Mercurial > hg > Aquinas
annotate summa/latin/sth3044.html @ 46:6cfdc13efd8a
from www.ccel.org/ss/
| author | ht |
|---|---|
| date | Sun, 20 Dec 2009 22:10:12 +0000 |
| parents | 544e12f679ad |
| children | d777cc3962f2 |
| rev | line source |
|---|---|
| 28 | 1 <!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN" |
| 2 "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-transitional.dtd"> | |
| 3 <html lang="LA" xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="LA"> | |
| 4 <head> | |
| 5 <meta name="generator" content= | |
| 6 "HTML Tidy for Windows (vers 1st February 2005), see www.w3.org" /> | |
| 7 <meta http-equiv="Content-Type" content= | |
| 8 "text/html; charset=us-ascii" /> | |
| 9 <meta http-equiv="Content-Style-Type" content="text/css" /> | |
| 10 <meta http-equiv="Content-Script-Type" content="text/javascript" /> | |
| 11 <meta name="keywords" content= | |
| 12 "Thomas de Aquino, Summa Theologiae, Corpus Thomisticum" /> | |
| 13 <meta name="language" content="Latin" /> | |
| 14 <meta name="security" content="public" /> | |
| 15 <meta name="owner" content="ealarcon@unav.es" /> | |
| 16 <meta name="author" content="Enrique Alarcón" /> | |
| 17 <meta name="abstract" content="" /> | |
| 18 <link rel="stylesheet" media="screen" href="vscreen.css" type= | |
| 19 "text/css" /> | |
| 20 <link rel="stylesheet" media="print" href="vprint.css" type= | |
| 21 "text/css" /> | |
| 22 <title>Thomas de Aquino, Summa Theologiae, IIª-IIae q. | |
| 23 44</title> | |
| 24 </head> | |
| 25 <body> | |
| 26 <a href="http://www.corpusthomisticum.org/"></a> | |
| 27 <div class="tres">CORPUS THOMISTICUM</div> | |
| 28 <div class="uno">Sancti Thomae de Aquino</div> | |
| 29 <div class="uno">Summa Theologiae</div> | |
| 30 <div class="dos">secunda pars secundae partis quaestio XLIV</div> | |
| 31 <br /> | |
| 32 <div class="centro"> | |
| 33 <table align="center" summary="Imago"> | |
| 34 <tr> | |
| 35 <th><img src="icons/fugit190.jpg" width="275" height="190" border= | |
| 36 "0" alt= | |
| 37 "Thomas de Aquino a Filippino Lippi depictus (Cappella Carafa, S. Maria sopra Minerva, Roma)" | |
| 38 align="middle" /></th> | |
| 39 </tr> | |
| 40 </table> | |
| 41 <br /> | |
| 42 <span class="tres">Textum Leoninum Romae 1895 editum<br /> | |
| 43 ac automato translatum a Roberto Busa SJ in taenias | |
| 44 magneticas<br /> | |
| 45 denuo recognovit Enrique Alarcón atque instruxit<br /> | |
| 46 <br /></span><br /> | |
| 47 <hr /> | |
| 48 <br /> | |
| 49 <p><a href="sth3034.html"><img src="icons/ageretro.gif" width="19" | |
| 50 height="19" align="middle" border="0" alt="age retro" /></a> | |
| 51 <a href="sth3045.html"><img src="icons/ageultra.gif" width="19" | |
| 52 height="19" align="middle" border="0" alt="age ultra" /></a></p> | |
| 53 <script language="JavaScript" type="text/javascript"> | |
| 54 //<![CDATA[ | |
|
26
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
55 <!-- |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
56 // original code by Bill Trefzger 12/12/96; revised by Enrique Alarcon 12/9/2000 |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
57 function go(){if(document.selecter.select1.options[document.selecter.select1.selectedIndex].value !="none"){location=document.selecter.select1.options[document.selecter.select1.selectedIndex].value}} |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
58 document.write('<FORM NAME="selecter"><SELECT NAME="select1">'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
59 document.write('<OPTION VALUE="none">INDEX'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
60 document.write('<OPTION VALUE="none">------------------------------------------------'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
61 document.write('<OPTION VALUE="index.html">Corpus Thomisticum'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
62 document.write('<OPTION VALUE="iopera.html">Opera omnia'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
63 document.write('<OPTION VALUE="zbiblia.html">Bibliographia Thomistica'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
64 document.write('<OPTION VALUE="none">------------------------------------------------'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
65 document.write('<OPTION VALUE="#40781">IIª-IIae q. 44 pr.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
66 document.write('<OPTION VALUE="#40782">IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
67 document.write('<OPTION VALUE="#40783">IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
68 document.write('<OPTION VALUE="#40784">IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
69 document.write('<OPTION VALUE="#40785">IIª-IIae q. 44 a. 1 s. c.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
70 document.write('<OPTION VALUE="#40786">IIª-IIae q. 44 a. 1 co.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
71 document.write('<OPTION VALUE="#40787">IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
72 document.write('<OPTION VALUE="#40788">IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
73 document.write('<OPTION VALUE="#40789">IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
74 document.write('<OPTION VALUE="#40790">IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
75 document.write('<OPTION VALUE="#40791">IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
76 document.write('<OPTION VALUE="#40792">IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
77 document.write('<OPTION VALUE="#40793">IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 4'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
78 document.write('<OPTION VALUE="#40794">IIª-IIae q. 44 a. 2 s. c.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
79 document.write('<OPTION VALUE="#40795">IIª-IIae q. 44 a. 2 co.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
80 document.write('<OPTION VALUE="#40796">IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
81 document.write('<OPTION VALUE="#40797">IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
82 document.write('<OPTION VALUE="#40798">IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
83 document.write('<OPTION VALUE="#40799">IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 4'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
84 document.write('<OPTION VALUE="#40800">IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
85 document.write('<OPTION VALUE="#40801">IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
86 document.write('<OPTION VALUE="#40802">IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
87 document.write('<OPTION VALUE="#40803">IIª-IIae q. 44 a. 3 s. c.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
88 document.write('<OPTION VALUE="#40804">IIª-IIae q. 44 a. 3 co.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
89 document.write('<OPTION VALUE="#40805">IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
90 document.write('<OPTION VALUE="#40806">IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
91 document.write('<OPTION VALUE="#40807">IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
92 document.write('<OPTION VALUE="#40808">IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
93 document.write('<OPTION VALUE="#40809">IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
94 document.write('<OPTION VALUE="#40810">IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
95 document.write('<OPTION VALUE="#40811">IIª-IIae q. 44 a. 4 s. c.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
96 document.write('<OPTION VALUE="#40812">IIª-IIae q. 44 a. 4 co.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
97 document.write('<OPTION VALUE="#40813">IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
98 document.write('<OPTION VALUE="#40814">IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
99 document.write('<OPTION VALUE="#40815">IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
100 document.write('<OPTION VALUE="#40816">IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
101 document.write('<OPTION VALUE="#40817">IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
102 document.write('<OPTION VALUE="#40818">IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
103 document.write('<OPTION VALUE="#40819">IIª-IIae q. 44 a. 5 s. c.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
104 document.write('<OPTION VALUE="#40820">IIª-IIae q. 44 a. 5 co.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
105 document.write('<OPTION VALUE="#40821">IIª-IIae q. 44 a. 5 ad'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
106 document.write('<OPTION VALUE="#40822">IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
107 document.write('<OPTION VALUE="#40823">IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
108 document.write('<OPTION VALUE="#40824">IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
109 document.write('<OPTION VALUE="#40825">IIª-IIae q. 44 a. 6 s. c.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
110 document.write('<OPTION VALUE="#40826">IIª-IIae q. 44 a. 6 co.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
111 document.write('<OPTION VALUE="#40827">IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
112 document.write('<OPTION VALUE="#40828">IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
113 document.write('<OPTION VALUE="#40829">IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
114 document.write('<OPTION VALUE="#40830">IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
115 document.write('<OPTION VALUE="#40831">IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
116 document.write('<OPTION VALUE="#40832">IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
117 document.write('<OPTION VALUE="#40833">IIª-IIae q. 44 a. 7 s. c.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
118 document.write('<OPTION VALUE="#40834">IIª-IIae q. 44 a. 7 co.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
119 document.write('<OPTION VALUE="#40835">IIª-IIae q. 44 a. 7 ad'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
120 document.write('<OPTION VALUE="#40836">IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
121 document.write('<OPTION VALUE="#40837">IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
122 document.write('<OPTION VALUE="#40838">IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 3'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
123 document.write('<OPTION VALUE="#40839">IIª-IIae q. 44 a. 8 s. c.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
124 document.write('<OPTION VALUE="#40840">IIª-IIae q. 44 a. 8 co.'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
125 document.write('<OPTION VALUE="#40841">IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 1'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
126 document.write('<OPTION VALUE="#40842">IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 2'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
127 document.write('<OPTION VALUE="#40843">IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 3'); |
| 28 | 128 document.write('<\/SELECT>'); |
|
26
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
129 document.write('<BR><BR>'); |
|
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
130 document.write('<INPUT TYPE="button" VALUE="Agedum" ONCLICK="go()">'); |
| 28 | 131 document.write('<\/FORM>'); |
|
26
4006eb4882de
originals from http://www.corpusthomisticum.org/sth0000.html
ht
parents:
diff
changeset
|
132 // --> |
| 28 | 133 //]]> |
| 134 </script><br /> | |
| 135 <hr /> | |
| 136 <br /></div> | |
| 137 <div class="D">Quaestio 44</div> | |
| 138 <div class="G">Prooemium</div> | |
| 139 <p title="II-II q. 44 pr."><a name="40781"><span class= | |
| 140 "ref">[40781] IIª-IIae q. 44 pr.</span></a> Deinde | |
| 141 considerandum est de praeceptis caritatis. Et circa hoc quaeruntur | |
| 142 octo. Primo, utrum de caritate sint danda praecepta. Secundo, utrum | |
| 143 unum tantum, vel duo. Tertio, utrum duo sufficiant. Quarto, utrum | |
| 144 convenienter praecipiatur ut Deus ex toto corde diligatur. Quinto, | |
| 145 utrum convenienter addatur, ex tota mente et cetera. Sexto, utrum | |
| 146 praeceptum hoc possit in vita ista impleri. Septimo, de hoc | |
| 147 praecepto, diliges proximum tuum sicut teipsum. Octavo, utrum ordo | |
| 148 caritatis cadat sub praecepto.</p> | |
| 149 <br /> | |
| 150 <div class="E">Articulus 1</div> | |
| 151 <p title="II-II q. 44 a. 1 arg. 1"><a name="40782"><span class= | |
| 152 "ref">[40782] IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 1</span></a> Ad primum | |
| 153 sic proceditur. Videtur quod de caritate non debeat dari aliquod | |
| 154 praeceptum. Caritas enim imponit modum actibus omnium virtutum, de | |
| 155 quibus dantur praecepta, cum sit forma virtutum, ut supra dictum | |
| 156 est. Sed modus non est in praecepto, ut communiter dicitur. Ergo de | |
| 157 caritate non sunt danda praecepta.</p> | |
| 158 <p title="II-II q. 44 a. 1 arg. 2"><a name="40783"><span class= | |
| 159 "ref">[40783] IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 2</span></a> Praeterea, | |
| 160 caritas, quae in cordibus nostris per spiritum sanctum diffunditur, | |
| 161 facit nos liberos, quia ubi spiritus domini, ibi libertas, ut | |
| 162 dicitur II ad Cor. III. Sed obligatio, quae ex praeceptis nascitur, | |
| 163 libertati opponitur, quia necessitatem imponit. Ergo de caritate | |
| 164 non sunt danda praecepta.</p> | |
| 165 <p title="II-II q. 44 a. 1 arg. 3"><a name="40784"><span class= | |
| 166 "ref">[40784] IIª-IIae q. 44 a. 1 arg. 3</span></a> Praeterea, | |
| 167 caritas est praecipua inter omnes virtutes, ad quas ordinantur | |
| 168 praecepta, ut ex supradictis patet. Si igitur de caritate dantur | |
| 169 aliqua praecepta, deberent poni inter praecipua praecepta, quae | |
| 170 sunt praecepta Decalogi. Non autem ponuntur. Ergo nulla praecepta | |
| 171 sunt de caritate danda.</p> | |
| 172 <p title="II-II q. 44 a. 1 s. c."><a name="40785"><span class= | |
| 173 "ref">[40785] IIª-IIae q. 44 a. 1 s. c.</span></a> Sed contra, | |
| 174 illud quod Deus requirit a nobis cadit sub praecepto. Requirit | |
| 175 autem Deus ab homine ut diligat eum, ut dicitur Deut. X. Ergo de | |
| 176 dilectione caritatis, quae est dilectio Dei, sunt danda | |
| 177 praecepta.</p> | |
| 178 <p title="II-II q. 44 a. 1 co."><a name="40786"><span class= | |
| 179 "ref">[40786] IIª-IIae q. 44 a. 1 co.</span></a> Respondeo | |
| 180 dicendum quod, sicut supra dictum est, praeceptum importat rationem | |
| 181 debiti. Intantum ergo aliquid cadit sub praecepto inquantum habet | |
| 182 rationem debiti. Est autem aliquid debitum dupliciter, uno modo, | |
| 183 per se; alio modo, propter aliud. Per se quidem debitum est in | |
| 184 unoquoque negotio id quod est finis, quia habet rationem per se | |
| 185 boni; propter aliud autem est debitum id quod ordinatur ad finem, | |
| 186 sicut medico per se debitum est ut sanet; propter aliud autem, ut | |
| 187 det medicinam ad sanandum. Finis autem spiritualis vitae est ut | |
| 188 homo uniatur Deo, quod fit per caritatem, et ad hoc ordinantur, | |
| 189 sicut ad finem, omnia quae pertinent ad spiritualem vitam. Unde et | |
| 190 apostolus dicit, I ad Tim. I, <i>finis praecepti est caritas de | |
| 191 corde puro et conscientia bona et fide non ficta</i>. Omnes enim | |
| 192 virtutes, de quarum actibus dantur praecepta, ordinantur vel ad | |
| 193 purificandum cor a turbinibus passionum, sicut virtutes quae sunt | |
| 194 circa passiones; vel saltem ad habendam bonam conscientiam, sicut | |
| 195 virtutes quae sunt circa operationes; vel ad habendam rectam fidem, | |
| 196 sicut illa quae pertinent ad divinum cultum. Et haec tria | |
| 197 requiruntur ad diligendum Deum, nam cor impurum a Dei dilectione | |
| 198 abstrahitur propter passionem inclinantem ad terrena; conscientia | |
| 199 vero mala facit horrere divinam iustitiam propter timorem poenae; | |
| 200 fides autem ficta trahit affectum in id quod de Deo fingitur, | |
| 201 separans a Dei veritate. In quolibet autem genere id quod est per | |
| 202 se potius est eo quod est propter aliud. Et ideo maximum praeceptum | |
| 203 est de caritate, ut dicitur Matth. XXII.</p> | |
| 204 <p title="II-II q. 44 a. 1 ad 1"><a name="40787"><span class= | |
| 205 "ref">[40787] IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 1</span></a> Ad primum | |
| 206 ergo dicendum quod, sicut supra dictum est cum de praeceptis | |
| 207 ageretur, modus dilectionis non cadit sub illis praeceptis quae | |
| 208 dantur de aliis actibus virtutum, puta sub hoc praecepto, honora | |
| 209 patrem tuum et matrem tuam, non cadit quod hoc ex caritate fiat. | |
| 210 Cadit tamen actus dilectionis sub praeceptis specialibus.</p> | |
| 211 <p title="II-II q. 44 a. 1 ad 2"><a name="40788"><span class= | |
| 212 "ref">[40788] IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 2</span></a> Ad secundum | |
| 213 dicendum quod obligatio praecepti non opponitur libertati nisi in | |
| 214 eo cuius mens aversa est ab eo quod praecipitur sicut patet in his | |
| 215 qui ex solo timore praecepta custodiunt. Sed praeceptum dilectionis | |
| 216 non potest impleri nisi ex propria voluntate. Et ideo libertati non | |
| 217 repugnat.</p> | |
| 218 <p title="II-II q. 44 a. 1 ad 3"><a name="40789"><span class= | |
| 219 "ref">[40789] IIª-IIae q. 44 a. 1 ad 3</span></a> Ad tertium | |
| 220 dicendum quod omnia praecepta Decalogi ordinantur ad dilectionem | |
| 221 Dei et proximi. Et ideo praecepta caritatis non fuerunt | |
| 222 connumeranda inter praecepta Decalogi, sed in omnibus | |
| 223 includuntur.</p> | |
| 224 <br /> | |
| 225 <div class="E">Articulus 2</div> | |
| 226 <p title="II-II q. 44 a. 2 arg. 1"><a name="40790"><span class= | |
| 227 "ref">[40790] IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 1</span></a> Ad | |
| 228 secundum sic proceditur. Videtur quod de caritate non fuerint danda | |
| 229 duo praecepta. Praecepta enim legis ordinantur ad virtutem, ut | |
| 230 supra dictum est. Sed caritas est una virtus, ut ex supradictis | |
| 231 patet. Ergo de caritate non fuit dandum nisi unum praeceptum.</p> | |
| 232 <p title="II-II q. 44 a. 2 arg. 2"><a name="40791"><span class= | |
| 233 "ref">[40791] IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 2</span></a> Praeterea, | |
| 234 sicut Augustinus dicit, in I de Doct. Christ., caritas in proximo | |
| 235 non diligit nisi Deum. Sed ad diligendum Deum sufficienter | |
| 236 ordinamur per hoc praeceptum, diliges dominum Deum tuum. Ergo non | |
| 237 oportuit addere aliud praeceptum de dilectione proximi.</p> | |
| 238 <p title="II-II q. 44 a. 2 arg. 3"><a name="40792"><span class= | |
| 239 "ref">[40792] IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 3</span></a> Praeterea, | |
| 240 diversa peccata diversis praeceptis opponuntur. Sed non peccat | |
| 241 aliquis praetermittens dilectionem proximi, si non praetermittat | |
| 242 dilectionem Dei, quinimmo dicitur Luc. XIV, <i>si quis venit ad me | |
| 243 et non odit patrem suum et matrem suam, non potest meus esse | |
| 244 discipulus</i>. Ergo non est aliud praeceptum de dilectione Dei et | |
| 245 de dilectione proximi.</p> | |
| 246 <p title="II-II q. 44 a. 2 arg. 4"><a name="40793"><span class= | |
| 247 "ref">[40793] IIª-IIae q. 44 a. 2 arg. 4</span></a> Praeterea, | |
| 248 apostolus dicit, ad Rom. XIII, <i>qui diligit proximum legem | |
| 249 implevit</i>. Sed non impletur lex nisi per observantiam omnium | |
| 250 praeceptorum. Ergo omnia praecepta includuntur in dilectione | |
| 251 proximi. Sufficit ergo hoc unum praeceptum de dilectione proximi. | |
| 252 Non ergo debent esse duo praecepta caritatis.</p> | |
| 253 <p title="II-II q. 44 a. 2 s. c."><a name="40794"><span class= | |
| 254 "ref">[40794] IIª-IIae q. 44 a. 2 s. c.</span></a> Sed contra | |
| 255 est quod dicitur I Ioan. IV, <i>hoc mandatum habemus a Deo, ut qui | |
| 256 diligit Deum diligat et fratrem suum</i>.</p> | |
| 257 <p title="II-II q. 44 a. 2 co."><a name="40795"><span class= | |
| 258 "ref">[40795] IIª-IIae q. 44 a. 2 co.</span></a> Respondeo | |
| 259 dicendum quod, sicut supra dictum est cum de praeceptis ageretur, | |
| 260 hoc modo se habent praecepta in lege sicut propositiones in | |
| 261 scientiis speculativis. In quibus conclusiones virtute continentur | |
| 262 in primis principiis, unde qui perfecte cognosceret principia | |
| 263 secundum totam suam virtutem, non opus haberet ut ei conclusiones | |
| 264 seorsum proponerentur. Sed quia non omnes qui cognoscunt principia | |
| 265 sufficiunt considerare quidquid in principiis virtute continetur, | |
| 266 necesse est propter eos ut in scientiis ex principiis conclusiones | |
| 267 deducantur. In operabilibus autem, in quibus praecepta legis nos | |
| 268 dirigunt, finis habet rationem principii, ut supra dictum est. | |
| 269 Dilectio autem Dei finis est, ad quem dilectio proximi ordinatur. | |
| 270 Et ideo non solum oportet dari praeceptum de dilectione Dei, sed | |
| 271 etiam de dilectione proximi, propter minus capaces, qui non de | |
| 272 facili considerarent unum horum praeceptorum sub alio | |
| 273 contineri.</p> | |
| 274 <p title="II-II q. 44 a. 2 ad 1"><a name="40796"><span class= | |
| 275 "ref">[40796] IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 1</span></a> Ad primum | |
| 276 ergo dicendum quod, si caritas sit una virtus, habet tamen duos | |
| 277 actus, quorum unus ordinatur ad alium sicut ad finem. Praecepta | |
| 278 autem dantur de actibus virtutum. Et ideo oportuit esse plura | |
| 279 praecepta caritatis.</p> | |
| 280 <p title="II-II q. 44 a. 2 ad 2"><a name="40797"><span class= | |
| 281 "ref">[40797] IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 2</span></a> Ad secundum | |
| 282 dicendum quod Deus diligitur in proximo sicut finis in eo quod est | |
| 283 ad finem. Et tamen oportuit de utroque explicite dari praecepta, | |
| 284 ratione iam dicta.</p> | |
| 285 <p title="II-II q. 44 a. 2 ad 3"><a name="40798"><span class= | |
| 286 "ref">[40798] IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 3</span></a> Ad tertium | |
| 287 dicendum quod id quod est ad finem habet rationem boni ex ordine ad | |
| 288 finem. Et secundum hoc etiam recedere ab eo habet rationem mali, et | |
| 289 non aliter.</p> | |
| 290 <p title="II-II q. 44 a. 2 ad 4"><a name="40799"><span class= | |
| 291 "ref">[40799] IIª-IIae q. 44 a. 2 ad 4</span></a> Ad quartum | |
| 292 dicendum quod in dilectione proximi includitur dilectio Dei sicut | |
| 293 finis in eo quod est ad finem, et e converso. Et tamen oportuit | |
| 294 utrumque praeceptum explicite dari, ratione iam dicta.</p> | |
| 295 <br /> | |
| 296 <div class="E">Articulus 3</div> | |
| 297 <p title="II-II q. 44 a. 3 arg. 1"><a name="40800"><span class= | |
| 298 "ref">[40800] IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 1</span></a> Ad tertium | |
| 299 sic proceditur. Videtur quod non sufficiant duo praecepta | |
| 300 caritatis. Praecepta enim dantur de actibus virtutum. Actus autem | |
| 301 secundum obiecta distinguuntur. Cum igitur quatuor homo debeat ex | |
| 302 caritate diligere, scilicet Deum, seipsum, proximum et corpus | |
| 303 proprium, ut ex supradictis patet; videtur quod quatuor debeant | |
| 304 esse caritatis praecepta. Et sic duo non sufficiunt.</p> | |
| 305 <p title="II-II q. 44 a. 3 arg. 2"><a name="40801"><span class= | |
| 306 "ref">[40801] IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 2</span></a> Praeterea, | |
| 307 caritatis actus non solum est dilectio, sed gaudium, pax, | |
| 308 beneficentia. Sed de actibus virtutum sunt danda praecepta. Ergo | |
| 309 duo praecepta caritatis non sufficiunt.</p> | |
| 310 <p title="II-II q. 44 a. 3 arg. 3"><a name="40802"><span class= | |
| 311 "ref">[40802] IIª-IIae q. 44 a. 3 arg. 3</span></a> Praeterea, | |
| 312 sicut ad virtutem pertinet facere bonum, ita et declinare a malo. | |
| 313 Sed ad faciendum bonum inducimur per praecepta affirmativa, ad | |
| 314 declinandum a malo per praecepta negativa. Ergo de caritate fuerunt | |
| 315 danda praecepta non solum affirmativa, sed etiam negativa. Et sic | |
| 316 praedicta duo praecepta caritatis non sufficiunt.</p> | |
| 317 <p title="II-II q. 44 a. 3 s. c."><a name="40803"><span class= | |
| 318 "ref">[40803] IIª-IIae q. 44 a. 3 s. c.</span></a> Sed contra | |
| 319 est quod dominus dicit, Matth. XXII, <i>in his duobus mandatis tota | |
| 320 lex pendet et prophetae</i>.</p> | |
| 321 <p title="II-II q. 44 a. 3 co."><a name="40804"><span class= | |
| 322 "ref">[40804] IIª-IIae q. 44 a. 3 co.</span></a> Respondeo | |
| 323 dicendum quod caritas, sicut supra dictum est, est amicitia | |
| 324 quaedam. Amicitia autem ad alterum est. Unde Gregorius dicit, in | |
| 325 quadam homilia, <i>caritas minus quam inter duos haberi non | |
| 326 potest</i>. Quomodo autem ex caritate aliquis seipsum diligat, | |
| 327 supra dictum est. Cum autem dilectio et amor sit boni, bonum autem | |
| 328 sit vel finis vel id quod est ad finem, convenienter de caritate | |
| 329 duo praecepta sufficiunt, unum quidem quo inducimur ad Deum | |
| 330 diligendum sicut finem; aliud autem quo inducimur ad diligendum | |
| 331 proximum propter Deum sicut propter finem.</p> | |
| 332 <p title="II-II q. 44 a. 3 ad 1"><a name="40805"><span class= | |
| 333 "ref">[40805] IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 1</span></a> Ad primum | |
| 334 ergo dicendum quod, sicut Augustinus dicit, in I de Doct. Christ., | |
| 335 <i>cum quatuor sint ex caritate diligenda</i>, de secundo et | |
| 336 quarto, idest de dilectione sui et corporis proprii, <i>nulla | |
| 337 praecepta danda erant, quantumlibet enim homo excidat a veritate, | |
| 338 remanet illi dilectio sui et dilectio corporis sui</i>. Modus autem | |
| 339 diligendi praecipiendus est homini, ut scilicet se ordinate diligat | |
| 340 et corpus proprium. Quod quidem fit per hoc quod homo diligit Deum | |
| 341 et proximum.</p> | |
| 342 <p title="II-II q. 44 a. 3 ad 2"><a name="40806"><span class= | |
| 343 "ref">[40806] IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 2</span></a> Ad secundum | |
| 344 dicendum quod alii actus caritatis consequuntur ex actu dilectionis | |
| 345 sicut effectus ex causa, ut ex supradictis patet. Unde in | |
| 346 praeceptis dilectionis virtute includuntur praecepta de aliis | |
| 347 actibus. Et tamen propter tardiores inveniuntur de singulis | |
| 348 explicite praecepta tradita, de gaudio quidem, Philipp. IV, | |
| 349 <i>gaudete in domino semper</i>; de pace autem, ad Heb. ult., | |
| 350 <i>pacem sequimini cum omnibus</i>; de beneficentia autem, ad Gal. | |
| 351 ult., <i>dum tempus habemus, operemur bonum ad omnes</i>. De | |
| 352 singulis beneficentiae partibus inveniuntur praecepta tradita in | |
| 353 sacra Scriptura, ut patet diligenter consideranti.</p> | |
| 354 <p title="II-II q. 44 a. 3 ad 3"><a name="40807"><span class= | |
| 355 "ref">[40807] IIª-IIae q. 44 a. 3 ad 3</span></a> Ad tertium | |
| 356 dicendum quod plus est operari bonum quam vitare malum. Et ideo in | |
| 357 praeceptis affirmativis virtute includuntur praecepta negativa. Et | |
| 358 tamen explicite inveniuntur praecepta data contra vitia caritati | |
| 359 opposita. Nam contra odium dicitur Lev. XIX, <i>ne oderis fratrem | |
| 360 tuum in corde tuo</i> contra acediam dicitur Eccli. VI, <i>ne | |
| 361 acedieris in vinculis eius</i>; contra invidiam, Gal. V, <i>non | |
| 362 efficiamur inanis gloriae cupidi, invicem provocantes, invicem | |
| 363 invidentes</i>; contra discordiam vero, I ad Cor. I, <i>idipsum | |
| 364 dicatis omnes, et non sint in vobis schismata</i>; contra scandalum | |
| 365 autem, ad Rom. XIV, <i>ne ponatis offendiculum fratri vel | |
| 366 scandalum</i>.</p> | |
| 367 <br /> | |
| 368 <div class="E">Articulus 4</div> | |
| 369 <p title="II-II q. 44 a. 4 arg. 1"><a name="40808"><span class= | |
| 370 "ref">[40808] IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 1</span></a> Ad quartum | |
| 371 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter mandetur quod Deus | |
| 372 diligatur ex toto corde. Modus enim virtuosi actus non est in | |
| 373 praecepto, ut ex supradictis patet. Sed hoc quod dicitur ex toto | |
| 374 corde, importat modum divinae dilectionis. Ergo inconvenienter | |
| 375 praecipitur quod Deus ex toto corde diligatur.</p> | |
| 376 <p title="II-II q. 44 a. 4 arg. 2"><a name="40809"><span class= | |
| 377 "ref">[40809] IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 2</span></a> Praeterea, | |
| 378 totum et perfectum est cui nihil deest; ut dicitur in III Physic. | |
| 379 Si igitur in praecepto cadit quod Deus ex toto corde diligatur, | |
| 380 quicumque facit aliquid quod non pertinet ad Dei dilectionem agit | |
| 381 contra praeceptum, et per consequens peccat mortaliter. Sed | |
| 382 peccatum veniale non pertinet ad Dei dilectionem. Ergo peccatum | |
| 383 veniale erit mortale. Quod est inconveniens.</p> | |
| 384 <p title="II-II q. 44 a. 4 arg. 3"><a name="40810"><span class= | |
| 385 "ref">[40810] IIª-IIae q. 44 a. 4 arg. 3</span></a> Praeterea, | |
| 386 diligere Deum ex toto corde est perfectionis, quia secundum | |
| 387 philosophum, totum et perfectum idem sunt. Sed ea quae sunt | |
| 388 perfectionis non cadunt sub praecepto, sed sub consilio. Ergo non | |
| 389 debet praecipi quod Deus ex toto corde diligatur.</p> | |
| 390 <p title="II-II q. 44 a. 4 s. c."><a name="40811"><span class= | |
| 391 "ref">[40811] IIª-IIae q. 44 a. 4 s. c.</span></a> Sed contra | |
| 392 est quod dicitur Deut. VI, <i>diliges dominum Deum tuum ex toto | |
| 393 corde tuo</i>.</p> | |
| 394 <p title="II-II q. 44 a. 4 co."><a name="40812"><span class= | |
| 395 "ref">[40812] IIª-IIae q. 44 a. 4 co.</span></a> Respondeo | |
| 396 dicendum quod, cum praecepta dentur de actibus virtutum, hoc ergo | |
| 397 modo aliquis actus cadit sub praecepto, secundum quod est actus | |
| 398 virtutis. Requiritur autem ad actum virtutis non solum quod cadat | |
| 399 super debitam materiam, sed etiam quod vestiatur debitis | |
| 400 circumstantiis, quibus sit proportionatus tali materiae. Deus autem | |
| 401 est diligendus sicut finis ultimus, ad quem omnia sunt referenda. | |
| 402 Et ideo totalitas quaedam fuit designanda circa praeceptum de | |
| 403 dilectione Dei.</p> | |
| 404 <p title="II-II q. 44 a. 4 ad 1"><a name="40813"><span class= | |
| 405 "ref">[40813] IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 1</span></a> Ad primum | |
| 406 ergo dicendum quod sub praecepto quod datur de actu alicuius | |
| 407 virtutis non cadit modus quem habet ille actus ex alia superiori | |
| 408 virtute. Cadit tamen sub praecepto modus ille qui pertinet ad | |
| 409 rationem propriae virtutis. Et talis modus significatur cum | |
| 410 dicitur, ex toto corde.</p> | |
| 411 <p title="II-II q. 44 a. 4 ad 2"><a name="40814"><span class= | |
| 412 "ref">[40814] IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 2</span></a> Ad secundum | |
| 413 dicendum quod dupliciter contingit ex toto corde Deum diligere. Uno | |
| 414 quidem modo, in actu, idest ut totum cor hominis semper actualiter | |
| 415 in Deum feratur. Et ista est perfectio patriae. Alio modo, ut | |
| 416 habitualiter totum cor hominis in Deum feratur, ita scilicet quod | |
| 417 nihil contra Dei dilectionem cor hominis recipiat. Et haec est | |
| 418 perfectio viae. Cui non contrariatur peccatum veniale, quia non | |
| 419 tollit habitum caritatis, cum non tendat in oppositum obiectum; sed | |
| 420 solum impedit caritatis usum.</p> | |
| 421 <p title="II-II q. 44 a. 4 ad 3"><a name="40815"><span class= | |
| 422 "ref">[40815] IIª-IIae q. 44 a. 4 ad 3</span></a> Ad tertium | |
| 423 dicendum quod perfectio caritatis ad quam ordinantur consilia est | |
| 424 media inter duas perfectiones praedictas, ut scilicet homo, quantum | |
| 425 possibile est, se abstrahat a rebus temporalibus etiam licitis, | |
| 426 quae, occupando animum, impediunt actualem motum cordis in | |
| 427 Deum.</p> | |
| 428 <br /> | |
| 429 <div class="E">Articulus 5</div> | |
| 430 <p title="II-II q. 44 a. 5 arg. 1"><a name="40816"><span class= | |
| 431 "ref">[40816] IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 1</span></a> Ad quintum | |
| 432 sic proceditur. Videtur quod inconvenienter, Deut. VI, super hoc | |
| 433 quod dicitur, <i>diliges dominum Deum tuum ex toto corde tuo</i>, | |
| 434 addatur, <i>et ex tota anima tua et ex tota fortitudine tua</i>. | |
| 435 Non enim accipitur hic cor pro membro corporali, quia diligere Deum | |
| 436 non est corporis actus. Oportet igitur quod cor accipiatur | |
| 437 spiritualiter. Cor autem spiritualiter acceptum vel est ipsa anima | |
| 438 vel aliquid animae. Superfluum igitur fuit utrumque ponere.</p> | |
| 439 <p title="II-II q. 44 a. 5 arg. 2"><a name="40817"><span class= | |
| 440 "ref">[40817] IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 2</span></a> Praeterea, | |
| 441 fortitudo hominis praecipue dependet ex corde, sive spiritualiter | |
| 442 hoc accipiatur, sive corporaliter. Ergo postquam dixerat, | |
| 443 <i>diliges dominum Deum tuum ex toto corde tuo</i>, superfluum fuit | |
| 444 addere, <i>ex tota fortitudine tua</i>.</p> | |
| 445 <p title="II-II q. 44 a. 5 arg. 3"><a name="40818"><span class= | |
| 446 "ref">[40818] IIª-IIae q. 44 a. 5 arg. 3</span></a> Praeterea, | |
| 447 Matth. XXII dicitur, <i>in tota mente tua</i>, quod hic non | |
| 448 ponitur. Ergo videtur quod inconvenienter hoc praeceptum detur | |
| 449 Deut. VI.</p> | |
| 450 <p title="II-II q. 44 a. 5 s. c."><a name="40819"><span class= | |
| 451 "ref">[40819] IIª-IIae q. 44 a. 5 s. c.</span></a> Sed contra | |
| 452 est auctoritas Scripturae.</p> | |
| 453 <p title="II-II q. 44 a. 5 co."><a name="40820"><span class= | |
| 454 "ref">[40820] IIª-IIae q. 44 a. 5 co.</span></a> Respondeo | |
| 455 dicendum quod hoc praeceptum diversimode invenitur traditum in | |
| 456 diversis locis. Nam sicut dictum est, Deut. VI ponuntur tria, | |
| 457 scilicet ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota fortitudine. | |
| 458 Matth. XXII ponuntur duo horum, scilicet ex toto corde et in tota | |
| 459 anima, et omittitur ex tota fortitudine, sed additur in tota mente. | |
| 460 Sed Marc. XII ponuntur quatuor, scilicet ex toto corde, et ex tota | |
| 461 anima, et ex tota mente, et ex tota virtute, quae est idem | |
| 462 fortitudini. Et haec etiam quatuor tanguntur Luc. X, nam loco | |
| 463 fortitudinis seu virtutis ponitur ex omnibus viribus tuis. Et ideo | |
| 464 horum quatuor est ratio assignanda, nam quod alicubi unum horum | |
| 465 omittitur, hoc est quia unum intelligitur ex aliis. Est igitur | |
| 466 considerandum quod dilectio est actus voluntatis, quae hic | |
| 467 significatur per cor, nam sicut cor corporale est principium omnium | |
| 468 corporalium motuum, ita etiam voluntas, et maxime quantum ad | |
| 469 intentionem finis ultimi, quod est obiectum caritatis, est | |
| 470 principium omnium spiritualium motuum. Tria autem sunt principia | |
| 471 factuum quae moventur a voluntate, scilicet intellectus, qui | |
| 472 significatur per mentem; vis appetitiva inferior, quae significatur | |
| 473 per animam; et vis executiva exterior, quae significatur per | |
| 474 fortitudinem seu virtutem sive vires. Praecipitur ergo nobis ut | |
| 475 tota nostra intentio feratur in Deum, quod est ex toto corde; et | |
| 476 quod intellectus noster subdatur Deo, quod est ex tota mente; et | |
| 477 quod appetitus noster reguletur secundum Deum, quod est ex tota | |
| 478 anima; et quod exterior actus noster obediat Deo, quod est ex tota | |
| 479 fortitudine vel virtute vel viribus Deum diligere. Chrysostomus | |
| 480 tamen, super Matth., accipit e contrario cor et animam quam dictum | |
| 481 sit. Augustinus vero, in I de Doct. Christ., refert cor ad | |
| 482 cogitationes, et animam ad vitam, mentem ad intellectum. Quidam | |
| 483 autem dicunt, ex toto corde, idest intellectu; anima, idest | |
| 484 voluntate; mente, idest memoria. Vel, secundum Gregorium Nyssenum, | |
| 485 per cor significat animam vegetabilem, per animam sensitivam, per | |
| 486 mentem intellectivam, quia hoc quod nutrimur, sentimus et | |
| 487 intelligimus, debemus ad Deum referre.</p> | |
| 488 <p title="II-II q. 44 a. 5 ad arg."><a name="40821"><span class= | |
| 489 "ref">[40821] IIª-IIae q. 44 a. 5 ad arg.</span></a> Et per | |
| 490 hoc patet responsio ad obiecta.</p> | |
| 491 <br /> | |
| 492 <div class="E">Articulus 6</div> | |
| 493 <p title="II-II q. 44 a. 6 arg. 1"><a name="40822"><span class= | |
| 494 "ref">[40822] IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 1</span></a> Ad sextum | |
| 495 sic proceditur. Videtur quod hoc praeceptum de dilectione Dei | |
| 496 possit servari in via. Quia secundum Hieronymum, in Expos. Cathol. | |
| 497 Fid., <i>maledictus qui dicit Deum aliquid impossibile | |
| 498 praecepisse</i>. Sed Deus hoc praeceptum dedit, ut patet Deut. VI. | |
| 499 Ergo hoc praeceptum potest in via impleri.</p> | |
| 500 <p title="II-II q. 44 a. 6 arg. 2"><a name="40823"><span class= | |
| 501 "ref">[40823] IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 2</span></a> Praeterea, | |
| 502 quicumque non implet praeceptum peccat mortaliter, quia secundum | |
| 503 Ambrosium, peccatum nihil est aliud quam <i>transgressio legis | |
| 504 divinae et caelestium inobedientia mandatorum</i>. Si ergo hoc | |
| 505 praeceptum non potest in via servari, sequitur quod nullus possit | |
| 506 esse in vita ista sine peccato mortali. Quod est contra id quod | |
| 507 apostolus dicit, I ad Cor. I, <i>confirmabit vos usque in finem | |
| 508 sine crimine</i>; et I ad Tim. III, <i>ministrent nullum crimen | |
| 509 habentes</i>.</p> | |
| 510 <p title="II-II q. 44 a. 6 arg. 3"><a name="40824"><span class= | |
| 511 "ref">[40824] IIª-IIae q. 44 a. 6 arg. 3</span></a> Praeterea, | |
| 512 praecepta dantur ad dirigendos homines in viam salutis, secundum | |
| 513 illud Psalm., <i>praeceptum domini lucidum, illuminans oculos</i>. | |
| 514 Sed frustra dirigitur aliquis ad impossibile. Non ergo impossibile | |
| 515 est hoc praeceptum in vita ista servari.</p> | |
| 516 <p title="II-II q. 44 a. 6 s. c."><a name="40825"><span class= | |
| 517 "ref">[40825] IIª-IIae q. 44 a. 6 s. c.</span></a> Sed contra | |
| 518 est quod Augustinus dicit, in libro de Perfect. Iustit. <i>quod in | |
| 519 plenitudine caritatis patriae praeceptum illud implebitur diliges | |
| 520 dominum Deum tuum, et cetera. Nam cum adhuc est aliquid carnalis | |
| 521 concupiscentiae quod continendo frenetur, non omnino ex tota anima | |
| 522 diligitur Deus</i>.</p> | |
| 523 <p title="II-II q. 44 a. 6 co."><a name="40826"><span class= | |
| 524 "ref">[40826] IIª-IIae q. 44 a. 6 co.</span></a> Respondeo | |
| 525 dicendum quod praeceptum aliquod dupliciter impleri potest, uno | |
| 526 modo, perfecte; alio modo, imperfecte. Perfecte quidem impletur | |
| 527 praeceptum quando pervenitur ad finem quem intendit praecipiens, | |
| 528 impletur autem, sed imperfecte, quando, etsi non pertingat ad finem | |
| 529 praecipientis, non tamen receditur ab ordine ad finem. Sicut si dux | |
| 530 exercitus praecipiat militibus ut pugnent, ille perfecte implet | |
| 531 praeceptum qui pugnando hostem vincit, quod dux intendit, ille | |
| 532 autem implet, sed imperfecte, cuius pugna ad victoriam non | |
| 533 pertingit, non tamen contra disciplinam militarem agit. Intendit | |
| 534 autem Deus per hoc praeceptum ut homo Deo totaliter uniatur, quod | |
| 535 fiet in patria, quando Deus erit omnia in omnibus, ut dicitur I ad | |
| 536 Cor. XV. Et ideo plene et perfecte in patria implebitur hoc | |
| 537 praeceptum. In via vero impletur, sed imperfecte. Et tamen in via | |
| 538 tanto unus alio perfectius implet, quanto magis accedit per quandam | |
| 539 similitudinem ad patriae perfectionem.</p> | |
| 540 <p title="II-II q. 44 a. 6 ad 1"><a name="40827"><span class= | |
| 541 "ref">[40827] IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 1</span></a> Ad primum | |
| 542 ergo dicendum quod ratio illa probat quod aliquo modo potest | |
| 543 impleri in via, licet non perfecte.</p> | |
| 544 <p title="II-II q. 44 a. 6 ad 2"><a name="40828"><span class= | |
| 545 "ref">[40828] IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 2</span></a> Ad secundum | |
| 546 dicendum quod sicut miles qui legitime pugnat, licet non vincat, | |
| 547 non inculpatur nec poenam meretur; ita etiam qui in via hoc | |
| 548 praeceptum implet nihil contra divinam dilectionem agens, non | |
| 549 peccat mortaliter.</p> | |
| 550 <p title="II-II q. 44 a. 6 ad 3"><a name="40829"><span class= | |
| 551 "ref">[40829] IIª-IIae q. 44 a. 6 ad 3</span></a> Ad tertium | |
| 552 dicendum quod, sicut Augustinus dicit, in libro de Perfect. | |
| 553 Iustit., <i>cur non praeciperetur homini ista perfectio, quamvis | |
| 554 eam in hac vita nemo habeat? Non enim recte curritur, si quo | |
| 555 currendum est nesciatur. Quomodo autem sciretur, si nullis | |
| 556 praeceptis ostenderetur?</i></p> | |
| 557 <br /> | |
| 558 <div class="E">Articulus 7</div> | |
| 559 <p title="II-II q. 44 a. 7 arg. 1"><a name="40830"><span class= | |
| 560 "ref">[40830] IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 1</span></a> Ad | |
| 561 septimum sic proceditur. Videtur quod inconvenienter detur | |
| 562 praeceptum de dilectione proximi. Dilectio enim caritatis ad omnes | |
| 563 homines extenditur, etiam ad inimicos; ut patet Matth. V. Sed nomen | |
| 564 proximi importat quandam propinquitatem, quae non videtur haberi ad | |
| 565 omnes homines. Ergo videtur quod inconvenienter detur hoc | |
| 566 praeceptum.</p> | |
| 567 <p title="II-II q. 44 a. 7 arg. 2"><a name="40831"><span class= | |
| 568 "ref">[40831] IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 2</span></a> Praeterea, | |
| 569 secundum philosophum, in IX Ethic., <i>amicabilia quae sunt ad | |
| 570 alterum venerunt ex amicabilibus quae sunt ad seipsum</i>, ex quo | |
| 571 videtur quod dilectio sui ipsius sit principium dilectionis | |
| 572 proximi. Sed principium potius est eo quod est ex principio. Ergo | |
| 573 non debet homo diligere proximum sicut seipsum.</p> | |
| 574 <p title="II-II q. 44 a. 7 arg. 3"><a name="40832"><span class= | |
| 575 "ref">[40832] IIª-IIae q. 44 a. 7 arg. 3</span></a> Praeterea, | |
| 576 homo seipsum diligit naturaliter, non autem proximum. | |
| 577 Inconvenienter igitur mandatur quod homo diligat proximum sicut | |
| 578 seipsum.</p> | |
| 579 <p title="II-II q. 44 a. 7 s. c."><a name="40833"><span class= | |
| 580 "ref">[40833] IIª-IIae q. 44 a. 7 s. c.</span></a> Sed contra | |
| 581 est quod dicitur Matth. XXII, <i>secundum praeceptum est simile | |
| 582 huic, diliges proximum tuum sicut teipsum</i>.</p> | |
| 583 <p title="II-II q. 44 a. 7 co."><a name="40834"><span class= | |
| 584 "ref">[40834] IIª-IIae q. 44 a. 7 co.</span></a> Respondeo | |
| 585 dicendum quod hoc praeceptum convenienter traditur, tangitur enim | |
| 586 in eo et diligendi ratio et dilectionis modus. Ratio quidem | |
| 587 diligendi tangitur ex eo quod proximus nominatur, propter hoc enim | |
| 588 ex caritate debemus alios diligere, quia sunt nobis proximi et | |
| 589 secundum naturalem Dei imaginem et secundum capacitatem gloriae. | |
| 590 Nec refert utrum dicatur proximus vel frater, ut habetur I Ioan. | |
| 591 IV; vel amicus, ut habetur Lev. XIX, quia per omnia haec eadem | |
| 592 affinitas designatur. Modus autem dilectionis tangitur cum dicitur, | |
| 593 sicut teipsum. Quod non est intelligendum quantum ad hoc quod | |
| 594 aliquis proximum aequaliter sibi diligat; sed similiter sibi. Et | |
| 595 hoc tripliciter. Primo quidem, ex parte finis, ut scilicet aliquis | |
| 596 diligat proximum propter Deum, sicut et seipsum propter Deum debet | |
| 597 diligere; ut sic sit dilectio proximi sancta. Secundo, ex parte | |
| 598 regulae dilectionis, ut scilicet aliquis non condescendat proximo | |
| 599 in aliquo malo, sed solum in bonis, sicut et suae voluntati | |
| 600 satisfacere debet homo solum in bonis; ut sic sit dilectio proximi | |
| 601 iusta. Tertio, ex parte rationis dilectionis, ut scilicet non | |
| 602 diligat aliquis proximum propter propriam utilitatem vel | |
| 603 delectationem, sed ea ratione quod velit proximo bonum, sicut vult | |
| 604 bonum sibi ipsi; ut sic dilectio proximi sit vera. Nam cum quis | |
| 605 diligit proximum propter suam utilitatem vel delectationem, non | |
| 606 vere diligit proximum, sed seipsum.</p> | |
| 607 <p title="II-II q. 44 a. 7 ad arg."><a name="40835"><span class= | |
| 608 "ref">[40835] IIª-IIae q. 44 a. 7 ad arg.</span></a> Et per | |
| 609 hoc patet responsio ad obiecta.</p> | |
| 610 <br /> | |
| 611 <div class="E">Articulus 8</div> | |
| 612 <p title="II-II q. 44 a. 8 arg. 1"><a name="40836"><span class= | |
| 613 "ref">[40836] IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 1</span></a> Ad octavum | |
| 614 sic proceditur. Videtur quod ordo caritatis non cadat sub | |
| 615 praecepto. Quicumque enim transgreditur praeceptum iniuriam facit. | |
| 616 Sed si aliquis diligat aliquem quantum debet, et alterum quemcumque | |
| 617 plus diligat, nulli facit iniuriam. Ergo non transgreditur | |
| 618 praeceptum. Ordo ergo caritatis non cadit sub praecepto.</p> | |
| 619 <p title="II-II q. 44 a. 8 arg. 2"><a name="40837"><span class= | |
| 620 "ref">[40837] IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 2</span></a> Praeterea, | |
| 621 ea quae cadunt sub praecepto sufficienter nobis traduntur in sacra | |
| 622 Scriptura. Sed ordo caritatis qui supra positus est nusquam | |
| 623 traditur nobis in sacra Scriptura. Ergo non cadit sub | |
| 624 praecepto.</p> | |
| 625 <p title="II-II q. 44 a. 8 arg. 3"><a name="40838"><span class= | |
| 626 "ref">[40838] IIª-IIae q. 44 a. 8 arg. 3</span></a> Praeterea, | |
| 627 ordo distinctionem quandam importat. Sed indistincte praecipitur | |
| 628 dilectio proximi, cum dicitur, <i>diliges proximum tuum sicut | |
| 629 teipsum</i>. Ergo ordo caritatis non cadit sub praecepto.</p> | |
| 630 <p title="II-II q. 44 a. 8 s. c."><a name="40839"><span class= | |
| 631 "ref">[40839] IIª-IIae q. 44 a. 8 s. c.</span></a> Sed contra | |
| 632 est quod illud quod Deus in nobis facit per gratiam, instruit per | |
| 633 legis praecepta, secundum illud Ierem. XXXI, <i>dabo legem meam in | |
| 634 cordibus eorum</i>. Sed Deus causat in nobis ordinem caritatis, | |
| 635 secundum illud Cant. II, <i>ordinavit in me caritatem</i>. Ergo | |
| 636 ordo caritatis sub praecepto legis cadit.</p> | |
| 637 <p title="II-II q. 44 a. 8 co."><a name="40840"><span class= | |
| 638 "ref">[40840] IIª-IIae q. 44 a. 8 co.</span></a> Respondeo | |
| 639 dicendum quod, sicut dictum est, modus qui pertinet ad rationem | |
| 640 virtuosi actus cadit sub praecepto quod datur de actu virtutis. | |
| 641 Ordo autem caritatis pertinet ad ipsam rationem virtutis, cum | |
| 642 accipiatur secundum proportionem dilectionis ad diligibile, ut ex | |
| 643 supradictis patet. Unde manifestum est quod ordo caritatis debet | |
| 644 cadere sub praecepto.</p> | |
| 645 <p title="II-II q. 44 a. 8 ad 1"><a name="40841"><span class= | |
| 646 "ref">[40841] IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 1</span></a> Ad primum | |
| 647 ergo dicendum quod homo plus satisfacit ei quem plus diligit. Et | |
| 648 ita, si minus diligeret aliquis eum quem plus debet diligere, plus | |
| 649 vellet satisfacere illi cui minus satisfacere debet. Et sic fieret | |
| 650 iniuria illi quem plus debet diligere.</p> | |
| 651 <p title="II-II q. 44 a. 8 ad 2"><a name="40842"><span class= | |
| 652 "ref">[40842] IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 2</span></a> Ad secundum | |
| 653 dicendum quod ordo quatuor diligendorum ex caritate in sacra | |
| 654 Scriptura exprimitur. Nam cum mandatur quod Deum ex toto corde | |
| 655 diligamus, datur intelligi quod Deum super omnia debemus diligere. | |
| 656 Cum autem mandatur quod aliquis diligat proximum sicut seipsum, | |
| 657 praefertur dilectio sui ipsius dilectioni proximi. Similiter etiam | |
| 658 cum mandatur, I Ioan. III, quod debemus pro fratribus animam | |
| 659 ponere, idest vitam corporalem, datur intelligi quod proximum plus | |
| 660 debemus diligere quam corpus proprium. Similiter etiam cum | |
| 661 mandatur, ad Gal. ult., quod maxime operemur bonum ad domesticos | |
| 662 fidei; et I ad Tim. V vituperatur <i>qui non habet curam suorum, et | |
| 663 maxime domesticorum</i>; datur intelligi quod inter proximos, | |
| 664 meliores et magis propinquos magis debemus diligere.</p> | |
| 665 <p title="II-II q. 44 a. 8 ad 3"><a name="40843"><span class= | |
| 666 "ref">[40843] IIª-IIae q. 44 a. 8 ad 3</span></a> Ad tertium | |
| 667 dicendum quod ex ipso quod dicitur, diliges proximum tuum, datur | |
| 668 consequenter intelligi quod illi qui sunt magis proximi sunt magis | |
| 669 diligendi.</p> | |
| 670 <div class="centro"><br /> | |
| 671 <p><a href="sth3034.html"><img src="icons/ageretro.gif" width="19" | |
| 672 height="19" align="middle" border="0" alt="age retro" /></a> | |
| 673 <a href="sth3045.html"><img src="icons/ageultra.gif" width="19" | |
| 674 height="19" align="middle" border="0" alt="age ultra" /></a></p> | |
| 675 <br /> | |
| 676 <hr /> | |
| 677 <br /> | |
| 678 <address>© 2006 Fundación Tomás de Aquino quoad | |
| 679 hanc editionem<br /> | |
| 680 Iura omnia asservantur<br /> | |
| 681 OCLC nr. <a href="http://worldcatlibraries.org/wcpa/oclc/49644264" | |
| 682 style="text-decoration=none">49644264</a></address> | |
| 683 </div> | |
| 684 </body> | |
| 685 </html> |
