |
| 253 quadam homilia, <i>caritas minus quam inter duos haberi non | |
| 254 potest</i>. Quomodo autem ex caritate aliquis seipsum diligat, | |
| 255 supra dictum est. Cum autem dilectio et amor sit boni, bonum autem | |
| 256 sit vel finis vel id quod est ad finem, convenienter de caritate | |
| 257 duo praecepta sufficiunt, unum quidem quo inducimur ad Deum | |
| 258 diligendum sicut finem; aliud autem quo inducimur ad diligendum | |
| 53 | 259 proximum propter Deum sicut propter finem.</p><p title="II-II q. 44 a. 3 ad 1"><a name="40805"><span class="ref">[40805] IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum |
| 28 | 260 ergo dicendum quod, sicut Augustinus dicit, in I de Doct. Christ., |
| 261 <i>cum quatuor sint ex caritate diligenda</i>, de secundo et | |
| 262 quarto, idest de dilectione sui et corporis proprii, <i>nulla | |
| 263 praecepta danda erant, quantumlibet enim homo excidat a veritate, | |
| 264 remanet illi dilectio sui et dilectio corporis sui</i>. Modus autem | |
| 265 diligendi praecipiendus est homini, ut scilicet se ordinate diligat | |
| 266 et corpus proprium. Quod quidem fit per hoc quod homo diligit Deum | |
| 53 | 267 et proximum.</p><p title="II-II q. 44 a. 3 ad 2"><a name="40806"><span class="ref">[40806] IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum |
| 28 | 268 dicendum quod alii actus caritatis consequuntur ex actu dilectionis |
| 269 sicut effectus ex causa, ut ex supradictis patet. Unde in | |
| 270 praeceptis dilectionis virtute includuntur praecepta de aliis | |
| 271 actibus. Et tamen propter tardiores inveniuntur de singulis | |
| 272 explicite praecepta tradita, de gaudio quidem, Philipp. IV, | |
| 273 <i>gaudete in domino semper</i>; de pace autem, ad Heb. ult., | |
| 274 <i>pacem sequimini cum omnibus</i>; de beneficentia autem, ad Gal. | |
| 275 ult., <i>dum tempus habemus, operemur bonum ad omnes</i>. De | |
| 276 singulis beneficentiae partibus inveniuntur praecepta tradita in | |
| 53 | 277 sacra Scriptura, ut patet diligenter consideranti.</p><p title="II-II q. 44 a. 3 ad 3"><a name="40807"><span class="ref">[40807] IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium |
| 28 | 278 dicendum quod plus est operari bonum quam vitare malum. Et ideo in |
| 279 praeceptis affirmativis virtute includuntur praecepta negativa. Et | |
| 280 tamen explicite inveniuntur praecepta data contra vitia caritati | |
| 281 opposita. Nam contra odium dicitur Lev. XIX, <i>ne oderis fratrem | |
| 282 tuum in corde tuo</i> contra acediam dicitur Eccli. VI, <i>ne | |
| 283 acedieris in vinculis eius</i>; contra invidiam, Gal. V, <i>non | |
| 284 efficiamur inanis gloriae cupidi, invicem provocantes, invicem | |
| 285 invidentes</i>; contra discordiam vero, I ad Cor. I, <i>idipsum | |
| 286 dicatis omnes, et non sint in vobis schismata</i>; contra scandalum | |
| 287 autem, ad Rom. XIV, <i>ne ponatis offendiculum fratri vel | |
| 53 | 288 scandalum</i>.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 4</h3><p title="II-II q. 44 a. 4 arg. 1"><a name="40808"><span class="ref">[40808] IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum |
| 28 | 289 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter mandetur quod Deus |
| 290 diligatur ex toto corde. Modus enim virtuosi actus non est in | |
| 291 praecepto, ut ex supradictis patet. Sed hoc quod dicitur ex toto | |
| 292 corde, importat modum divinae dilectionis. Ergo inconvenienter | |
| 53 | 293 praecipitur quod Deus ex toto corde diligatur.</p><p title="II-II q. 44 a. 4 arg. 2"><a name="40809"><span class="ref">[40809] IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea, |
| 28 | 294 totum et perfectum est cui nihil deest; ut dicitur in III Physic. |
| 295 Si igitur in praecepto cadit quod Deus ex toto corde diligatur, | |
| 296 quicumque facit aliquid quod non pertinet ad Dei dilectionem agit | |
| 297 contra praeceptum, et per consequens peccat mortaliter. Sed | |
| 298 peccatum veniale non pertinet ad Dei dilectionem. Ergo peccatum | |
| 53 | 299 veniale erit mortale. Quod est inconveniens.</p><p title="II-II q. 44 a. 4 arg. 3"><a name="40810"><span class="ref">[40810] IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea, |
| 28 | 300 diligere Deum ex toto corde est perfectionis, quia secundum |
| 301 philosophum, totum et perfectum idem sunt. Sed ea quae sunt | |
| 302 perfectionis non cadunt sub praecepto, sed sub consilio. Ergo non | |
| 53 | 303 debet praecipi quod Deus ex toto corde diligatur.</p><p title="II-II q. 44 a. 4 s. c."><a name="40811"><span class="ref">[40811] IIª-IIae q. 44 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra |
| 28 | 304 est quod dicitur Deut. VI, <i>diliges dominum Deum tuum ex toto |
| 53 | 305 corde tuo</i>.</p><p title="II-II q. 44 a. 4 co."><a name="40812"><span class="ref">[40812] IIª-IIae q. 44 a. 4 co.</span></a> Respondeo |
| 28 | 306 dicendum quod, cum praecepta dentur de actibus virtutum, hoc ergo |
| 307 modo aliquis actus cadit sub praecepto, secundum quod est actus | |
| 308 virtutis. Requiritur autem ad actum virtutis non solum quod cadat | |
| 309 super debitam materiam, sed etiam quod vestiatur debitis | |
| 310 circumstantiis, quibus sit proportionatus tali materiae. Deus autem | |
| 311 est diligendus sicut finis ultimus, ad quem omnia sunt referenda. | |
| 312 Et ideo totalitas quaedam fuit designanda circa praeceptum de | |
| 53 | 313 dilectione Dei.</p><p title="II-II q. 44 a. 4 ad 1"><a name="40813"><span class="ref">[40813] IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum |
| 28 | 314 ergo dicendum quod sub praecepto quod datur de actu alicuius |
| 315 virtutis non cadit modus quem habet ille actus ex alia superiori | |
| 316 virtute. Cadit tamen sub praecepto modus ille qui pertinet ad | |
| 317 rationem propriae virtutis. Et talis modus significatur cum | |
| 53 | 318 dicitur, ex toto corde.</p><p title="II-II q. 44 a. 4 ad 2"><a name="40814"><span class="ref">[40814] IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum |
| 28 | 319 dicendum quod dupliciter contingit ex toto corde Deum diligere. Uno |
| 320 quidem modo, in actu, idest ut totum cor hominis semper actualiter | |
| 321 in Deum feratur. Et ista est perfectio patriae. Alio modo, ut | |
| 322 habitualiter totum cor hominis in Deum feratur, ita scilicet quod | |
| 323 nihil contra Dei dilectionem cor hominis recipiat. Et haec est | |
| 324 perfectio viae. Cui non contrariatur peccatum veniale, quia non | |
| 325 tollit habitum caritatis, cum non tendat in oppositum obiectum; sed | |
| 53 | 326 solum impedit caritatis usum.</p><p title="II-II q. 44 a. 4 ad 3"><a name="40815"><span class="ref">[40815] IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium |
| 28 | 327 dicendum quod perfectio caritatis ad quam ordinantur consilia est |
| 328 media inter duas perfectiones praedictas, ut scilicet homo, quantum | |
| 329 possibile est, se abstrahat a rebus temporalibus etiam licitis, | |
| 330 quae, occupando animum, impediunt actualem motum cordis in | |
| 53 | 331 Deum.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 5</h3><p title="II-II q. 44 a. 5 arg. 1"><a name="40816"><span class="ref">[40816] IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum |
| 28 | 332 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter, Deut. VI, super hoc |
| 333 quod dicitur, <i>diliges dominum Deum tuum ex toto corde tuo</i>, | |
| 334 addatur, <i>et ex tota anima tua et ex tota fortitudine tua</i>. | |
| 335 Non enim accipitur hic cor pro membro corporali, quia diligere Deum | |
| 336 non est corporis actus. Oportet igitur quod cor accipiatur | |
| 337 spiritualiter. Cor autem spiritualiter acceptum vel est ipsa anima | |
| 53 | 338 vel aliquid animae. Superfluum igitur fuit utrumque ponere.</p><p title="II-II q. 44 a. 5 arg. 2"><a name="40817"><span class="ref">[40817] IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea, |
| 28 | 339 fortitudo hominis praecipue dependet ex corde, sive spiritualiter |
| 340 hoc accipiatur, sive corporaliter. Ergo postquam dixerat, | |
| 341 <i>diliges dominum Deum tuum ex toto corde tuo</i>, superfluum fuit | |
| 53 | 342 addere, <i>ex tota fortitudine tua</i>.</p><p title="II-II q. 44 a. 5 arg. 3"><a name="40818"><span class="ref">[40818] IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea, |
| 28 | 343 Matth. XXII dicitur, <i>in tota mente tua</i>, quod hic non |
| 344 ponitur. Ergo videtur quod inconvenienter hoc praeceptum detur | |
| 53 | 345 Deut. VI.</p><p title="II-II q. 44 a. 5 s. c."><a name="40819"><span class="ref">[40819] IIª-IIae q. 44 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra |
| 346 est auctoritas Scripturae.</p><p title="II-II q. 44 a. 5 co."><a name="40820"><span class="ref">[40820] IIª-IIae q. 44 a. 5 co.</span></a> Respondeo | |
| 28 | 347 dicendum quod hoc praeceptum diversimode invenitur traditum in |
| 348 diversis locis. Nam sicut dictum est, Deut. VI ponuntur tria, | |
| 349 scilicet ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota fortitudine. | |
| 350 Matth. XXII ponuntur duo horum, scilicet ex toto corde et in tota | |
| 351 anima, et omittitur ex tota fortitudine, sed additur in tota mente. | |
| 352 Sed Marc. XII ponuntur quatuor, scilicet ex toto corde, et ex tota | |
| 353 anima, et ex tota mente, et ex tota virtute, quae est idem | |
| 354 fortitudini. Et haec etiam quatuor tanguntur Luc. X, nam loco | |
| 355 fortitudinis seu virtutis ponitur ex omnibus viribus tuis. Et ideo | |
| 356 horum quatuor est ratio assignanda, nam quod alicubi unum horum | |
| 357 omittitur, hoc est quia unum intelligitur ex aliis. Est igitur | |
| 358 considerandum quod dilectio est actus voluntatis, quae hic | |
| 359 significatur per cor, nam sicut cor corporale est principium omnium | |
| 360 corporalium motuum, ita etiam voluntas, et maxime quantum ad | |
| 361 intentionem finis ultimi, quod est obiectum caritatis, est | |
| 362 principium omnium spiritualium motuum. Tria autem sunt principia | |
| 363 factuum quae moventur a voluntate, scilicet intellectus, qui | |
| 364 significatur per mentem; vis appetitiva inferior, quae significatur | |
| 365 per animam; et vis executiva exterior, quae significatur per | |
| 366 fortitudinem seu virtutem sive vires. Praecipitur ergo nobis ut | |
| 367 tota nostra intentio feratur in Deum, quod est ex toto corde; et | |
| 368 quod intellectus noster subdatur Deo, quod est ex tota mente; et | |
| 369 quod appetitus noster reguletur secundum Deum, quod est ex tota | |
| 370 anima; et quod exterior actus noster obediat Deo, quod est ex tota | |
| 371 fortitudine vel virtute vel viribus Deum diligere. Chrysostomus | |
| 372 tamen, super Matth., accipit e contrario cor et animam quam dictum | |
| 373 sit. Augustinus vero, in I de Doct. Christ., refert cor ad | |
| 374 cogitationes, et animam ad vitam, mentem ad intellectum. Quidam | |
| 375 autem dicunt, ex toto corde, idest intellectu; anima, idest | |
| 376 voluntate; mente, idest memoria. Vel, secundum Gregorium Nyssenum, | |
| 377 per cor significat animam vegetabilem, per animam sensitivam, per | |
| 378 mentem intellectivam, quia hoc quod nutrimur, sentimus et | |
| 53 | 379 intelligimus, debemus ad Deum referre.</p><p title="II-II q. 44 a. 5 ad arg."><a name="40821"><span class="ref">[40821] IIª-IIae q. 44 a. 5 ad arg.</span></a> Et per |
| 380 hoc patet responsio ad obiecta.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 6</h3><p title="II-II q. 44 a. 6 arg. 1"><a name="40822"><span class="ref">[40822] IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum | |
| 28 | 381 sic proceditur. Videtur quod hoc praeceptum de dilectione Dei |
| 382 possit servari in via. Quia secundum Hieronymum, in Expos. Cathol. | |
| 383 Fid., <i>maledictus qui dicit Deum aliquid impossibile | |
| 384 praecepisse</i>. Sed Deus hoc praeceptum dedit, ut patet Deut. VI. | |
| 53 | 385 Ergo hoc praeceptum potest in via impleri.</p><p title="II-II q. 44 a. 6 arg. 2"><a name="40823"><span class="ref">[40823] IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea, |
| 28 | 386 quicumque non implet praeceptum peccat mortaliter, quia secundum |
| 387 Ambrosium, peccatum nihil est aliud quam <i>transgressio legis | |
| 388 divinae et caelestium inobedientia mandatorum</i>. Si ergo hoc | |
| 389 praeceptum non potest in via servari, sequitur quod nullus possit | |
| 390 esse in vita ista sine peccato mortali. Quod est contra id quod | |
| 391 apostolus dicit, I ad Cor. I, <i>confirmabit vos usque in finem | |
| 392 sine crimine</i>; et I ad Tim. III, <i>ministrent nullum crimen | |
| 53 | 393 habentes</i>.</p><p title="II-II q. 44 a. 6 arg. 3"><a name="40824"><span class="ref">[40824] IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea, |
| 28 | 394 praecepta dantur ad dirigendos homines in viam salutis, secundum |
| 395 illud Psalm., <i>praeceptum domini lucidum, illuminans oculos</i>. | |
| 396 Sed frustra dirigitur aliquis ad impossibile. Non ergo impossibile | |
| 53 | 397 est hoc praeceptum in vita ista servari.</p><p title="II-II q. 44 a. 6 s. c."><a name="40825"><span class="ref">[40825] IIª-IIae q. 44 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra |
| 28 | 398 est quod Augustinus dicit, in libro de Perfect. Iustit. <i>quod in |
| 399 plenitudine caritatis patriae praeceptum illud implebitur diliges | |
| 400 dominum Deum tuum, et cetera. Nam cum adhuc est aliquid carnalis | |
| 401 concupiscentiae quod continendo frenetur, non omnino ex tota anima | |
| 53 | 402 diligitur Deus</i>.</p><p title="II-II q. 44 a. 6 co."><a name="40826"><span class="ref">[40826] IIª-IIae q. 44 a. 6 co.</span></a> Respondeo |
| 28 | 403 dicendum quod praeceptum aliquod dupliciter impleri potest, uno |
| 404 modo, perfecte; alio modo, imperfecte. Perfecte quidem impletur | |
| 405 praeceptum quando pervenitur ad finem quem intendit praecipiens, | |
| 406 impletur autem, sed imperfecte, quando, etsi non pertingat ad finem | |
| 407 praecipientis, non tamen receditur ab ordine ad finem. Sicut si dux | |
| 408 exercitus praecipiat militibus ut pugnent, ille perfecte implet | |
| 409 praeceptum qui pugnando hostem vincit, quod dux intendit, ille | |
| 410 autem implet, sed imperfecte, cuius pugna ad victoriam non | |
| 411 pertingit, non tamen contra disciplinam militarem agit. Intendit | |
| 412 autem Deus per hoc praeceptum ut homo Deo totaliter uniatur, quod | |
| 413 fiet in patria, quando Deus erit omnia in omnibus, ut dicitur I ad | |
| 414 Cor. XV. Et ideo plene et perfecte in patria implebitur hoc | |
| 415 praeceptum. In via vero impletur, sed imperfecte. Et tamen in via | |
| 416 tanto unus alio perfectius implet, quanto magis accedit per quandam | |
| 53 | 417 similitudinem ad patriae perfectionem.</p><p title="II-II q. 44 a. 6 ad 1"><a name="40827"><span class="ref">[40827] IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum |
| 28 | 418 ergo dicendum quod ratio illa probat quod aliquo modo potest |
| 53 | 419 impleri in via, licet non perfecte.</p><p title="II-II q. 44 a. 6 ad 2"><a name="40828"><span class="ref">[40828] IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum |
| 28 | 420 dicendum quod sicut miles qui legitime pugnat, licet non vincat, |
| 421 non inculpatur nec poenam meretur; ita etiam qui in via hoc | |
| 422 praeceptum implet nihil contra divinam dilectionem agens, non | |
| 53 | 423 peccat mortaliter.</p><p title="II-II q. 44 a. 6 ad 3"><a name="40829"><span class="ref">[40829] IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium |
| 28 | 424 dicendum quod, sicut Augustinus dicit, in libro de Perfect. |
| 425 Iustit., <i>cur non praeciperetur homini ista perfectio, quamvis | |
| 426 eam in hac vita nemo habeat? Non enim recte curritur, si quo | |
| 427 currendum est nesciatur. Quomodo autem sciretur, si nullis | |
| 53 | 428 praeceptis ostenderetur?</i></p></div><div class="a"><h3>Articulus 7</h3><p title="II-II q. 44 a. 7 arg. 1"><a name="40830"><span class="ref">[40830] IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 1</span></a> Ad |
| 28 | 429 septimum sic proceditur. Videtur quod inconvenienter detur |
| 430 praeceptum de dilectione proximi. Dilectio enim caritatis ad omnes | |
| 431 homines extenditur, etiam ad inimicos; ut patet Matth. V. Sed nomen | |
| 432 proximi importat quandam propinquitatem, quae non videtur haberi ad | |
| 433 omnes homines. Ergo videtur quod inconvenienter detur hoc | |
| 53 | 434 praeceptum.</p><p title="II-II q. 44 a. 7 arg. 2"><a name="40831"><span class="ref">[40831] IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea, |
| 28 | 435 secundum philosophum, in IX Ethic., <i>amicabilia quae sunt ad |
| 436 alterum venerunt ex amicabilibus quae sunt ad seipsum</i>, ex quo | |
| 437 videtur quod dilectio sui ipsius sit principium dilectionis | |
| 438 proximi. Sed principium potius est eo quod est ex principio. Ergo | |
| 53 | 439 non debet homo diligere proximum sicut seipsum.</p><p title="II-II q. 44 a. 7 arg. 3"><a name="40832"><span class="ref">[40832] IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea, |
| 28 | 440 homo seipsum diligit naturaliter, non autem proximum. |
| 441 Inconvenienter igitur mandatur quod homo diligat proximum sicut | |
| 53 | 442 seipsum.</p><p title="II-II q. 44 a. 7 s. c."><a name="40833"><span class="ref">[40833] IIª-IIae q. 44 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra |
| 28 | 443 est quod dicitur Matth. XXII, <i>secundum praeceptum est simile |
| 53 | 444 huic, diliges proximum tuum sicut teipsum</i>.</p><p title="II-II q. 44 a. 7 co."><a name="40834"><span class="ref">[40834] IIª-IIae q. 44 a. 7 co.</span></a> Respondeo |
| 28 | 445 dicendum quod hoc praeceptum convenienter traditur, tangitur enim |
| 446 in eo et diligendi ratio et dilectionis modus. Ratio quidem | |
| 447 diligendi tangitur ex eo quod proximus nominatur, propter hoc enim | |
| 448 ex caritate debemus alios diligere, quia sunt nobis proximi et | |
| 449 secundum naturalem Dei imaginem et secundum capacitatem gloriae. | |
| 450 Nec refert utrum dicatur proximus vel frater, ut habetur I Ioan. | |
| 451 IV; vel amicus, ut habetur Lev. XIX, quia per omnia haec eadem | |
| 452 affinitas designatur. Modus autem dilectionis tangitur cum dicitur, | |
| 453 sicut teipsum. Quod non est intelligendum quantum ad hoc quod | |
| 454 aliquis proximum aequaliter sibi diligat; sed similiter sibi. Et | |
| 455 hoc tripliciter. Primo quidem, ex parte finis, ut scilicet aliquis | |
| 456 diligat proximum propter Deum, sicut et seipsum propter Deum debet | |
| 457 diligere; ut sic sit dilectio proximi sancta. Secundo, ex parte | |
| 458 regulae dilectionis, ut scilicet aliquis non condescendat proximo | |
| 459 in aliquo malo, sed solum in bonis, sicut et suae voluntati | |
| 460 satisfacere debet homo solum in bonis; ut sic sit dilectio proximi | |
| 461 iusta. Tertio, ex parte rationis dilectionis, ut scilicet non | |
| 462 diligat aliquis proximum propter propriam utilitatem vel | |
| 463 delectationem, sed ea ratione quod velit proximo bonum, sicut vult | |
| 464 bonum sibi ipsi; ut sic dilectio proximi sit vera. Nam cum quis | |
| 465 diligit proximum propter suam utilitatem vel delectationem, non | |
| 53 | 466 vere diligit proximum, sed seipsum.</p><p title="II-II q. 44 a. 7 ad arg."><a name="40835"><span class="ref">[40835] IIª-IIae q. 44 a. 7 ad arg.</span></a> Et per |
| 467 hoc patet responsio ad obiecta.</p></div><div class="a"><h3>Articulus 8</h3><p title="II-II q. 44 a. 8 arg. 1"><a name="40836"><span class="ref">[40836] IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum | |
| 28 | 468 sic proceditur. Videtur quod ordo caritatis non cadat sub |
| 469 praecepto. Quicumque enim transgreditur praeceptum iniuriam facit. | |
| 470 Sed si aliquis diligat aliquem quantum debet, et alterum quemcumque | |
| 471 plus diligat, nulli facit iniuriam. Ergo non transgreditur | |
| 53 | 472 praeceptum. Ordo ergo caritatis non cadit sub praecepto.</p><p title="II-II q. 44 a. 8 arg. 2"><a name="40837"><span class="ref">[40837] IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea, |
| 28 | 473 ea quae cadunt sub praecepto sufficienter nobis traduntur in sacra |
| 474 Scriptura. Sed ordo caritatis qui supra positus est nusquam | |
| 475 traditur nobis in sacra Scriptura. Ergo non cadit sub | |
| 53 | 476 praecepto.</p><p title="II-II q. 44 a. 8 arg. 3"><a name="40838"><span class="ref">[40838] IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea, |
| 28 | 477 ordo distinctionem quandam importat. Sed indistincte praecipitur |
| 478 dilectio proximi, cum dicitur, <i>diliges proximum tuum sicut | |
| 53 | 479 teipsum</i>. Ergo ordo caritatis non cadit sub praecepto.</p><p title="II-II q. 44 a. 8 s. c."><a name="40839"><span class="ref">[40839] IIª-IIae q. 44 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra |
| 28 | 480 est quod illud quod Deus in nobis facit per gratiam, instruit per |
| 481 legis praecepta, secundum illud Ierem. XXXI, <i>dabo legem meam in | |
| 482 cordibus eorum</i>. Sed Deus causat in nobis ordinem caritatis, | |
| 483 secundum illud Cant. II, <i>ordinavit in me caritatem</i>. Ergo | |
| 53 | 484 ordo caritatis sub praecepto legis cadit.</p><p title="II-II q. 44 a. 8 co."><a name="40840"><span class="ref">[40840] IIª-IIae q. 44 a. 8 co.</span></a> Respondeo |
| 28 | 485 dicendum quod, sicut dictum est, modus qui pertinet ad rationem |
| 486 virtuosi actus cadit sub praecepto quod datur de actu virtutis. | |
| 487 Ordo autem caritatis pertinet ad ipsam rationem virtutis, cum | |
| 488 accipiatur secundum proportionem dilectionis ad diligibile, ut ex | |
| 489 supradictis patet. Unde manifestum est quod ordo caritatis debet | |
| 53 | 490 cadere sub praecepto.</p><p title="II-II q. 44 a. 8 ad 1"><a name="40841"><span class="ref">[40841] IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum |
| 28 | 491 ergo dicendum quod homo plus satisfacit ei quem plus diligit. Et |
| 492 ita, si minus diligeret aliquis eum quem plus debet diligere, plus | |
| 493 vellet satisfacere illi cui minus satisfacere debet. Et sic fieret | |
| 53 | 494 iniuria illi quem plus debet diligere.</p><p title="II-II q. 44 a. 8 ad 2"><a name="40842"><span class="ref">[40842] IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum |
| 28 | 495 dicendum quod ordo quatuor diligendorum ex caritate in sacra |
| 496 Scriptura exprimitur. Nam cum mandatur quod Deum ex toto corde | |
| 497 diligamus, datur intelligi quod Deum super omnia debemus diligere. | |
| 498 Cum autem mandatur quod aliquis diligat proximum sicut seipsum, | |
| 499 praefertur dilectio sui ipsius dilectioni proximi. Similiter etiam | |
| 500 cum mandatur, I Ioan. III, quod debemus pro fratribus animam | |
| 501 ponere, idest vitam corporalem, datur intelligi quod proximum plus | |
| 502 debemus diligere quam corpus proprium. Similiter etiam cum | |
| 503 mandatur, ad Gal. ult., quod maxime operemur bonum ad domesticos | |
| 504 fidei; et I ad Tim. V vituperatur <i>qui non habet curam suorum, et | |
| 505 maxime domesticorum</i>; datur intelligi quod inter proximos, | |
| 53 | 506 meliores et magis propinquos magis debemus diligere.</p><p title="II-II q. 44 a. 8 ad 3"><a name="40843"><span class="ref">[40843] IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium |
| 28 | 507 dicendum quod ex ipso quod dicitur, diliges proximum tuum, datur |
| 508 consequenter intelligi quod illi qui sunt magis proximi sunt magis | |
| 53 | 509 diligendi.</p></div></div><div class="centro"><br/> |
| 510 <p><a href="sth3034.html"><img alt="age retro" border="0" align="middle" height="19" width="19" src="icons/ageretro.gif"/></a> | |
| 511 <a href="sth3045.html"><img alt="age ultra" border="0" align="middle" height="19" width="19" src="icons/ageultra.gif"/></a></p> | |
| 512 <br/> | |
| 513 <hr/> | |
| 514 <br/> | |
| 515 <address>© 2006 Fundación Tomás de Aquino quoad | |
| 516 hanc editionem<br/> | |
| 517 Iura omnia asservantur<br/> | |
| 518 OCLC nr. <a style="text-decoration=none" href="http://worldcatlibraries.org/wcpa/oclc/49644264">49644264</a></address> | |
| 519 </div></body> | |
| 520 </html> |
